# Rüsumat No 4

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/R%C3%BCsumat_No_4
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Rüsumat No 4, https://tr.wikipedia.org/wiki/R%C3%BCsumat_No_4 (CC-BY-SA-4.0)

**Rüsumat No 4** [Türk Kurtuluş Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Kurtulu%C5%9F_Sava%C5%9F%C4%B1)nda görev almış ve önemli hizmetler görmüş bir gemidir.

## Geminin Türk donanmasına katılması

1891 yılında bir İngiliz [trol](https://turkipedia.org/tr/wiki/Trol_%28a%C4%9F%29) gemisi olarak inşa edilen gemi 1913 yılında [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) tarafından satın alındı. Önceleri Gümrük dairesi emrinde hizmet gören gemi, [I. Dünya Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._D%C3%BCnya_Sava%C5%9F%C4%B1) başlayınca [Osmanlı Donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)na katıldı ve 1915 yılı Nisan ayına kadar mayın tarayıcı olarak, daha sonra da refakat gemisi olarak görev aldı. Savaş bittiği zaman gemi [Karadeniz Ereğli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karadeniz_Ere%C4%9Fli)si'nde demirlendi. Gemi 1919 yılı Haziran ayı içinde milliyetçiler tarafından kaçırılarak 12 Kasım 1920 tarihinden itibaren silah ve mühimmat taşıma işiyle görevlendirildi.[^1] Gemi Doğu Karadeniz limanları ve [Batum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Batum) limanından aldığı silahları Batı Karadeniz limanlarına taşıyarak yeni kurulmuş olan ordunun silah ihtiyacını karşılıyordu.

## Son iki sefer

17 Temmuz 1921 tarihinde gemi 9. seferini yapıyordu. Yükü 2 adet 88 milimetrelik top ve 88 sandık mühimmattı. Ancak [Karadeniz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karadeniz) sularında devriye gezen iki Yunan savaş gemisi Rüsumat'ı kovalamaya başladı. Rüsumat [Ordu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ordu_%28il%29)'ya kaçtı. Ordu'da geminin yükü kent halkının yardımıyla boşaltıldı ve düşman eline geçmemesi için gemide yangın çıkarıldı. Dafni adındaki Yunan torpidobotu Rüsümat'ın peşi sıra Ordu'ya kadar geldiyse de, yangını görüp geri döndü. Yunan gemisinin geri dönüşünden sonra kaptan Mahmut (sonradan aldığı [soyadla](https://turkipedia.org/tr/wiki/Soyad%C4%B1_Kanunu) Mahmut Gökbora) yangını söndürdü ve temizlik yapıp bazı basit onarımlardan sonra gemiyi yüzebilir hale getirdi. Yangın sırasında elden çıkmış olan yakıt yerine Ordu'dan fındık yağı aldı ve esaslı onarım için Batum'a gitti.[^2] Batum'daki onarımdan sonra Rüsumat 25 Eylül 1921'de 10. seferini yaptı ve Batum'da yüklediği malzemeyi başarıyla [Samsun](https://turkipedia.org/tr/wiki/Samsun)'a getirdi. Ancak bu geminin son seferi oldu. Gemi geri dönüş sırasında Yunan gemileri tarafından [Giresun](https://turkipedia.org/tr/wiki/Giresun)'un [Eynesil](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eynesil) ilçesi açıklarında batırıldı.

## Ayrıca bakınız

- [Kartal İstimbotu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kartal_%28r%C3%B6mork%C3%B6r%29)
- [Sarı Zeybek Tenezzüh Motoru](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sar%C4%B1_Zeybek_Tenezz%C3%BCh_Motoru)

[^1]: Batıklar sayfası. <https://batiklar.tr.gg/R.ue.s.ue.mat-No-.-4.htm>
[^2]: Turgut Özakman:’’Şu Çılgın Türkler’’, ISBN 975-22-0127-X sf 325
