# Posof > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Posof > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Posof, https://tr.wikipedia.org/wiki/Posof (CC-BY-SA-4.0) - **Görüntü:** Posof pic.jpg - **Görüntü açıklama:** Posof'un uzaktan görünümü. - **LatNS:** N - **LongEW:** E - **İl:** Ardahan - **Bölge:** Doğu Anadolu Bölgesi, Karadeniz Bölgesi - **Kaymakam:** Emrah Akduman - **Belediye başkanı:** Erdem Demirci (Yeni Parti) - **Yüzölçümü:** 583 - **Rakım:** 1.545 - **Alan kodu:** 0478 - **Plaka kodu:** 75 - **Website:** www.posof.gov.tr **Posof** ([Gürcüce](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCrc%C3%BCce): ფოცხოვი; *transkripsiyon:* “potskhovi; [Osmanlıca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1ca): پوسخوف; “poshof”, پوسخو; “poshov”), [Ardahan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ardahan_%28il%29) iline bağlı bir ilçe ve bu ilçenin merkezidir. Osmanlı dönemindeki adı Poshov'dur ve bu ad 1929 yılında Posof olarak değiştirilmiştir. İlçe, Türkiye-Gürcistan sınırında yer alır; [Türkgözü Sınır Kapısı](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkg%C3%B6z%C3%BC_S%C4%B1n%C4%B1r_Kap%C4%B1s%C4%B1) ilçe sınırları içindedir. Posof kasabası günümüzde iki mahalleden meydana gelir. Merkez mahalle kasabanın büyük bölümünü oluşturur. Bu mahalle eski bir köy olan [Diğviri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Di%C4%9Fviri)'ye dayanır. Kasabanın küçük bir bölümünü oluşturan Doğrular mahallesi ise, eski adı [Aşağı Cacun](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cacun) olan [Doğrular](https://turkipedia.org/tr/wiki/Do%C4%9Frular%2C_Posof) köyüdür. Doğrular köyü yakın zamanda bir mahalle olarak Posof kasabasına katılmıştır. ## Etimoloji Posof'un bilinen en eski adı Potshovi'dir (ფოცხოვი). Bu yer adı büyük bir olasılıkla, Gürcü kraliçesi [Tamar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tamar)'ın bugünkü Posof ilçesini de kapsayan [Samtshe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Samtshe) bölgesinin yöneticiliğine atadığı [Cakeli Hanedanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cakeli_Hanedan%C4%B1)'ndan Botso'dan (ბოცო) gelir. "Botso'nun vadisi" anlamına gelen Botsos Hevi (ბოცოს ხევი) / Botsoshevi, zaman içinde değişime uğramış ve Gürcüce Potshovi haline gelmiştir. Potshovi, eski yazılı kaynaklarda Posof kasabanın değil, [Ahaltsihe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ah%C4%B1ska)’yle bağlantılı biçimde akarsu ve vadi adı olarak geçer.[^1] Bugünkü Posof kasabasının eski adı ise, [Diğviri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Di%C4%9Fviri)'dir. Sonradan Duğur, Digur, Diğor (ديغور) ve Diğuri'ye (დიღური) dönüşmüş olan Diğviri (დიღვირი), 1595 tarihli [Osmanlı mufassal defteri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Defter-i_Mufassal-i_Vilayet-i_G%C3%BCrcistan)nde Diğvir-i Süfla (Aşağı Diğviri) ve Diğvir-i Ulya (Yukarı Diğviri) olmak üzere iki ayrı köy olarak kaydedilmiştir. Bölgeyi Gürcülerden ele geçiren Osmanlılar Potshovi adını Poshev (پوسخو) biçiminde kaydetmiştir. Osmanlıca yazılışında “ha” (ح) harfinin değil de “hı” (خ) harfinin kullanılmış olması, bu yer adında Gürcücesine yakın bir yazılış biçiminin benimsendiğini göstermektedir. Nitekim Gürcüce yazılışında da gırtlaksıl “h” (ხ) kullanılmaktadır. Osmanlı döneminde Poshev'e dönüşmüş olan Potshovi adı, geç dönemde Poshof (پوسخوف) ve Posof biçimini almıştır.