Registan

Registan, Orta Asya Türk mimarlığının nadir örneklerinden biridir. XV. asırda Emir Timur'un torunu Uluğ Bey tarafından kurulan, üzeri karolarla bezenmiş kapılara sahip üç ayrı medresenin bir arada bulunduğu, Semerkant'ın merkezindeki bir meydandır.^{[1]Mukminova, RG. The role of Islam in education in Central Asia in the 15th -- 17th centuries. STUDIES ON CENTRAL ASIA Nuova serie, 2007, s. 155-161.}

Etimoloji

Rēgistan (ریگستان) adı Farsçada "Kumluk" ya da "Çöl" anlamına gelmektedir.

Tarihçe

Registan meydanı (Kum ülkesi) Semerkant'ın merkezi konumunda idi. Meydan Üç medreseden ibarettir:^{[2]Bu medreselerden en eskisi alim hükümdar Uluğ Bey tarafından 15'inci yüzyılda yaptırılmış olan ve Uluğ Bey’in bizzat astronomi dersleri verdiği medrese.} Uluğ Bey Medresesi (15. yüzyıl), Şîrdâr Medresesi (17. yüzyıl) ve Tilla-Karı Medresesi (17. yüzyıl).

Registan Meydanı yenileme çalışmaları

Registan Meydanı yenileme çalışmalarına ancak kubbelerin kuvvetlendirilmesinden sonra başlanılabilmiştir. Sadece Tilla-Karı Camii'nde 120.000 metre küp toprak temizlenmiş ve dışarıya atılmıştır. Tarihte meydana gelen depremler neticesinde bir hayli zayıflayan tuğlalar çimento ile güçlendirilmiş ve Registan Meydanı günümüzde olası bir depreme karşı daha dayanıklı bir hale getirilmiştir.^{[3]Registan-Semerkant-Uzbekistan.}

Registan

Semerkant'ın Registan Meydanı Üç büyük tarihi medresenin bulunduğu mahallenin adıdır.

Uluğ Bey Medresesi (1417-1420)

Emir Timurlenk'in torunu Uluğ Bey tarafından 1417-1420 yılları arasında inşa ettirilmiştir.^{[4]ArcNet Web (İng) .}

Şîrdâr Medresesi (1619-1635/36)

Uluğ Bey Medresesi'nin tam karşısında yer alan medresedir. 1619-1635 yıllarında inşa edilmiştir.^{[4]ArcNet Web (İng) .}

Tilla-Karı Medresesi (1647-1659/60)

Uluğ Bey Medresesi ile Şîrdâr Medresesi arasında konuçlandırılmış olan Tilla-Karı Medresesi 1647-1659 yılları arasında inşa edilmiştir.^{[4]ArcNet Web (İng) .}