# Paşa Adası Deniz Muharebesi

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Pa%C5%9Fa_Adas%C4%B1_Deniz_Muharebesi
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Paşa Adası Deniz Muharebesi, https://tr.wikipedia.org/wiki/Pa%C5%9Fa_Adas%C4%B1_Deniz_Muharebesi (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/8/80/Ritorno_dal_Levante_%28Gianfranco_Muneretto%2C_Fregata_Veneziana_da_30_cannoni%2C_Venezia%29.jpg)
* (Alberto Sciretti, CC-BY-SA-4.0)*

- **Çatışma:** Paşa Adası Deniz Muharebesi
- **Parçası:** 1714-1718 Osmanlı-Venedik Savaşı
- **Tarih:** 20-22 Temmuz 1718
- **Yer:** Paşa Adası ve Çuha Adası arası
- **Bölge:** Akdeniz
- **Sonuç:** Stratejik Osmanlı zaferi
- **Savaşan:** Osmanlı İmparatorluğu; Venedik Cumhuriyeti; Malta Şövalyeleri; Papalık; 20px Toskana Büyük Dükalığı
- **Komutan:** İzmirli Süleyman Paşa; Lodovico Diedo; Amiral Pisani
- **Güç:** 36 kalyon; 26 kalyon
- **Kayıp:** Nispeten hafif; 4-5 kalyon hasarlı; ~2.000 ölü ve yaralı; 15-20 kalyon hasarlı
- **Notlar:** Taraflar gemi kaybetmedi. Deniz harp tarihinin en uzun muharebelerinden biri oldu.

**Paşa Adası Deniz Muharebesi**, [1714-1718 Osmanlı-Venedik Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1714-1718_Osmanl%C4%B1-Venedik_Sava%C5%9F%C4%B1)'nda evre.

[Kaptan-ı derya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kaptan-%C4%B1_derya) [İzmirli Süleyman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zmirli_S%C3%BCleyman_Pa%C5%9Fa) komutasındaki [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1) 20-22 Temmuz 1718 tarihlerinde [Mora](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mora)'nın güneyindeki [Paşa Adası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pa%C5%9Fa_Adas%C4%B1) ile [Matapan Burnu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Matapan_Burnu) arasındaki deniz muharebesinde [Lodovico Diedo](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lodovico_Diedo) komutasındaki [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti) donanmasına ağır kayıplar verdirdi. 21 Temmuz 1718 tarihinde imzalanan ve taraflar arasında savaş durumuna son veren [Pasarofça Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pasarof%C3%A7a_Antla%C5%9Fmas%C4%B1)'nın haberinin bölgeye ulaşmasıyla taraflar muharebeyi sonlandırdı.

## Muharebe öncesi

Amiral [Lodovico Diedo](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lodovico_Diedo) komutasındaki 25 parçalı [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti) donanması 21 Mayıs 1718'de [Korfu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Korfu)'dan ayrılarak 8 Haziran'da [Zante](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zante) adasına geldi ve burada Amiral Pisani komutasındaki Batılı müttefiklerin ([Malta](https://turkipedia.org/tr/wiki/Malta_Egemen_Asker%C3%AE_D%C3%BCzeni), [Papalık](https://turkipedia.org/tr/wiki/Papal%C4%B1k_Devleti) ve [Toskana](https://turkipedia.org/tr/wiki/Toskana_B%C3%BCy%C3%BCk_D%C3%BCkal%C4%B1%C4%9F%C4%B1)) gemilerinin de bulunduğu filoyla 17 Haziran'da birleştikten sonra 1 Temmuz'da [Koron](https://turkipedia.org/tr/wiki/Koron) önlerine geldi. Ardından bir yıl önce iki donanmanın [kıyasıya çarpıştıkları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Matapan_Deniz_Muharebesi) [Matapan Burnu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Matapan_Burnu)'na ulaştı.

[İzmirli Süleyman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zmirli_S%C3%BCleyman_Pa%C5%9Fa) komutasındaki [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1) ise Haziran'da [Çanakkale Boğazı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87anakkale_Bo%C4%9Faz%C4%B1)'ndan çıkıp [Ege Denizi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ege_Denizi)'ne açıldıktan sonra [Eğriboz](https://turkipedia.org/tr/wiki/E%C4%9Friboz)'a uğradı ve 19 Temmuz'da [Mora](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mora)'nın güneyinde [Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pa%C5%9Fa_Adas%C4%B1) ile [Çuha](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87uha_Adas%C4%B1) adaları arasına demir attı.