[^2][^3][^4][^5] ## Tarihçe ![Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı ve 1595 tarihli Osmanlı mufassal defterindeki hane reisleri adları üzerinden hazırlanmış ve Poshov livasını da kapsayan Gürcistan Vilayeti'nin etnik haritası. Kırmızı renk Gürcü, mavi renk Ermeni, yaşil renk Müslüman/Osmanlı.](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3d/Map_of_Gurjistan_vilayet_in_1595_%28georgian_version%29.png/1280px-Map_of_Gurjistan_vilayet_in_1595_%28georgian_version%29.png) *Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı ve 1595 tarihli Osmanlı mufassal defterindeki hane reisleri adları üzerinden hazırlanmış ve Poshov livasını da kapsayan Gürcistan Vilayeti'nin etnik haritası. Kırmızı renk Gürcü, mavi renk Ermeni, yaşil renk Müslüman/Osmanlı. (Mjora M, CC-BY-SA-4.0)* Potshovi, Orta Çağ'da [Samtshe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Samtshe) bölgesinde yer alan ve [Potshovi Çayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Posof_%C3%87ay%C4%B1) boyunca uzanan vadinin adıydı. Tarihsel [Tao](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tao_%28b%C3%B6lge%29) bölgesinde yer alan Posof bölgesi erken Orta Çağ'da [Gürcü Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCrcistan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1) sınırları içinde kalıyordu. Bölgenin önemli kalesi olan [Kveli Kalesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kol_Kalesi) 914 yılında Arapların saldırısına uğradı. Kaleyi savunan Gürcü aznaur [Gobron](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gobron) kaleyi savunurken öldü. [Kveli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kveli) köyünde bulunan Kveli Kalesi de 1080'de [Büyük Selçuklular](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%BCy%C3%BCk_Sel%C3%A7uklu_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) ile [Gürcüler](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCrc%C3%BCler) arasındaki savaşa sahne oldu. Kveli Kalesi Savaşı olarak bilinen savaşta [Büyük Selçuklular](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%BCy%C3%BCk_Sel%C3%A7uklu_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) galip geldi. Bu savaşın ardından [Didi Turkoba](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%BCy%C3%BCk_T%C3%BCrk_%C4%B0stilas%C4%B1) olarak bilinen dönemde Büyük Selçuklular [Tao-Klarceti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tao-Klarceti)'yi tamamen ele geçirip [Karadeniz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karadeniz) kıyılarına indiler. ![914 yılında, bugünkü Posof ilçesi sınırları içinde kalan Kveli Kalesi’ni Arap saldırısına karşı savunurken ölen Gürcü aznaur Mikel Gobroni; 1882. Daha sonra Gürcü Kilisesi tarafından aziz ilan edilmiştir.](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/6/64/Sabinin._St._Gobron_%28Michael%29._1882.jpg) *914 yılında, bugünkü Posof ilçesi sınırları içinde kalan Kveli Kalesi’ni Arap saldırısına karşı savunurken ölen Gürcü aznaur Mikel Gobroni; 1882. Daha sonra Gürcü Kilisesi tarafından aziz ilan edilmiştir. (Mikhail Sabinin, public-domain)* ![Posof ilçesinde, Posof Çayı'nın sağ kolu olan Caki Deresi kenarındaki Caki Kalesi'nden kalan yıkıntılar, 1905.](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/37/Jak-su_fort_%28Devitsky%2C_1905%29.jpg) *Posof ilçesinde, Posof Çayı'nın sağ kolu olan Caki Deresi kenarındaki Caki Kalesi'nden kalan yıkıntılar, 1905. (public-domain)* [Gürcistan Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCrcistan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın parçalanmasından sonra bölge, [Samtshe-Saatabago](https://turkipedia.org/tr/wiki/Samtshe_Prensli%C4%9Fi) olarak bilinen ve [Cakeli sülalesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cakeli_Hanedan%C4%B1)nin yönettiği prensliğin sınırları içinde kaldı. Daha sonra, Cakeli sülalesinin bir kolu olan Botsodzelerin yönetimi altına girdi. Bu dönemde, [Potshovi Çayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Posof_%C3%87ay%C4%B1)'nın sol yakasında, eski [Sakire](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ambeli%2C_Posof) (bugün [Çambeli](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ambeli%2C_Posof)) köyü sınırları içinde yer alan [Caki Kalesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Caki_Kalesi) bölgenin en önemli merkeziydi ve Gürcü hanedanı [Cakeli sülalesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cakeli_Hanedan%C4%B1)nin ikametgâhıydı.[^6] [Cakeli sülalesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cakeli_Hanedan%C4%B1)nin adı da bu kaleden gelir. [Tzurtzkabi](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C5%9F%C4%B1kz%C3%BClali%2C_Posof) Piskoposluğu kilisesi de burada yer alıyordu. [Hertvisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hertvisi)'ye kadar Potshovi Vadisini kapsayan Tzurtzkabi Piskoposluğu, 16. yüzyılda 13 piskoposluk arasında altıncı sırada yer alıyordu. Osmanlılar, 16. yüzyılın ortasında, tarihsel Gürcistan'ın güneybatısındaki diğer bazı bölgelerle birlikte Potshovi bölgesini de ele geçirdi. Bu bölge, Osmanlılar tarafından kurulan [Gürcistan Vilayeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCrcistan_Vilayeti) veya [Çıldır Eyaleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87%C4%B1ld%C4%B1r_%28eyalet%29) içinde Poshov (پوسخو) adıyla bir liva olarak yer aldı. 1595 tarihli [Osmanlı mufassal defteri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Defter-i_Mufassal-i_Vilayet-i_G%C3%BCrcistan)ne göre Poshov livası Güney ve Kuzay nahiyelerinden oluşuyordu. Güney nahiyesi Poshov livasının batı kısmını, Kuzey nahiyesi ise doğu kısmını kapsıyordu.[^7] Bugünkü Posof kasabasının temelini (günümüzde Merkez Mahalle) ise, [Diğviri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Di%C4%9Fviri) köyü oluşturmaktadır. Poshov bölgesi, uzun süre Osmanlı yönetimi altında kaldıktan sonra, [1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/93_Harbi) sırasında [Rusya İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nun eline geçti. Rus idaresinde Ardahan sancağına ([*okrug*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Okrug)) bağlı bir kazaydı (*uçastok*). 1886 yılı tespitine göre Poshov kazası, dört nahiye (маркяз: merkez) ile 53 köyü kapsıyordu. Diğviri köyü, Rus idaresi tarafından Digur (Дигур) adıyla kaydedilmişti. Digur aynı zamanda Poshov kazasının dört nahiyesinden birinin de adıydı ve 21 köyü kapsayan Digur nahiyesinin (маркяз: merkez) nüfusu, tamamı "Türk" olan 2.409 kişiden oluşuyordu. Diğer nahiyeler [Badela](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkg%C3%B6z%C3%BC%2C_Posof), [Sakire](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ambeli%2C_Posof) ve [Tzurtzkabi](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C5%9F%C4%B1kz%C3%BClali%2C_Posof) nahiyeleri idi. Badela nahiyesi 13 köyden oluşuyordu ve burada toplam 2.410 kişi yaşıyordu. On iki köyden meydana gelen Sakire nahiyesinde ise, 2.624 kişi bulunuyordu. Tzurtzkabi nahiyesi dokuz köyden olmakla birlikte 2.651 kişilik nüfusa sahipti. Poshov kazasında bu tarihte 9.814'ü Türk ve 280'i Kürt olmak üzere toplam 10.094 kişi yaşıyordu.