Rupen Zartaryan
Rupen Zartaryan (Ռուբէն Զարդարեան, 1874 - Ağustos 1915) Osmanlı Ermenisi yazar, eğitimci ve siyasi aktivist. 1915 Ermeni Kırımı sırasında öldürüldü.
Hayatı
1874 yılında Diyarbakır'da doğdu. 2 yaşındayken ailesi ile Harput'a yerleşti ve Tılgadindzi (Hovhannes Harutünyan)'ın öğrencisi oldu. 11 yaşından itibaren şiir yazmaya başladı. 18 yaşındayken öğretmen oldu. İlk önce Tılgadindzi'nin enstitüsünde çalıştı, sonra ise Fransız dinî enstitülerinde çalıştı.
1903 yılında Osmanlı hükûmeti tarafından tutuklandı ve 1906'da Bulgaristan Prensliği'ne yerleşti. Orada Razmig (Ռազմիկ) adlı bir gazete kurdu ve gazeteci olarak çalıştı. 1908'de Kostantiniyye'ye gitti ve Azadamard (Ազատամարտ) gazetesi için yazar oldu. Aynı dönemde Getronagan Koleji'nde öğretmen olarak çalıştı. Dzağig çevresi içindendi.[1]Mildanoğlu, Zakarya. ‘Şekilden şekle giren’ ve handan hana göçen bir Dzağig. Agos, 24 Eylül 2016.
Ermeni Kırımı sırasında tutuklanarak Ayaş'a götürüldü. 5 Mayıs'a kadar cezaevinde tutuldu ve sonra askeri mahkemede yargılanmak üzere Diyarbakır'a gönderildi. 16 Ağustos 1915'te yoldayken Çerkez Ahmet tarafından öldürüldü.[2]Sevag, Grigoris Balakian ; translated by Peter Balakian with Aris. Armenian Golgotha : a memoir of the Armenian genocide, 1915-1918. Vintage Books, 2010, s. 62.[3]Calabyan, Antranik. General Andranik and the Armenian Revolutionary Movement. 1988, s. 251.[4]Simion], Academia Română ; [autori, Lucian Alexiu ... et al. ; coordonator general, Eugen. S - T.. Ed. Univers Enciclopedic, 2007, s. 185.[5]ed, Agop J. Hacikyan, coordinating. The Heritage of Armenian Literature From The Eighteenth Century To Modern Times.. Wayne State Univ Pr, 2005, s. 701.
Eserleri 1930 yılında Şehit Edebiyatçılar Dostları Cemiyeti tarafından Paris'te yayımlandı.
Meşhur yazıları
Karatsadznere (Taşlaşmışlar)
Dzovagin Harse (Gölün köprüsü)
Dzaghigner Garmir Dzaghigner (Çiçekler, kırmızı çiçekler)
Zarnevadz Vorsorte (Yaralanmış avcı)
Prnavorin Artsoonke (Tutuklunun gözyaşları)
Dan Ser (Yurt aşkı)
Kaynakça
- 1.Mildanoğlu, Zakarya. ‘Şekilden şekle giren’ ve handan hana göçen bir Dzağig. Agos, 24 Eylül 2016. agos.com.tr
- 2.Sevag, Grigoris Balakian ; translated by Peter Balakian with Aris. Armenian Golgotha : a memoir of the Armenian genocide, 1915-1918. Vintage Books, 2010, s. 62. archive.org
- 3.Calabyan, Antranik. General Andranik and the Armenian Revolutionary Movement. 1988, s. 251. books.google.com
- 4.Simion], Academia Română ; [autori, Lucian Alexiu ... et al. ; coordonator general, Eugen. S - T.. Ed. Univers Enciclopedic, 2007, s. 185.
- 5.ed, Agop J. Hacikyan, coordinating. The Heritage of Armenian Literature From The Eighteenth Century To Modern Times.. Wayne State Univ Pr, 2005, s. 701.