Süleyman (Irak Selçuklu meliki)

Süleyman Şah bin Muhammed (Ekim – Kasım 1117 - 13 Mart 1161;^{[1]Bosworth, E.. The History of the Seljuq Turks: The Saljuq-nama of Zahir al-Din Nishpuri. Taylor & Francis, 2013, s. 136-7.}) 1159'dan 1160'a kadar hüküm süren Irak Selçuklu Sultanı.

Süleyman Şah, padişah Muhammed Tapar'ın oğluydu. Annesi Gevher Hatun'du. Kardeşi II. Mahmud, I. Tuğrul ve Mes'ud Irak Selçuklu Devleti'nin sultanı olumştur.^{[2]Ann K. S. Lambton. Continuity and Change in Medieval Persia. SUNY Press, 1 Ocak 1988.} İlk başlarda amcası Sultan Sencer'in yanındaydı. Sencer, Oğuzların elinden kurtulduktan sonra Süleyman Şah, Horasandaki ordunun komutasını devraldı. Ancak Oğuzlarla baş edemeyecek kadar zayıf oldukları anlaşıldıktan sonra Harzemşah'ın yanına gitti. 1152'de Sultan Muhammed'in tahta çıkmasının ardından sonra Süleyman Şah, Muhammed'e saldırdı ve kendisine halife tarafından "El-Melik el-Mustadir" unvanı verildi. 1156/57'de Bağdat'ta padişah ilan edildi, ancak daha sonra Muhammed tarafından mağlup edildi.

Tahta çıkışı ve ölümü

Süleyman Şah, Sultan Muhammed'in Ocak 1159'da ölmesinin ardından tahta geçti. Ancak yirmi ay kadar hüküm sürdükten sonra Eylül 1160'ta tahttan indirildi. Kutubeddin Mevdud tarafından 1160 yılına kadar esir tutuldu ve 13 Mart 1161'de Hemedan'da öldürüldü^{[3]The Political and Dynastic History of the Iranian World, C.E. Bosworth, The Cambridge History of Iran, Vol. 5, ed. John Andrew Boyle, (Cambridge University Press, 1968), 169–170.} ve kardeşi Sultan Mesud'un türbesine gömüldü.^{[1]Bosworth, E.. The History of the Seljuq Turks: The Saljuq-nama of Zahir al-Din Nishpuri. Taylor & Francis, 2013, s. 136-7.}

Ailesi

Eşlerinden biri Harzemşah'ın kardeşi Aksis'in kızıydı. Diğer eşi ise Yusuf İnal Tegin'in kız kardeşiydi.^{[4]Ann K. S. Lambton. Continuity and Change in Medieval Persia. SUNY Press, 1 Ocak 1988, s. 268 n. 71.} Bir diğer eşi ise Gürcistan Kralı I. Demetre'nin kızı Rusudan (Abhazya Hatun) idi. Rusudan, daha önce Süleyman'ın kardeşi Mesud ve amcası Sultan Sencer ile evliydi.^{[5]al-Fatḥ ibn ʻAlī Bundārī. Irak ve Horasan, Selo̧uklulari tarihi: Imad ad-Dịn al-Kâtib al-Isfahânʼi'nin, al-Bondârʼi tarafindan ihtisar edilen Zubdat al-Nuṣra va Nuḩbat al 'Usra, adli kitabinin tercümesi. M. Th. Houtsma tarafindan 1889 da leiden'de neşredilen metinden türçeye çeviren Kivameddin Burslan. Maarif Matbaasi, 1943, s. 212.[6]Rayfield, D.. Edge of Empires: A History of Georgia. Reaktion Books, 2013, s. 100.}

Sencer Şah adında bir oğlu vardı.^{[7]Ḣamd Allāh AḢMAD IBN ABĪ BAKR IBN NAṠR. Histoire des Seldjoukides et des Ismaéliens ou Assassins de l'Iran, extraite du Tarikhi Guzideh ou Histoire Choisie d'Hamd-Allah Mustaufi. Traduite du persan et accompagnée de notes historiques et géographiques par M. Defrémery. (Extrait ... du Journal Asiatique.).. 1849, s. 106.}