[^8] Posof kazasının merkezi olan Digur köyü, Shalta vadisinden geçen ve [Acara](https://turkipedia.org/tr/wiki/Acara)'yı [Ardahan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ardahan)'a bağlayan ticaret yolu üzerine yer alıyordu.[^9] Bu ticaret yolu [Ardahan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ardahan)'dan [Kars](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kars)'a uzanıyordu.[^10] Rus yönetimi sırasında bölgeyi gezen Gürcü tarihçi ve araştırmacı Zakaria Çiçinadze'ye göre Poshov'un komşu bölgesi Zegani'de (Yukarı Acara) yaşayan Müslüman Gürcülerin anadilini bilmelerine rağmen Poshov bölgesindeki Müslüman Gürcüler Gürcüce bilmiyorlardı. Bir kısmı Kars'ın, bir kısmı Ardahan'ın parçası olan Poshov vadisinde 19. yüzyılın başlarında yaklaşık 100 köy vardı; ancak özellikle [Kırım Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Sava%C5%9F%C4%B1)’ndan sonra halkın Osmanlı ülkesine göç etmesi sonucu 20. yüzyılın başlarında köy sayısı azalmıştı.[^11] [1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/93_Harbi) yüzünden de resmî verilere göre 388 hane veya 10.180 kişi Poshov kazasından (*uçastok*) göç etmiştir.[^12] 1886 yılı nüfusu göz önüne alınınca, Poshov kazasının nüfusunun yarısının bu tarihten önce göç ettiği görülmektedir. Poshov bölgesi, [I. Dünya Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._D%C3%BCnya_Sava%C5%9F%C4%B1)'ın sonlarında Rus ordusunun bölgeden çekilmesinden sonra, bir süre bağımsız [Gürcistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCrcistan_Demokratik_Cumhuriyeti)'ın sınırları içinde kaldı. [Kızıl Ordu'nun Gürcistan'ı işgali](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1z%C4%B1l_Ordu%27nun_G%C3%BCrcistan%27%C4%B1_i%C5%9Fgali) sırasında (15 Şubat-17 Mart 1921) [Ankara Hükümeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ankara_H%C3%BCk%C3%BBmeti)'nin verdiği [ültimatom](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%9Cltimatom) üzerine Gürcü askerleri bölgeden çekildi ve Poshov [Türkiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye)'ye katıldı. 16 Mart 1921'de, Ankara Hükûmeti ile [Sovyet Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sovyet_Rusya) arasında imzalanan [Moskova Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Moskova_Antla%C5%9Fmas%C4%B1)'yla bölge Türkiye'ye bırakıldı.[^13] Posof, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesine göre, Poshof (پوسخوف) adıyla Kars vilayetine bağlı bir kazaydı.[^14] Poshof adı 1929'da Posof olarak değiştirilmiştir. Bu arada Digur (Diğviri) köyünün de kasabaya dönüştüğü ve Posof adını aldığı anlaşılmaktadır. ## Nüfus 2014 [Türkiye İstatistik Kurumu](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye_%C4%B0statistik_Kurumu) [nüfus](https://turkipedia.org/tr/wiki/D%C3%BCnya_n%C3%BCfusu) sayımına göre Posof'un ilçe merkezi ile [köy](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye%27nin_k%C3%B6yleri)lerinin toplam [nüfus](https://turkipedia.org/tr/wiki/D%C3%BCnya_n%C3%BCfusu)u 7.322 kişiden oluşuyordu. Bu [nüfus](https://turkipedia.org/tr/wiki/D%C3%BCnya_n%C3%BCfusu)un 1.936'sı Posof kasabasında, 5.386 kişi ise [köy](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye%27nin_k%C3%B6yleri)lerde ikamet ediyordu.