Reşat Halis

Reşat Halis Bey (d. 1883^{[1]Paris'te Bir Türk Mezarlığı.} - ö. 1945, Paris), Osmanlı İmparatorluğu adına Sevr Antlaşması'nı imzalayan delegelerden biri olan diplomattır.

Diplomatlığı

Paris Elçiliği ikinci kâtipliği görevinde bulundu. Daha sonra Bern Elçiliğine getirildi. Bern'deki görevi sırasında Mondros Ateşkes Antlaşması'nın imzalanmasının ardından Avrupa'ya kaçmış İttihatçılardan Bern'de bulunanlarının Osmanlı'ya iadesi için İsviçre Hükûmeti nezdinde girişimlerde bulundu. Cemal Paşa, Reşat Halis Bey'in bu çabaları hakkında şöyle demiştir: “Reşat Halis Bey, bizi buradan tard etmezden evvel gerek kendisini gerek hükümetini iskat edeceğiz. Bu suretle bizimle uğraşmamayı öğrenecektir.”^{[2]Birinci Dünya Savaşı’ndan Milli Mücadele’ye İsviçre’de Osmanlı Aleyhtarı Propaganda ve Osmanlı Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti’nin Faaliyetleri.}

Sevr Antlaşması'nı İmzalaması ve Sonuçları

10 Ağustos 1920 tarihinde Sevr Antlaşması’nı imzalayan heyet içinde yer aldı. Bu nedenle TBMM tarafından 19 Ağustos 1920 tarihinde vatan haini ilan edildi. 7 Ekim 1920 tarihinde Ankara İstiklal Mahkemesi tarafından Hıyanet-i Vataniye Kanunu 1. ve 2. maddeleri uyarınca gıyabında idam cezasına çarptırıldı.^{[3]Kültür Bakanlığı 1920 Kronolojisi.} 23 Nisan 1924 tarihinde TBMM tarafından kabul edilen Yüzellilikler listesinde yer aldı ve Türkiye'ye girişi yasaklandı. 28 Mayıs 1927 tarihli yasayla da Türk vatandaşlığından çıkarıldı.^{[4]150’liklerin tam listesi.}

Sürgün Günleri

Paris'e yerleşti. 3 Mart 1924 tarihinde halifeliğin kaldırılmasının ardından San Remo'da sürgünde bulunan son Osmanlı padişahı VI. Mehmed'in, ABD Başkanı Calvin Coolidge'e yazdığı 13 Mart 1924 tarihli ünlü mektubu Paris'teki Amerikan Büyükelçiliği'ne teslim eden kişidir. Mektubun orijinali ve İngilizce çevirisi Elçilik tarafından 15 Nisan 1924 tarihli bir yazıyla Washington'a gönderildi.^{[5]Vahdettin'in Amerikan Başkanına Mektubu.}

28 Ekim 1931 tarihinde II. Abdülhamid'in kızı Şadiye Sultan ile evlendi. 28 Haziran 1938 tarihinde çıkan ve Yüzelliliklerin yurda dönüşünü serbest bırakan af kanununa rağmen Türkiye'ye dönmedi. 1945 yılında Paris'te öldü.^{[6]Osmanoğlu, Şadiye. Babam Abdülhamid. Timas, 2009.}