## Muharebe

![Mora Yarımadası ve güneydoğusundaki Paşa ve Çuha adaları](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/56/P%C3%A9loponn%C3%A8seBlouet.jpg/1280px-P%C3%A9loponn%C3%A8seBlouet.jpg)
*Mora Yarımadası ve güneydoğusundaki Paşa ve Çuha adaları (public-domain)*

### 20 Temmuz

İki donanma 19 Temmuz'da [kalyon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kalyon)ları için uygun rüzgâr bekledikten sonra, 20 Temmuz'da [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1) hücuma geçti. Osmanlılar Venediklilerin 26 gemisine karşı 36 gemiyle sayısal üstünlüğe sahipseler de, toplam top sayılarında fark büyük değildi (Osmanlılar 2.000, Venedikliler 1.800). İki hat halinde dizilen Venedik donanmasının gerideki hattı muharebenin uzağında kalınca tek gövde halindeki Osmanlı donanmasının hücumu etkili oldu. Osmanlıların 30 gemisiyle çarpışmak durumunda kalan 9 Venedik gemisi ciddi hasarlar aldı ve yaklaşık 600 kayıp veren Venedik donanması düzensiz bir şekilde kuzeybatıya çekildi.[^1]

### 21 Temmuz

20-21 Temmuz gecesi boyunca [Çuha Adası](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87uha_Adas%C4%B1) civarında toplanmaya çalışan [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti) donanması muharebeden kaçınmaya çalışsa da 21 Temmuz saat 14.00 civarında [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1) yeniden hücuma geçti. Venedik arka hattı yine muharebe dışı kalırken, ön hattın merkezindeki 8 gemiden 5'i ağır hasar alarak muharebe dışı kaldı. Bunun üzerine [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1) kanada hücum ederken ağır yaralar alan 2 Venedik gemisi daha muharebe dışı kalırken, 2 gemi de hasar gördü. Dört saatlik muharebe sonucunda Venedik donanması bu defa 500'e yakın kayba uğradıysa da, ağır hasar alan gemi sayısı bir gün öncesine oranla daha büyüktü.[^2] Amiral gemisi Trionfo[^3] da buna dahildi.

### 22 Temmuz

Venedik donanmasının komutanı Diedo ilk iki günkü muharebelerde donanmanın iki hat olarak dizilmesi ve arkadaki hattın muharebelere hiç katılamaması nedeniyle taktik değişikliğine gitti ve donanmayı tek hat şeklinde dizdi. Saat 15.00 civarında Venedik donanmasının top ateşiyle yeniden başlayan muharebe 18.30'a kadar sürdü ve tüm Venedik donanmasının çarpışmasıyla daha çetin bir hale büründü. Akşam olduğunda Venedik tarafının kayıpları yaklaşık 900'e ulaşmışken[^4] [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1) da asker kayıplarına uğradı.

## Muharebe sonrası

23 Temmuz'da iki donanma birbirini gözetlediyse de çarpışmaya girmediler. Esasen, 21 Temmuz günü [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) ile [Kutsal Roma Cermen İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_Roma_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) ve [Venedik Cumhuriyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti) arasında savaş halini sona erdiren [Pasarofça Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pasarof%C3%A7a_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) imzalanmıştı. Antlaşmanın imzalandığı haberinin bölgeye de ulaşması neticesinde [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1) 25 Temmuz'da [Ege Denizi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ege_Denizi)'ne döndü.

İlginç bir şekilde, taraflar barış antlaşmasının (21 Temmuz'da) imzalandığından haberleri olmadığından savaşın resmen sona ermesinden bir gün sonra dahi çarpışmışlardı.[^5]

Üç gün süren Paşa Adası Deniz Muharebesi, [kadırga](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kad%C4%B1rga)dan [kalyon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kalyon)'a geçmiş [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)'nın 1690'larda [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti) donanmasına karşı kurduğu üstünlüğün sürdüğünü gösterdi. Öte yandan, sözkonusu muharebe yüzyıllardır denizlerde çarpışan bu iki kudretli devletin son askerî mücadeleleri oldu. [Pasarofça Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pasarof%C3%A7a_Antla%C5%9Fmas%C4%B1)'ndan sonra taraflar bir daha savaşmazlarken, 1797 yılında [Napolyon Bonapart](https://turkipedia.org/tr/wiki/Napolyon_Bonapart) komutasındaki Fransız ordusu tarafından işgal edilerek toprakları [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa)'ya ilhak edilen [Venedik Cumhuriyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti) tarihe karıştı.

## Dış bağlantılar

- *"300. Yılında Pasarofça Antlaşması Sempozyumu Bildirileri"*, haz. Gültekin Yıldız, MSÜ Fatih Harp Tarihi Araştırmaları Enstitüsü, Haziran 2019, ISBN 978-605-68035-4-3.

[^1]: "Naval wars in the Levant, 1559-1853", R.C. Anderson, Princeton University Press (1952), s.267
[^2]: "Naval wars in the Levant, 1559-1853", R.C. Anderson, Princeton University Press (1952), s.268
[^3]: "Three Decks" internet sitesi, "Battle of Cervi/Battle of Elafonisos" başlığı. <https://threedecks.org/index.php?display_type=show_battle&id=108>
[^4]: "Naval wars in the Levant, 1559-1853", R.C. Anderson, Princeton University Press (1952), s.269
[^5]: "Warfare on the Mediterranean in the Age of Sail: A History, 1571-1866", David S.T. Blackmore, McFarland (2014), s.120