[https://web.archive.org/web/20150920154607/http://tuikapp.tuik.gov.tr/adnksdagitapp/adnks.zul](https://web.archive.org/web/20150920154607/http://tuikapp.tuik.gov.tr/adnksdagitapp/adnks.zul) Aşağıdaki tablo Posof kasabası ile Posof ilçesinin [köy](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye%27nin_k%C3%B6yleri)lerinin [nüfus](https://turkipedia.org/tr/wiki/D%C3%BCnya_n%C3%BCfusu)unun toplamını gösteren genel tablodur. ## Coğrafya ### Coğrafi konumu Posof ilçesi, [Doğu Anadolu Bölgesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Do%C4%9Fu_Anadolu_B%C3%B6lgesi)'nin en kuzeyinde ve [Karadeniz Bölgesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karadeniz_B%C3%B6lgesi)'nin en doğusunda yer alır. Kuzeyinde ve doğusunda [Gürcistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCrcistan) Devleti, batısında [Şavşat](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eav%C5%9Fat) (Artvin) ilçesi, güneyinde ise [Hanak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hanak) ve [Damal](https://turkipedia.org/tr/wiki/Damal) ilçeleri ile sınırdır. Merkezlere olan uzaklığı şöyledir: ### Coğrafi şekilleri Posof'un [deniz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Deniz) seviyesinden yüksekliği 1545 metredir.[^15] İlçenin yüzölçümü 583 km²dir.[^16] Etrafı yer yer yükseklikleri 3.000 m'yi aşan yüksek [dağ](https://turkipedia.org/tr/wiki/Da%C4%9F)larla çevrili olan ilçenin orta kesimleri bu dağlardan inen [akarsu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akarsu)lar tarafından derin vadilerle parçalanmıştır. Doğu-batı istikametinde devam eden bu vadinin rakımı 1.200 m'ye kadar inmektedir. İlçenin güneyinde [Ilgar Dağı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ulgar_Da%C4%9F%C4%B1), güney batısında Arsiyan ve Cin Dağları yer yer yükseklikleri 3.000 m geçen dağlardır. Kaynağını bu dağlardan alan [Posof Çayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Posof_%C3%87ay%C4%B1) ilçenin en önemli akarsuyudur. Batı-doğu istikametinde akmaya devam eden Posof çayı [Gürcistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCrcistan) ile sınır çizdikten sonra Gürcistan topraklarına girer. Gürcistan topraklarında [Kura Nehri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kura_Nehri)'yle birleştikten sonra [Hazar Denizi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hazar_Denizi)'ne dökülür. İlçede irili ufaklı birçok göl bulunmaktadır. Bu göllerden [Alabalık Gölü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alabal%C4%B1k_G%C3%B6l%C3%BC)'nde, isminden de anlaşılacağı gibi [alabalık](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alabal%C4%B1k) üretilmektedir. ### İklimi Posof ilçesinin genelinde [Türkiye'de Karadeniz iklimi](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye%27de_Karadeniz_iklimi) hakimdir. Her mevsimde yağış görülür. Yıllık ortalama sıcaklık 13-15 °C'dir. Temmuz ayı ortalama sıcaklığı 21-23 °C'dir. Yıllık sıcaklık farkı 13-15 °C'dir. Doğal bitki örtüsü [orman](https://turkipedia.org/tr/wiki/Orman)dır. Yüksek alanlarda [Alpin çayırlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alpin_%C3%A7ay%C4%B1rlar) görülür. ### Bitki örtüsü Posof ilçesi gür bir bitki örtüsüne sahiptir. Genel olarak [orman](https://turkipedia.org/tr/wiki/Orman) ile kaplıdır. Yılın büyük bir bölümünde bitki örtüsü yeşilliğini muhafaza eder. İlçenin bitki örtüsü coğrafi özelliği bulunduğu yöreye göre şekillenmiştir. İlçe doğal orman alanı içerisinde kalmaktadır. Bu