# Oymak > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Oymak > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Oymak, https://tr.wikipedia.org/wiki/Oymak (CC-BY-SA-4.0) **Oymak**, [ulus](https://turkipedia.org/tr/wiki/Millet)un ayrıldığı bölümlerden her biri. "Oymak" sözcüğü, [Türkiye Türkçesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk%C3%A7e) dışındaki [Altay](https://turkipedia.org/tr/wiki/Altay_Cumhuriyeti), [Teleüt](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tele%C3%BCt), [Kazak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kazakistan), [Kırgız](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1rg%C4%B1zistan) vb. dillerde *aymak* şeklindedir. Bu şivelerde kelime şu anlamlara gelir: [Halk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Halk), kavim, [boy](https://turkipedia.org/tr/wiki/Boy), [soy](https://turkipedia.org/tr/wiki/Soy), [aile](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aile), [köy](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6y), yabancı, yabancı göçebe, memleket vb. [Moğolca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mo%C4%9Folca)'da "**büyük kavim birlikleri**" anlamını taşır. Moğol teşkilat bölümlerinde ***ulus***lar ***utuk***lara, utuklar da ***ayımag***lara (oymak) ayrılırdı. Batı Anadolu ile Güneybatı Anadolu'daki göçebe ve yarı göçebe [Türkmen](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkmenler) boylarına "oymak" deniyordu. Bunlar [16. yüzyıl](https://turkipedia.org/tr/wiki/16._y%C3%BCzy%C4%B1l)dan sonra *yörük* adını aldılar, bir süre bunlara *cemaat* ve *aşiret* de dendi. Bir boydan ayrılmış, zamanla türeyerek sayıları dörtten on altıya çıkan veya daha fazla olan oymaklar vardır. Bunlar genellikle reislerinin adlarını alırlar. [Safevi Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safev%C3%AEler) ise askerî bakımdan [Türk](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkler) oymaklarına dayanıyordu. Oymak beyi devletin en yüksek askerî mevkilerine çıkabiliyordu. Oymaklar, [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) devrinde riayet, yani [vergi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vergi) veren halktan sayıldı. Osmanlı Devleti, Devşirme Ocağı önemini kaybettiği ve [asker](https://turkipedia.org/tr/wiki/Asker) sıkıntısı çekmeye başladığı zaman bunlardan yararlandı. Oymaklar mali bakımdan hanedana bağlandı. Devlet özellikle, Halep Türkmenlerinden asker topladı. 16. yüzyılda bu Türkmen topluluğu başlıca şu oymaklardan kuruluydu: [Beğdili](https://turkipedia.org/tr/wiki/Be%C4%9Fdili_boyu), [Hurbendelü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hurbendel%C3%BC), [Bayat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bayat), [İnallu](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0nallu), [Karkın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kark%C4%B1n), [Kızık](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1z%C4%B1k), [Eymur](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eymur)ve [Bahadurlu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bahadurlu). [İçel](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mersin)'de oymak teşkilatını muhafaza eden yörüklerin bir kısmı [Kıbrıs](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1br%C4%B1s)'ın alınmasından sonra, zaman zaman bu adaya göçmen olarak gönderildi. [Tecirli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tecirli), [Bozdoğan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bozdo%C4%9Fan), [Melemenci](https://turkipedia.org/tr/wiki/Melemenci), [Sırkıntı](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rk%C4%B1nt%C4%B1), [Karsantı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karsant%C4%B1), [Kara Hacılı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara_Hac%C4%B1l%C4%B1) gibi oymaklar [Çukurova](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ukurova)'da; [Menteşe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mente%C5%9Fe_Beyli%C4%9Fi), [Aydın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ayd%C4%B1n), [Kütahya](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BCtahya) ve [Ankara](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ankara) [sancak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sancak)larında [Türkmen boyları](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye_T%C3%BCrkmenleri) yaşadılar ve [yörük](https://turkipedia.org/tr/wiki/Y%C3%B6r%C3%BCkler) kuruluşlarını meydana getirdiler. Bu oymaklar bugün de yerleştikleri yerlerde toprağa bağlı bir durumda, oymak adı altında yaşarlar. ## Sosyal hayat Oymaklar, mevsimden mevsime yaylak ve kışlak arasında sürekli olarak hareket ederler. [Yaylak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yaylak) ve [kışlak](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1%C5%9Flak) bölgeleri bazen birbirinden çok uzakta bulunur. [Erzurum Yaylası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erzurum-Kars_Platosu)'na, [Fırat Nehri](https://turkipedia.org/tr/wiki/F%C4%B1rat)'nin çıktığı yerlere yaylamağa giden bir oymak; kışlık için [Suriye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Suriye) [çöl](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87%C3%B6l)lerine kadar iner. Genellikle [hayvancılık](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hayvanc%C4%B1l%C4%B1k)la geçinirler ve sürülerine otlak bulmak için zamanlarının önemli kısmını değişik yerlerde geçirirler. Yurt veya ev denilen [çadır](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ad%C4%B1r)ları çabuk kurulup çabuk kaldırılacak türdendir. Türk oymaklarında genellikle üç türlü çadır vardır: 1. [Keçi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ke%C3%A7i) [kıl](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1l)ından el tezgâhı işi dokunmuş sonra birbirine dikilmiş direkli kara çadır, 2. [Pamuk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pamuk)tan dokunmuş veya keçeden yapılmış devirli çadır, 3. Koyun kılından döverek yapılan keçe çadır, bunlara *alaçık* veya *alaycık* da denir. Çadırların direklerine *cağ*, erzağın konulduğu yere *sitil* denir. Çadırın özel bir iç bölümü vardır. Çadırlar, sonradan yerleşik hayata geçtikleri zaman bazılarının kurdukları [ev](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ev)ler için bir model olmuştur. Oymakların yaşayışında binek ve taşıt [hayvan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hayvan)ları önemli bir yer tutar. Oymak halkı gömleğinden çuvalına kadar her şeyini kendi dokur. Kendi kendine yeter ve oymak içinde kapalı bir iktisadi hayat sürerler. Çobanlık ve çeşitli [sanat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sanat)larla da uğraşırlar. [Konya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konya) bölgesindeki Türk oymakları [Karamanoğulları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karamano%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi) ve Osmanlılar devrinde her yerde aranan [at](https://turkipedia.org/tr/wiki/At)lar yetiştirirlerdi. Bunlar önceleri vergilerini, yetiştirdikleri atlardan verdiklerinden *atçeken* adını aldılar. ## Yönetim Oymakların başında bir [bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bey) bulunur. Beyler, [kethüdâ](https://turkipedia.org/tr/wiki/Keth%C3%BCd%C3%A2) ve ihtiyarların oyları alınarak hükûmet tarafından onaylanır; beylik [berâtı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0mtiyazname) verilirdi. Kethüdalar, bey tarafından tayin edilirdi. Kethüdalara oymak halkının kefil olması gerekirdi. Bu yetkililer, kanunen tayin edilmiş olan vergileri has [voyvoda](https://turkipedia.org/tr/wiki/Voyvoda)larına vermekle görevliydiler. Oymağı yönetmek ve vergi toplamakta ihmalleri görülürse, oymak halkının şikâyeti ve has [voyvodalarının](https://turkipedia.org/tr/wiki/Voyvoda_%28Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu%29) onayıyla azledilerek yerlerine yenileri seçilirdi. ## Ayrıca bakınız - [Oba](https://turkipedia.org/tr/wiki/Oba)