# Paşmakçızade Ali Efendi

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Pa%C5%9Fmak%C3%A7%C4%B1zade_Ali_Efendi
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Paşmakçızade Ali Efendi, https://tr.wikipedia.org/wiki/Pa%C5%9Fmak%C3%A7%C4%B1zade_Ali_Efendi (CC-BY-SA-4.0)

- **Doğum tarihi:** 1639
- **Ölüm tarihi:** 1712 (73 yaşında)
- **Ölüm yeri:** İstanbul
- **Meslek:** Müderris, kazasker, kadı, şeyhülislam
- **Etkilendikleri:** Dersiâm Sâlih Efendi, Cevherîzâde Mehmed Efendi,Minkārîzâde
- **Ebeveynler:** Üsküdar kadısı Mehmed Efendi

**Paşmakçızade Ali Efendi** (1639 - 1712) 18. yüzyılda [şeyhülislam](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eeyh%C3%BClislam)lık yapmış [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) din adamıdır. Tahsilini tamamladıktan sonra 1657'de Mehmed Ağa Dersiyesi'nde harici müderris oldu.

Sırasıyla: Hamid Efendi, Bâlî Efendi, Ümmüveledzâde, Haydar Paşa, Murad Paşa-yı Atîk, Mahmud Paşa, Şevval, Yavuz Sultan Selim, [Süleymaniye medreseleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCleymaniye_Medresesi)ne tayin edildi. Ardından kadı oldu, 1687'de Kudüs'e tayin oldu. Daha sonra azledildi. 1690'da Edirne kadısı oldu. 1692'de Rumeli kazaskeri oldu, kazaskerlikten azledildi ve geri döndü. Daha sonra politik mücadeleler sonucunda [şeyhülislam](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eeyh%C3%BClislam) oldu. İki kez azledildi ve geri döndü. Üçüncü seferinde görev başındayken öldü. (12 Şubat 1712) Kaynaklara göre: alim, mutedil, kadirbilir biriydi. [Nakşibendî](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nak%C5%9Fibendilik) tarikatına mensup olmakla birlikte meşrep olarak Melâmî-Hamzavî idi. Fetvalarını içeren bir "fetva mecmuası" vardır. İstanbul'da Kadıhanı Mescidi'ni İstanbul kadısı iken yaptırmıştır.[^1]

## Ayrıca bakınız

- [Paşmakçızade Abdullah Efendi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pa%C5%9Fmak%C3%A7%C4%B1zade_Abdullah_Efendi)
- [Paşmaklık](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pa%C5%9Fmakl%C4%B1k)

[^1]: Arşivlenmiş kopya. <http://www.tdvia.org/dia/ayrmetin.php?idno=340186>