ormanları [meşe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Me%C5%9Fe), [çam](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87am), [köknar](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%B6knar), [ladin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ladin), [kayın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kay%C4%B1n), kara ağaç, [gürgen](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCrgen) ve [fındık](https://turkipedia.org/tr/wiki/F%C4%B1nd%C4%B1k) ağaçları oluşturur. ## Ekonomi ### Arıcılık ![Bal peteği](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/f/f7/Honey_comb.jpg) *Bal peteği (Merdal at Türkçe Vikipedi, CC-BY-SA-3.0)* [Dünya](https://turkipedia.org/tr/wiki/D%C3%BCnya)da yetiştirilen ve ekonomik değere haiz olan 4 önemli [arı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ar%C4%B1) ırkından birisi olan [Kafkas](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kafkasya) ırkı arı (Apis Mellifera Caucasica Gorb)'nın [Türkiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye)'deki gen merkezi Posof'tur. Posof genelinde toplam olarak 4.500 adet arılı koloni bulunmakta olup, bunların 2.000 tanesi eski tip kovanlardadır. Yaklaşık olarak 100 arıcı ailesi tarafından işletme başına ortalama 45 adet koloni varlığı ile arıcılık faaliyetleri bal üretimine yönelik olarak sürdürülmektedir. Bu da; ilçenin arıcılık faaliyetlerinin ekonomik işletmecilik prensiplerine uygun olarak yapılmadığını göstermektedir. İlçenin zengin [çiçek](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87i%C3%A7ek) flora yapısına sahip [çayır](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ay%C4%B1r)-[mera](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mera) alanlarında uygun arı konaklatılması hâlinde 10.000 arı kolonisi ile arıcılık faaliyetinin sürdürülebileceği yapılan bir çalışma ile hesaplanmıştır. İlçede yıllık [bal](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bal) üretimi ise 35-40 ton kadardır. Posof ilçesinde zengin çayır-mera alanlarında doğal olarak yetişmekte olan, [yonca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yonca), korunga, üçgül, geven, ballıbaba, hindiba ve daha birçok nektar ve polen kaynağı bitkilerden üretilmekte olan çiçek balları oldukça iyi kalitededir. Posof ilçesinde üretilmekte olan kaliteli 2000-3000 adet ana arılar ilçemiz veya ilimiz dışındaki talep sahiplerine satılmaktadır. ### Hayvancılık Halkın geçim kaynağı hayvancılığa dayalı olmakla beraber, geçim standardı için yeterli değildir. İlçede yaklaşık 15.000 adet büyükbaş hayvan bulunmaktadır. [Hayvancılık](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hayvanc%C4%B1l%C4%B1k) hâlen eski usullerle yapılmaktadır. Bunların %99 melez ve kültür ırkıdır. Ayrıca ilçede az miktarda küçükbaş hayvan, kaz, tavuk, hindi ve ördek yetiştirilmektedir.[^17] ### Tarım İlçe genelinde ekilebilir arazi 12.082 hektar, yani %25'i [tarım](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye%27de_tar%C4%B1m) alanı olup, bu arazinin %15,5'i sulanabilir durumdadır. Yeterli sulama ilkel olarak yapılmaktadır. İlçe genelinde yıllık ürün olarak 840 ton [elma](https://turkipedia.org/tr/wiki/Elma), 135 ton [mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r_%28bitki%29), 202 ton [buğday](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bu%C4%9Fday), 15 ton [fasulye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fasulye), 460 ton [arpa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arpa), 300 ton [patates](https://turkipedia.org/tr/wiki/Patates), 4 ton [ceviz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ceviz), 4 ton [erik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erik), 84 ton [armut](https://turkipedia.org/tr/wiki/Armut), 2 ton Vişne, üretilmektedir. Ayrıca baklagiller üretimi olarak da 5 ton üretim yapılmaktadır. Yem bitkisi [yonca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yonca), korunga ve [fiğ](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fi%C4%9F) üretimi daha ağırlıklı yapılmaktadır. İlçede son yıllarda seracılık gelişmiş olup, iyi bir ekonomik geçim kaynağı haline gelmiştir. ### Ormancılık İlçenin %25'i [orman](https://turkipedia.org/tr/wiki/Orman)lık alanla kaplıdır. İlçedeki Orman İşletme Şefliğince 1998 yılında 545.731 m³ tomruk, 250 ster istihsal edilmiştir. 1999 yılında sayım yapılmamıştır. İşletme şefliğince 2000 yılında 570 m³ tomruk, 400 ster yakacak odun, 60 ster lif yonga odunu, 7 m³ maden direk üretimi yapılmış, istihsal üretimi 2001 yılı içerisinde 513 m³ tomruk, 30 ster odun, l0 m³ maden direği ve 30 ster kazık, 231 ster yakacak odun 2 m³ sanayi odunu üretilmiş olup, üretime devam edilmektedir. İlçe genelinde [ağaç](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C4%9Fa%C3%A7)landırma çalışmaları programına alınmıştır. 2001 yılında 30 H. Dikim, l0 H. Sürüm, l5 H. Tabii Tensil yapılmıştır. ## Kutlama ve özel günler - [19 Mayıs Atatürk'ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı](https://turkipedia.org/tr/wiki/19_May%C4%B1s_Atat%C3%BCrk%27%C3%BC_Anma%2C_Gen%C3%A7lik_ve_Spor_Bayram%C4%B1) Kutlama Festivali (19 Mayıs) - Aşıklar ve Türkü Şöleni (Temmuz ayında) - Posof'un Düşman İşgalinden Kurtuluşu (2 Mart) - Geleneksel Aşure Günü - Aşık Zülali (Suskap) Yayla Yayık Yayma Şöleni - B. Eminbey (Cilvana) Seyranı - Köylerin neredeyse hepsinde *seyran* ve [yayla](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yayla) şöleni yapılır. ## Belediye [Cumhuriyet](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cumhuriyet)'ten sonra 1923'te ilçe olmuştur. İlçede belediye ise 1927 tarihinde kurulmuştur. İlk belediye başkanı [CHP](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cumhuriyet_Halk_Partisi)'li Hazık Bilmiş'tir. 31 Mart 2024 tarihinde yapılan yerel seçimde CHP adayı Erdem Demirci, belediye başkanı seçilmiştir. ## Turizm ## İdari yönetim 1977'de [Antalya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Antalya_%28il%29) ilinin [Elmalı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Elmal%C4%B1) ilçesinde doğan, **Muammer Köken** 28 Temmuz 2004'te Kaymakamlık mesleğine [Burdur](https://turkipedia.org/tr/wiki/Burdur) Kaymakam adayı olarak intisap etti. Sırasıyla [Aydın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ayd%C4%B1n) Teftiş stajı, [Kumluca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kumluca) Kaymakam Refikliği, [Denizli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Denizli) [Beyağaç](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beya%C4%9Fa%C3%A7) Kaymakam Vekilliği, [İngiltere](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ngiltere) [Leicester](https://turkipedia.org/tr/wiki/Leicester) Kentinde İngilizce eğitimi ve [Bartın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bart%C4%B1n) [Kurucaşile](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kuruca%C5%9File) Kaymakam Vekilliği, [Çeltik](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87eltik) Kaymakamı olarak görev yaptı. Son Kaymakamlar Kararnamesiyle Posof Kaymakamlığı'na atandı. İlçe Belediye Başkanı Emekli Öğretmen [Şükrü Bozyiğit](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9E%C3%BCkr%C3%BC_Bozyi%C4%9Fit) 1958 yılında Posof İlçe Merkezi'nde doğdu. 