# Pirizade İbrahim Hayrullah Bey

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Pirizade_%C4%B0brahim_Hayrullah_Bey
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Pirizade İbrahim Hayrullah Bey, https://tr.wikipedia.org/wiki/Pirizade_%C4%B0brahim_Hayrullah_Bey (CC-BY-SA-4.0)

![Adliye Nazırı Pirizade İbrahim Bey İdman Dergisi'nde (28 Mayıs 1914, No 31-32)](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/d/df/Idman_No_31_32_Adliye_Naziri_Pirizade_%C4%B0brahim_Bey.jpg)
*Adliye Nazırı Pirizade İbrahim Bey İdman Dergisi'nde (28 Mayıs 1914, No 31-32) (İdman (Spordan Bahseder On Beş Günde Bir Çıkar Resimli Mecmua), public-domain)*

**Pirizade İbrahim Hayrullah Bey** (1859-1934) [Osmanlı Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nin son döneminde yüksek derecede çeşitli görevlerde bulunmuş bir devlet adamıydı.

1859 yılında İstanbul'da çok köklü Pirizade ailesine doğdu. Babası [Şura-yı Devlet](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9E%C3%BBr%C3%A2-y%C4%B1_Devlet) muhakemat dairesi başkanı ve Şeyhülislam Pirizade Mehmed Sahip Molla (1838-1910), annesi ise Hekimbaşızade Fahrünisa Hanım'dı. Ayrıca büyük dedeleri arasında iki aded şeyhülislam bulunmaktadır. Rüşdiye Mektebi'nde Arapça, Farsça, fenn-i hesab ve coğrafya okudu. Daha sonra da [Mekteb-i Hukuk](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul_%C3%9Cniversitesi_Hukuk_Fak%C3%BCltesi)'u bitirdi.[^1]

[İttihat ve Terakki Cemiyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ttihat_ve_Terakki) üyesi olan İbrahim Hayrullah Bey [II. Meşrutiyet](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_Me%C5%9Frutiyet)'in ilanından sonra hızla devlet yönetiminde yükseldi. 1909 yılının Eylül ayında Selanik Valiliğine getirildi.[^2] 1912 yılının Ocak ayında da İstanbul Valisi oldu. 1913 yılında gerçekleştirilen [Bâb-ı Âli Baskını](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%A2b-%C4%B1_%C3%82li_Bask%C4%B1n%C4%B1)'nda İttihat ve Terakki Cemiyeti'nin devlet yönetimini eline geçirmesi üzerine [Adliye Nazırı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Adliye_Nez%C3%A2reti) oldu. 1917 yılının Şubat ayına kadar bu görevi yürüten[^3] İbrahim Hayrullah Bey 3 Mayıs 1916-22 Ocak 1917 tarihleri arasında Adliye Nazırlığı görevinin yanı sıra [Şura-yı Devlet](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9E%C3%BBr%C3%A2-y%C4%B1_Devlet) reisliği de yaptı. Aynı zamanda Mayıs 1916-Şubat 1917 tarihleri arasında Evkaf nazırı görevini yürüttü ve Şubat 1917'da [Meclis-i Ayan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meclis-i_%C3%82yan) üyesi de oldu. [I. Dünya Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._D%C3%BCnya_Sava%C5%9F%C4%B1)'ndan sonra [İstanbul'un işgali](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul%27un_%C4%B0%C5%9Fgali) üzerinde işgal güçleri tarafından 28 Mayıs 1919 tarihinde [Malta'ya sürgüne](https://turkipedia.org/tr/wiki/Malta_s%C3%BCrg%C3%BCnleri) gönderildi.

1934 yılında öldü.

[^1]: 1868'den 1922'ye Şura-yı Devlet Reisleri, Fethi Gedikli, Danıştay Web sitesi. <http://www.danistay.gov.tr/surayi_devlet_reisleri.htm>
[^2]: Son Dönem Osmanlı Erkan ve Ricali (1839 - 1922) Prosopografik Rehber, Sinan Kuneralp, ISIS Press, İstanbul, ISBN 9784281181, 1999.
[^3]: II. Meşrutiyet Dönemi'nde Adliye ve Mezâhip Nezareti'nde Bürokratik Reform, Erkan TURAL, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Yıl 2008. <http://dergiler.ankara.edu.tr/dergiler/38/262/2352.pdf>
