Rüstem Mariani Paşa

Rüstem Mariani Paşa (Osmanlıca : رستم مارياني باشا, Rüstem Maryani Paşa) ya da doğum adıyla Lucien Antoine Chimelli de Marini (1814, Hamburg – 19/20 Kasım 1895, Londra), İtalyan-Rum asıllı Osmanlı diplomatı ve devlet adamıdır. Cebel-i Lübnan Sancağı'nın üçüncü mutasarrıfıdır. Osmanlı'nın Sardinya, İtalya, Sankt-Peterburg ile Londra büyükelçisidir.

Hayatı

İlk yılları

Lucien Antoine Chimelli de Marini, 1814'te Hamburg'da babası Kont Françesko tarafından varlıklı Katolik İtalyan Chimelli di Marini âilesine doğdu. Annesi ise Rum asıllıdır. Babasının neslinin Osmanlı İmparatorluğu ile bağlantılı soylu köklere dayandığı düşünülmektedir. Mariani İtalya'da kaliteli bir eğitim aldı. Babası servetini kaybedince genç yaşta öldü.^{[1]Akarli, Engin. The Long Peace: Ottoman Lebanon, 1861–1920. University of California Press, 1993, s. 195.}

Osmanlı İmparatorluğu hizmetinde

Diplomasi

Annesinin bağlantıları sâyesinde Mariani, Osmanlı'nın Roma büyükelçiliğinde bir iş buldu ve büyükelçinin himâyesine girdi. Büyükelçi ile İstanbul'a giderek Osmanlı vatandaşlığını elde etti. Mariani, Osmanlı Hâriciye Nezâreti'ndeki kariyerinde hızla ilerledi. Çeşitli bakanlıklarda tercüman ve giz sekreteri olarak görev yaptı.

1848'de Rus birliklerinin işgâl ettiği Eflak ve Boğdan bölgelerinin idârî düzenlemelerini sağlamak amacıyla Keçecizâde Fuad Paşa'nın sekreteri ve yardımcısı oldu. 1854'te Epir ve Teselya'nın istikrârının sağlanmasında yine Fuad Paşa ile birlikte görev aldı; bunun ardından Hâriciye Nezâreti'nde Genel Sekreter olarak atandı. 1856'dan îtibaren 14 yıl boyunca Osmanlı Devleti'ni, Kral II. Vittorio Emanuele'nin Torino, Floransa ve Roma'daki saraylarında temsil etti; böylece 1856-1861 yıllarında Sardinya büyükelçisi, 1861-1870 târihlerinde ise İtalya'daki ilk Osmanlı büyükelçisidir. Mariani, 1870-1873 yıllarında Osmanlı'nin Sankt-Peterburg büyükelçiliğini yürüttü.^{[2]"The Late Rustem Pasha" in 30 November Issue of "Illustrated London News", s. 659.}

Cebel-i Lübnan mutasarrıflığı

Rüstem Mariani Paşa, 1873'te imparatorluk fermânı ile vezirliğe terfî etti ve 10 yıllık bir süre için Cebel-i Lübnan Sancağı'nın mutasarrıfı olarak atandı. Müslüman, Dürzî ve Marûnî toplulukları arasındaki etnik ve dînî farklılıkların önemini azaltmaya çalıştı. 1883'te yerine Vasa Paşa getirildi.^{[1]Akarli, Engin. The Long Peace: Ottoman Lebanon, 1861–1920. University of California Press, 1993, s. 195.}

Son yılları

1885'te 71 yaşındayken Osmanlı'nın Londra büyükelçisi olarak atandı ve ölene dek bu vazîfede kaldı. 19-20 Kasım 1895'te 81 yaşındayken Bryanston Square'deki Osmanlı Büyükelçiliği'nde öldü. Cenâzesi, Manchester Square'deki St. James' Kilisesi'nde Kardinal Herbert Vaughan tarafından Katolik âyinlerine uygun olarak gerçekleştirildi. Naaşı Kensal Green Mezarlığı'nın içindeki St. Mary Katolik Mezarlığı'na defnedildi. Günümüzde hâlâ mevcut olan mezarının numarası 2763'tür.^{[3]St Mary's Cemetery, persons of note.}

Özel hayatı

Rüstem Mariani Paşa hiç evlenmedi.^{[1]Akarli, Engin. The Long Peace: Ottoman Lebanon, 1861–1920. University of California Press, 1993, s. 195.}