1999 / 2004 yılları arasında [ANAP](https://turkipedia.org/tr/wiki/Anavatan_Partisi)'tan Posof Belediye Başkanı, 2004 yılındaki Belediye seçimlerinde ise [CHP](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cumhuriyet_Halk_Partisi)'den tekrar Belediye Başkanı seçilmiştir. Posof ilçesinde bir ilçe merkezi, 49 köy ve 17 mahalle vardır. Toplam yerleşim birimi sayısı 67'dir. Mevsimlik olarak yararlanılan 38 yayla yerleşim yeri de yer almaktadır. Posof köyleri güzergâhı beş ana grup üzerinde toplanmıştır. Bunlar; - [Aşıkzülali](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C5%9F%C4%B1kz%C3%BClali%2C_Posof) - [Binbaşıeminbey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Binba%C5%9F%C4%B1eminbey%2C_Posof) - [Gönülaçan](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%B6n%C3%BCla%C3%A7an%2C_Posof) - [Günlüce](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCnl%C3%BCce%2C_Posof) - [Yeniköy](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yenik%C3%B6y%2C_Posof) ## Dış bağlantılar - [Posof kaymakamlığı](http://www.posof.gov.tr) [^1]: Kartlis Tshovreba Yer Adları ve Arkeoloji Sözlüğü (Gürcüce), Tiflis, 2013, s. 78 ISBN 9789941158964.] [^2]: Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan (Osmanlıca ve Gürcüce), (Yayımlayan) Sergi Cikia, Tiflis, 1941-1958, 3 cilt; III. cilt (1958), s. 432; I. cilt (1947), s. 300 [^3]: Defter-i Caba-i Eyalet-i Çıldır 1694-1732 (Osmanlıca ve Gürcüce), (Yayıma hazırlayan) Tsisana Abuladze, Tiflis, 1979, s. 310 ve diğer sayfalar. [^4]: Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 762. [^5]: Köylerimiz, (Yayımlayan) Dahiliye Vekaleti, 1933, İstanbul, s. 25 ve diğer sayfalar. [^6]: Tao-Klarceti - Tarihsel ve Kültürel Anıtlar Kataloğu (Gürcüce), (Editör) Buba Kudava, (Yazarlar) Nestan Bagauri, Zurab Batiaşvili, İrma Beridze, Buba Kudava, Nikoloz Jğenti, Goça Saitidze, Natia Hizanişvili, 2018, Tiflis, s. 410, ISBN 9789941478178. [^7]: Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan (გურჯისტანის ვილაიეთის დიდი დავთარი: გამოკვლევა: წიგნი III), (Yayımlayan) Sergi Cikia, Tiflis, 1947-1958, 3 cilt, III. Cilt (1958), s. 435. [^8]: Свод статистических данных о населении Закавказскаго края, извлеченных из посемейных списков 1886 г. (Transkafkasya Bölgesinin Nüfusuna Dair 1886 Yılı Aile Listelerinden Edinilmiş istatistik Verilerin Özeti), Tiflis, 1893, "Kars oblastı" - 348-402. [^9]: Candan Badem, Çarlık Yönetiminde Kars, Ardahan, Artvin, İstanbul, 2018, s. 63, ISBN 9786052100271. [^10]: Roland Topçişvili, Gürcistan’ın Tarihsel ve Etnografik Bölgeleri (Gürcüce), Tiflis, 2017, s. 300, ISNB 9789941953309. [^11]: Zakaria Çiçinadze, Gürcistan’da Müslüman Gürcüler ve Köyleri (Gürcüce), 1913, Tiflis, s. 176, 223. [^12]: Ekvtime Takaişvili, 1907 Yılı Kola-Oltisi ve Çangli’de Arkeolojik Araştırmalar Gezisi (Gürcüce), 1938, Paris, s. 10. [^13]: Mustafa Kemal Atatürk, Nutuk, İstanbul, 1934, 2. cilt, s. 41. [^14]: Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 761. [^15]: Posof Haritası Posof Nerede. [^16]: Harita Genel Müdürlüğü - Ulusal Haritacılık Kurumu. [^17]: Posof İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü.