# Osmanlı İmparatorluğu kronolojisi

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu_kronolojisi
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Osmanlı İmparatorluğu kronolojisi, https://tr.wikipedia.org/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu_kronolojisi (CC-BY-SA-4.0)

Bu madde, 1299–1922 yılları arasında altı asır boyunca hüküm sürmüş olan [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nun [tarihinden](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu_tarihi) önemli olayların bir [kronoloji](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kronoloji)sini vermektedir.

## 1299–1399

![Osman Gazi'nin portresi. (saltanatı: 1299–1324)](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/6/67/Osman_Gazi.jpg)
*Osman Gazi'nin portresi. (saltanatı: 1299–1324) (public-domain)*

![Osman Gazi ve silah arkadaşlarının bir tasviri.](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f5/Sultan_Osman.jpg/1280px-Sultan_Osman.jpg)
*Osman Gazi ve silah arkadaşlarının bir tasviri. (Arif Paşa Original Uploader was: Erk , Kılıç46 (modified version), public-domain)*

- 1299 - Osmanlı Beyliği, [Söğüt](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%B6%C4%9F%C3%BCt%2C_Bilecik)'te [Osman Gazi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osman_Gazi) tarafından bağımsızlığını ilan etti.
- 1300 - Yundhisar, [Köprühisar](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6pr%C3%BChisar%2C_Yeni%C5%9Fehir) ve [Yenişehir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yeni%C5%9Fehir%2C_Bursa) kaleleri fethedildi.
- 1300 - [Yenişehir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yeni%C5%9Fehir%2C_Bursa) başkent yapıldı.
- 1302 - İlk [Bizans–Osmanlı savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans-Osmanl%C4%B1_sava%C5%9Flar%C4%B1) olan [Koyunhisar (Bafeus) Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bafeus_Muharebesi)'nde Osman Gazi Bizans'ı mağlup etti.
- 1303 - [İznik](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0znik) kuşatıldı.
- 1303 - [Marmaracık Kalesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Marmarac%C4%B1k%2C_Yeni%C5%9Fehir) fethedildi.
- 1304 - [Akhisar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akhisar), [Mekece](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mekece%2C_Pamukova) ve [Geyve](https://turkipedia.org/tr/wiki/Geyve) ele geçirildi.
- 1306 - [Dimbos zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dimbos_Muharebesi) sonucunda [Kestel](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kestel), Kete ve Ulubad kaleleri fethedildi.
- 1306 - İlk askeri antlaşma
- 1307 - [İznik](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0znik)'in sıkıştırılması ve Yalova akını.
- 1308 - Ulubat gölü üzerindeki Alyos adası, Aygut Alp'in oğlu Kara Ali tarafından barış yoluyla teslim alındı.
- 1308 - [Koçhisar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ko%C3%A7hisar%2C_Sand%C4%B1kl%C4%B1)'ın Fethi
- 1313 - Harmankaya Tekfuru [Köse Mihal](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6se_Mihal)'in Müslüman olması, kalesi ve taraftarları ile birlikte Osmanlılara katılması.

![Karesi Beyliği](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/93/Karesi_Beyli%C4%9Fi_haritas%C4%B1.svg/1280px-Karesi_Beyli%C4%9Fi_haritas%C4%B1.svg.png)
*Karesi Beyliği (Gökçe Yörük at tr.wikipedia, CC-BY-2.5)*

![Örnek bir medrese](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/cb/Madrasah1.jpg/1280px-Madrasah1.jpg)
*Örnek bir medrese (public-domain)*

- 1320 - [Osman Gazi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osman_Gazi)'nin rahatsızlığı nedeniyle oğlu [Orhan Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Orhan_Gazi) yönetimi ele aldı.
- 1321 - [Gemlik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gemlik) ve [Mudanya'nın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mudanya_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1)
- 1324 - Umur-Han Beyliği elindeki [Akyazı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akyaz%C4%B1)'nın fethi.
- 1324 - [İmralı Adası](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0mral%C4%B1)'nın fethi ve Osmanlıların Marmara Adası'na dayanmaları.
- 1326 - [Osman Gazi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osman_Gazi)'nin vefatı, [Orhan Gazi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Orhan_Gazi)'nin tahta geçişi
- 1326 - [Bursa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bursa)'nın Osmanlılar tarafından alınışı
- 1327 - Orhan Gazi tarafından bilinen ilk gümüş [akça](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ak%C3%A7a)nın bastırılması
- 1329 - [Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'a karşı [Pelekanon zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pelekanon_Muharebesi)
- 1330 - [Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'a karşı [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_Hanedan%C4%B1)-[Aydın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ayd%C4%B1no%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)-[Saruhan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saruhano%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi) ittifakı
- 1330 - [Üsküdar](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%9Csk%C3%BCdar)'a kadar [Kocaeli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kocaeli) kıyıları ve [Kandıra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kand%C4%B1ra)'nın fethi
- 1331 - [İznik](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0znik)'in Osmanlılar tarafından alınışı
- 1331 - İlk Osmanlı [medrese](https://turkipedia.org/tr/wiki/Medrese)sinin [İznik](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0znik)'te Orhan Gazi tarafından kurulması
- 1333 - [İzmit](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zmit)'in kuşatılması, [Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'la anlaşma
- 1335 - [Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'tan [Ulubat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Uluabat)'ın fethi
- 1335 - [Karesi Beyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karesi_Beyli%C4%9Fi)'nden [Balıkesir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bal%C4%B1kesir)'in ele geçirilmesi
- 1337 - [Orhan Gazi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Orhan_Gazi)'nin İzmit'i, [Süleyman Gazi](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCleyman_Pa%C5%9Fa_%28Orhan_Gazi%27nin_o%C4%9Flu%29)'nin [Taraklı Yenicesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tarakl%C4%B1), [Göynük](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%B6yn%C3%BCk) ve [Mudurnu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mudurnu)'yu fethi
- 1345 - Karesi Beyliğinin tamamen Osmanlılara ilhakı
- 1346 - Orhan Gazi'nin [Kantakuzenos](https://turkipedia.org/tr/wiki/VI._%C4%B0oannis)'un kızı ile evliliği ve [Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'la ittifakı
- 1349 -1352 - [Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'a yardım için [Süleyman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCleyman_Pa%C5%9Fa_%28Orhan_Gazi%27nin_o%C4%9Flu%29)'nın [Rumeli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rumeli)'ye geçişi ve [Çimpe Kalesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87impe_Kalesi)'nin Osmanlılar tarafından üs olarak alınışı

![Orhan Gazi](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/8/8e/Orhan_I.jpg)
*Orhan Gazi (Kapıdağlı, public-domain)*

![I. Murat](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/b/b3/Muradhudavendigar.jpg)
*I. Murat (The original uploader was Tessio at İngilizce Vikipedi ., public-domain)*

- 1352 - Osmanlıların [Çimpe Kalesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87impe_Kalesi)'ne yerleşmeleri, [Bizans'la savaş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Bizans_Sava%C5%9F%C4%B1_%281352-1357%29)ın başlaması
- 1352 - Osmanlıların [Cenevizliler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ceneviz_Cumhuriyeti)e Osmanlı topraklarında serbest ticaret yapma imtiyazı vermeleri
- 1354 - [Süleyman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCleyman_Pa%C5%9Fa_%28Orhan_Gazi%27nin_o%C4%9Flu%29)'nın [Gelibolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gelibolu)'yu fethi
- 1356 - [Sivrihisar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sivrihisar)'ın alınışı
- 1357 - [Orhan Gazi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Orhan_Gazi)'nin esir düşen oğlu [Halil](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eehzade_Halil)'in kurtarılması karşılığında [Osmanlı-Bizans savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Bizans_Sava%C5%9F%C4%B1_%281352-1357%29)nda ateşkes
- 1357 - [Süleyman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCleyman_Pa%C5%9Fa_%28Orhan_Gazi%27nin_o%C4%9Flu%29)'nın ölümü
- 1359 - [Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ın kışkırtmasıyla düzenlenen [Lapseki Haçlı Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lapseki_Ha%C3%A7l%C4%B1_Seferi)nin yenilgiye uğratılması, [Bizans'la savaş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Bizans_Sava%C5%9F%C4%B1_%281359-1363%29)ın yeniden başlaması
- 1360 - [Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'tan [Panados](https://turkipedia.org/tr/wiki/Barbaros%2C_S%C3%BCleymanpa%C5%9Fa), [Çorlu](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87orlu), [Misini](https://turkipedia.org/tr/wiki/Misini), [Lüleburgaz](https://turkipedia.org/tr/wiki/L%C3%BCleburgaz), [Babaeski](https://turkipedia.org/tr/wiki/Babaeski), [Keşan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ke%C5%9Fan) ve [Dimetoka](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dimetoka)'nın fethi
- 1361 - [Sazlıdere zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sazl%C4%B1dere_Muharebesi) ve [Edirne'nin fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edirne%27nin_Fethi) ve başkent oluşu
- 1361 - [Yeniçeri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yeni%C3%A7eri) Ocağının kuruluşu
- 1362 - Orhan Gazi'nin vefatı ve [I. Murat](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Murad)'ın tahta çıkışı
- 1362 - [Karaman Beyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karamano%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)'nin işgal ettiği [Sivrihisar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sivrihisar)'ın geri alınması
- 1362 - [Ankara](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ankara)'nın [Amasya Beyleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutlu%C5%9Fahlar_Beyli%C4%9Fi)nin eline geçmesi
- 1362 - İlk müzikli spor gösterisi: Edirne Kırkpınar [yağlı güreş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ya%C4%9Fl%C4%B1_g%C3%BCre%C5%9F)leri
- 1362 - [Kadıasker](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kazasker)liğin teşkili
- 1363 - [Lala Şahin Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lala_%C5%9Eahin_Pa%C5%9Fa)'nın [Bulgar Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_Bulgar_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ndan [Eski Zağra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eski_Za%C4%9Fra) ve [Filibe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Filibe)'yi fethi
- 1363 - [Bizans'la savaş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Bizans_Sava%C5%9F%C4%B1_%281359-1363%29)ın sonu ve barış antlaşması imzalanması
- 1363 - [Pençik Kanunu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pen%C3%A7ik_Kanunu)nun çıkışı
- 1363 - [I. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Murad)'ın [Eretna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eretna_Beyli%C4%9Fi)-[Karaman](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karamano%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi) ordusuna karşı [Eskişehir zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eski%C5%9Fehir_Muharebesi_%281363%29), [Ankara](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ankara)'nın geri alınması
- 1364 - Sırplara karşı [Sırpsındığı zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rps%C4%B1nd%C4%B1%C4%9F%C4%B1_Muharebesi)
- 1366 - [Savoyard Haçlı Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Savoyard_Ha%C3%A7l%C4%B1_Seferi), [Gelibolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gelibolu)'nun Haçlılara kaybı ve Bizans'a devri
- 1366 - [Osmanlı-Bizans Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Bizans_Sava%C5%9F%C4%B1_%281366-1372%29)nın yeniden başlaması, [Çirmen](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87irmen), [Ferecik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ferecik), [İncüğez](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0nc%C3%BC%C4%9Fez), [Çatalca](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87atalca) ve [Küçükçekmece](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BC%C3%A7%C3%BCk%C3%A7ekmece)'nin fethi
- 1367 - [Bulgar Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_Bulgar_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'yla savaşın başlangıcı
- 1367 - [Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ın elindeki [Süzebolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCzebolu)'nun kuşatılması
- 1368 - Bulgarlardan [Aydos](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aydos) ve [Karin ovası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karnobat)'nın, [Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'tan [Süzebolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCzebolu)'nun fethi
- 1369 - [Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'tan [Kırklareli](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1rklareli), [Pınarhisar](https://turkipedia.org/tr/wiki/P%C4%B1narhisar) ve [Vize](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vize)'nin fethi
- 1369 - [Bulgar Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_Bulgar_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ndan [Kızılcaağaç Yenicesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Elhovo), [Yanbolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yanbolu), [İslimiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sliven), [İhtiman](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0htiman) ve [Samokov](https://turkipedia.org/tr/wiki/Samokov)'un fethi, Sırplara karşı [Çamurluova zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87amurluova_Muharebesi)
- 1370 - [Bulgar Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_Bulgar_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'na karşı [Sarıyar zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sar%C4%B1yar_Muharebesi), [Rila](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rila_%28%C5%9Fehir%29)'nın fethi
- 1371 - Sırplara karşı [Çirmen zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87irmen_Muharebesi)
- 1372 - [Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'la barış, [Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ın tâbiyeti
- 1373 - [Bulgar Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_Bulgar_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'yla barış, [Bulgar Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_Bulgar_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nın tâbiyeti
- 1373 - [Voynuk teşkilatı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Voynuklar)nın kuruluşu
- 1373 - [Savcı Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Savc%C4%B1_Bey)'in isyanı, [Pikridion zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pikridion_Muharebesi)
- 1374 - [Kite zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kite_Muharebesi) ve [Savcı Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Savc%C4%B1_Bey) isyanının bastırılması
- 1376 - [Sırbistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan_Prensli%C4%9Fi_%28Orta_%C3%87a%C4%9F%29)'ın tâbiyeti
- 1376 - [IV. Andronikos](https://turkipedia.org/tr/wiki/IV._Andronikos)'un [I. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Murad)'ın yardımıyla Bizans tahtını ele geçirmesi
- 1377 - [Gelibolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gelibolu)'nun [Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) tarafından Osmanlılara iadesi
- 1381 - [Bursa Düğünü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bursa_D%C3%BC%C4%9F%C3%BCn%C3%BC), [Germiyan Beyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Germiyano%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)'nden [Kütahya](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BCtahya), [Simav](https://turkipedia.org/tr/wiki/Simav), [Emet](https://turkipedia.org/tr/wiki/Emet), [Tavşanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tav%C5%9Fanl%C4%B1) ve [Gediz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gediz%2C_K%C3%BCtahya)'in devralınması, [Hamid Beyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hamito%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)'nden [Akşehir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ak%C5%9Fehir), [Beyşehir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bey%C5%9Fehir), [Seydişehir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Seydi%C5%9Fehir), [Yalvaç](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yalva%C3%A7), [Karaağaç](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karaa%C4%9Fa%C3%A7) ve [Isparta](https://turkipedia.org/tr/wiki/Isparta)'nın satın alınması
- 1382 - [Hamid Beyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hamito%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)'nden alınan altı şehrin ilhakı
- 1383 - Bizanslı Selanik Tekfurunun [Kavala](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavala) ve [Serez](https://turkipedia.org/tr/wiki/Serez)'i işgali, [Çandarlı Kara Halil Hayreddin Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87andarl%C4%B1_Kara_Halil_Hayreddin_Pa%C5%9Fa)'nın [Selanik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Selanik)'i kuşatması, [Kavala](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavala) ve [Serez](https://turkipedia.org/tr/wiki/Serez%27in_Zapt%C4%B1)'in geri alınması
- 1383 - [Evrenos Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Evrenos_Bey)'in [Vardar Yenicesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yenice_Vardar)'ni kurması
- 1384 - [Timurtaş Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara_Timurta%C5%9F_Pa%C5%9Fa)'nın Sırplardan [Pirlepe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pirlepe), [Manastır](https://turkipedia.org/tr/wiki/Manast%C4%B1r%2C_Kuzey_Makedonya) ve [İştip](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0%C5%9Ftip)'i fethi, [Epir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Epir) bölgesinde akınlar
- 1384 - [Amasya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Amasya) Emirliğinin himaye altına alınması, [Candar Beyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Candaro%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)'nden [Osmancık](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanc%C4%B1k)'ın alınması
- 1385 - Bulgarlardan [Sofya'nın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sofya_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1)
- 1385 - [Timurtaş Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara_Timurta%C5%9F_Pa%C5%9Fa)'nın Sırp [Zeta Prensliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zeta_Prensli%C4%9Fi)'ne karşı [Savra zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Savra_Muharebesi), [Arnavutluk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arnavutluk)'un doğusunda Osmanlı egemenliği
- 1385 - [I. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Murad)'ın [Niş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ni%C5%9F)'i fethi, [Sırbistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan_Prensli%C4%9Fi_%28Orta_%C3%87a%C4%9F%29)'ın yeniden tâbiyet altına alınması
- 1386 - [Hamid Beyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hamito%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)'nden alınan altı şehrin [Karaman Beyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karamano%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)'nce işgali
- 1386 - [I. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Murad)'ın Karaman Seferi, [Frenkyazısı zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Frenkyaz%C4%B1s%C4%B1_Muharebesi), [Karaman Beyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karamano%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)'nin işgal ettiği yerlerden çekilmesi
- 1386 - Karaman Seferinde Osmanlı ordusunda yer alan Sırp askerlerin [Konya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konya)'yı yağmalamaları nedeniyle idam edilmeleri üzerine [Sırbistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan_Prensli%C4%9Fi_%28Orta_%C3%87a%C4%9F%29)'la savaşın yeniden başlaması
- 1387 - Sırp-Boşnak birliklerine karşı [Ploşnik yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Plo%C5%9Fnik_Muharebesi)
- 1387 - Tâbiyetten ayrılan [Bulgar Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_Bulgar_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'yla savaş
- 1387 - Dört yıldır kuşatılan [Selanik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Selanik)'in [Çandarlı Kara Halil Hayreddin Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87andarl%C4%B1_Kara_Halil_Hayreddin_Pa%C5%9Fa)'ya teslimi, [Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'la barış
- 1387 - [İşkodra](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0%C5%9Fkodra) hâkimi II. Curac Balşiç'in tâbiyeti
- 1388 - [Çandarlı Ali Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87andarl%C4%B1_Ali_Pa%C5%9Fa)'nın Bulgarlardan [Şumnu](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eumnu), [Hirşova](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hir%C5%9Fova), [Razgrad](https://turkipedia.org/tr/wiki/Razgrad), [Silistre](https://turkipedia.org/tr/wiki/Silistre), [Ziştovi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zi%C5%9Ftovi) ve başkent [Tırnova](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C4%B1rnovo)'yı fethi, [Bulgar Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_Bulgar_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nın tâbiyeti karşılığında [Tırnova](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C4%B1rnovo)'nın iadesi, [Dobruca Prensliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dobruca_Despotlu%C4%9Fu) yeniden tâbiyet altına alınması
- 1388 - [Karaman Beyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karamano%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi) ve [Kadı Burhâneddin Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kad%C4%B1_Burh%C3%A2neddin_Devleti)'ne karşı Osmanlı-[Memlûk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meml%C3%BBk_Devleti) ittifakı
- 1389 - Sırplara karşı [I. Kosova zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Kosova_Muharebesi)
- 1389 - [I. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Murad)'ın muharebe meydanında ölümü, [Yıldırım Bayezid](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Bayezid)'in tahta geçişi 1389 - Şehzade Yakub'un Şehzade Bayezid tarafından katli.
- 1390 - [Aydın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ayd%C4%B1no%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)-[Saruhan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saruhano%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)-[Germiyan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Germiyano%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)-[Menteşe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mente%C5%9Fe_Beyli%C4%9Fi) beyliklerinin ilhakı
- 1390 - Karaman Seferi, [Konya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konya)'nın kuşatılması
- 1390 - [Gelibolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gelibolu) Tersanesi'nin inşası
- 1391 - [İstanbul'un kuşatılması](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul%27un_ku%C5%9Fat%C4%B1lmas%C4%B1)
- 1391 - [Eflak Prensliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak_Voyvodal%C4%B1%C4%9F%C4%B1) ilk kez haraç vermeyi kabul etmiştir.
- 1392 - [ Üsküp'ün fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%9Csk%C3%BCp)
- 1392 - [Candaroğulları Beyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Candaro%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)'nin Osmanlı topraklarına katılması.
- 1392 - [Hamitoğulları Beyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hamito%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)'nin Osmanlı topraklarına katılması.
- 1392 - [Kırkdilim Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1rkdilim_Muharebesi)
- 1392 - [İşkodra'nın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0%C5%9Fkodra)
- 1393 - [Amasya'nın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Amasya)
- 1393 - [Tırnova'nın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C4%B1rnovo) (17 Haziran), [Bulgar Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_Bulgar_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nın ilhakı
- 1394 - [Selanik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Selanik)'in doğrudan Osmanlı yönetimine alınması, [Yıldırım Beyazıt](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Bayezid)'ın [Teselya seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Teselya_Seferi_%281394%29) ve [Tırhala](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C4%B1rhala), [Çatalca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Farsala), [Dömeke](https://turkipedia.org/tr/wiki/D%C3%B6meke) ve [İzdin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lamya) ile [Attika](https://turkipedia.org/tr/wiki/Attika)'daki son [Katalan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Katalonya) devletçikleri [Salona](https://turkipedia.org/tr/wiki/Salona_Kontlu%C4%9Fu) ve [Neopatras](https://turkipedia.org/tr/wiki/Neopatras_D%C3%BCkal%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'ın ilhakı
- 1394 - Konstantinopolis'in kuşatılması.
- 1395 - [Anadolu Hisarı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Anadolu_Hisar%C4%B1)'nın inşa edilmesi.
- 1396 - [Niğbolu zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ni%C4%9Fbolu_Muharebesi) (25 Eylül), [Vidin Çarlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vidin_%C3%87arl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın ilhakı
- 1397-1398 - [Karaman Beylerbeyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karaman_%28eyalet%29)'nin Osmanlı hakimiyetini kabulü
- 1398 - [Kadı Burhaneddin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kad%C4%B1_Burh%C3%A2neddin)'in ölümü ve [devletinin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kad%C4%B1_Burh%C3%A2neddin_Devleti) Osmanlılarca ilhakı
- 1398 - Karadeniz beyliklerinin ([Taşanoğulları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ta%C5%9Fano%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi), [Kubadoğulları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kubado%C4%9Fullar%C4%B1_Emirli%C4%9Fi), [Hacıemiroğulları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hac%C4%B1emiro%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi) ve [Bafra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bafra_Beyli%C4%9Fi)) ilhakı
- 1399 - [Sultan Yıldırım Beyazıt](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Bayezid)'in Memlükler'e ait Malatya ve Elbistan'ı ele geçirmesi

## 1400–1499

![I. Bayezid](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/5/59/Bayezid_I_-_Manyal_Palace_Museum.JPG)
*I. Bayezid (public-domain)*

- 1400 - Bursa'da [I. Beyazıt](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Bayezid) tarafından [Ulu Cami](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ulu_cami)'nin yaptırılması; İlk Osmanlı [Darü'ş-şifa](https://turkipedia.org/tr/wiki/D%C3%A2r%C3%BC%C5%9F%C5%9Fif%C3%A2)'sının Yıldırım Bayezid tarafından inşa edilmesi
- 1402 - [Ankara Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ankara_Muharebesi) ve Yıldırım Bayezid'in esir düşmesi
- 1402 - 1413 - [Fetret Devri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fetret_Devri), iç karışıklıklar 1406 - Saltanat için Emir Süleyman ile Çelebi Mehmed'in savaşı. 1410 - Emir Süleyman'ın Çelebi Musa'ya karşı Rumeli'deki zaferi. 1411 - Çelebi Mehmed'in Çelebi Süleymanı bertaraf edip Konstantinopolis'i kuşatması.

![Timur'un Anadolu'ya seferi ve Ankara Muharebesi'nden sonra Anadolu'da önemli ilerlemeleri](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/d/d3/Timur_Anatolia_campaign.jpg)
*Timur'un Anadolu'ya seferi ve Ankara Muharebesi'nden sonra Anadolu'da önemli ilerlemeleri (Stuntelaar, CC-BY-SA-3.0)*

- 1413 - [I. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Mehmed)'in [Musa Çelebi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Musa_%C3%87elebi)'yi mağlup ederek tek başına Osmanlı tahtına çıktı
- 1413 - [Karaman Beyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karamano%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)'nin [Bursa kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bursa_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281413%29)nın püskürtülmesi, [Osmanlı-Karaman Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1413-1415_Osmanl%C4%B1-Karaman_Sava%C5%9F%C4%B1)'nın başlaması
- 1414 - [I. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Mehmed)'in [Karaman Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/1413-1415_Osmanl%C4%B1-Karaman_Sava%C5%9F%C4%B1), akdedilen barışın [Karaman](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karamano%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi) tarafından bozulması
- 1415 - [I. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Mehmed)'in ikinci [Karaman Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/1413-1415_Osmanl%C4%B1-Karaman_Sava%C5%9F%C4%B1), [Konya zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konya_Muharebesi_%281415%29) ve [antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konya_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281415%29)yla (Mart) [Timur](https://turkipedia.org/tr/wiki/Timur)'un [Karaman](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karamano%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)'a verdiği toprakların geri alınması
- 1415 - [Çavlı Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87avl%C4%B1_Bey) komutasındaki [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)'nın [Ege Denizi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ege_Denizi)'ndeki [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti) adalarına akını
- 1416 - [Şeyh Bedreddin](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eeyh_Bedreddin) isyanı
- 1416 - [Çavlı Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87avl%C4%B1_Bey) komutasındaki [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)'nın [Gelibolu Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gelibolu_Muharebesi)'nde [Venedik donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)na yenilgisi (29 Mayıs)
- 1416 - Macaristan Seferi

![I. Mehmet](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/0/05/Mehmed_I.jpg)
*I. Mehmet (public-domain)*

![II. Murat](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/e/e9/Murat_II.jpg)
*II. Murat (public-domain)*

- 1417 - [Avlonya'nın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avlonya%27n%C4%B1n_fethi)
- 1418-1420 - [Samsun](https://turkipedia.org/tr/wiki/Samsun) bölgesinin Osmanlılar tarafından alınışı
- 1419-1424 - Bursa'da [Hacı İvaz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karag%C3%B6z_ve_Hacivat)'a I. Mehmed tarafından [Yeşil Cami](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ye%C5%9Fil_Cami_%28Bursa%29)'nin yaptırılması
- 1421 - [I. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Mehmed)'in ölümü ve [II. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Murad)'ın tahta geçişi (26 Mayıs)
- 1421 - [Bizans'la savaşın başlaması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Bizans_Sava%C5%9F%C4%B1_%281421-1424%29)
- 1422 - [Düzmece Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/D%C3%BCzmece_Mustafa_%C4%B0syan%C4%B1)'nın ve [Küçük Mustafa Çelebi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_%C3%87elebi_%28I._Mehmed%27in_o%C4%9Flu%29)'nin isyanlari ve bertaraf edilmeleri
- 1422 - Osmanlılar tarafından yapılan ilk kapsamlı [İstanbul Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konstantinopolis_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281422%29)
- 1423 - [II. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Murad)'ın [Candar Beyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Candaro%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)'ne karşı [Taraklı Borlu zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tarakl%C4%B1_Borlu_Muharebesi)
- 1423 - [Turahan Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Turahan_Bey)'in [Mora seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mora_Seferi_%281423%29) ve [Davia zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Davia_Muharebesi) (5 Haziran)
- 1423 - [Selanik'in kuşatılması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Selanik_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281422-1430%29)
- 1424 - [Bizans](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizans_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'la barış (22 Şubat)
- 1425 - [Gülnas zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BClnas_Muharebesi), [İpsili Hisarı'nın zaptı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0psili_Hisar%C4%B1_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1) ve [Aydın Beyliği'nin ilhakı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ayd%C4%B1no%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi%27nin_ilhak%C4%B1_%281425-1426%29)
- 1425/1426 - [Tekeoğulları Beyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tekeo%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)'nin topraklarının Osmanlılara geçmesi
- 1427/1428 - [Germiyanoğulları Beyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Germiyano%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)'nin topraklarının Osmanlılara geçmesi
- 1426 - [Macaristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Macaristan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1) ve [Sırbistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan_Prensli%C4%9Fi)'la savaşın başlaması
- 1428 - [Macaristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Macaristan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'a karşı [Güvercinlik zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCvercinlik_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281428%29) (Haziran)
- 1428 - [Alacahisar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alacahisar)'ın fethi, [Macaristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Macaristan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1) ve [Sırbistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan_Prensli%C4%9Fi)'la barış
- 1430 - [Selanik'in Fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Selanik_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281422-1430%29) (29 Mart), [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)'le barış (Temmuz)
- 1437 - [II. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Murad)'ın [Karaman seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karaman_Seferi_%281437%29)
- 1437 - [Macaristan Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Macaristan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın Alacahisar Baskını ve Macarlarla savaşın başlaması
- 1438 - [II. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Murad)'ın [Macaristan Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Macaristan_Seferi_%281438%29), [Evrenosoğlu Ali Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Evrenoso%C4%9Flu_Ali_Bey)'in [Mediaş zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Media%C5%9F_Muharebesi) (Ekim)
- 1439 - [II. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Murad)'ın [Sırbistan Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan_Seferi_%281438%29),[Semendire'nin fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Semendire_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281439%29) (16 Ağustos), [İshak Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0shak_Bey)'in [Nobırda zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nob%C4%B1rda_Muharebesi) (6 Ağustos)
- 1440 - [II. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Murad)'ın sonuçsuz [Belgrad Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Belgrad_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281440%29), [Makreş zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Makre%C5%9F_Muharebesi)
- 1441 - [Nobırda'nın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nob%C4%B1rda_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281440-1441%29) (27 Haziran)
- 1442 - [Mezid Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mezid_Bey)'in [Santimbru zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Santimbru_Muharebesi) (18 Mart) ve [Hermannstadt hezimeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hermannstadt_Muharebesi) (22 Mart), [Şehabettin Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Had%C4%B1m_%C5%9Eeh%C3%A2bedd%C3%AEn_Pa%C5%9Fa)'nın [Vazag hezimeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vazag_Muharebesi) (2 Eylül)
- 1443 - Macar-Haçlı ordusunun Sırbistan ve Bulgaristan'ı istilası, [Niş Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ni%C5%9F_Muharebesi) (3 Kasım), [İzladi Derbendi zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zladi_Derbendi_Muharebesi) (16 Aralık)
- 1444 - [Macaristan Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Macaristan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'yla [Edirne-Segedin Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edirne-Segedin_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) (12 Haziran), [Karaman Beyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karamano%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)'yle [Yenişehir Sevgendnamesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yeni%C5%9Fehir_Sevgendnamesi)
- 1444 - II. Murat'ın tahttan çekilişi, [II. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mehmed)'in tahta geçişi
- 1444 - Macar-Haçlı ordusuna karşı [Varna zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Varna_Muharebesi) (10 Kasım)
- 1446 - [Buçuktepe Vakası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bu%C3%A7uktepe_%C4%B0syan%C4%B1), II. Mehmed'in tahttan çekilişi ve II. Murad'ın ikinci defa geçişi

![II. Mehmed İstanbul'u Fethederken (1453)](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/b/b6/Zonaro_GatesofConst.jpg)
*II. Mehmed İstanbul'u Fethederken (1453) (Fausto Zonaro, public-domain)*

![II. Mehmed (1480)](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/6e/Bellini%2C_Gentile_-_Sultan_Mehmet_II.jpg/1280px-Bellini%2C_Gentile_-_Sultan_Mehmet_II.jpg)
*II. Mehmed (1480) (Gentile Bellini, public-domain)*

- 1446 - [II. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Murad)'ın [Mora Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mora_Seferi_%281446%29)
- 1448 - [II. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Murad)'ın [Kocacık'ı fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kocac%C4%B1k_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1) (31 Temmuz)
- 1448 - Macar-Haçlı ordusuna karşı [II. Kosova zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Kosova_Muharebesi) (20 Ekim)
- 1449 - [Eflak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak)'ta [Yergöğü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yerg%C3%B6%C4%9F%C3%BC)'nün geri alınması, [Epir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Epir)'de [Arta](https://turkipedia.org/tr/wiki/Narda)'nın fethi
- 1450 - [II. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Murad)'ın sonuçsuz [Akçahisar Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ak%C3%A7ahisar_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281450%29)
- 1451 - II. Murad'ın ölümü ve II. Mehmed'in ikinci defa tahta geçişi
- 1451 - [Macaristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Macaristan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'la barış
- 1451 - [II. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mehmed)'in [Karaman seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karaman_Seferi_%281451%29)
- 1453 - [İstanbul'un fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul%27un_Fethi), [Ayasofya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ayasofya)'nın camiye çevrilmesi
- 1454 - [Macarlarla savaş](https://turkipedia.org/tr/wiki/1454-1483_Osmanl%C4%B1-Macar_Sava%C5%9F%C4%B1)ın başlaması, [Sırbistan Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan_Seferi_%281454%29)
- 1454 - [Kefe Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kefe_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281454%29)
- 1454 - [Hamza Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hamza_Bey)'in [Abhazya Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abhazya_Seferi)'yle [Sohum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sohum)kale'nin fethi ve [Abhazya Prensliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abhazya_Prensli%C4%9Fi)'nin Osmanlı Devleti'ne bağlanması
- 1455 - [II. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mehmed)'in I. [Sırbistan seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan_Seferi_%281455%29)
- 1455 - [Boğdan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Prensli%C4%9Fi)'ın Osmanlı Devleti'ne bağlılığını bildirmesi
- 1456 - [Enez'in fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Enez_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1), [Gökçeada](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%B6k%C3%A7eada), [Limni](https://turkipedia.org/tr/wiki/Limni) ve [Semadirek](https://turkipedia.org/tr/wiki/Semadirek)'in fethi ve [Haçlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ha%C3%A7l%C4%B1_Seferleri) donanmasına kaybı
- 1456 - [II. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mehmed)'in II. [Sırbistan seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan_Seferi_%281456%29) ve başarısız [Belgrad kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Belgrad_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281456%29)
- 1456 - [Atina](https://turkipedia.org/tr/wiki/Atina)'nın ilhakı
- 1458 - [II. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mehmed)'in I. [Mora seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mora_Seferi_%281458%29)
- 1458 - [Macaristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Macaristan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'a karşı [Tahtalu zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tahtalu_Muharebesi) (Sonbahar)
- 1459 - [Sırbistan seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan_Seferi_%281459%29), başkent [Semendire'nin fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Semendire_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281459%29), [Sırbistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan)'ın ilhakı
- 1459 - [Gökçeada](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%B6k%C3%A7eada), [Limni](https://turkipedia.org/tr/wiki/Limni) ve [Semadirek](https://turkipedia.org/tr/wiki/Semadirek)'in nihai olarak fethi
- 1460 - [II. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mehmed)'in II. [Mora seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mora_Seferi_%281460%29), [Mora](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mora)'nın fethinin tamamlanması, [Atina Dükalığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Atina_D%C3%BCkal%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın ilhakı, [Angelokastro](https://turkipedia.org/tr/wiki/Angelokastro)'nun fethi
- 1460 - [Mihaloğlu Ali Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mihalo%C4%9Flu_Ali_Bey)'in Macarlara karşı [Pozazin zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pozazin_Muharebesi) (8 Kasım)
- 1461 - [Ceneviz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ceneviz_Cumhuriyeti) kolonisi [Amasra'nın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Amasra_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1)
- 1461 - [Candaroğulları Beyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Candaro%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)'nin ilhakı
- 1461 - [Trabzon'un Fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Trabzon%27un_Fethi), [Trabzon Rum İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Trabzon_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nun sonu, [Batum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Batum)'a kadar Karadeniz kıyılarının ilhakı
- 1462 - [II. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mehmed)'in [Eflak Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak_Seferi_%281462%29), Eflak'ın nihai olarak Osmanlı Devleti'ne bağlanması
- 1462 - [Midilli'nin fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Midilli%27nin_Fethi)
- 1463 - [Osmanlı-Venedik Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1463-1479_Osmanl%C4%B1-Venedik_Sava%C5%9F%C4%B1)'nın başlaması
- 1463 - [II. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mehmed)'in [I. Bosna seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bosna%27n%C4%B1n_Fethi), Bosna'nın fethi
- 1464 - [II. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mehmed)'in [II. Bosna seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bosna%27n%C4%B1n_Fethi), başarısız [Yayçe Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yay%C3%A7e_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281464%29), [Mahmud Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Veli_Mahmud_Pa%C5%9Fa)'nın [İzvornik zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zvornik_Muharebesi_%281464%29) (Kasım)
- 1464 - [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti) donanmasının başarısız [Midilli kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Midilli_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281464%29) (1 Nisan-15 Mayıs)
- 1465 - [II. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mehmed)'in [I. Arnavutluk seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arnavutluk_Seferi_%281465%29)
- 1466/67 - [II. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mehmed)'in [II. Arnavutluk seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arnavutluk_Seferi_%281466-1467%29)
- 1468 - [II. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mehmed)'in [Karaman seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Larende_Muharebesi), [Konya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konya)'nın ilhakı
- 1468 - [Topkapı Sarayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Topkap%C4%B1_Saray%C4%B1)'nın yapımının tamamlanması
- 1470 - [II. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mehmed)'in [Eğriboz'un fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/E%C4%9Friboz_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281470%29)
- 1470 - [Rum Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rum_Mehmed_Pa%C5%9Fa) ve [İshak Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0shak_Pa%C5%9Fa)'nın Karaman seferleri
- 1471 - [Alanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alanya)'nın ilhakı
- 1472 - [Silifke](https://turkipedia.org/tr/wiki/Silifke)'nin ilhakı
- 1472 - [Akkoyunlular](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akkoyunlular)a karşı [Kıreli zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1reli_Muharebesi), [Haçlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ha%C3%A7l%C4%B1_Seferleri) donanmasının Batı Anadolu sahillerini yağmalaması
- 1473 - [Akkoyunlular](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akkoyunlular)a karşı [Otlukbeli zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Otlukbeli_Muharebesi), [Şebinkarahisar](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eebinkarahisar)'ın alınışı
- 1474 - Sonuçsuz [İşkodra Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0%C5%9Fkodra_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281474%29)
- 1475 - [Hadım Süleyman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Had%C4%B1m_S%C3%BCleyman_Pa%C5%9Fa)'nın [Boğdan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Prensli%C4%9Fi)'a karşı [Racova yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Racova_Muharebesi)
- 1475 - [Kefe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kefe) ve [Azak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Azak)'ın [Cenevizlilerden](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ceneviz_Cumhuriyeti) alınışı

![1481'de Osmanlı Devleti](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/a/a9/Territorial_changes_of_the_Ottoman_Empire_1481.jpg)
*1481'de Osmanlı Devleti (Esemono, public-domain)*

- 1475 - [Kırım](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Hanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1) hanı [Mengli Giray Han](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Mengli_Giray)'ın [Cenevizlilerin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ceneviz_Cumhuriyeti) elinden kurtarılması ve [Kırım](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Hanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'ın [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ya bağlanması
- 1475 - [Sisam](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sisam) ve [İpsara](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0psara)'nın fethi
- 1476 - [II. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mehmed)'in [Boğdan seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Seferi_%281476%29), [Akdere zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akdere_Muharebesi), Boğdan kesin olarak Osmanlı Devleti'ne bağlanması
- 1476 - [Macarlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Macaristan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)ın [Böğürdelen](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%A0abac)'i işgali
- 1477 - [II. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mehmed)'in [Sırbistan Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan_Seferi_%281477%29) (Ocak) sonucunda Macarlarca [Sırbistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan)'da inşa edilen Haram (Hram) ve Koyluca (Kulic) kalelerini fethi
- 1478 - II. Mehmed tarafından ilk altın paranın darbettirilmesi
- 1478 - [II. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mehmed)'in III. [Arnavutluk seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arnavutluk_Seferi_%281478%29), [Akçahisar'ın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ak%C3%A7ahisar_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281478%29)
- 1479 - [İşkodra'nın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0%C5%9Fkodra_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281478-1479%29) ve [Arnavutluk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arnavutluk)'un fethinin tamamlanması
- 1479 - [Gedik Ahmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gedik_Ahmed_Pa%C5%9Fa)'nın [Kefalonya Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kefalonya_Seferi) ve ([Korfu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Korfu) hariç) [İyon Adaları](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0yon_Adalar%C4%B1)nın fethi
- 1479 - [Osmanlı-Venedik Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Venedik_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281479%29)
- 1479 - Ali Koca Bey'in [Macarlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Macaristan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'a [Ekmek Otlak yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ekmek_Otlak_Muharebesi)
- 1479 - [Acara](https://turkipedia.org/tr/wiki/Acara_%28tarih%C3%AE_b%C3%B6lge%29), [Batum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Batum) ve [Borçka](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bor%C3%A7ka)'nın (*Maçahel*) ilhakı
- 1479 - Rakkas Sinan Bey'in [Gümüşhane](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCm%C3%BC%C5%9Fhane) ve [Torul](https://turkipedia.org/tr/wiki/Torul)'u fethi
- 1480 - [Otranto Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Otranto_Seferi)
- 1480 - Sonuçsuz [Rodos kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rodos_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281480%29)
- 1481 - Mısır seferine çıkan II. Mehmed'in ölümü ve [II. Bayezid](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Bayezid)'in tahta çıkışı

![II. Beyazid](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/09/Beyazid_II.jpg/1280px-Beyazid_II.jpg)
*II. Beyazid (public-domain)*

- 1481 - [Otranto](https://turkipedia.org/tr/wiki/Otranto)'nun kaybı
- 1481 - [II. Bayezid](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Bayezid)'in [Yenişehir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yeni%C5%9Fehir_Muharebesi_%281481%29)'de [Cem Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cem_Sultan)'ı mağlup etmesi, [Cem Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cem_Sultan)'ın [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r)'a sığınması
- 1482 - [Cem Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cem_Sultan)'ın [Konya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konya)'yı kuşatması, ardından [Rodos](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rodos)'a sığınması
- 1483 - [Macaristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Macaristan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'la barış (Ekim)
- 1483 - [Morova Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Morova_Seferi) ve [Hersek](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hersek)'in ilhakı
- 1484 - [Boğdan Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Seferi_%281484%29) ve [Kili](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kili_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281484%29) (15 Temmuz) ile [Akkerman'ın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akkerman_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281484%29) (7 Ağustos)
- 1485 - [Osmanlı-Memlük Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Meml%C3%BBk_Sava%C5%9F%C4%B1)'nın başlaması
- 1488 - [Memlûk Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meml%C3%BBk_Devleti)'ne karşı [Ağaçayırı yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C4%9Fa%C3%A7ay%C4%B1r%C4%B1_Muharebesi)
- 1489 - [Lehistan Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lehistan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'yla ilk anlaşma (22 Mart)
- 1491 - [Osmanlı-Memlûk Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Meml%C3%BBk_Sava%C5%9F%C4%B1)'nın sona ermesi
- 1492 - [Mihaloğlu Ali Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mihalo%C4%9Flu_Ali_Bey)'in [Laybah](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ljubljana)'ta yenilgisi
- 1492 - [İspanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0spanya)'dan çıkarılan [Yahudiler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yahudiler)in de Osmanlı Devleti'nin himayesine girmesi
- 1493 - [Yakup Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Had%C4%B1m_Yakub_Pa%C5%9Fa)'nın [Macarlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Macaristan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)a ve [Hırvatlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C4%B1rvatistan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)a karşı [Krbava zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Krbava_Muharebesi)
- 1495 - [Macaristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Macaristan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'la barış, [Cem Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cem_Sultan)'ın ölümü
- 1497 - İlk Rus elçisinin [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a gelişi
- 1498 - [Malkoçoğlu Bali Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Malko%C3%A7o%C4%9Flu_B%C3%A2l%C3%AE_Bey)'in [Lehistan akınları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lehistan_Ak%C4%B1nlar%C4%B1_%281498%29)
- 1498 - [Kemal Reis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kemal_Reis)'in [Rodos Şövalyeleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hospitalier_%C5%9E%C3%B6valyeleri)'ne karşı [Kerpe zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kerpe_Deniz_Muharebesi) (Ağustos)
- 1499 - [Venedik'le savaşın başlaması](https://turkipedia.org/tr/wiki/1499-1503_Osmanl%C4%B1-Venedik_Sava%C5%9F%C4%B1), [Burak Reis zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sapienza_Deniz_Muharebesi_%281499%29), [İnebahtı'nın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0nebaht%C4%B1_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281499%29)

## 1500–1599

![I. Selim](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/6/63/I_Selim.jpg)
*I. Selim (Ottoman miniature painter, public-domain)*

![Piri Reis'in Haritası](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/70/Piri_reis_world_map_01.jpg/1280px-Piri_reis_world_map_01.jpg)
*Piri Reis'in Haritası (Piri Reis, public-domain)*

- 1500 - [Modon zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Modon_Deniz_Muharebesi_%281500%29), [Modon'un fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Modon_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281500%29), [Navarin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Navarin) ile [Koron](https://turkipedia.org/tr/wiki/Koron)'un teslim alınması, [Kefalonya'nın kaybı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kefalonya_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1)
- 1501 - [Dıraç'ın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/D%C4%B1ra%C3%A7_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281501%29)
- 1502 - Osmanlılara tâbi [Kırım Hanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Hanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın [Saray](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saray_%28Rusya%29)'ı işgal ederek [Altın Orda Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alt%C4%B1n_Orda_Devleti)'ni yıkmaları
- 1503 - Venedik'le barış
- 1503 - Macaristan'la barışın yenilenmesi ([Budin Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Budin_Antla%C5%9Fmas%C4%B1))
- 1507 - [Şehzade Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Selim)'in [Safevîler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safev%C3%AEler)e karşı [Erzincan zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erzincan_Muharebesi_%281507%29)
- 1508 - [Şehzade Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Selim)'in seferleri sonucu Gürcü [Güriyel](https://turkipedia.org/tr/wiki/Guria) ve [Açıkbaş](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0mereti) Hanlıklarının Osmanlılara tâbi olması
- 1511 - [Şahkulu İsyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eahkulu_%C4%B0syan%C4%B1), [Şehzade Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Selim)'in başkente doğru harekete geçmesi
- 1512 - [II. Bayezid](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Bayezid)'in tahttan çekilişi, [I. Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Selim)'in tahta geçişi
- 1513 - [I. Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Selim)'in kendisine karşı ayaklanan [Şehzade Ahmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eehzade_Ahmed)'i [Yenişehir muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yeni%C5%9Fehir_Muharebesi_%281513%29)nde bozguna uğratması
- 1514 - [Safevîler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safev%C3%AEler)'le savaş, [I. Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Selim)'in [Çaldıran zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ald%C4%B1ran_Muharebesi) (25 Ağustos) ve [Tebriz'e girişi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tebriz%27in_Zapt%C4%B1_%281514%29) (6 Eylül)
- 1515 - [Turnadağ zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Turnada%C4%9F_Muharebesi) ve [Dulkadir Beyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dulkadiro%C4%9Fullar%C4%B1_Beyli%C4%9Fi)'nin ilhakı
- 1515 - [Bıyıklı Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C4%B1y%C4%B1kl%C4%B1_Mehmed_Pa%C5%9Fa)'nın [Ovacık zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ovac%C4%B1k_Muharebesi), [Kemah](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kemah), [Harput](https://turkipedia.org/tr/wiki/Harput), [Tunceli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tunceli) ve [Diyarbakır](https://turkipedia.org/tr/wiki/Diyarbak%C4%B1r)'ın alınması, Safevilerin başarısız [Diyarbakır Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Diyarbak%C4%B1r_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1)
- 1516 - [Memlûk Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meml%C3%BBk_Devleti)'yle savaş, [I. Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Selim)'in [Mercidabık zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mercid%C3%A2b%C4%B1k_Muharebesi) (26 Ağustos) ve [Halep'e girmesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Halep%27in_Zapt%C4%B1) (28 Ağustos), [Suriye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Suriye)'nin Osmanlı topraklarına katılması, [Han Yunus zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Han_Yunus_Muharebesi)yle [Filistin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Filistin)'in ilhakı
- 1516 - [Bıyıklı Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C4%B1y%C4%B1kl%C4%B1_Mehmed_Pa%C5%9Fa)'nın Safevilere karşı [Koçhisar zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ko%C3%A7hisar_Muharebesi)
- 1517 - [Ridaniye zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rid%C3%A2niye_Muharebesi) ve [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r)'ın alınması, [Hicaz Şerifliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mekke_%C5%9Eerifli%C4%9Fi)'nin (6 Temmuz) ve [Yemen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen)'in Osmanlılara bağlanması
- 1517 - [Portekiz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Portekiz_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'in [Cidde'ye saldırısının](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cidde_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281517%29) püskürtülmesi (18 Nisan)
- 1517 - [Piri Reis](https://turkipedia.org/tr/wiki/P%C3%AEr%C3%AE_Reis)'in Mısır'da [Yavuz Sultan Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Selim)'e ilk dünya haritasını sunması
- 1517 - [Bıyıklı Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C4%B1y%C4%B1kl%C4%B1_Mehmed_Pa%C5%9Fa)'nın [Mardin'i alması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mardin_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1), [Urfa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eanl%C4%B1urfa), [Rakka](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rakka), [Sincar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sincar) ve [Musul](https://turkipedia.org/tr/wiki/Musul)'un ilhakı
- 1518 - [Oruç Reis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Oru%C3%A7_Reis)'in [Tilimsan'ı fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tilimsan%27%C4%B1n_Fethi_%281518%29)
- 1519 - [Celali isyanları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cel%C3%A2l%C3%AE_isyanlar%C4%B1)'nın başlangıcı
- 1519 - [Barbaros Hayreddin Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Barbaros_Hayreddin_Pa%C5%9Fa)'nın idaresindeki [Cezayir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cezayir)'in Osmanlılara iltihakı
- 1520 - I. Selim'in vefatı, [Kanuni Sultan Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._S%C3%BCleyman)'ın tahta geçişi
- 1521 - [I. Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._S%C3%BCleyman)'ın [Belgrad'ın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Belgrad%27%C4%B1n_Fethi)
- 1521 - Piri Reis'in [Kitab-ı Bahriye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kit%C3%A2b-%C4%B1_Bahriye) adındaki eserini hazırlaması

![I. Süleyman](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/9/98/Suleyman_I_of_the_Ottoman_Empire.jpg)
*I. Süleyman (public-domain)*

![I. Süleyman'ın ölümünde Osmanlı Devleti (1566)](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/2/2a/Territorial_changes_of_the_Ottoman_Empire_1566.jpg)
*I. Süleyman'ın ölümünde Osmanlı Devleti (1566) (Esemono, public-domain)*

- 1522 - [I. Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._S%C3%BCleyman)'ın [Rodos'un fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rodos_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281522%29), [Bodrum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bodrum%2C_Mu%C4%9Fla) ve [On İki Ada](https://turkipedia.org/tr/wiki/On_%C4%B0ki_Ada)'nın ilhakı
- 1522 - [Knin'in kuşatılması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Knin_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1)
- 1524 - Mısır'da [Hain Ahmed Paşa İsyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hain_Ahmed_Pa%C5%9Fa_%C4%B0syan%C4%B1), [Kazan Hanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kazan_Hanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın Osmanlı'ya tabiiyeti
- 1525 - İlk Fransız elçisi [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'da
- 1526 - [I. Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._S%C3%BCleyman)'ın [Macaristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Macaristan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'a karşı [Mohaç Zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Moha%C3%A7_Muharebesi)
- 1527 - [Bosna'nın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bosna%27n%C4%B1n_fethi)'nin tamamlanması
- 1528 - [Pîrî Reis](https://turkipedia.org/tr/wiki/P%C3%AEr%C3%AE_Reis)'in I. Süleyman'a ikinci dünya haritasını takdim etmesi
- 1529 - [Budin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Budin)'in geri alınışı, [Viyana kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Viyana_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1)
- 1529 - [Barbaros Hayreddin Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Barbaros_Hayreddin_Pa%C5%9Fa)'nın [Cezayir Adası'nı fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cezayir_Adas%C4%B1%27n%C4%B1n_Fethi), [Aydın Reis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ayd%C4%B1n_Reis)'in İspanyol filosuna karşı [Formentera zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Formentera_Deniz_Muharebesi)
- 1532 - [I. Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._S%C3%BCleyman)'ın [Alman Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alman_Seferi)
- 1533 - Osmanlı-Avusturya arasında [İstanbul Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281533%29)
- 1533-1534 - Barbaros'un Osmanlı hizmetine girişi ve [Cezayir Beylerbeyliği'ne](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cez%C3%A2yir-i_Garp_%28eyalet%29) tayini
- 1533-1534 - [Habsburgların](https://turkipedia.org/tr/wiki/Habsburg_Monar%C5%9Fisi) [Koron'u ele geçirmesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Koron_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1)
- 1534 - [Osmanlı-İran Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1534-1555_Osmanl%C4%B1-%C4%B0ran_Sava%C5%9F%C4%B1)'nin açılışı, [Tebriz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tebriz)'e ikinci defa giriş ve [Bağdat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C4%9Fdat)'ın alınışı
- 1534 - [Tunus'un alınması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tunus%27un_Fethi_%281534%29)
- 1535 - [Tunus'un kaybedilişi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tunus%27un_Fethi_%281535%29)
- 1536 - Fransızlara kendi bayrakları ile Osmanlı limanlarında ticaret hakkı veren ahidname verilmesi

![Barbaros Hayreddin Paşa](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/0/09/Barbarossa_Hayreddin_Pasha.jpg)
*Barbaros Hayreddin Paşa (public-domain)*

- 1536 - [Veziriazam İbrahim Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pargal%C4%B1_%C4%B0brahim_Pa%C5%9Fa)'nın idamı
- 1537 - [Lütfi Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/L%C3%BCtfi_Pa%C5%9Fa)'nın [Pulya Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pulya_Seferi_%281537%29),
- 1537 - [I. Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._S%C3%BCleyman)'ın [Avlonya seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avlonya_seferi) ve sonuçsuz [Korfu kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Korfu_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281537%29)
- 1537 - [Barbaros Hayreddin Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Barbaros_Hayreddin_Pa%C5%9Fa)'nın [Ege'deki harekatı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ege_Seferi_%281537%29) sonucu [Kiklad Adaları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kiklad_Adalar%C4%B1)'nın Osmanlılara bağlanması
- 1537 - Avusturyalılara ve Macarlara karşı [Vertizo Zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vertizo_Muharebesi)
- 1538 - [I. Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._S%C3%BCleyman)'ın [Boğdan Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Seferi_%281538%29)
- 1538 - [Barbaros Hayreddin Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Barbaros_Hayreddin_Pa%C5%9Fa)'nın [Ege'deki harekatı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ege_Seferi_%281538%29) sonucu Venedik'e ait [Şeytan](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eeytan_Adalar%C4%B1), [İskiri](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0skiri), [Kerpe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kerpe_Adas%C4%B1) ve [Çoban](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87oban_Adas%C4%B1) adalarını [Osmanlı Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ne katması
- 1538 - [Kutsal İttifak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_%C4%B0ttifak_%281538%29) donanmasına karşı [Preveze Zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Preveze_Deniz_Muharebesi)
- 1538 - [Hadım Süleyman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Had%C4%B1m_S%C3%BCleyman_Pa%C5%9Fa)'nın Hint Seferi ve sonuçsuz [Diu Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Diu_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281538%29), [Aden](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aden) ve [Hadramut](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hadramut)'un alınışı
- 1539 - Bir yıl önce [İspanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0spanya)'ya kaybedilen [Kastelnovo](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kastelnovo)'nun [geri alınması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kastelnovo_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1)
- 1540 - [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)'le barış, [Anabolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Anabolu) ve [Benefşe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Benef%C5%9Fe)'nin Osmanlılara teslimi
- 1541 - [I. Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._S%C3%BCleyman)'ın Macaristan seferi, [Budin'in ilhakı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Budin_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281541%29), Alman ordusunun hezimeti
- 1541 - [Kutsal Roma İmparatoru](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_Roma_imparatorlar%C4%B1_listesi) [V. Karl](https://turkipedia.org/tr/wiki/V._Karl)'ın [Cezayir seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cezayir_Deniz_Seferi_%281541%29)nde hezimete uğraması
- 1541 - [Portekiz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Portekiz_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'in [Süveyş seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCvey%C5%9F_Seferi_%281541%29)nin püskürtülmesi
- 1542 - Alman ordusunun [Peşte](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pe%C5%9Fte_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281542%29)'de bozguna uğratılması
- 1543 - [I. Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._S%C3%BCleyman)'ın Macaristan seferi, [Valpo](https://turkipedia.org/tr/wiki/Valpovo_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1), [Sikloş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Siklo%C5%9F_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281543%29), [Peçuy](https://turkipedia.org/tr/wiki/P%C3%A9cs), [Estergon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Estergon_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281543%29) ve [İstolni Belgrad](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stolni_Belgrad_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281543%29)'ın fethi
- 1544 - [Vişegrad](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vi%C5%A1egrad%2C_Bosna-Hersek), [Vaç](https://turkipedia.org/tr/wiki/V%C3%A1c) ve [Hatvan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hatvan)'ın fethi
- 1545 - [Kutsal Roma İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_Roma_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'yla ateşkes, [1540-45 Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1540-1545_Osmanl%C4%B1-Alman_Sava%C5%9F%C4%B1)nın sonu
- 1546 - [Ayas Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ayas_Mehmed_Pa%C5%9Fa) komutasındaki Osmanlı birliklerinin [Basra'yı ele geçirmesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Basra%27n%C4%B1n_Zapt%C4%B1_%281546%29)
- 1546 - [Piri Reis](https://turkipedia.org/tr/wiki/P%C3%AEr%C3%AE_Reis)'in [Arabistan'ın güney kıyılarını](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCney_Arabistan_Seferi_%281546%29) Osmanlı egemenliğine sokması
- 1547 - [Kutsal Roma İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_Roma_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'yla [İstanbul Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281547%29)
- 1548 - [Piri Reis](https://turkipedia.org/tr/wiki/P%C3%AEr%C3%AE_Reis)'in Aden'i yeniden fethi
- 1548 - [I. Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._S%C3%BCleyman)'ın İran seferi, [Tebriz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tebriz)'in işgali, [Van](https://turkipedia.org/tr/wiki/Van)'ı fethi, [Çerkez Osman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87erkez_Osman_Pa%C5%9Fa)'nın [Kemah zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kemah_Muharebesi)
- 1549 - [İskender Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0skender_Pa%C5%9Fa)'nın [Hoy](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hoy)'u fethi, [Kara Ahmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara_Ahmed_Pa%C5%9Fa)'nın Gürcülerden [Tortum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tortum), [Oltu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Oltu), [Yusufeli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yusufeli) ve [Artvin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Artvin)'i [fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCrcistan_Seferi_%281549%29)
- 1550 - 1551 - [Lahsa seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lahsa_Seferi_%281550-51%29)yle Arabistan'ın doğu kıyılarının alınması
- 1551 - [Sokollu Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sokollu_Mehmed_Pa%C5%9Fa)'nın Sonuçsuz [Temeşvar Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Teme%C5%9Fvar_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281551%29)
- 1551 - [Turgut Reis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Turgut_Reis)'in [Cerbe ablukası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cerbe_Vakas%C4%B1)ndan (12-30 Nisan) kurutuluşu, [Sinan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sinan_Pa%C5%9Fa)'yla birlikte [Gozo'yı istilası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gozo%27nun_%C4%B0stilas%C4%B1) ve [Trablus'u fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Trablus_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1)
- 1551 - [Çerkez İskender Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87erkez_%C4%B0skender_Pa%C5%9Fa)'nın [Gürcistan seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCrcistan_Seferi_%281551%29) ve [Şavşat](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eav%C5%9Fat), [Göle](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%B6le) [Ardanuç](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ardanu%C3%A7) ile [Ardahan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ardahan)'ı fethi
- 1551 - [Barbaroszade Hasan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara_Hasan_Pa%C5%9Fa)'nın [Tilimsan zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tilimsan_Muharebesi_%281551%29)
- 1552 - [Macaristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Macaristan)'da [Segedin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Segedin_Muharebesi) ve [Palast](https://turkipedia.org/tr/wiki/Palast_Muharebesi) zaferleri, [Temeşvar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Teme%C5%9Fvar), [Seçen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sz%C3%A9cs%C3%A9ny), [Dregeli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dr%C3%A9gelypal%C3%A1nk), [Solnok](https://turkipedia.org/tr/wiki/Szolnok) ve [Lippa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lipova%2C_Arad)'nın fethi, sonuçsuz [Eğri kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/E%C4%9Fri_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281552%29)
- 1552 - [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)nın [Akdeniz Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akdeniz_Seferi_%281552%29), [Turgut Reis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Turgut_Reis)'in [Ceneviz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ceneviz_Cumhuriyeti)lilere karşı [Ponza zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ponza_Deniz_Muharebesi_%281552%29) (5 Ağustos)
- 1552 - [Piri Reis](https://turkipedia.org/tr/wiki/P%C3%AEr%C3%AE_Reis)'in [Maskat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Maskat)'ı fethi, [Hürmüz](https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C3%BCrm%C3%BCz)'ü kuşatması
- 1552 - [Salih Reis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Salih_Reis)'in [Sahra Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sahra_Seferi_%281552%29) ve [Tuggurt](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tuggurt) ile [Vargla](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vargla)'yı zaptı
- 1552 - [Safevîler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safev%C3%AEler)in [Erzurum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erzurum) ve [Ahlat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ahlat)'a yönelik saldırıları
- 1553 - [Şehzade Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eehzade_Mustafa)'nın idamı (6 Ekim)
- 1553 - 1554 - [Turgut Reis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Turgut_Reis)'in [Akdeniz seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akdeniz_seferi_%281553%29) ve [Koriska'yı zaptı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Korsika%27n%C4%B1n_Fethi)
- 1553 - 1554 - [I. Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._S%C3%BCleyman)'ın [Nahcıvan Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nahc%C4%B1van_Seferi), [Revan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erivan) (18 Temmuz) ve [Nahcıvan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nah%C3%A7%C4%B1van_%28anlam_ayr%C4%B1m%C4%B1%29)'ın (28 Temmuz) zaptı, [Karabağ](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karaba%C4%9F)'ın istilası, [Taht-ı Süleyman zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Taht-%C4%B1_S%C3%BCleyman_Muharebesi) (22 Temmuz)
- 1554 - Cezayir Valisi [Salih Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Salih_Reis)'nın [Vattâsîler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vatt%C3%A2s%C3%AEler) lehine [Fes](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fes%2C_Fas)'i zaptı (Ocak), Saadiler'in [Fes](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fes%2C_Fas)'i geri alması
- 1554 - [Piri Reis](https://turkipedia.org/tr/wiki/P%C3%AEr%C3%AE_Reis)'in idamı
- 1554 - [Seydi Ali Reis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Seydi_Ali_Reis)'in [Basra Körfezi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Basra_K%C3%B6rfezi)'nde [Portekiz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Portekiz)lilerle mücadelesi
- 1554 - [Slovakya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Slovakya)'da [Filek](https://turkipedia.org/tr/wiki/Filakovo) ve [Şalgo](https://turkipedia.org/tr/wiki/Salg%C3%B3tarj%C3%A1n)'nun fethi
- 1555 - [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) ile [Safevî Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safev%C3%AEler) arasında [Amasya Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Amasya_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) (29 Mayıs)
- 1555 - [Toygun Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Toygun_Pa%C5%9Fa)'nın [Kapoşvar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kapo%C5%9Fvar) (17 Eylül), [Babofça](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bab%C3%B3csa) ve [Berzence](https://turkipedia.org/tr/wiki/Berzence)'yi (Eylül sonu) fethi. [Veli Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Veli_Pa%C5%9Fa)'nın Macar-Alman ordusuna [Panto zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Panto_Muharebesi) (4 Ekim)
- 1555 - [Salih Reis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Salih_Reis)'in [İspanyollar](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0spanyol_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)dan [Becaye'yi fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bic%C3%A2ye_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1) (28 Eylül)
- 1555 - Kanem-Bornu devletiyle ticaret antlaşması
- 1556 - Sonuçsuz [Vahran kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vahran_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281556%29)
- 1556 - [Turgut Reis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Turgut_Reis)'in [Gafsa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kafsa)'yı zaptı
- 1557 - [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)nın İspanyol işgalindeki [Bizerte](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bizerte)'yi fethi
- 1557 - [Massava](https://turkipedia.org/tr/wiki/Massava)'nın fethi, [Habeş Eyaleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Habe%C5%9F_%28eyalet%29)'nin kuruluşu
- 1558 - Cezayir Valisi Hasan Paşa'nın [İspanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0spanya)'ya karşı [Mostaganem zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mostaganem_Muharebesi)
- 1558 - [Piyale Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Piy%C3%A2le_Pa%C5%9Fa) ve [Turgut Reis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Turgut_Reis)'in [Minorka'yı istilası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Minorka%27n%C4%B1n_%C4%B0stilas%C4%B1_%281558%29)
- 1558 - [Turgut Reis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Turgut_Reis)'in [Kayrevan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kayrevan)'ı zaptı
- 1558 - Hamza Bey'in [Tata Kalesi'ni fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tata_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281558%29)[^1]
- 1559 - [Konya Şehzâdeler Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konya_%C5%9Eehz%C3%A2deler_Muharebesi) (1 Haziran) ve [Şehzade Bayezid](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eehzade_Bayezid)'in yenilerek İran'a sığınması
- 1559 - Sonuçsuz [Bahreyn kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bahreyn_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281559%29)
- 1560 - [Cerbe Deniz Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cerbe_Deniz_Muharebesi)'nde [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)nın İspanyollara karşı zaferi
- 1560 - [Sefer Reis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sefer_Reis)'in [Portekiz filosu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Portekiz_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)na karşı [Babülmendep zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bab%C3%BClmendep_Deniz_Muharebesi)
- 1561 - [Turgut Reis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Turgut_Reis)'in [Sicilya donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sicilya_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)na karşı [Lipari zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lipari_Deniz_Muharebesi) (Temmuz), [Napoli Ablukası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Napoli_Ablukas%C4%B1) (Ağustos)
- 1561 - [Şehzade Bayezid](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eehzade_Bayezid_%28I._S%C3%BCleyman%27%C4%B1n_o%C4%9Flu%29)'in [Kazvin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kazvin)'de idamı (25 Eylül)
- 1562 - [Kutsal Roma İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_Roma_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'yla [1550-62 savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1550-1562_Osmanl%C4%B1-Alman_Sava%C5%9F%C4%B1)nın sonu ve [Edirne Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edirne_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281562%29) (1 Haziran)
- 1562 - [Özdemiroğlu Osman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96zdemiro%C4%9Flu_Osman_Pa%C5%9Fa)'nın [Etiyopya İmparatoru](https://turkipedia.org/tr/wiki/Etiyopya_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) Minas'ı [Enderte Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Enderte_Muharebesi)'nde yenmesi
- 1563 - Sonuçsuz [Vahran kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vahran_ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281563%29)
- 1565 - Başarısız [Malta kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Malta_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1) (18 Mayıs-11 Eylül)

![Zigetvar Savaşı](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/95/Johann_Peter_Krafft_005.jpg/1280px-Johann_Peter_Krafft_005.jpg)
*Zigetvar Savaşı (Johann Peter Krafft, public-domain)*

![II. Selim](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/4/45/Selim_II.jpg)
*II. Selim (public-domain)*

- 1566 - [Piyale Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Piy%C3%A2le_Pa%C5%9Fa) tarafından [Sakız Adası'nın Fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sak%C4%B1z_Adas%C4%B1%27n%C4%B1n_Fethi) (15 Nisan), [Nakşa Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nak%C5%9Fa_Seferi) sonucu [Nakşa Dükalığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nak%C5%9Fa_D%C3%BCkal%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nı ilhakı
- 1566 - [Kanuni Sultan Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._S%C3%BCleyman)'ın son seferi: [Zigetvar Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zigetvar_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1) (6 Ağustos-8 Eylül), Sultanın vefatı (7 Eylül), [II. Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Selim)'in tahta geçişi
- 1567 - [Yemen isyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen_isyan%C4%B1)nın başlaması
- 1568 - [Edirne Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edirne_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281568%29)'yla (17 Şubat) [1566-1568 Osmanlı-Almanya Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1566-1568_Osmanl%C4%B1-Almanya_Sava%C5%9F%C4%B1)'nın sona ermesi
- 1568 - [Koca Sinan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Koca_Sinan_Pa%C5%9Fa) [Özdemiroğlu Osman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96zdemiro%C4%9Flu_Osman_Pa%C5%9Fa)'nın [Yemen seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen_Seferi_%281568-1570%29)ne çıkması
- 1569 - Sonuçsuz [Astarhan seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Astrahan_Seferi)
- 1569 - Kaptan [Kurdıoğlu Hızır Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kurd%C4%B1o%C4%9Flu_H%C4%B1z%C4%B1r_Bey)'in [Açe Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C3%A7e_Seferi) (Sumatra)
- 1569 - [Uluç Ali Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1l%C4%B1%C3%A7_Ali_Pa%C5%9Fa)'nın [Hafsîler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hafs%C3%AEler)e karşı [Bace zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bace_Muharebesi) ve [Tunus'u zaptı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tunus%27un_Zapt%C4%B1_%281569%29)
- 1570 - [Kıbrıs Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Venedik_Sava%C5%9F%C4%B1_%281570-1573%29), [Lefkoşa'nın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lefko%C5%9Fa_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1)
- 1570 - [Uluç Ali Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1l%C4%B1%C3%A7_Ali_Pa%C5%9Fa)'nın [Malta](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hospitalier_%C5%9E%C3%B6valyeleri) filosuna karşı [Gozo ve Sicilya arasında zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gozo_Deniz_Muharebesi) (15 Temmuz)
- 1571 - Kırım Hanı [I. Devlet Giray](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Devlet_Giray)'ın [Moskova'yı istilası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Moskova_Yang%C4%B1n%C4%B1)
- 1571 - [Mağusa Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ma%C4%9Fusa_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1) ve [Kıbrıs'ın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Venedik_Sava%C5%9F%C4%B1_%281570-1573%29)'nin tamamlanması, [İnebahtı hezimeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0nebaht%C4%B1_Deniz_Muharebesi)
- 1572 - Kırım Hanı [I. Devlet Giray](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Devlet_Giray)'ın [Molodi Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Molodi_Muharebesi)'nde Rus ordusuna yenilgisi (2 Ağustos)
- 1572 - Yeniden inşa edilen [Osmanlı Donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)'nın [Akdeniz'e açılarak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akdeniz_Seferi_%281572%29) güç gösterisi yapması
- 1573 - [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)'le [İstanbul Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281573%29) (7 Mart)
- 1573 - [Lehistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lehistan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'ın himaye altına alınışı
- 1573 - [Piyale Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Piy%C3%A2le_Pa%C5%9Fa)'nın [Pulya Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pulya_Seferi_%281573%29)
- 1573 - [İspanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0spanya)'nın [Tunus](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tunus_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281573%29)'u (2. kez) işgali
- 1574 - Asi [Boğdan Voyvodası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_h%C3%BCk%C3%BCmdarlar%C4%B1_listesi) [III. Ioan](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Ioan)'a karşı [Cağaloğlu Sinan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yusuf_Sinan_Pa%C5%9Fa)'nın [sefer](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Seferi_%281574%29) ve [Kartal Ovası zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kartal_Ovas%C4%B1_Muharebesi_%281574%29) (10 Haziran)
- 1574 - [Kılıç Ali Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1l%C4%B1%C3%A7_Ali_Pa%C5%9Fa) ve [Koca Sinan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Koca_Sinan_Pa%C5%9Fa)'nın [Tunus'un Fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tunus%27un_Fethi_%281574%29) (13 Eylül)
- 1574 - [II. Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Selim)'in vefatı ve [III. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Murad)'ın tahta geçişi (15 Aralık)

![III. Murat](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/6/6a/Sultan_Murad_III.jpeg)
*III. Murat (Spanish artist, public-domain)*

- 1575 - [Edirne](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edirne)'de [Mimar Sinan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mimar_Sinan) tarafından [II. Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Selim) için [Selimiye Camii](https://turkipedia.org/tr/wiki/Selimiye_Camii)'nin inşası
- 1575 - [Bosna Sancakbeyi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bosna_Sanca%C4%9F%C4%B1) [Gazi Ferhad Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gazi_Ferhad_Pa%C5%9Fa)'nın [Alman-Hırvat kolordusu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_Roma_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)na karşı [Budaçki zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Buda%C3%A7ki_Muharebesi) (22 Eylül)
- 1576 - Osmanlı birliklerinin [Fes](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fes%2C_Fas)'i zaptı (Mart) ve Fas'ın himaye altına alınması
- 1576 - Kanem-Bornu devletinin Osmanlı Devleti'ne bağlılığını bildirmesi
- 1577 - [Takiyüddin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Takiy%C3%BCddin)'in gözlemlerine, kısmen tamamlanan Daru'r-Rasadü'l-Cedid'de ([İstanbul Rasathanesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Takiy%C3%BCddin%27in_Rasathanesi)) devam etmesi
- 1577 - [İspanya Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0spanyol_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) ile 1515'ten beri süregelen [savaş](https://turkipedia.org/tr/wiki/1515-1577_Osmanl%C4%B1-%C4%B0spanya_Sava%C5%9F%C4%B1) halini sona erdiren ateşkes ve barış müzakereleri
- 1578 - [Osmanlı-İran Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Safev%C3%AE_Sava%C5%9F%C4%B1_%281578-1590%29)'nın başlaması, [Çıldır zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87%C4%B1ld%C4%B1r_Muharebesi) (9 Ağustos), [Tiflis'in Zaptı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tiflis%27in_Zapt%C4%B1_%281578%29) (24 Ağustos) ve [Gürcistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCrcistan)'ın fethi, [Koyungeçidi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Koyunge%C3%A7idi_Muharebesi) (9 Eylül) ve [Aras Han zaferleriyle](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aras_Han_Muharebesi) (11 Kasım) Osmanlı hakimiyetinin [Şirvan](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eirvan)'a genişlemesi, [Şahoğlu Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eaho%C4%9Flu_Muharebesi) (24-26 Kasım)
- 1578 - [Fas](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fas)'ta [Portekiz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Portekiz)'e karşı [Vadiüsseyl zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vadisseyl_Muharebesi) (4 Ağustos)
- 1579 - Hazar Denizi'nde Osmanlı deniz kuvvetlerinin kuruluşu
- 1579 - Sadrazam [Sokullu Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sokollu_Mehmed_Pa%C5%9Fa)'nın suikast sonucu öldürülmesi (11 Ekim)
- 1580 - [İstanbul Rasathanesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Takiy%C3%BCddin%27in_Rasathanesi)'nin donanmayla topa tutularak yıktırılması (22 Ocak)
- 1580 - [İngiltere](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ngiltere)'yle ilk anlaşma (25 Mayıs)
- 1581 - [Mir Ali Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mir_Ali_Bey) tarafından Portekizlilerin elindeki [Maskat'ın İstilası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Maskat%27%C4%B1n_%C4%B0stilas%C4%B1)
- 1583 - [Safevîler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safev%C3%AEler)e karşı [Dizful zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dizf%C3%BBl_Muharebesi) ve [Huzistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Huzistan), [Luristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Luristan), [Kirmanşah](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kirman%C5%9Fah) ve [Ardelan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ardelan)'ın fethi, [Meşale zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Me%C5%9Faleler_Muharebesi)yle [Şirvan](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eirvan)'da Osmanlı egemenliğinin pekişmesi, [Revan'ın Zaptı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Revan%27%C4%B1n_Zapt%C4%B1)

![III. Mehmet](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b0/Mehmed_III.jpg/1280px-Mehmed_III.jpg)
*III. Mehmet (public-domain)*

- 1584 - [Kılıç Ali Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1l%C4%B1%C3%A7_Ali_Pa%C5%9Fa) komutasındaki donanmanın da yardımıyla [Özdemiroğlu Osman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96zdemiro%C4%9Flu_Osman_Pa%C5%9Fa) [II. Mehmed Giray](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mehmed_Giray)'ın isyanını bastırarak [Kırım Hanlığında Osmanlı hakimiyetini yeniden kurdu](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Seferi_%281584%29)
- 1585 - [Safevîler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safev%C3%AEler)'e karşı [Alvar Zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alvar_Muharebesi) (21 Eylül), [Tebriz'in ele geçirilmesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tebriz_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281585%29) (25 Eylül) ve [Şenbigazan zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eenbigazan_Muharebesi) (28 Ekim), [Mayan zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mayan_Muharebesi) (30 Ekim)
- 1585 - [Mombasa Seferi (1585)](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mombasa_Seferi_%281585%29)
- 1586 - [Hadım Cafer Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Had%C4%B1m_Cafer_Pa%C5%9Fa)'nın [Safevîler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safev%C3%AEler)in 10 ay süren [Tebriz kuşatmasını](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tebriz_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281585-1586%29) püskürtmesi
- 1586 - İlk Sikke [tashih](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tashih)i
- 1587 - [Safevîler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safev%C3%AEler)e karşı [Câmâsâb zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Camas%C3%A2b_Muharebesi) (30 Ekim)
- 1587 - [Cezayir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cezayir)'de Paşalar devrinin başlaması
- 1588 - [Serdar Ferhat Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Serd%C3%A2r_Ferhad_Pa%C5%9Fa)'nın [Gence'yi zaptı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gence%27nin_Zapt%C4%B1) (3 Eylül), [Emektar Cafer Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Emektar_Cafer_Pa%C5%9Fa)'nın [Gence zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gence_Muharebesi_%281588%29) (29 Eylül)
- 1589 - [Mir Ali Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mir_Ali_Bey)'in [Mombasa seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mombasa_Seferi_%281589%29)
- 1590 - [Ferhat Paşa Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ferhat_Pa%C5%9Fa_Antla%C5%9Fmas%C4%B1)'yla [Osmanlı-İran Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Safev%C3%AE_Sava%C5%9F%C4%B1_%281578-1590%29)'nın bitmesi (21 Mart)
- 1591 - [Tunus](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tunus)'ta [Dayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Day%C4%B1_%28%C3%BCnvan%29)ların yönetimi ele geçirmeleri
- 1592 - Lehistan'ın Osmanlı himayesinden çıkışı
- 1592 - [Bosna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bosna-Hersek)'da [Bihke'nin fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Biha%C3%A7_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281592%29)
- 1593 - [Kulpa Bozgunu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kulpa_Bozgunu) (22 Haziran) ve [Almanya'yla savaşın](https://turkipedia.org/tr/wiki/1593-1606_Osmanl%C4%B1-Avusturya_Sava%C5%9F%C4%B1) başlaması (4 Temmuz)
- 1594 - Almanların [Estergon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Estergon_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281594%29) ve [Hatvan kuşatmaları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hatvan_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281594%29)nın püskürtülmesi, [Yanıkkale zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yan%C4%B1kkale_Muharebesi) (10 Eylül) ve [Yanıkkale'nin fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yan%C4%B1kkale_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281594%29) (27 Eylül)
- 1594 - [Eflak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak), [Boğdan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan) ve [Erdel](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdel)'in ayaklanması
- 1595 - [Estergon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Estergon)'un Avusturyalılara kaybı
- 1595 - [III. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Murad)'ın vefatı, [III. Mehmet](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Mehmed)'in tahta geçişi
- 1595 - [Köprü Faciası](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6pr%C3%BC_Facias%C4%B1) ve [Akıncı Ocağı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ak%C4%B1nc%C4%B1)'nın sonu (27-30 Ekim)
- 1596 - [Eğri Kalesi'nin fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/E%C4%9Fri_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281596%29) (12 Ekim) ve [Haçova zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ha%C3%A7ova_Muharebesi) (26 Ekim)
- 1597 - [Satırcı Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sat%C4%B1rc%C4%B1_Mehmed_Pa%C5%9Fa)'nın aynı yıl kaybedilen [Tata](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tata%2C_Macaristan)'yı geri alması (12 Ekim), Vaç yenilgisi (1 Kasım)
- 1598 - [Yanıkkale](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yan%C4%B1kkale)'nin Almanlara kaybı, [Budin kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Budin_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281598%29)nın püskürtülmesi
- 1599 - [Karayazıcı Ayaklanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karayaz%C4%B1c%C4%B1)'nın başlaması
- 1599 - [Hadım Cafer Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Had%C4%B1m_Cafer_Pa%C5%9Fa)'nın ayaklanan [Kartli Kralı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kartli_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1) [I. Simon](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Simon)'u [Nahiduri Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nahiduri_Muharebesi)'nde yenerek esir etmesi
- 1599 - [Toskana Büyük Dükalığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Toskana_B%C3%BCy%C3%BCk_D%C3%BCkal%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın [Sakız Baskını](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sak%C4%B1z_Bask%C4%B1n%C4%B1)nın püskürtülmesi (1 Mayıs)

## 1600–1699

![I. Ahmet](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/59/Ahmed_I_by_John_Young.jpg/1280px-Ahmed_I_by_John_Young.jpg)
*I. Ahmet (John Young, public-domain)*

- 1600 - [Kanije](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kanije_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281600%29)'nin fethi (23 Ekim)
- 1601 - [İstolni Belgrad](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sz%C3%A9kesfeh%C3%A9rv%C3%A1r)'ın kaybı (20 Eylül), [Tiryaki Hasan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tiry%C3%A2k%C3%AE_Hasan_Pa%C5%9Fa) komutasında [Kanije Savunması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kanije_Savunmas%C4%B1) (9 Eylül-18 Kasım)
- 1601 - [Sokolluzade Hasan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sokolluz%C3%A2de_Hasan_Pa%C5%9Fa)'nın [Celâlî](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cel%C3%A2l%C3%AE_isyanlar%C4%B1) önderi [Karayazıcı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karayaz%C4%B1c%C4%B1)'ya karşı [Sepedlü zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sepedl%C3%BC_Muharebesi) (12 Ağustos)
- 1602 - [Yemişçi Hasan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemi%C5%9F%C3%A7i_Hasan_Pa%C5%9Fa)'nın [İstolni Belgrad'ı geri alması](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stolni_Belgrad_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281602%29) (29 Ağustos), [Peşte](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pe%C5%9Fte)'nin kaybı, [Budin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Budin)'i kuşatan Almanların [Lala Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sokolluz%C3%A2de_Lala_Mehmed_Pa%C5%9Fa) tarafından püskürtülmesi
- 1603 - [Osmanlı-İran Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Safev%C3%AE_Sava%C5%9F%C4%B1_%281603-1618%29)'nın başlaması, [Tebriz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tebriz_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281603%29) ve [Nahçıvan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nah%C3%A7%C4%B1van_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281603%29)'ın kaybı
- 1603 - [Zorba İsyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zorba_%C4%B0syan%C4%B1) (Ocak-Ekim)
- 1603 - [III. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Mehmed)'in vefatı, [I. Ahmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Ahmed)'in tahta geçişi
- 1603 - [Peşte yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pe%C5%9Fte_Muharebesi) (28 Eylül), Osmanlı ordusunun Almanlara karşı [Budin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Budin) önündeki zaferleri (13-20 Ekim)
- 1603 - [Trablusgarp](https://turkipedia.org/tr/wiki/Trablusgarp)'ta [Dayılar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Day%C4%B1_%28%C3%BCnvan%29)ın yönetimi ele geçirmeleri, Osmanlı otoritesinin zayıflaması
- 1604 - [Revan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Revan_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281603-1604%29)'ın İran'a kaybı
- 1604 - [Yusuf Sinan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yusuf_Sinan_Pa%C5%9Fa)'nın sonuçsuz İran seferi
- 1604 - [Lala Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sokolluz%C3%A2de_Lala_Mehmed_Pa%C5%9Fa)'nın [Pește](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pe%C8%99te) (25 Eylül), [Vaç](https://turkipedia.org/tr/wiki/Va%C3%A7) (15 Ekim) ve [Papa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Papa_%28%C8%99ehir%29)'yı Alman işgalinden kurtarması, sonuçsuz [Estergon Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Estergon_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281604%29) (18 Ekim-19 Kasım)

![I. Mustafa](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/7/78/Mustafa_1.jpg)
*I. Mustafa (public-domain)*

- 1605 - İran'a karşı [Urmiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Urmiye_Muharebesi) yenilgisi
- 1605 - [Lala Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sokolluz%C3%A2de_Lala_Mehmed_Pa%C5%9Fa)'nın [Estergon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Estergon_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281605%29)'u Alman işgalinden kurtarması (4 Ekim), [Tiryaki Hasan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tiry%C3%A2k%C3%AE_Hasan_Pa%C5%9Fa)'nın Veszprém ve Polata'yı geri alması (Ekim sonu)
- 1605 - [Erdel](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdel) Prensi Boçkay'ın [Hüsrev Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C3%BCsrev_Pa%C5%9Fa)'nın yardımıyla [Uyvar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nov%C3%A9_Z%C3%A1mky)'ı zaptı (17 Ekim), [Peşte](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pe%C5%9Fte)'de Prens Boçkay'a Orta Macar tacının takılması (11 Kasım)
- 1606 - [Gence](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gence_Ku%C8%99atmas%C4%B1_%281606%29)'nin İran'a kaybı
- 1606 - [Kutsal Roma Cermen İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_Roma_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) ile mütareke (15 Haziran) ve [Zitvatorok Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zitvatorok_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) (11 Kasım)
- 1607 - [Şamahı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eamah%C4%B1_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281607%29) ve Şirvan'ın İran'a kaybı
- 1607 - [Kuyucu Murad Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kuyucu_Murad_Pa%C5%9Fa)'nın [Oruçovası zaferiyle](https://turkipedia.org/tr/wiki/Oru%C3%A7ovas%C4%B1_Muharebesi) (24 Ekim) [Celâlî](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cel%C3%A2l%C3%AE_isyanlar%C4%B1) [Canboladoğlu Ayaklanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Canbolado%C4%9Flu_Ayaklanmas%C4%B1)nı bastırması
- 1608 - [Kuyucu Murad Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kuyucu_Murad_Pa%C5%9Fa)'nın [Alaçayır](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ala%C3%A7ay%C4%B1r_Muharebesi) zaferiyle (6 Ağustos) [Celâlî](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cel%C3%A2l%C3%AE_isyanlar%C4%B1) [Kalenderoğlu Ayaklanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kalendero%C4%9Flu_Ayaklanmas%C4%B1)nı bastırması
- 1609 - [Kuyucu Murad Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kuyucu_Murad_Pa%C5%9Fa)'nın [Üsküdar Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%9Csk%C3%BCdar_Seferi)yle Celalileri tamamen etkisiz hale getirmesi
- 1609 - [Damat Halil Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kayserili_Halil_Pa%C5%9Fa)'nın [Baf](https://turkipedia.org/tr/wiki/Baf) açıklarında [Kara Cehennem Cengi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara_Cehennem_Deniz_Muharebesi)'nde [Malta](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hospitalier_%C5%9E%C3%B6valyeleri) filosunu yenilgiye uğratması (Ağustos)
- 1610 - [Kuyucu Murad Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kuyucu_Murad_Pa%C5%9Fa)'nın sonuçsuz [Tebriz seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tebriz_Seferi_%281610%29)
- 1611 - [İskender Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0skender_Pa%C5%9Fa_%28%C3%96zi_beylerbeyi%29)'nın [Erdel Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdel_Seferi_%281611%29)'yle [Erdel Prensliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdel_Prensli%C4%9Fi) ve [Eflak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak_Voyvodal%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'ta asayişi sağlaması
- 1612 - [Hollanda](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hollanda)'yla ilk ticaret anlașması (6 Temmuz)
- 1612 - [İran](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ran)'la [Nasuh Paşa Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nasuh_Pa%C5%9Fa_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) (20 Kasım)
- 1613 - [İskender Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0skender_Pa%C5%9Fa_%28%C3%96zi_beylerbeyi%29)'nın [Erdel Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdel_Seferi_%281613%29)'yle [Betlen Gabor](https://turkipedia.org/tr/wiki/Betlen_Gabor)'un tahta çıkarılması (Ekim)
- 1614 - [Damat Halil Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kayserili_Halil_Pa%C5%9Fa)'nın başarılı [Malta](https://turkipedia.org/tr/wiki/Malta_Seferi_%281614%29) (6 Temmuz) ve [Trablus](https://turkipedia.org/tr/wiki/Trablus_Seferi_%281614%29) (10-18 Temmuz) seferi
- 1614 - [Kazaklar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kazaklar_%28Slav%29)ın [Sinop](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sinop)'u yağmalamaları ve [Şakşakî İbrahim Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eak%C5%9Fak%C3%AE_%C4%B0brahim_Pa%C5%9Fa) tarafından [Azak Deniz Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Azak_Deniz_Muharebesi)'nde mağlup edilmeleri
- 1615 - [İran Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Safev%C3%AE_Sava%C5%9F%C4%B1_%281603-1618%29)'nın yeniden başlaması
- 1616 - [Öküz Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96k%C3%BCz_Mehmed_Pa%C5%9Fa)'nın sonuçsuz [Revan Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Revan_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281616%29) (11 Eylül-5 Kasım), [Tekeli Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tekeli_Mehmed_Pa%C5%9Fa)'nın [Salmas zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Salmas_Muharebesi_%281616%29)
- 1616 - [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'da [Sultan Ahmet Camii](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sultanahmet_Camii)'nin inşasının tamamlanması
- 1616 - [İskender Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0skender_Pa%C5%9Fa_%28%C3%96zi_beylerbeyi%29) [Boğdan Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Seferi_%281616%29)'nde Leh istilacıları mağlup etti
- 1617 - [İskender Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0skender_Pa%C5%9Fa_%28%C3%96zi_beylerbeyi%29)'nın [Lehistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lehistan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'a karşı seferi ve [Busza Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Busza_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) (27 Eylül)
- 1617 - [I. Ahmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Ahmed)'in ölümü ve [I. Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Mustafa)'nın tahta geçişi (22 Kasım)
- 1618 - I. Mustafa'nın tahttan indirilmesi ve [II. Osman](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Osman)'ın tahta geçişi (26 Şubat)
- 1618 - İran'a karşı [Pül-i Şikeste](https://turkipedia.org/tr/wiki/P%C3%BCl-i_%C5%9Eikeste_Muharebesi) yenilgisi, [Serav Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Serav_Antla%C5%9Fmas%C4%B1)
- 1619 - Osmanlılara tâbi [Erdel Prensliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdel_Prensli%C4%9Fi)'nin [Otuz Yıl Savaşları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Otuz_Y%C4%B1l_Sava%C5%9F%C4%B1)'na dahil olarak [Kutsal Roma İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_Roma_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'yla savaşa girmesi
- 1620 - Lehistan'a karşı [Tutora zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87u%C3%A7oro_Muharebesi_%281620%29)
- 1620 - [Damat Halil Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kayserili_Halil_Pa%C5%9Fa) komutasındaki [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)nın [Manfredonia'yı istilası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Manfredonia%27n%C4%B1n_%C4%B0stilas%C4%B1) (16-18 Ağustos)
- 1621 - II. Osman'ın Lehistan seferine çıkışı ([Hotin seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hotin_Muharebesi_%281621%29)) - [Hotin Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hotin_Antla%C5%9Fmas%C4%B1)
- 1622 - II. Osman'ın katli ve I. Mustafa'nın yeniden tahta çıkışı (20 Mayıs)

![II. Osman](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/9/97/Osman_2.jpg)
*II. Osman (http://www.aysetulun.com/cc/1001873/uploads/Image/16.jpg, public-domain)*

![IV. Murat](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/70/Murad_IV.jpg/1280px-Murad_IV.jpg)
*IV. Murat (public-domain)*

- 1623 - [I. Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Mustafa)'nın tahttan indirilip [IV. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/IV._Murad)'ın tahta çıkışı (10 Eylül)
- 1623 - [Bekir Subaşı Hadisesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bekir_Suba%C5%9F%C4%B1_Hadisesi) ve [İran'la savaşın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Safev%C3%AE_Sava%C5%9F%C4%B1_%281623-1639%29) yeniden başlaması
- 1624 - [Bağdat'ın Safevîlere kaybı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bekir_Suba%C5%9F%C4%B1_Hadisesi) ve [Irak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Irak)'ta toprak kayıpları
- 1624 - [Kazaklar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kazaklar_%28Slav%29)ın [İstanbul Boğazı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul_Bo%C4%9Faz%C4%B1)nı yağmalamaları
- 1624 - [Kırım](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m)'da [III. Mehmed Giray](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Mehmed_Giray)'ın isyanı
- 1624 - Sadrazam [Çerkes Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87erkes_Mehmed_Ali_Pa%C5%9Fa)'nın asi [Abaza Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abaza_Mehmed_Pa%C5%9Fa)'ya karşı [Karasu Köprüsü zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karasu_K%C3%B6pr%C3%BCs%C3%BC_Muharebesi) (3 Eylül)
- 1624 - [Kanlı Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kanl%C4%B1_Mehmed_Pa%C5%9Fa)'nın [Manisa zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Manisa_Muharebesi)yle [Cennetoğlu Ayaklanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cenneto%C4%9Flu_Ayaklanmas%C4%B1)'nı bastırması (Aralık)
- 1625 - [Kazaklar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kazaklar_%28Slav%29)a karşı [Karaharman zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karaharman_Deniz_Muharebesi)
- 1625/1626 - Sonuçsuz [Bağdat Kușatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C4%9Fdat_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281625-1626%29)
- 1626 - [Yemen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen)'de [Zeydi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zeyd%C3%AElik) ayaklanmasının bașlaması
- 1627 - Asi [Abaza Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abaza_Mehmed_Pa%C5%9Fa)'ya karşı sonuçsuz [Erzurum Kușatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erzurum_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281627%29), [Ahıska](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ah%C4%B1ska_Ku%C8%99atmas%C4%B1_%281627%29)'nın İran'a kaybı
- 1627 - Avusturya'yla [Sonbor Antlașması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sonbor_Antla%C8%99mas%C4%B1)
- 1627 - [Kırım](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m)'da [III. Mehmed Giray](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Mehmed_Giray)'ın isyanının bastırılması
- 1628 - Asi [Abaza Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abaza_Mehmed_Pa%C5%9Fa)'nın [Erzurum Kușatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erzurum_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281628%29)'nda yenilmesi, [Kars zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kars_Muharebesi_%281628%29) sonrasında [Ahıska](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ah%C4%B1ska)'nın geri alınması
- 1629 - [Yemen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen)'de [Zeydilerin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zeyd%C3%AElik) [Taiz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Taiz) ve [Sana](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sana)'yı ele geçirmesi
- 1630 - [Hemedan Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hemedan_Seferi_%281630%29), [Mihriban zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mihriban_Muharebesi_%281630%29), [Çemhal zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87emhal_Muharebesi) ve sonuçsuz [Bağdat Kușatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C4%9Fdat_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281630%29), [Çınargediği](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87%C4%B1nargedi%C4%9Fi_Muharebesi) yenilgisi
- 1630 - [Yemen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen)'de [Taiz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Taiz_Muharebesi) yenilgisi, [Aden](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aden)'in [Zeydiler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zeyd%C3%AElik)e kaybı
- 1631 - [Hille](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hille_Ku%C8%99atmas%C4%B1_%281631%29)'nin İran'a kaybı
- 1632 - [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'da Zorba İsyanı
- 1633 - Sonuçsuz [Aden Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aden_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281633%29), [Zebid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zebid)'in [Zeydiler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zeyd%C3%AElik)e kaybı
- 1633 - [Safevîler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safev%C3%AEler)in [Van kușatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Van_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281633%29)nın püskürtülmesi, [Murtaza Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Murtaz%C3%A2_Pa%C5%9Fa)'nın [Kuskunkıran zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kuskunk%C4%B1ran_Muharebesi) (15 Ekim)
- 1633 - [Lübnan](https://turkipedia.org/tr/wiki/L%C3%BCbnan)'da [Maanoğlu II. Fahreddin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Maano%C4%9Flu_Fahreddin) ayaklanmasının bastırılması
- 1633 - Lehistan'la [Eskitabur Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eskitabur_Muharebesi)
- 1634 - İlk Şeyhülislam katli ([Ahîzâde Hüseyin Efendi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ah%C3%AEz%C3%A2de_H%C3%BCseyin_Efendi))
- 1634 - Lehistan'la barış antlașması
- 1635 - IV. Murat'ın [Revan'ı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Safev%C3%AE_Sava%C5%9F%C4%B1_%281623-1639%29) ve [Tebriz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tebriz) yeniden zaptetmesi
- 1635 - [Muha](https://turkipedia.org/tr/wiki/Muha)'nın kaybıyla [Zeydiler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zeyd%C3%AElik)in [Yemen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen)'de Osmanlı egemenliğine son vermeleri
- 1636 - [Revan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Revan_Ku%C8%99atmas%C4%B1_%281636%29)'ın İran'a kaybı, [Mihriban yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mihriban_Muharebesi_%281636%29)
- 1637 - [Kazaklar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kazaklar_%28Slav%29)ın [Azak kalesini işgali](https://turkipedia.org/tr/wiki/Azak_Seferi_%281641-1642%29)
- 1638 - [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)nın [Kazaklar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kazaklar_%28Slav%29)a karşı [Çoçka Burnu](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87o%C3%A7ka_Burnu_Muharebesi) (26-28 Temmuz) ve [Temrük zaferleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Temr%C3%BCk_Muharebesi) (16 Ağustos)
- 1638 - [IV. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/IV._Murad)'ın [Bağdat'ı geri alması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C4%9Fdat_Seferi) (25 Aralık), [Irak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Irak)'ta Osmanlı idaresinin yeniden tesisi
- 1638 - Venediklilerin [Avlonya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avlonya) baskını
- 1639 - [Safevî Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safev%C3%AEler)'yle [1623-1639 Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Safev%C3%AE_Sava%C5%9F%C4%B1_%281623-1639%29)na son veren [Kasr-ı Şirin Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kasr-%C4%B1_%C5%9Eirin_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) (17 Mayıs)
- 1640 - [IV. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/IV._Murad)'ın ölümü, [İbrahim](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0brahim_%28Osmanl%C4%B1_padi%C5%9Fah%C4%B1%29)'in tahta çıkışı
- 1641 - Sonuçsuz [Azak kușatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Azak_Seferi_%281641-1642%29)
- 1642 - Avusturya'yla 2. [Sonbor Antlașması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sonbor_Antla%C8%99mas%C4%B1)
- 1642 - [Azak Kalesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Azak_Kalesi)'nin Kazaklardan [geri alınması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Azak_Seferi_%281641-1642%29)
- 1644 - Osmanlı filosunun [Malta Şövalyeleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hospitalier_%C5%9E%C3%B6valyeleri)'nin saldırısına uğraması
- 1645 - [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)'e savaş ilanı, [Hanya'nın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hanya_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281645%29) (22 Ağustos)
- 1645 - Osmanlılara tâbi [Erdel Prensliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdel_Prensli%C4%9Fi)'nin [Otuz Yıl Savaşları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Otuz_Y%C4%B1l_Sava%C5%9F%C4%B1)'na dahil olarak [Kutsal Roma İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_Roma_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'yla yeniden savaşa girmesi
- 1646 - [Venedikliler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)e [Bozcaada zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bozcaada_Deniz_Muharebesi_%281646%29) (31 Mart), [Girit](https://turkipedia.org/tr/wiki/Girit)'te [Resmo'nun fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Resmo_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1) (13 Kasım)
- 1647 - Venedik donanmasına karşı sonuçsuz [Bibercik Deniz Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bibercik_Deniz_Muharebesi) (27 Ocak)
- 1647 - [Varvar Ali Paşa İsyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Varvar_Ali_Pa%C5%9Fa_%C4%B0syan%C4%B1)'nın bastırılması
- 1648 - [İbrahim](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0brahim_%28Osmanl%C4%B1_padi%C5%9Fah%C4%B1%29)'in tahttan indirilmesi ve [IV. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/IV._Mehmed)'in tahta çıkışı (8 Ağustos), [İbrahim](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0brahim_%28Osmanl%C4%B1_padi%C5%9Fah%C4%B1%29)'in katli (18 Ağustos)

![IV. Mehmed](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/1/1c/Mehmed_IV.jpg)
*IV. Mehmed (public-domain)*

- 1648 - [Sultanahmet Camii Vakası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Atmeydan%C4%B1_Vakas%C4%B1)
- 1648 - [Kandiye kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kandiye_ku%C5%9Fatmas%C4%B1)
- 1649 - Venediklilere karşı [Foça yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fo%C3%A7a_Deniz_Muharebesi) (12 Mayıs)
- 1651 - Venediklilere [Nakşe yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nak%C5%9Fe_Deniz_Muharebesi) (10 Temmuz)
- 1651 - [Büyük Valide Kösem Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6sem_Sultan)'ın öldürülmesi.
- 1654 - Venediklilere karşı [Çanakkale](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87anakkale_Deniz_Muharebesi_%281654%29) ve [Değirmenlik (Milos) zaferleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/De%C4%9Firmenlik_Deniz_Muharebesi)
- 1655 - Venediklilere [Çanakkale yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87anakkale_Deniz_Muharebesi_%281655%29) (21 Haziran), [Benefşe'yi kuşatan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Benef%C5%9Fe_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281655%29) Venediklilerin püskürtülmesi (18 Ağustos)
- 1656 - [Çınar Vakası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vaka-i_Vakvakiye) (4-8 Mart)
- 1656 - [Çanakkale Boğazı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87anakkale_Bo%C4%9Faz%C4%B1)'nın Venedik ablukası altına alınması, Venediklilere [Çanakkale yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87anakkale_Deniz_Muharebesi_%281656%29), [Limni](https://turkipedia.org/tr/wiki/Limni) ve [Bozcaada](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bozcaada)'nın kaybı
- 1656 - [Köprülü Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6pr%C3%BCl%C3%BC_Mehmed_Pa%C5%9Fa)'nın [sadrazam](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sadrazam)lığa getirilmesiyle [Köprülüler](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6pr%C3%BCl%C3%BC_ailesi) devrinin başlaması (15 Eylül)
- 1657 - Venediklilere karşı [Çanakkale zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87anakkale_Deniz_Muharebesi_%281657%29) (19 Temmuz), [Bozcaada](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bozcaada_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281657%29) (31 Ağustos) ve [Limni](https://turkipedia.org/tr/wiki/Limni_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281657%29)'nin (12 Kasım) geri alınması
- 1658 - [Erdel Kralı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdel_Prensli%C4%9Fi) [Rakoçi](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Gy%C3%B6rgy_R%C3%A1k%C3%B3czi)'nin başına buyruk hareket etmesi neticesinde [Köprülü Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6pr%C3%BCl%C3%BC_Mehmed_Pa%C5%9Fa)'nın [Erdel seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/1658-1662_Osmanl%C4%B1-Erdel_Sava%C5%9F%C4%B1), [Yanova](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yanova_ku%C5%9Fatmas%C4%B1)'nın fethi
- 1659 - [Abaza Hasan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abaza_Hasan_Pa%C5%9Fa)'nın [Anadolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Anadolu)'daki ayaklanmasının bastırılması (16 Şubat)
- 1659 - [Eflak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak) isyanının bastırılması
- 1659 - [Cezayir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cezayir)'de [Yeniçeri ağaları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yeni%C3%A7eri_a%C4%9Fas%C4%B1)nın yönetimi tamamen ellerine geçirmeleri
- 1659 - [Erdel](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdel)'de [Seydi Ahmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Seydi_Ahmed_Pa%C5%9Fa)'nın [Demirkapı zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Demirkap%C4%B1_Muharebesi) (Aralık)
- 1660 - [Erdel](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdel)'de [Seydi Ahmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Seydi_Ahmed_Pa%C5%9Fa)'nın [Sibi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sibin_Muharebesi) (Nisan) ve [Kaloşvar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kalo%C5%9Fvar_Muharebesi) (22 Mayıs) zaferleri, [Varad'ın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Varad_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281660%29) (27 Ağustos)
- 1660 - [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)-[Fransız](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1) birliğinin [Hanya kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hanya_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281660%29)nın (27 Ağustos-15 Eylül) püskürtülmesi, [Kandiye zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kandiye_Muharebesi_%281660%29) (17 Ağustos)
- 1662 - [Erdel](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdel) isyanının bastırılması
- 1663 - Osmanlı-Avusturya Savaşı'nın başlangıcı, [Uyvar'ın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Uyvar_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281663%29) (13 Eylül)
- 1663 - [Lahsa Eyaleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lahsa_%28eyalet%29) topraklarının Benî Halid kabilesi tarafından ele geçirilmesi

![Viyana Kuşatması](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/84/Vienna_Battle_1683.jpg/1280px-Vienna_Battle_1683.jpg)
*Viyana Kuşatması (Frans Geffels, public-domain)*

- 1664 - [Zerinvar'ın fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zerinvar_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281664%29) (7 Temmuz), [St. Gotthard Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saint_Gotthard_Muharebesi) (1 Ağustos) ve Avusturya ile [Vasvar Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vasvar_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) (10 Ağustos)
- 1664 - [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın [Cicel'e saldırısının](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cicel_Seferi) püskürtülmesi (30 Ekim)
- 1666 - Girit'in tamamen alınması için harekâtın başlatılması
- 1669 - [Kandiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kandiye)'nin alınışı, [Girit](https://turkipedia.org/tr/wiki/Girit)'in tamamıyla Osmanlı hakimiyetine girişi
- 1669 - [Dinyeper](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dinyeper)'in batısındaki [Kazaklar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kazaklar_%28Slav%29)ın Osmanlı himayesine girmeleri
- 1671 - [Cezayir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cezayir)'de denizci kökenli [Dayılar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Day%C4%B1_%28%C3%BCnvan%29)ın [Yeniçeri Ağaları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yeni%C3%A7eri_a%C4%9Fas%C4%B1)nın yönetimini sonlandırmaları, Osmanlı otoritesinin sembolik hale dönüşmesi
- 1672 - Lehistan'la savaş, [Kamaniçe](https://turkipedia.org/tr/wiki/1672-1676_Osmanl%C4%B1-Lehistan_Sava%C5%9F%C4%B1)'nin alınışı, [Podolya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Podolya)'nın fethi, [Bucaş Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Buca%C5%9F_Antla%C5%9Fmas%C4%B1)
- 1673 - [Hotin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hotin)'in Lehistan'a kaybı, Lehistan'ın [Boğdan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan)'ı istilası
- 1674 - [Hotin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hotin)'in Lehistan'dan geri alınması, [Ukrayna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ukrayna)'nın doğusunda fetihler
- 1675 - [Ukrayna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ukrayna)'nın batısında fetihler, sonuçsuz [Lviv kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lvov_ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281675%29)
- 1676 - [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya)'nın [Çehrin](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ehrin)'i ele geçirerek Osmanlı himayesindeki [Kazak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kazaklar_%28Slav%29) hatmanını esir etmesi (18 Ağustos)
- 1676 - [Lehistan Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Polonya-Litvanya_Birli%C4%9Fi)'yla [İzvança Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zvan%C3%A7a_Muharebesi) (25 Eylül-14 Ekim) ve sonucunda [İzvança Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zvan%C3%A7a_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) (17 Ekim)
- 1677 - Osmanlı-Rus Savaşı'nın başlaması, sonuçsuz [Çehrin kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ehrin_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281677%29)
- 1678 - [Merzifonlu Kara Mustafa Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Merzifonlu_Kara_Mustafa_Pa%C5%9Fa)'nın [Çehrin Kalesini fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ehrin_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281678%29)
- 1679 - [Çehrin](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ehrin)'e tekrar saldıran Ruslara karşı sefer kararı, barış müzakerelerinin başlaması
- 1680 - Hollanda'yla ticaret anlaşması
- 1681 - [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya_%C3%87arl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'yla [Bahçesaray Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bah%C3%A7esaray_Antla%C5%9Fmas%C4%B1), Dinyeper'in batı kıyısındaki Osmanlı egemenliğinin kabulü
- 1681 - [Fransız donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)nın [Sakız'ı bombardımanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sak%C4%B1z_Vakas%C4%B1) (23 Temmuz)
- 1682 - Orta Macar isyanına müdahale, [Kosice](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ko%C5%A1ice), Filek ve Honad'ın fethi
- 1682 - [Fransa Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)nın [Sakız Vakası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sak%C4%B1z_Vakas%C4%B1) için tazminat ödemesi (17 Mayıs)
- 1683 - [II. Viyana Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Viyana_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1), peşinden [Ciğerdelen Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ci%C4%9Ferdelen_Muharebesi) ve [Osmanlı-Kutsal İttifak Savaşları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Kutsal_%C4%B0ttifak_sava%C5%9Flar%C4%B1), [Estergon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Estergon)'un kaybı
- 1684 - Avusturyalıların [Budin kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Budin_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281684%29)nın püskürtülmesi
- 1684 - [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)'in [Ayamavra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ayamavra_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1) (6 Ağustos) ve [Preveze](https://turkipedia.org/tr/wiki/Preveze)'yi (29 Eylül) ele geçirmesi
- 1684 - [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)'in [Dalmaçya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dalma%C3%A7ya)'da [Senj](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lika-Senj) kuşatmasının püskürtülmesi (Ekim)
- 1685 - [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)'in [Dalmaçya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dalma%C3%A7ya)'da [Senj](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lika-Senj) kuşatmasının püskürtülmesi (Mart ve Nisan)
- 1685 - [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)'in desteğiyle isyan eden [Karadağ](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karada%C4%9F)'a karşı [Çetine zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87etine_Muharebesi_%281685%29) (7 Mayıs)
- 1685 - [Uyvar'ın Avusturya'ya kaybı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Uyvar_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281685%29)
- 1685 - [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)'in [Koron](https://turkipedia.org/tr/wiki/Koron) (11 Ağustos) ve [Kalamata](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kalamata)'yı (14 Eylül) ele geçirmesi

![II. Mustafa](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/0/0b/Mustafa2.jpg)
*II. Mustafa (public-domain)*

- 1686 - [Budin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Budin_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281686%29)'in Avusturya'ya kaybı
- 1686 - [Peçuy şehrinin kaybedilmesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pe%C3%A7uy_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1)
- 1686 - [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya_%C3%87arl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın da [Kutsal İttifak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_%C4%B0ttifak)'a dahil olması
- 1686 - [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)'in [Navarin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Navarin) (14 Haziran), [Modon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Modon) (7 Temmuz), [Argos](https://turkipedia.org/tr/wiki/Argos) (7 Ağustos), [Anabolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Anabolu) (29 Ağustos) ve [Pire](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pire)'yi (Ekim) ele geçirmesi
- 1686 - [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)'in [Dalmaçya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dalma%C3%A7ya)'da [Senj](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lika-Senj)'i ele geçirmesi (30 Eylül)
- 1687 - [IV. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/IV._Mehmed)'in tahttan indirilmesi, [II. Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._S%C3%BCleyman)'ın tahta çıkışı
- 1687 - Başta [Eğri Kalesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/E%C4%9Fri_Kalesi) olmak üzere [Macaristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Macaristan)'da Avusturyalılara büyük toprak kayıpları, [Mohaç Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Moha%C3%A7_Muharebesi_%281687%29)nde yenilgi
- 1687 - Bir yıl önce [Kutsal İttifak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_%C4%B0ttifak)'a dahil olan [Rusya Çarlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya_%C3%87arl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın [Kırım Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Seferi_%281687%29)'nin Rusların hezimetiyle sonuçlanması (17 Haziran)
- 1687 - [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)'in [Patra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Patra)s (24 Temmuz) ve [İnebahtı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0nebaht%C4%B1)'yı (25 Temmuz) ele geçirmesi, kuşatılan [Benefşe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Benef%C5%9Fe) hariç [Mora](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mora)'nın tamamen kaybı, [Atina](https://turkipedia.org/tr/wiki/Atina)'nın teslim olması (28 Eylül)
- 1687 - [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)'in [Dalmaçya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dalma%C3%A7ya)'da [Kastelnovo](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kastelnovo)'yu ele geçirmesi (30 Eylül)
- 1688 - [Sancak Vakası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sancak_Vakas%C4%B1)
- 1688 - [Belgrad](https://turkipedia.org/tr/wiki/Belgrad)'ın Avusturyalılara [kaybı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Belgrad_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281688%29)
- 1688 - [Kırım Hanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Hanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın Lehistan'a karşı zaferleri
- 1688 - [Karadağ](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karada%C4%9F)'ın [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti) tâbiyetini kabul etmesi (yaz)
- 1688 - [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)'in Osmanlıların karşı taarruzundan çekinerek [Atina](https://turkipedia.org/tr/wiki/Atina)'yı boşaltması (10 Nisan), [Eğriboz kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/E%C4%9Friboz_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281688%29)nda büyük bir yenilgiye uğraması (22 Ekim)
- 1689 - [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)'in [Dalmaçya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dalma%C3%A7ya)'da [Knin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Knin)'i ele geçirmesi (11 Eylül)
- 1689 - Avusturyalıların [Bosna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bosna-Hersek)'dan çıkarılması, [Batiçsa yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bati%C3%A7sa_Muharebesi) (29-30 Ağustos), [Niş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ni%C5%9F)'in kaybı (25 Eylül), Avusturyalıların [Eflak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak)'ı ve [Kosova](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kosova)'yı istilası, Sırp asilerin [Makedonya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kuzey_Makedonya)'yı istilası
- 1689 - [Rusya Çarlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya_%C3%87arl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın [II. Kırım Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Seferi_%281689%29)'nin Rusların daha büyük bir hezimetiyle sonuçlanması (30 Mayıs)
- 1689 - [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)'in [Benefşe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Benef%C5%9Fe)'ye saldırısının püskürtülmesi (Ekim)
- 1690 - [Kanije Kalesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kanije)'nin Avusturyalılara kaybı
- 1690 - Fazıl Mustafa Paşa'nın [Pirot](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pirot), [Vidin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vidin), [Niş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ni%C5%9F) ve [Belgrad'ı geri alışı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Belgrad_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281690%29)
- 1690 - [Çerkez Ahmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87erkez_Ahmed_Pa%C5%9Fa)'nın [Zarneşti zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zarne%C5%9Fti_Muharebesi) (21 Ağustos) ve [Erdel](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdel)'de Osmanlı hâkimiyeti, Erdel'in kaybı (Ekim)
- 1690 - [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)'in [Benefşe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Benef%C5%9Fe)'yi alarak [Mora](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mora)'nın işgalini tamamlaması (12 Ağustos)
- 1690 - [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)'in [Kanina](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kanina) ve [Avlonya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avlonya)'yı (17-18 Eylül) ve Kuzey [Epir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Epir)'i işgali
- 1691 - [Avlonya zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avlonya_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1) ve [Kanina](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kanina), [Avlonya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avlonya) ve Kuzey [Epir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Epir)'in [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti) işgalinden kurtarılması (14 Mart)
- 1691 - [II. Ahmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Ahmed)'in tahta çıkışı
- 1691 - [Salankamen yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Salankamen_Muharebesi), [Varadin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Petrovaradin)'ın kaybı
- 1692 - [Lübnan](https://turkipedia.org/tr/wiki/L%C3%BCbnan)'daki karışıklıkların bastırılması
- 1692 - [Korint](https://turkipedia.org/tr/wiki/Korint)'in [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti) işgalinden kurtarılması
- 1692 - Osmanlı ordusunun [Çetine](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87etine)'ye girerek [Karadağ](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karada%C4%9F)'ı yeniden Osmanlı idaresine alması
- 1692 - [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)'in [Girit](https://turkipedia.org/tr/wiki/Girit)'te [Hanya kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hanya_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281692%29)nın püskürtülmesi (28 Ağustos)
- 1693 - Avusturyalıların [Belgrad kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Belgrad_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281693%29)nın (5 Ağustos-10 Eylül) püskürtülmesi
- 1694 - Sonuçsuz [Varadin kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Varadin_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281694%29)
- 1695 - [Kırım Hanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Hanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın Lehistan'a karşı [Ukrayna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ukrayna) içlerine başarılı akını
- 1695 - II. Ahmed'in ölümü ve [II. Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mustafa)'nın tahta çıkışı (6 Şubat)
- 1695 - [Sakız Adası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sak%C4%B1z_Adas%C4%B1)'nın kaybı ve hemen geri alınması, [Mezamorta Hüseyin Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mezamorta_H%C3%BCseyin_Pa%C5%9Fa)'nın [Venedik donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)na karşı [Koyun Adaları](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_Koyun_Adalar%C4%B1_Muharebesi) (9 ve 19 Şubat) ve [Zeytinburnu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zeytinburnu_Deniz_Muharebesi) (18 Eylül) zaferleri
- 1695 - [Hersek](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hersek)'te Venediklilere karşı zafer
- 1695 - [II. Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mustafa)'nın 1. Macaristan seferi, [Lugoş zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lugos_Muharebesi) (25 Eylül), [Lugoş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lugoj) ve [Lippa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lipova%2C_Arad)'nın geri alınışı
- 1695 - Rusların [Azak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Azak_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281695%29)'a saldırılarının püskürtülmesi
- 1696 - [II. Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mustafa)'nın 2. Macaristan seferi, [Olaş zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ula%C5%9F_Muharebesi) (26 Ağustos)
- 1696 - [Azak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Azak_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281696%29)'ın Ruslara kaybı (6 Ağustos)
- 1696 - [Mezamorta Hüseyin Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mezamorta_H%C3%BCseyin_Pa%C5%9Fa)'nın [Venedik donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)na karşı [Andıra zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/And%C4%B1ra_Deniz_Muharebesi_%281696%29)
- 1697 - [Safevîler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safev%C3%AEler)in [Basra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Basra)'yı işgali (26 Mart)
- 1697 - [II. Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mustafa)'nın 3. Macaristan seferi, [Zenta hezimeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zenta_Muharebesi) (11 Eylül)
- 1697 - [Mezamorta Hüseyin Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mezamorta_H%C3%BCseyin_Pa%C5%9Fa) komutasındaki [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)nın [Venedik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti) donanmasına karşı [Bozcaada](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bozcaada_Deniz_Muharebesi_%281697%29) (6 Temmuz), [Andıra](https://turkipedia.org/tr/wiki/And%C4%B1ra_Deniz_Muharebesi_%281696%29) (1 Eylül) ve [Mürted](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BCrted_Deniz_Muharebesi) (20 Eylül) zaferleri.
- 1697 - Avusturyalıların [Bosna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bosna-Hersek)'dan püskürtülmeleri
- 1699 - [Karlofça Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karlof%C3%A7a_Antla%C5%9Fmas%C4%B1)'yla (26 Ocak) [Macaristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Macaristan)'ın Avusturya'ya, [Podolya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Podolya) ve [Ukrayna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ukrayna)'nın Lehistan'a, [Mora](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mora)'nın Venedik'e kaybı

## 1700–1799

![III. Ahmed](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/b/b5/Ahmed_III_by_John_Young.jpg)
*III. Ahmed (John Young, public-domain)*

- 1700 - [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya_%C3%87arl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'yla [İstanbul Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281700%29) (14 Temmuz), [Azak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Azak_Kalesi)'ın terki
- 1701 - [Daltaban Mustafa Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Daltaban_Mustafa_Pa%C5%9Fa)'nın [Basra Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Basra_Seferi_%281701%29) sonucunda [Basra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Basra)'nın [Safevîler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safev%C3%AEler) ve [Müntefik](https://turkipedia.org/tr/wiki/El-M%C3%BCntefik) Araplarından kurtarılması (10 Mart)
- 1701 - Gürcistan'da [Açıkbaş Hanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0mereti)'nın isyanının bastırılması
- 1701 - [Mezamorta Hüseyin Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mezamorta_H%C3%BCseyin_Pa%C5%9Fa) tarafından hazırlanan ve [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)nın teşkilat yapılanmasını modernize eden [Bahriye Kanunnâmesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bahriye_Kanunn%C3%A2mesi_%281701%29)
- 1703 - [Edirne Vak'ası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edirne_Vakas%C4%B1), [II. Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mustafa)'nın tahttan indirilmesi, [III. Ahmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Ahmed)'in tahta çıkışı
- 1703 - "Tuğralı" altın paranın piyasaya çıkarılması
- 1703 - [Gürcistan Harekatı](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCrcistan_Harekat%C4%B1_%281703%29)
- 1704 - [Irak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Irak)'ta merkezden özerk [Memlûk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meml%C3%BBk_Hanedan%C4%B1_%28Irak%29) yönetiminin başlangıcı
- 1705 - [Tunus](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tunus)'ta merkezden özerk [Hüseynî Hanedanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tunus_Beyli%C4%9Fi)nın kuruluşu (17 Temmuz)
- 1708 - [Cezayir Dayılığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cez%C3%A2yir-i_Garp_%28eyalet%29)'nın [Vahran'ı fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vahran_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281707-1708%29) (4 Nisan)
- 1710 - [Karadağ](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karada%C4%9F) isyanının başlaması
- 1711 - [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya_%C3%87arl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'ya karşı [Prut Zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Prut_Sava%C5%9F%C4%B1) ve [Prut Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Prut_Antla%C5%9Fmas%C4%B1), [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)nın [Azak seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Azak_Seferi_%281711%29) ve Purt Antlaşması uyarınca [Azak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Azak_Kalesi) ve [Taygan kaleleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Taganrog)nin geri alınışı
- 1711 - [Trablusgarp](https://turkipedia.org/tr/wiki/Libya)'ta [Karamanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karamanl%C4%B1_Hanedan%C4%B1) idaresinin başlangıcı
- 1712 - [Bosna Beylerbeyi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bosna_%28eyalet%29) Ahmed Paşa'nın [Karadağ](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karada%C4%9F) isyanını bastırması
- 1713 - [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya_%C3%87arl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'yla [Edirne Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edirne_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281713%29)
- 1713 - Karadağ isyanının yeniden alevlenmesi
- 1714 - [Köprülüzade Numan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6pr%C3%BCl%C3%BCz%C3%A2de_Numan_Pa%C5%9Fa)'nın [Karadağ İsyanını bastırması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karada%C4%9F_Harekat%C4%B1_%281714%29)
- 1714 - [Venedik'e savaş ilanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1714-1718_Osmanl%C4%B1-Venedik_Sava%C5%9F%C4%B1) (9 Aralık)
- 1715 - [Anabolu'nun fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Anabolu_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281715%29), [Mora'nın geri alınışı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mora_Seferi_%281715%29), [Girit](https://turkipedia.org/tr/wiki/Girit)'teki son Venedik kaleleri, [Çuha](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87uha_Adas%C4%B1), [İstendil](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stendil) ve [Egina](https://turkipedia.org/tr/wiki/Egine) adalarının fethi
- 1716 - Başarısız [Korfu Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Korfu_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281716%29), sonuçsuz [Korfu Deniz Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Korfu_Deniz_Muharebesi)
- 1716 - [Kutsal Roma İmparatorluğu'yla savaş](https://turkipedia.org/tr/wiki/1716-1718_Osmanl%C4%B1-Avusturya_Sava%C5%9F%C4%B1)ın başlangıcı, [Petrovaradin yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Petrovaradin_Muharebesi), [Temeşvar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Teme%C5%9Fvar)'ın kaybı
- 1717 - Venedik'e karşı [İmroz](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0mroz_Deniz_Muharebesi) ve [Matapan deniz muharebeleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Matapan_Deniz_Muharebesi)
- 1717 - [Belgrad](https://turkipedia.org/tr/wiki/Belgrad)'ın [iki aylık kuşatmadan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Belgrad_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281717%29) sonra kaybı (21 Ağustos)
- 1718 - Venedik'e karşı [Paşa Adası Deniz Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pa%C5%9Fa_Adas%C4%B1_Deniz_Muharebesi) (20-22 Temmuz), [Ülgün zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%9Clg%C3%BCn_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1) (4 Ağustos)
- 1718 - [Pasarofça Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pasarof%C3%A7a_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) (21 Temmuz), [Banat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Banat), [Sırbistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan) ile [Bosna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bosna-Hersek)'nın kuzeyi ve [Eflak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak)'ın batısının kaybı
- 1718 - [Lâle Devri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lale_Devri)'nin başlaması
- 1720 - Batıya hediye gönderilen ilk mehter takımı (III. Ahmed tarafından [Lehistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lehistan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'a)
- 1721 - [Çelebi Mehmed Efendi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87elebi_Mehmed_Efendi)'nin sefaret vazifesiyle Fransa'ya gidişi
- 1723 - [İran'la savaş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-%C4%B0ran_Sava%C5%9F%C4%B1_%281723-1727%29)ın başlaması, Osmanlıların [Gürcistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCrcistan) ve [Gence](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gence)'yi ele geçirmesi
- 1724 - İstanbul'da [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'yla İran topraklarının paylaşımını öngören [İran Mukasemenamesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281724%29)'nin imzalanması
- 1724 - [Hoy](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hoy_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281724%29), [Revan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Revan_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281724%29), [Nahçıvan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nah%C3%A7%C4%B1van_%28anlam_ayr%C4%B1m%C4%B1%29), [Kirmanşah](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kirman%C5%9Fah), [Hürremabad](https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C3%BCrremabad) ve [Hemedan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hemedan_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281724%29)'ın zaptı, [Aleşter](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ale%C5%9Fter_Muharebesi) ve [Akçakal zaferleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ak%C3%A7akal_Muharebesi), [Tebriz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tebriz_Muharebesi_%281724%29) ve [İkdeli zaferleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kdeli_Muharebesi) sonrası sonuçsuz Tebriz Kuşatması
- 1725 - [Lori](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lori), [Gence](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gence), [Hürremabad](https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C3%BCrremabad), [Erdebil](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdebil)'in ele geçirilmesi, [Tebriz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tebriz_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281725%29)'in zaptı
- 1726 - [İbrahim Müteferrika](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0brahim_M%C3%BCteferrika) tarafından ilk Türk matbaasının kuruluşu
- 1726 - Osmanlıların [Arpaçay](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arpa%C3%A7ay_Muharebesi), [Naka](https://turkipedia.org/tr/wiki/Naka_Muharebesi) ve [Ordubad zaferleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ordubad_Muharebesi), İran'de yönetimi ele geçiren Afgan [Hotakîler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hotak%C3%AEler)e karşı [Ancedan yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ancedan_Muharebesi)
- 1727 - [Hotakîler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hotak%C3%AEler)'le [Hemedan Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hemedan_Antla%C5%9Fmas%C4%B1), İran batısının Osmanlı Devleti'ne katılması
- 1730 - [Nadir Şah](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nadir_%C5%9Eah)'ın taarruzuyla [1730-1732 Osmanlı-İran Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Safev%C3%AE_Sava%C5%9F%C4%B1_%281730-1732%29)'nın başlaması, [Melayer Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Melayer_Muharebesi)'nde mağlup olan Osmanlı ordusunun Batı İran'ı terki (Temmuz)
- 1730 - [Patrona Halil isyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Patrona_Halil_%C4%B0syan%C4%B1) (28 Eylül-1 Ekim), [III. Ahmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Ahmed)'in tahttan indirilmesi, [I. Mahmud](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Mahmud)'un tahta çıkışı, [Lâle Devri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lale_Devri)'nin sona ermesi

![I. Mahmut](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/a/a2/Mahmud1.jpg)
*I. Mahmut (public-domain)*

- 1731 - [Revan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erivan)'a [saldıran](https://turkipedia.org/tr/wiki/Revan_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281731%29) İran Şahı [II. Tahmasb](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Tahmasb)'ın püskürtülmesi, [Hekimoğlu Ali Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hekimo%C4%9Flu_Ali_Pa%C5%9Fa)'nın Batı İran'ı geri alması, [Kürican zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BCrican_Muharebesi)
- 1732 - [İran](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safev%C3%AEler)'la [Ahmed Paşa Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ahmed_Pa%C5%9Fa_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) (10 Ocak), Batı İran'ın [Safevîler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safev%C3%AEler)e iadesine karşılık Güney Kafkasya'daki Osmanlı kazanımlarının tanınması
- 1732 - İran Şahı [II. Tahmasb](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Tahmasb)'ı tasfiye eden [Nadir Şah](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nadir_%C5%9Eah)'ın [Ahmed Paşa Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ahmed_Pa%C5%9Fa_Antla%C5%9Fmas%C4%B1)'nı tanımaması ve [1732-1736 Osmanlı-Safevî Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-%C4%B0ran_Sava%C5%9F%C4%B1_%281732-1736%29)'nın başlaması, [Kerkük](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kerk%C3%BCk_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281732%29)'te püskürtülen İran ordularının [Bağdat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C4%9Fdat)'ı [kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C4%9Fdat_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281732-1733%29)
- 1732 - [Cezayir Dayılığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cez%C3%A2yir-i_Garp_%28eyalet%29)'nın [Vahran](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vahran)'ı [İspanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0spanya)'ya kaybı
- 1733 - [Topal Osman Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Topal_Osman_Pa%C5%9Fa) komutasındaki Osmanlı ordusunun [Ducum zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ducum_Muharebesi) (19 Temmuz) ve [Bağdat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C4%9Fdat)'ı kurtarması, kışlaklarına çekilmeye başlayan Osmanlı ordusunun yeniden toparlanan [Nadir Şah](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nadir_%C5%9Eah)'ın ordusuna [Leylan yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Leylan_Muharebesi) (26 Ekim), [Kerkük](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kerk%C3%BCk)'ün kaybı
- 1734 - [Şamahı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eamah%C4%B1)'nın kaybı, [Nadir Şah](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nadir_%C5%9Eah)'ın [Gence](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gence) ve [Tiflis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tiflis)'i kuşatması
- 1735 - [Nadir Şah](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nadir_%C5%9Eah)'ın [Kars Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kars_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281735%29)'nın yenilgiye uğratılması (25 Mayıs), Osmanlı ordusunun [Arpaçay yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arpa%C3%A7ay_Muharebesi_%281735%29) (18 Haziran), [Gence](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gence) ve [Tiflis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tiflis)'in kaybı
- 1735 - [Bonneval Ahmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Humbarac%C4%B1_Ahmed_Pa%C5%9Fa) (Comte de Bonneval) nezaretinde [Humbaracı Ocağı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Humbarac%C4%B1_Oca%C4%9F%C4%B1)'nın kurulması
- 1735 - [1735-1739 Osmanlı-Rus Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1735-1739_Osmanl%C4%B1-Rus_Sava%C5%9F%C4%B1)nın başlaması
- 1736 - [İstanbul Muahedesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281736%29)'yle [1732-1736 Osmanlı-Safevî Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-%C4%B0ran_Sava%C5%9F%C4%B1_%281732-1736%29)nın sonlanması, Osmanlıların Güney Kafkasya'yı terki
- 1736 - [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nın [Azak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Azak_Kalesi)'ı, [Kırım](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m)'ı istilası ve ağır kayıplar vererek Kırım'dan geri çekilmesi
- 1737 - [İsveç](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0sve%C3%A7)'le ilk anlaşma (10 Ocak)
- 1737 - [Avusturya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_Roma_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nın Osmanlılara karşı [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nın yanında savaşa girmesi
- 1737 - [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nın [Özi'yi zaptı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96zi_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281737%29), Kırım'da ise yeniden ağır kayıplara uğraması, Osmanlı donanmasının [İnceki](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0nceki_Deniz_Muharebesi) (9-10 Temmuz) ve [Lori Burnu zaferleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lori_Burnu_Deniz_Muharebesi) (9-10 Ağustos)
- 1737 - [Avusturya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_Roma_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nın [Niş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ni%C5%9F)'i ve [Eflak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak)'ı istilasının püskürtülmesi, [Banyaluka](https://turkipedia.org/tr/wiki/Banja_Luka_Muharebesi) (4 Ağustos) ve [Vidin zaferleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Raduyof%C3%A7a_Muharebesi) (28 Eylül), [Bosna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bosna-Hersek)'nın kuzeyinin geri alınması
- 1738 - [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'na karşı [Bender](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bender_Seferi) ve [Turla](https://turkipedia.org/tr/wiki/Turla_Muharebesi) (8 Ağustos) zaferleri, [Özi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96zi) Osmanlılarca geri alındı, 3. kez [Kırım](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m)'ı istila etmeye çalışan Ruslar ağır kayıplar vererek çekildiler
- 1738 - [Avusturya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_Roma_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ya karşı zaferler ve [Sırbistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan)'ın kuzeyinin geri alınması
- 1739 - [Hisarcık zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hisarc%C4%B1k_Muharebesi) ve [Belgrad'ın yeniden fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Belgrad_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281739%29)
- 1739 - [Avusturya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_Roma_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'yla [Niş Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ni%C5%9F_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281739%29), Banat hariç Pasarofça'da (1718) kaybedilen yerlerin geri alınması
- 1739 - [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ya karşı [Hotin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hotin) civarında yenilgi, [Belgrad Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Belgrad_Antla%C5%9Fmas%C4%B1), [Azak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Azak)'ın terki
- 1740 - [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1) ile yeni kapitülasyonlar anlaşması, [İsveç](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0sve%C3%A7)'le ittifak, [İspanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0spanya)'yla ticaret anlaşmaları
- 1742 - [1742-1746 Osmanlı-İran Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-%C4%B0ran_Sava%C5%9F%C4%B1_%281742-1746%29)'nın başlaması
- 1743 - [Nadir Şah](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nadir_%C5%9Eah)'ın [Kerkük](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kerk%C3%BCk) ve [Erbil](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erbil)'in işgali, [Musul Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Musul_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281743%29)'nın (13 Eylül-23 Ekim) ise [Abdülcelilzade Hüseyin Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClcelilz%C3%A2de_H%C3%BCseyin_Pa%C5%9Fa) tarafından püskürtülmesi, [Serine Boğazı zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Serine_Bo%C4%9Faz%C4%B1_Muharebesi), [Kerkük](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kerk%C3%BCk) ve [Erbil](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erbil)'in geri alınması
- 1744 - [Nadir Şah](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nadir_%C5%9Eah)'ın [Kars Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kars_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281744%29)'nın (29 Temmuz-9 Ekim) [Şehla Ahmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eehl%C3%A2_Ahmed_Pa%C5%9Fa) tarafından püskürtülmesi
- 1744 - [Necid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Necid)'de [Suudi Emirliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Suudi_Arabistan)'nin kurulması
- 1745 - [Yeğen Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ye%C4%9Fen_Mehmed_Pa%C5%9Fa) komutasındaki Osmanlı ordusunun [Revan Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Revan_Muharebesi)'nde yenilgisi (21 Ağustos)
- 1746 - [Kerden Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kerden_Antla%C5%9Fmas%C4%B1)'yla [Osmanlı-İran Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-%C4%B0ran_Sava%C5%9F%C4%B1_%281742-1746%29)'nın sonlandırılması (4 Eylül)
- 1751 - [Emeksiz Mehmed Kaptan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Emeksiz_Mehmed_Kaptan)'nın [Malta filoları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hospitalier_%C5%9E%C3%B6valyeleri)na karşı [Berre](https://turkipedia.org/tr/wiki/Berre), [İpsara](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0psara) ve [Vetiloz zaferleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vetiloz_Deniz_Muharebesi)
- 1754 - [I. Mahmud](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Mahmud)'un ölümü, [III. Osman](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Osman)'ın tahta çıkışı (14 Aralık)
- 1756 - [Danimarka](https://turkipedia.org/tr/wiki/Danimarka_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'yla ilk anlaşma (15 Ekim)
- 1757 - III. Osman'ın ölümü (30 Ekim), [III. Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Mustafa)'nın tahta çıkışı (31 Ekim)
- 1757 - Gürcü [Açıkbaş Hanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0mereti_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'na karşı [Hresili yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hresili_Muharebesi) (17 Aralık)
- 1761 - [Prusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Prusya_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'yla ilk anlaşma (22 Mart)
- 1766 - Gürcü [Açıkbaş Hanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0mereti_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın yeniden tâbi kılınması, [Kutaisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutaisi)'nin fethi
- 1768 - [Lehistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lehistan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'ı işgal eden [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ya karşı kurulan [Bar Konfederasyonu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bar_Konfederasyonu)'nun Osmanlılardan yardım ve korunma istemesi (Mart)
- 1768 - Rus ordusunun yenilgiye uğrattığı [Bar Konfederasyonu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bar_Konfederasyonu)'nun sığındığı Osmanlı topraklarına girerek [Balta](https://turkipedia.org/tr/wiki/Balta%2C_Moldova)'yı yakması,[Osmanlı-Rus Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1768-1774_Osmanl%C4%B1-Rus_Sava%C5%9F%C4%B1)'nın başlaması
- 1769 - Rusların [Hotin kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hotin_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281769%29)nın püskürtülmesi (2 Mayıs ve 12 Ağustos), [Kamaniçe yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kamani%C3%A7e_Muharebesi) (17 Eylül) ve [Hotin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hotin)'in kaybı, [Boğdan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan) ve [Eflak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak)'ın Rus ordusunca işgali
- 1770 - [Rus donanmasının](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorluk_Donanmas%C4%B1) İngilizlerin yardımıyla [Akdeniz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akdeniz)'e girmesi, [Çeşme bozgunu](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87e%C5%9Fme_Deniz_Muharebesi) (7 Temmuz), Osmanlı ordusunun [Hantepesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hantepesi_Muharebesi) (7 Temmuz) ve [Kartal Ovası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kartal_Ovas%C4%B1_Muharebesi_%281770%29)'nda (1 Ağustos) yenilgileri, [Limni'yi kuşatan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Limni_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281770%29) [Rus donanmasının](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorluk_Donanmas%C4%B1) [Cezayirli Gazi Hasan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cezayirli_Gazi_Hasan_Pa%C5%9Fa) tarafından püskürtülmesi (22 Ekim)
- 1770 - [Açıkbaş Hanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0mereti_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın [Kartli-Kaheti Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kartli-Kaheti_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'yla yakınlaşması sonucunda [Gürcistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCrcistan)'da Rus nüfuzunun başlangıcı

![III. Mustafa](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/6/6a/Mustafa3.jpg)
*III. Mustafa (public-domain)*

- 1771 - [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nın [Kırım](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m)'ı işgali, Osmanlı ordusunun [Yergöğü zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yerg%C3%B6%C4%9F%C3%BC_Muharebesi_%281771%29) (12 Eylül) ve başarısız [Bükreş](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%BCkre%C5%9F) taarruzu (10 Ekim)
- 1772 - [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'yla [Avusturya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_Roma_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu), [Prusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Prusya) ve [Birleşik Krallık](https://turkipedia.org/tr/wiki/Birle%C5%9Fik_Krall%C4%B1k)'ın aracılığıyla ateşkes (22 Ocak) ve [Yergöğü Mütarekesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yerg%C3%B6%C4%9F%C3%BC_M%C3%BCtarekesi_%281772%29) (10 Haziran)
- 1773 - [Mühendishane-i Bahr-i Hümâyun](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BChendishane-i_Bahr-i_H%C3%BCm%C3%A2yun)'un kuruluşu
- 1773 - [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'yla çarpışmaların yeniden başlaması, [Dobruca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dobruca) ve [Bulgaristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bulgaristan)'a sarkmak isteyen Rus ordularının [Rusçuk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus%C3%A7uk_Muharebesi_%281773%29) (15 Mayıs), [Silistre](https://turkipedia.org/tr/wiki/Silistre_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281773%29) (29 Haziran) ve [Varna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Varna_Muharebesi_%281773%29)'da püskürtülmesi
- 1774 - [III. Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Mustafa)'nın ölümü ve [I. Abdülhamid](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Abd%C3%BClhamid)'in tahta çıkışı
- 1774 - [Rus ordusu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)na karşı [Kozluca yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kozluca_Muharebesi), [Küçük Kaynarca Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BC%C3%A7%C3%BCk_Kaynarca_Antla%C5%9Fmas%C4%B1)'yla [Osmanlı-Rus Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1768-1774_Osmanl%C4%B1-Rus_Sava%C5%9F%C4%B1)'nın sonlandırılması, [Kırım Hanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Hanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın bağımsız olması, [Dinyeper](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dinyeper) ve [Bug Nehri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bug_Nehri) arasındaki toprakların terki, [Kabartay](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kabarda)'ın Ruslarca ilhakının tanınması, Ruslara Karadeniz'de seyrüsefer hakkı tanınması
- 1774 - [İran](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ran)'da iktidara gelen [Zend Hanedanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zend_Hanedan%C4%B1)'yla [1774-1779 Osmanlı-İran Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-%C4%B0ran_Sava%C5%9F%C4%B1_%281774-1779%29)'nın başlaması, [Babanlı Ahmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Babanl%C4%B1_Ahmed_Pa%C5%9Fa)'nın [Ali Murad Han](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ali_Murad_Han) komutasındaki İran ordusuna karşı [Çemçemal zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87em%C3%A7emal_Muharebesi) (Kasım)
- 1775 - [Bukovina](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bukovina)'nın [Avusturya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_Roma_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ya terki
- 1775 - [Basra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Basra)'nın İranlılarca kuşatılması (19 Nisan)
- 1775 - [İspanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0spanya)'nın [Cezayir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cezayir)'e saldırısının püskürtülmesi (8 Temmuz)
- 1775 - [Cezayirli Hasan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cezayirli_Gazi_Hasan_Pa%C5%9Fa) komutasındaki [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)nın [Filistin seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Filistin_Seferi_%281775%29)yle [Zâhir el-Ömer](https://turkipedia.org/tr/wiki/Z%C3%A2hir_el-%C3%96mer) önderliğindeki isyanı bastırması (12-24 Ağustos)
- 1776 - Donanmada [Levend](https://turkipedia.org/tr/wiki/Levent) sınıfının kaldırılması ve Tersane Mühendishanesi'nin açılması
- 1776 - Bir yıllık bir kuşatmadan sonra teslim olan [Basra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Basra)'nın İranlılarca işgali (16 Nisan)
- 1777 - [Babanlı Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Babanl%C4%B1_Mehmed_Pa%C5%9Fa)'nın [İran](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zend_Hanedan%C4%B1)'ın Bane ve [Senendec](https://turkipedia.org/tr/wiki/Senendec) valilerine karşı [Bane](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bane_Muharebesi) (22 Nisan) ve [Sine](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sine_Muharebesi) (5 Mayıs) zaferleri
- 1777 - [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) destekli [Şahin Giray](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eahin_Giray)'ın [Kırım](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Hanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1) tahtına oturması (Ocak), Rus karşıtlarının ayaklanması
- 1778 - [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nın [Kırım Hanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Hanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nı işgali (Şubat), Osmanlı donanmasının sonuçsuz Kırım seferi (Mart)
- 1779 - [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'yla [Aynalıkavak Tenkihnâmesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aynal%C4%B1kavak_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) (10 Mart), Rusların Kırım'dan çekilmesi
- 1779 - Osmanlıların [Basra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Basra)'yı İranlılardan geri alması, [1774-1779 Osmanlı-İran Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-%C4%B0ran_Sava%C5%9F%C4%B1_%281774-1779%29)'nın sonu
- 1779 - [Cezayirli Gazi Hasan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cezayirli_Gazi_Hasan_Pa%C5%9Fa)'nın [Mora](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mora)'daki Rumların isyanının bastırması
- 1782 - [İspanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0spanya)'yla barış antlaşması (14 Eylül)
- 1783 - Rusya'nın [Kırım](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m)'ı ilhakı (19 Nisan)
- 1783 - [İspanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0spanya)'nın [Cezayir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cezayir)'i başarısız bombalama girişimi (4-8 Ağustos)

![I. Abdülhamit](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/1/1f/Abdulhamid_I.jpg)
*I. Abdülhamit (Konstantin Kapıdağlı, public-domain)*

- 1784 - Osmanlı Devleti'nin Rusya'nın Kırım'ı ilhakını bir "senet" ile resmen tanıması (8 Ocak)
- 1784 - Avusturyalılara [Karadeniz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karadeniz)'de seyrüsefer hakkı verilmesi (24 Şubat)
- 1784 - Fransız desteğiyle İstihkâm Okulu'nun açılması
- 1784 - [İspanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0spanya)'nın [Cezayir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cezayir) bombardımanı girişimi (12 Temmuz)
- 1786 - [İspanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0spanya) ile [Cezayir Dayılığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cez%C3%A2yir-i_Garp_%28eyalet%29) arasında barış (14 Haziran)
- 1786 - [Cezayirli Gazi Hasan Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cezayirli_Gazi_Hasan_Pa%C5%9Fa)'nın [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r)'da [Memlûk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meml%C3%BBk)ların çıkardığı [karışıklıkları bastırması](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r_Seferi_%281786-1787%29) (Ağustos)
- 1787 - [Osmanlı-Rus Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1787-1792_Osmanl%C4%B1-Rus_Sava%C5%9F%C4%B1)'nın ilanı (17 Ağustos)
- 1787 - Osmanlıların başarısız [Kılburun çıkarması](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1lburun_Muharebesi_%281787%29) (12 Ekim), [Özi Deniz Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96zi_Deniz_Muharebesi) (14-15 Ekim), [Hotin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hotin) ve [Yaş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ya%C5%9F)'ın Ruslara kaybı (Eylül-Ekim)
- 1788 - Rusya'nın müttefiki olarak [Avusturya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kutsal_Roma_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nın da savaşa girmesi (9 Şubat), Osmanlıların [Lazarethane](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lazarethane_Muharebesi) (7 Ağustos), [Muhadiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Muhadiye_Muharebesi) (29 Ağustos) ve [Şebeş](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eebe%C5%9F_Muharebesi) (22 Eylül) zaferleri
- 1788 - [Yılan Adası Deniz Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Y%C4%B1lan_Adas%C4%B1_Deniz_Muharebesi) (14 Temmuz), [Özi Kalesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96zi)'nin 6 aylık bir kuşatmadan sonra [Ruslar tarafından zaptı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96zi_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281788%29) (6 Aralık)
- 1789 - [I. Abdülhamid](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Abd%C3%BClhamid)'in ölümü ve [III. Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Selim)'in tahta çıkması (7 Mayıs)

![III. Selim](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/c/cc/Selim3.jpg)
*III. Selim (public-domain)*

- 1789 - [Osmanlı-İsveç ittifakı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-%C4%B0sve%C3%A7_ittifak%C4%B1) (11 Temmuz)
- 1789 - Birleşik Rus-Avusturya ordularına [Focşani](https://turkipedia.org/tr/wiki/Foc%C5%9Fani_Muharebesi) (21 Temmuz) ve [Boze yenilgileri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Boze_Muharebesi) (22 Eylül), [İsmail zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0smail_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281789%29), [Belgrad'ın kaybı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Belgrad_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281789%29) (8 Ekim)
- 1790 - [Osmanlı-Prusya İttifakı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Prusya_%C4%B0ttifak%C4%B1) (31 Ocak)
- 1790 - Avusturya'nın Prusya tarafından barışa zorlanması, [Reichenbach Konvansiyonu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Reichenbach_Konvansiyonu) (27 Temmuz), Avusturya'yla [Yergöğü Mütarekesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yerg%C3%B6%C4%9F%C3%BC_M%C3%BCtarekesi) (18 Eylül)
- 1790 - [Kili](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kili_Kalesi) ve [İsmail](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0smail_Kalesi) (22 Aralık) kalelerinin Rusya tarafından zaptı
- 1790 - [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)nın Rusya lehine faaliyet gösteren Rum korsan Lambro'ya karşı [Andıra zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/And%C4%B1ra_Deniz_Muharebesi_%281790%29) (17 Mayıs)
- 1790 - Osmanlı Devleti ile [Lehistan Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lehistan_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1) arasında ittifak müzakereleri
- 1791 - Avusturya ve Osmanlı Devleti arasında [Ziştovi Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zi%C5%9Ftovi_Antla%C5%9Fmas%C4%B1)'yla (4 Ağustos) barışın tesisi
- 1791 - Rusya'ya [Maçin yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ma%C3%A7in_Muharebesi) (9 Temmuz), [Kalas Mütarekesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kalas_M%C3%BCtarekesi)'yle (11 Ağustos) ateşkes
- 1792 - [Nizam-ı Cedid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Niz%C3%A2m-%C4%B1_Ced%C3%AEd) hareketinin başlaması

![Napolyon'un Mısır seferi](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/99/Baron_Antoine-Jean_Gros-Battle_Pyramids_1810.jpg/1280px-Baron_Antoine-Jean_Gros-Battle_Pyramids_1810.jpg)
*Napolyon'un Mısır seferi (Antoine-Jean Gros, public-domain)*

- 1792 - Rusya'yla [Yaş Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ya%C5%9F_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) (10 Ocak) ve barışın tesisi
- 1792 - [Küçük Hüseyin Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BC%C3%A7%C3%BCk_H%C3%BCseyin_Pa%C5%9Fa) komutasındaki [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)nın Rum korsanlar Karakaçan ve Lambro'nun filolarını [Suluca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Suluca_Deniz_Muharebesi_%281792%29) ve [Portokale](https://turkipedia.org/tr/wiki/Portokale_Deniz_Muharebesi)'de imha etmesi
- 1792 - [Cezayir Dayılığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cez%C3%A2yir-i_Garp_%28eyalet%29)'nın [Vahran](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vahran)'ı [İspanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0spanya)'dan nihai olarak fethi
- 1793 - Daimi elçiliklerin ıslahı ve [Londra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Londra), [Paris](https://turkipedia.org/tr/wiki/Paris) ve [Viyana](https://turkipedia.org/tr/wiki/Viyana)'da daimi elçilik ihdası
- 1793 - [Nizam-ı Cedid Ordusu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Niz%C3%A2m-%C4%B1_Ced%C3%AEd)'nun kuruluşu
- 1793 - [Hasköy](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hask%C3%B6y)'de [Mühendishane-i Cedide](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BChendishane-i_Cedide)'nin açılması
- 1793 - [Zahire Nezareti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zahire_Nezareti)'nin kurulması
- 1795 - [Mühendishane-i Berr-i Hümâyun](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BChendishane-i_Berr%C3%AE-i_H%C3%BCm%C3%A2y%C3%BBn)'un açılışı; Osmanlı sarayında ilk yabancı bando ([Napolyon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Napolyon_Bonapart)'un III. Selim'e gönderdiği)
- 1797 - [Paris](https://turkipedia.org/tr/wiki/Paris), [Viyana](https://turkipedia.org/tr/wiki/Viyana) ve [Berlin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Berlin)'de daimi elçilikler ihdası
- 1797 - [Pazvandoğlu isyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pazvando%C4%9Flu_isyan%C4%B1), [Küçük Hüseyin Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BC%C3%A7%C3%BCk_H%C3%BCseyin_Pa%C5%9Fa)'nın isyanı bastırmakta başarısız olması
- 1798 - [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa)'ya karşı Osmanlı-Rus ittifakı (3 Ocak)
- 1798 - Fransa'nın [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r)'a saldırması (1 Temmuz), Fransa'ya [savaş ilanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sava%C5%9F_ilan%C4%B1) (3 Eylül)
- 1799 - Fransa'ya karşı [İngiltere](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ngiltere) ile ittifak (5 Ocak)
- 1799 - [Napolyon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Napolyon_Bonapart)'un [El-Ariş](https://turkipedia.org/tr/wiki/El-Ari%C5%9F) ve [Gazze](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gazze)'yi ele geçirmesi (Şubat), [Akka](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akka)'da [Cezzar Ahmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cezz%C3%A2r_Ahmed_Pa%C5%9Fa) tarafından mağlup edilmesi (Mayıs), Napolyon'un Fransa'ya dönmesi
- 1799 - [Pazvandoğlu isyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pazvando%C4%9Flu_isyan%C4%B1)nın sona ermesi

## 1800–1899

- 1800 - Rus ve Osmanlı kuvvetlerinin [Yedi Ada Cumhuriyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yedi_Ada_Cumhuriyeti)'ni kurmaları (21 Mart)
- 1801 - [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r)'ın Fransızlaca tahliye edilmesine dair mütareke (9 Ekim)
- 1802 - Fransız ve İngiliz gemilerinin kendi bayrakları altında [Karadeniz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karadeniz)'e çıkmalarına müsaade edilmesi

![1806-1812 Osmanlı-Rus Savaşında Rus Gemileri](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/1/11/Athosbattle.jpg)
*1806-1812 Osmanlı-Rus Savaşında Rus Gemileri (Alexey Bogolyubov, public-domain)*

- 1802 - [Paris Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Paris_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281802%29). Fransa ile barış (25 Haziran)
- 1802 - [Vehhabiler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vehhab%C3%AElik)'in [Kerbela](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kerbela)'yı istilası (21 Nisan)
- 1803 - Osmanlılara tâbi Gürcü [Megrelya Prensliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Megrelya_Prensli%C4%9Fi) Rusya'ya bağladı
- 1803 - [Vehhabiler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vehhab%C3%AElik)'in [Mekke](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mekke)'yi işgali
- 1804 - Sırp isyanlarının başlaması (Şubat)
- 1804 - Osmanlılara tâbi Gürcü [Açıkbaş](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0mereti) ve [Güriyel](https://turkipedia.org/tr/wiki/Guria) prenslikleri [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ya bağladı
- 1805 - Avrupa tarzında ilk hastanenin [Kasımpaşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kas%C4%B1mpa%C5%9Fa)'daki [Tersane-i Amire](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tersane-i_Amire)'de açılması
- 1805 - [Vehhabiler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vehhab%C3%AElik)'in [Medine](https://turkipedia.org/tr/wiki/Medine)'yi işgali
- 1805 - Osmanlı Devleti'nin [Napolyon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Napolyon_Bonapart)'un "İmparator" unvanını tanıması
- 1805 - [Mehmed Ali Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BC%C5%9Fir_Mehmed_Ali_Pa%C5%9Fa)'nın Mısır'a vali olarak tayini (Temmuz)
- 1806 - [Nizam-ı Cedid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Niz%C3%A2m-%C4%B1_Ced%C3%AEd)'in başarısızlığı ve gerilemesi. [İkinci Edirne Vak'ası](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_Edirne_Vak%27as%C4%B1)
- 1806 - [Eflak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak_Voyvodal%C4%B1%C4%9F%C4%B1) ve [Boğdan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Prensli%C4%9Fi)'ın [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) tarafından işgali (Ekim)
- 1806 - [Osmanlı-Rus Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1806-1812_Osmanl%C4%B1-Rus_Sava%C5%9F%C4%B1)'nın başlaması (22 Aralık) ve [Çanakkale Boğazı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87anakkale_Bo%C4%9Faz%C4%B1)'nın kapatılması

![IV. Mustafa](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/f/f7/Mustafa_IV.jpg)
*IV. Mustafa (public-domain)*

- 1806 - [III. Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Selim)'in [Mühendishan-i Berri-i Hümayun](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BChendishan-i_Berri-i_H%C3%BCmayun) kanunnamesi
- 1807 - [Vehhabi isyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vehhabi_isyan%C4%B1)nın had safhaya varması. Haccın engellenmesi
- 1807 - [İngiltere](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ngiltere)'nin Rusya'nın yanında Osmanlı savaşına iştiraki ve İngiliz filosunun [İstanbul önlerine gelmesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul_Harek%C3%A2t%C4%B1_%281807%29) (20 Şubat), sıkışan filonun [Marmara](https://turkipedia.org/tr/wiki/Marmara_Denizi)'yı terki ve Çanakkale çıkışında hasara uğratılması (3 Mart)
- 1807 - Bir başka İngiliz filosunun [İskenderiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0skenderiye)'ye çıkarması ve işgali (17-20 Mart), [Selanikli Ali Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Selanikli_Ali_Bey)'in İngilizleri [Raşid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ra%C5%9Fid_Muharebesi)'de (21 Mart) ve [Kavalalı Mehmed Ali Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavalal%C4%B1_Mehmed_Ali_Pa%C5%9Fa)'nın ise [Hammad](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hammad_Muharebesi)'da (21 Nisan) mağlup etmeleri, İngilizlerin [İskenderiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0skenderiye)'yi tahliyeleri (25 Eylül)
- 1807 - [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)nın Rus donanmasına karşı sonuçsuz [Çanakkale muharebesinden](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87anakkale_Deniz_Muharebesi_%281807%29) (22 Mayıs) sonra [Limni muharebesinde](https://turkipedia.org/tr/wiki/Limni_Deniz_Muharebesi) (2 Temmuz) yenilgisi
- 1807 - [Kabakçı Mustafa İsyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kabak%C3%A7%C4%B1_Mustafa_%C4%B0syan%C4%B1), [III. Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Selim)'in tahttan indirilmesi ve [Nizam-ı Cedid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Niz%C3%A2m-%C4%B1_Ced%C3%AEd)'in ilgası (25-29 Mayıs)
- 1807 - Osmanlı ordusunun [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ya [Obileşti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Obile%C5%9Fti_Muharebesi) (2 Haziran) ve [Arpaçay](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arpa%C3%A7ay_Muharebesi_%281807%29) muharebelerinde (18 Haziran) yenilgileri, [Yergöğü Mütarekesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yerg%C3%B6%C4%9F%C3%BC_M%C3%BCtarekesi_%281807%29) (24 Ağustos)
- 1808 - [Alemdar Paşa Baskını](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alemdar_Pa%C5%9Fa_Bask%C4%B1n%C4%B1), [IV. Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/IV._Mustafa)'nın tahttan indirilmesi, [III. Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Selim)'in katli, [II. Mahmud](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mahmud)'un tahta çıkması (28 Temmuz)

![Alemdar Mustafa Paşa](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/f/f8/Mustafa_bairakdar.jpg)
*Alemdar Mustafa Paşa (public-domain)*

- 1808 - [Sened-i İttifak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sened-i_%C4%B0ttifak): Devletin ayanlarla uzlaşması (29 Eylül)
- 1808 - Yeniçeri Ayaklanması ve [Alemdar Vakası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alemdar_Vakas%C4%B1) (15-16 Kasım)
- 1809 - İngiltere ile süren savaşın sonu: [Kal'a-i Sultaniyye Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kale-i_Sultaniye_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) (5 Ocak)
- 1809 - Osmanlı ordusunun [Dobruca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dobruca) ve [Silistre](https://turkipedia.org/tr/wiki/Silistre)'ye yönelik Rus hücumunu püskürtmesi
- 1810 - [Hacıoğlu Pazarcık](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dobri%C3%A7) ve [Silistre](https://turkipedia.org/tr/wiki/Silistre)'nin Ruslarca işgali (22-30 Mayıs), [Batin yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Batin_Muharebesi) ve [Rusçuk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus%C3%A7uk)'un teslimi, (9 Eylül), [Vidin yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vidin_Muharebesi) (26 Ekim)
- 1810 - Osmanlılara tâbi [Abhazya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abhazya) Rusya'ya bağladı, [Sohum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sohum)kale'nin kaybı (11 Temmuz)
- 1811 - Osmanlıların [Rusçuk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus%C3%A7uk) saldırısının püskürtülmesi (22 Haziran), [Slobozia Muharebeleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Slobozia_Muharebeleri)'nde Osmanlıların yenilgisi (25 Ekim) ve ateşkes istemeleri (14 Kasım)
- 1811 - [Vehhabiler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vehhab%C3%AElik)'in işgalindeki [Mekke](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mekke) ve [Medine](https://turkipedia.org/tr/wiki/Medine)'nin [Kavalalı Mehmed Ali Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavalal%C4%B1_Mehmed_Ali_Pa%C5%9Fa) tarafından kurtarılması
- 1812 - Fransız postalarının ilk kuruluşu

![II. Mahmud](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/b/b3/MahmutII.jpg)
*II. Mahmud (public-domain)*

- 1812 - [Rusya'yla savaş](https://turkipedia.org/tr/wiki/1806-1812_Osmanl%C4%B1-Rus_Sava%C5%9F%C4%B1)ın sonu: [Bükreş Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%BCkre%C5%9F_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281812%29), [Besarebya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Besarebya)'nın kaybı, [Sırbistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan)'a özerklik verilmesi (28 Mayıs)
- 1813 - [Hurşid Ahmet Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hur%C5%9Fid_Ahmed_Pa%C5%9Fa) Sırp isyancıları yenerek [Belgrad](https://turkipedia.org/tr/wiki/Belgrad)'ı geri aldı (Ekim)
- 1815 - Osmanlıların [Vehhabiler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vehhab%C3%AElik)'i mağlup ederek [Hicaz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hicaz)'ı kurtarması
- 1816 - [Miloş Obronoviç](https://turkipedia.org/tr/wiki/Milo%C5%9F_Obronovi%C3%A7)'in "başknez" olarak tanınması ve Sırbistan'ın özerliğinin temini
- 1817 - Osmanlı-Mısır ordusunun [Kasim](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kasim) ve [Necd](https://turkipedia.org/tr/wiki/Necid)'i ele geçirmesi
- 1818 - Osmanlı-Mısır ordusunun başkent [Diriye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Diriye)'yi ele geçirerek [Suudi Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Diriye_Emirli%C4%9Fi)'ni yıkması (11 Eylül)
- 1821 - [Eflak İsyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak_%C4%B0syan%C4%B1)'nın başlaması (Şubat) ve bastırılması (Mayıs)
- 1821 - [Mora](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mora)'da [Yunan İsyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunan_%C4%B0syan%C4%B1)'nın başlaması (Mart)
- 1821 - Yunan isyanının akabinde Kocabaşların liderliğindeki Yunanların [Patrası kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Patras_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281821%29)
- 1823 - Avrupa ile ticaretin Türk gemileriyle yapılmasına teşebbüs edilmesi
- 1824 - Rum ayaklanmasını bastırmak üzere Mısır kuvvetlerinin çağrılması
- 1824 - [Suudi Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Necid_Emirli%C4%9Fi)'nin yeniden kurulması
- 1825 - [Kavalalı İbrahim Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavalal%C4%B1_%C4%B0brahim_Pa%C5%9Fa) komutasındaki [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r_%28eyalet%29) donanmasının [Modon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Modon)'a çıkarma yapması
- 1826 - [Vaka-i Hayriye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vaka-i_Hayriye)/[Yeniçeri Ocağı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yeni%C3%A7eri)'nın kaldırılması (16 Haziran), [Asakir-i Mansure-i Muhammediyye](https://turkipedia.org/tr/wiki/As%C3%A2kir-i_Mans%C3%BBre-i_Muhammediyye)'nin kurulması (14 Haziran)

![Navarin Deniz Savaşı](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e8/Navarino.jpg/1280px-Navarino.jpg)
*Navarin Deniz Savaşı (Ambroise Louis Garneray, public-domain)*

- 1826 - Rusya ile [Akkerman Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akkerman_Antla%C5%9Fmas%C4%B1)'nın akdi (7 Ekim)
- 1827 - Osmanlıların İngiliz yapısı ilk [buharlı gemi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Buharl%C4%B1_gemi)ye sahip olmaları
- 1827 - [Tıphane-i Amire](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mekteb-i_T%C4%B1bbiye-i_%C5%9E%C3%A2h%C3%A2ne)'nin kurulması; İlk "Marş-ı Sultani" bestesi (G. Donizetti, II. Mahmud'a)

![Kavalalı Mehmet Ali Paşa](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/9/98/Muhammad_Ali_Pascha.png)
*Kavalalı Mehmet Ali Paşa (public-domain)*

- 1827 - [İngiltere](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ngiltere) ile [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya) arasında [Yunanistan'ın bağımsızlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanistan%27%C4%B1n_ba%C4%9F%C4%B1ms%C4%B1zl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)na dair [Petersburg Protokolü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Petersburg_Protokol%C3%BC) (4 Nisan)
- 1827 - Mısır kuvvetlerinin ([Kavalalı Mehmet Ali Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavalal%C4%B1_Mehmed_Ali_Pa%C5%9Fa)) [Yunan İsyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunan_%C4%B0syan%C4%B1)nı bastırmaları, [Atina](https://turkipedia.org/tr/wiki/Atina)'nın teslimi (Temmuz)
- 1827 - [Navarin Deniz Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Navarin_Deniz_Muharebesi): Osmanlı-Mısır donanmasının yakılması (20 Kasım)
- 1828 - [1828-1829 Osmanlı-Rus Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1828-1829_Osmanl%C4%B1-Rus_Sava%C5%9F%C4%B1)'nın başlaması (26 Nisan)
- 1828 - Rus ordusunun [Boğdan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan) ve [Eflak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak)'ı işgali, [İbrail](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0brail_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281828%29) (23 Haziran) ve [Varna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Varna_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281828%29)'yı (10 Ekim) zaptı, [Hacıhasanlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hac%C4%B1hasanlar_Muharebesi) ve [Kurttepe zferleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kurttepe_Muharebesi) (24-30 Eylül), Rusların [Şumnu](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eumnu_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281828%29) (16 Ekim) ve [Silistre](https://turkipedia.org/tr/wiki/Silistre_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281828%29)'de (8 Kasım) püskürtülmesi
- 1828 - Kafkas cephesinde Rus ordusunun [Anapa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Anapa_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281828%29) (24 Haziran), [Kars](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kars_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281828%29) (15 Temmuz), [Ardahan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ardahan), [Poti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Poti) (27 Temmuz) ve [Ahilkelek](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ah%C4%B1lkelek)'i (5 Ağustos) işgali, [Ahıska yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ah%C4%B1ska_Muharebesi)nden (21 Ağustos) sonra [Ahıska](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ah%C4%B1ska_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281828%29) (28 Ağustos), [Beyazıt](https://turkipedia.org/tr/wiki/Do%C4%9Fubayaz%C4%B1t) (5 Eylül) ve [Eleşkirt](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ele%C5%9Fkirt)'in kaybı.
- 1829 - [Edirne Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edirne_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281829%29): [Yunanistan'ın bağımsızlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanistan%27%C4%B1n_ba%C4%9F%C4%B1ms%C4%B1zl%C4%B1%C4%9F%C4%B1) (14 Eylül)
- 1830 - [Mühendishane-i Bahri](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BChendishane-i_Bahr-i_H%C3%BCm%C3%A2yun)'nin [Heybeliada](https://turkipedia.org/tr/wiki/Heybeliada)'daki kışlaya taşınması; [İshak Efendi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0shak_Efendi)'nin Mühendishane başhocalığına getirilmesi; Avrupa'ya talebe gönderilmeye başlanması

![1830'da Osmanlı Devleti](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/5/58/Territorial_changes_of_the_Ottoman_Empire_1830.jpg)
*1830'da Osmanlı Devleti (Esemono, public-domain)*

- 1830 - [ABD](https://turkipedia.org/tr/wiki/Amerika_Birle%C5%9Fik_Devletleri) ile ilk anlaşma (7 Mayıs)
- 1830 - [Katolik Ermeni cemaati](https://turkipedia.org/tr/wiki/Katolik_Ermeni_cemaati)nin ve kilisesinin resmen tanınması
- 1830-1831 - Nüfus sayımları
- 1830 - Fransızların [Cezayir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cezayir)'e saldırmaları ve ele geçirmeleri (5 Temmuz)
- 1831 - İlk saray konservatuvarı ([Mızıka-i Hümayun](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1z%C4%B1ka-i_H%C3%BCmayun) ve [Saray Harem Orkestrası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saray_Harem_Orkestras%C4%B1))
- 1831 - [Tımar](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C4%B1mar)ların kaldırılması (müessese sembolik olarak daha uzun süre devam etti)
- 1831 - Ali Rıza Paşa komutasındaki ordunun [Memlûk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meml%C3%BBk_Hanedan%C4%B1_%28Irak%29) idaresine son vererek [Bağdat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C4%9Fdat)'ta doğrudan Osmanlı egemenliğini yeniden kurması
- 1831 - İlk gazete [Takvim-i Vekayi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Takv%C3%AEm-i_Vek%C3%A2yi)'nin neşri (1 Kasım)
- 1832 - Mısır Valisi [Mehmed Ali Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavalal%C4%B1_Mehmed_Ali_Pa%C5%9Fa)'nın isyanı
- 1832 - İstanbul-İzmit "posta yolu" nun yapımı
- 1832 - [İngiliz postaları](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ngiliz_postalar%C4%B1)nın kuruluşu
- 1832 - [Topkapı Sarayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Topkap%C4%B1_Saray%C4%B1)'na bitişik [Gülhane](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BClhane_Park%C4%B1) bahçesinde mevcut binalarda [Cerrahhane-i Amire](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cerrahhane-i_Amire)'nin açılması (29 Ocak)
- 1832 Mısır kuvvetlerinin [Konya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konya)'da Osmanlı ordusunu yenmeleri (12 Aralık)
- 1833 - [Feshane](https://turkipedia.org/tr/wiki/Feshane)nin kuruluşu
- 1833 - Mısır kuvvetlerinin [Kütahya](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BCtahya)'ya kadar ilerlemeleri (2 Şubat)
- 1833 - Rus kuvvetlerinin yardım amacı ile [Beykoz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beykoz)'a asker çıkartmaları ve Rus filosunun [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a gelmesi (5 Nisan)
- 1833 - [Kavalalı Mehmed Ali Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavalal%C4%B1_Mehmed_Ali_Pa%C5%9Fa)'nın uzlaşmaya zorlanması: [Kütahya Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BCtahya_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) (Mayıs)
- 1833 - [Kavalalı Mehmed Ali Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavalal%C4%B1_Mehmed_Ali_Pa%C5%9Fa)'ya karşı Osmanlı-Rus ittifakı: [Hünkar İskelesi Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C3%BCnk%C3%A2r_%C4%B0skelesi_Antla%C5%9Fmas%C4%B1), Boğazlar'ın diğer devletlere kapatılması (8 Temmuz)
- 1834 - [Maçka Kışlası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ma%C3%A7ka_K%C4%B1%C5%9Flas%C4%B1)'nda, [Mekteb-i Harbiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara_Harp_Okulu)'nin kurulması
- 1834 - [Musul](https://turkipedia.org/tr/wiki/Musul)'daki [Celilî Hanedanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Celil%C3%AE_Hanedan%C4%B1) yönetimine son verilerek bölgenin yeniden doğrudan Osmanlı idaresine bağlanması
- 1835 - [Sırbistan Prensliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan_Prensli%C4%9Fi)'nin özerkliğinin Osmanlı Devletince hukuken tanınması (15 Şubat)
- 1835 - [Osmanlı Donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)'nın [Trablus Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Trablus_Seferi_%281835%29)'yle [Trablusgarp](https://turkipedia.org/tr/wiki/Libya)'ta [Karamanlı Hanedanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karamanl%C4%B1_Hanedan%C4%B1)'na son vererek yeniden doğrudan Osmanlı idaresini kurması

![Kavalalı İbrahim Paşa](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/5/55/IbrahimBaja.jpg)
*Kavalalı İbrahim Paşa (Giovanni Boggi, public-domain)*

- 1836 - [Kavalalı Mehmed Ali Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavalal%C4%B1_Mehmed_Ali_Pa%C5%9Fa)'nın [Yemen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen)'i itaat altına alması
- 1837 - Osmanlı yapımı "[Eser-i Hayr](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eser-i_Hayr)" adlı buharlı geminin denize indirilmesi (26 Kasım)
- 1838 - [Defterdar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Defterdar)lığın feshi ve [Maliye Nezâreti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Maliye_Nez%C3%A2reti)'nin kurulması (28 Şubat)
- 1838 - [Belçika](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bel%C3%A7ika)'yla ilk anlaşma (3 Ağustos)
- 1838 - İngiliz tüccarına geniş imkânlar tanıyan [Baltalimanı Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Baltaliman%C4%B1_Antla%C5%9Fmas%C4%B1)'nın imzalanması (16 Ağustos)

![Abdülmecit](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/98/Sultan_Abd%C3%BClmecid_-_Google_Art_Project.jpg/1280px-Sultan_Abd%C3%BClmecid_-_Google_Art_Project.jpg)
*Abdülmecit (public-domain)*

- 1839 - İngilizlerin [Yemen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen)'de [Aden](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aden)'e yerleşmesi
- 1839 - Kavalalı Mehmed Ali Paşa ile [Osmanlı-Mısır Savaşı|savaşın tekrar başlaması](https://turkipedia.org/tr/wiki/1839-1841_Osmanl%C4%B1-M%C4%B1s%C4%B1r_Sava%C5%9F%C4%B1), [Nizip yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nizip_Muharebesi) (24 Haziran)
- 1839 - [II. Mahmud](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mahmud)'un vefatı üzerine [Abdülmecid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClmecid)'in tahta çıkması, Osmanlı donanmasının [Kavalalı Mehmed Ali Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavalal%C4%B1_Mehmed_Ali_Pa%C5%9Fa)'ya teslimi (1 Temmuz)
- 1839 - [Tanzimat Fermanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tanzimat_Ferman%C4%B1)'nın ilanı (3 Kasım)
- 1840 - [Londra Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Londra_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281840%29)'yla [Osmanlı-Mısır Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1839-1841_Osmanl%C4%B1-M%C4%B1s%C4%B1r_Sava%C5%9F%C4%B1)'nın sonlandırılması koşullarının belirlenmesi (15 Temmuz)
- 1840 - [Suriye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Suriye) ve [Lübnan](https://turkipedia.org/tr/wiki/L%C3%BCbnan)'daki Mısır idaresine karşı Osmanlı-İngiliz harekâtı, Beyrut (3 Ekim) ve [Akka](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akka)'nın (4 Kasım) geri alınması, [İskenderiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0skenderiye)'nin ablukası (25 Kasım), [Osmanlı-Mısır Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1839-1841_Osmanl%C4%B1-M%C4%B1s%C4%B1r_Sava%C5%9F%C4%B1)'nın sonu (27 Kasım)
- 1840 - [Ceza Kanunname-i Hümayun](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ceza_Kanunname-i_H%C3%BCmayun)u'nun [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa)'dan mülhem bir biçimde düzenlenmesi ve kabulü (3 Mayıs)
- 1840 - Gayrimüslim tebaadan Avrupa'ya talebe gönderilmeye başlanması
- 1840 - [Posta Nezareti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Posta_Nezareti)'nin kurulması

![Sultan Abdülmecit Cuma selamlığına giderken (1840)](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/f/fd/Paolo_Verona_c1840_-_scanned_Constantinopole_%281996%29-Abdulmecid_I_going_to_mosque.png)
*Sultan Abdülmecit Cuma selamlığına giderken (1840) (public-domain)*

- 1841 - [Lübnan olayları](https://turkipedia.org/tr/wiki/L%C3%BCbnan_olaylar%C4%B1_%281841%29)
- 1841 - [Londra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Londra)'da [Boğazlar Sözleşmesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/1841_Bo%C4%9Fazlar_S%C3%B6zle%C5%9Fmesi)'nin imzalanması (13 Temmuz)

![Namık Kemal](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/1/18/Nam%C4%B1k_Kemal_1878-1.1R_V01-1.2.jpg)
*Namık Kemal (Abdullah Biraderler, public-domain)*

- 1842 - [Askeri Baytar Mektebi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Askeri_Baytar_Mektebi)'nin açılması
- 1843 - [Hereke Fabrikası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hereke_Fabrikas%C4%B1)'nın kurulması
- 1843 - [Derviş Cara](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dervi%C5%9F_Cara) önderliğinde Arnavut İsyanının başlaması
- 1844 - [Ömer Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96mer_Pa%C5%9Fa)'nın Arnavut İsyanını bastırması
- 1844 - [Abdülmecid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClmecid)'in [İzmit](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zmit), [Mudanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mudanya), [Bursa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bursa), [Gelibolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gelibolu), [Çanakkale](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87anakkale) ve [Adalar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Adalar)'ı ziyareti
- 1845 - [İzmir](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zmir)'de su kuvvetiyle çalışan kâğıt fabrikasının kurulması

![Beylerbeyi Sarayı](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/13/Bosfor_B17-35.jpg/1280px-Bosfor_B17-35.jpg)
*Beylerbeyi Sarayı (User:Roweromaniak, CC-BY-SA-2.5)*

- 1845 - [Bahriye Mektebi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Deniz_Lisesi)'nin [Heybeliada](https://turkipedia.org/tr/wiki/Heybeliada)'daki binasına taşınması; Kadı yetiştirmek için Süleymaniye'de [Muallimhane-i Nüvvab](https://turkipedia.org/tr/wiki/Muallimhane-i_N%C3%BCvvab) medresesinin kurulması; Rüşdiyelerin [Darü'l-fünun](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dar%C3%BC%27l-f%C3%BCnun)'a öğrenci yetiştiren orta dereceli mektepler olarak kabul edilmesi
- 1845 - [Sultan Abdülmecid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClmecid)'in [Meclis-i Vala](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meclis-i_Vala)'yı ziyareti (Ocak)
- 1845 - [Meclis-i Muvakkat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meclis-i_Muvakkat)'ın (Geçici Maarif Meclisi) çalışmalarına başlaması (13 Mart)
- 1845 - [Polis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Polis) (zabıta) teşkilatının kuruluşu (10 Nisan)
- 1846 - [Abdülmecid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClmecid)'in [Rumeli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rumeli) gezisi
- 1846 - [Meclis-i Maarif-i Umumiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meclis-i_Maarif-i_Umumiye) kurulması; [Mekatib-i Umumiye Nezareti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mekatib-i_Umumiye_Nezareti)'nin kurulması; [Başhoca Seyyid Ali Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C5%9Fhoca_Seyyid_Ali_Pa%C5%9Fa)'nın ölümü
- 1846 - [Rus Ticaret Muahedesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_Ticaret_Muahedesi)

![Abdülhak Hamit Tarhan](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/f/f5/Abd%C3%BClhak_H%C3%A2mit_Tarhan.jpg)
*Abdülhak Hamit Tarhan (public-domain)*

- 1846 - Zabtiye müşiriyetinin kurulması (16 Şubat)
- 1847 - Osmanlılara tâbi [Eflak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak_Voyvodal%C4%B1%C4%9F%C4%B1) ile [Boğdan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Prensli%C4%9Fi) arasında [Gümrük Birliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCmr%C3%BCk_birli%C4%9Fi) kurulması
- 1847 - [Timarlı Sipahi Teşkilatı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Timarl%C4%B1_Sipahi_Te%C5%9Fkilat%C4%B1)'nın ilgası
- 1847 - [Telgraf](https://turkipedia.org/tr/wiki/Telgraf)ın [Beylerbeyi Sarayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beylerbeyi_Saray%C4%B1)'nda denenmesi
- 1847 - [Dersaadet Bankası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bank-%C4%B1_Dersaadet)'nın kuruluşu
- 1847 - [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'da ilk piyano resitali (Liszt Abdülmecid'e Donizetti'nin [Mecidiye Marşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mecidiye_Mar%C5%9F%C4%B1)'nı çalıyor); [Yeşilköy](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ye%C5%9Filk%C3%B6y)'de bulunan Ayamama Çiftliğinin ziraat talimhanesi şekline getirilerek ilk pamuk ziraati uygulama eğitiminin burada verilmeye başlanması

![Kırım Savaşı](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/31/Malakhov1.jpg)
*Kırım Savaşı (public-domain)*

- 1848 - Avrupa'da [1848 Devrimleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/1848_Devrimleri)'nin Osmanlılara tâbi [Boğdan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Prensli%C4%9Fi)'a (Nisan) ve [Eflak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak_Voyvodal%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'a (Haziran) sıçraması, [Ömer Lütfü Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96mer_L%C3%BCtf%C3%BC_Pa%C5%9Fa)'nın Eflak'taki isyanı bastırması (15 Eylül), Osmanlıların muvafakatıyla [Boğdan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Prensli%C4%9Fi)'ı işgali
- 1848 - Protestan Ermeni cemaatinin ve kilisesinin resmen tanınması
- 1848 - İstanbul'da Darü'l-Muallimin açılması (16 Mart)
- 1848 - Osmanlı yapımı ilk demir vapurun denize indirilmesi (18 Kasım)
- 1849 - Avrupa'da [1848 Devrimleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/1848_Devrimleri) bağlamında Avusturya'ya karşı bağımsızlık mücadelesi veren [Lajos Kossuth](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lajos_Kossuth) liderliğindeki Macar milliyetçilerin Osmanlı Devleti'ne sığınması
- 1849 - [Osmanlı Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) ile [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) arasında imzalanan [Baltalimanı Sözleşmesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Baltaliman%C4%B1_S%C3%B6zle%C5%9Fmesi)'yle (1 Mayıs) [Eflak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak_Voyvodal%C4%B1%C4%9F%C4%B1) ve [Boğdan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Prensli%C4%9Fi)'da ortak Osmanlı-Rus himayesi
- 1849 - Tevfik Paşa komutasında [Yemen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen) harekâtı ve [Tihame](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tih%C3%A2me)'de yeniden Osmanlı idaresinin kurulması

![Dolmabahçe Sarayı](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/9/95/Dolmabahce.jpg)
*Dolmabahçe Sarayı (Users Robert.raderschatt on de.wikipedia, public-domain)*

- 1850 - 1847'den geçerli sayılmak üzere gümrük resimlerine esas teşkil eden mal fiyatlarında ithalatta %20, ihracatta %16 indirim yapıldıktan sonra gümrük resimlerinin tespit edilmesi kararı
- 1850 - [Ticaret Kanunname-i Hümayunu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ticaret_Kanunname-i_H%C3%BCmayunu)'nun kabulü
- 1850 - İlk faizsiz kaimenin çıkarılması
- 1850 - [Muallim Naci](https://turkipedia.org/tr/wiki/Muallim_Naci)'nin doğumu
- 1850 - [Darü'l-Maarif](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dar%C3%BC%27l-Maarif)'in öğrenime başlaması (12 Mart)
- 1851 - [Ceza Kanunname-i Hümayunu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ceza_Kanunname-i_H%C3%BCmayunu)'nun kabulü
- 1851 - Londra Sergisi

![Telgraf Modeli](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/f/fd/L-Telegraph1.png)
*Telgraf Modeli (public-domain)*

- 1851 - [Encümen-i Daniş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Enc%C3%BCmen-i_Dani%C5%9F)'in kurulması (18 Temmuz)
- 1853 - "Mukaddes yerler" meselesi ve Rusya'nın tazyikleri
- 1853 - [Kırım Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Sava%C5%9F%C4%B1)'nın patlaması, [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nın [Eflak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak_Voyvodal%C4%B1%C4%9F%C4%B1) ve [Boğdan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Prensli%C4%9Fi)'ı işgali (Mayıs), [Ömer Lütfi Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96mer_L%C3%BCtfi_Pa%C5%9Fa)'nın [Oltenitsa zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Olteni%C3%A7a_Muharebesi) (11 Kasım)
- 1853 - İstanbul'da [I. Abdülmecid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClmecid) tarafından [Dolmabahçe Sarayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dolmabah%C3%A7e_Saray%C4%B1)'nın inşa ettirilmesi
- 1854 - İlk dış istikraz: Borçlanma devrinin ve alışkanlığının başlaması
- 1854 - [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rsuya_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ya karşı [İngiltere](https://turkipedia.org/tr/wiki/Birle%C5%9Fik_Krall%C4%B1k) ve [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'yla ittifak (12 Mart)
- 1854 - Osmanlıların [Sohum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sohum)kale çıkarması (Mayıs)

![Şinasi](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/3/36/%C5%9Einasi-1.2_V01-1.1_cropped_and_cleaned.jpg)
*Şinasi (public-domain)*

- 1855 - Gayrimüslimlerden alınan "[cizye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cizye)"nin kaldırılması
- 1855 - [Paris Sergisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Paris_Sergisi)
- 1855 - İstanbul'da Şehremanetinin kurulması (modern belediye idarelerinin başlangıcı) (16 Ağustos)
- 1855 - [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nda telgrafın hizmete girmesi (9 Eylül)
- 1855 - Et ve Ekmek dışında hemen bütün maddelerden narhın kaldırılması (14 Kasım)
- 1856 - Rusya'nın Asya'da Türk illeri istikametinde fetihlere başlamasının şartlarının oluşması

- 1856 - [Bank-ı Osmani](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_Bankas%C4%B1)'nin kurulması
- 1856 - [Arap alfabesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arap_harfleri)nin [Mors alfabesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mors_alfabesi)ne uyarlanmasıyla telgrafların [Türkçe](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk%C3%A7e) olarak çekilmeye başlanması
- 1856 - [Islahat Fermanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Islahat_Ferman%C4%B1)
- 1856 - 1860 - Köstence-Çernevo'da demiryolu hattının yapımı
- 1856 - 1866 - İzmir-Aydın demiryolu hattının yapımı
- 1856 - İstanbul Tıp Cemiyeti'nin (Société Médicale de Constantinople) kurulması (15 Şubat)
- 1856 - [Islahat Fermanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Islahat_Ferman%C4%B1)'nın ilanı (18 Şubat)
- 1856 - [Paris Barış Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Paris_Antla%C5%9Fmas%C4%B1)'yla (30 Mart) [Kırım Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Sava%C5%9F%C4%B1)'nın sonuçlanması

![1862'de Osmanlı Devleti](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/7/78/Territorial_changes_of_the_Ottoman_Empire_1862.jpg)
*1862'de Osmanlı Devleti (Esemono, public-domain)*

- 1856 - [Sohum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sohum)kale'ni Ruslara kaybı (10 Temmuz)
- 1857 - [Cidde](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cidde) olayları ve İngiliz kuvvetlerinin, müslim-gayrimüslim çatışmalarına müdahalesi
- 1857 - Gümrük resminin, eşyanın vardığı değil çıktığı yerde alınması usulünü getiren Mahrec Nizamnamesi'nin yayımlanması
- 1857-1862 - Beyrut-Şam şosesinin yapımı
- 1857 - [Maarif-i Umumiyye Nezareti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Maarif-i_Umumiyye_Nezareti)'nin kurulması (17 Mart)
- 1857 - [Paris](https://turkipedia.org/tr/wiki/Paris)'te [Mekteb-i Osmani](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mekteb-i_Osmani) adında bir Osmanlı mektebinin açılması (6 Kasım)
- 1858 - [Birinci Karadağ Harekatı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Birinci_Karada%C4%9F_Harekat%C4%B1)
- 1858 - [Ceza Kanunname-i Hümayunu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ceza_Kanunname-i_H%C3%BCmayunu)'nun kabulü
- 1858 - Kız rüşdiye mekteplerinin açılması
- 1858-1859 - Emlak, arazi ve temettü vergilerinin ayrılması
- 1858 - [Brezilya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Brezilya)'yla ilk anlaşma (5 Şubat)

![Abdülaziz](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/c/c3/Sultan_Abdulaziz_I.JPG)
*Abdülaziz (public-domain)*

- 1859 - [Eflak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak_Voyvodal%C4%B1%C4%9F%C4%B1) ve [Boğdan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Prensli%C4%9Fi)'ın birleşmesi (24 Ocak)
- 1859 - [Mekteb-i Mülkiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ankara_%C3%9Cniversitesi_Siyasal_Bilgiler_Fak%C3%BCltesi)'nin kuruluşu (12 Şubat)
- 1859 - [Abdülmecid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClmecid)'i devirip [Abdülaziz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClaziz)'i tahta geçirmek için başarısız darbe girişimi ([Kuleli Olayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kuleli_Olay%C4%B1)-14 Eylül)
- 1860 - Ticaret mahkemelerinin kuruluşu
- 1860 - [Lübnan Krizi](https://turkipedia.org/tr/wiki/L%C3%BCbnan_Krizi) (23 Mayıs-11 Temmuz), Lübnan'ın imtiyazlı bir eyalet haline getirilmesi
- 1860 - [Tercüman-ı Ahval](https://turkipedia.org/tr/wiki/Terc%C3%BCm%C3%A2n-%C4%B1_Ahv%C3%A2l) gazetesinin yayına başlaması (22 Ekim)
- 1861 - [Abdülmecid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClmecid)'in vefatı ve [Abdülaziz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClaziz)'in tahta çıkması
- 1861 - [Cemiyet-i İlmiyye-i Osmaniye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cemiyet-i_%C4%B0lmiyye-i_Osmaniye)'nin kuruluşu
- 1861 - [Usul-i Muhakemat-ı Ticaret Nizamnamesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Usul-i_Muhakemat-%C4%B1_Ticaret_Nizamnamesi)'nin kabulü
- 1861-1866 - Rusçuk - Varna demiryolu hattının yapımı

![Mithat Paşa](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/1/11/MithatPa%C5%9Fa.jpg)
*Mithat Paşa (public-domain)*

- 1861 - Cebel-i Lübnan mutasarrıflığı'nın hususi statüsünün tespiti ve Cebel-i Lübnan nizamnamesi (9 Haziran)
- 1861 - [David Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/David_Pa%C5%9Fa)'nın Lübnan'a vali olarak atanması (9 Haziran)
- 1861 - Fransız ve İngilizlerle Kanlıca Ticaret muahedelerinin yapılması. Bu muahede dış ticarette gümrük resmi oranının %8'e yükseltilmesi ve esnaflıkta inhisar sisteminin kaldırılması (29 Nisan)
- 1862 - 1859'da birleşen [Eflak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eflak_Voyvodal%C4%B1%C4%9F%C4%B1) ve [Boğdan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C4%9Fdan_Prensli%C4%9Fi)'ın [Romanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Romanya) adını alması (21 Şubat)
- 1862 - [İkinci Karadağ Harekatı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_Karada%C4%9F_Harekat%C4%B1)'nda Osmanlı zaferi
- 1862 - Gümrük resimlerine esas teşkil eden mal fiyatlarında %10 indirim yapıldıktan sonra gümrük resmi alınmaya başlanması
- 1862 - Kaimelerin piyasadan tamamıyla toplanması
- 1862 - Altının değerinin 100 kuruş olarak tespiti
- 1862 - [Roman](https://turkipedia.org/tr/wiki/Roman) türünde Batıdan yapılan ilk tercüme, Fenelon'dan Tercüme-I Telemak'ın [Yusuf Kamil Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yusuf_K%C3%A2mil_Pa%C5%9Fa) tarafından yayınlanması; [Cemiyet-I Tıbbiye-i Osmaniye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cemiyet-I_T%C4%B1bbiye-i_Osmaniye)'nin kurulması
- 1862 - [Mahrec-i Aklam](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mahrec-i_Aklam)'ın kurulması
- 1862 - [Mekteb-i Maarif-i Adliye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mekteb-i_Maarif-i_Adliye)'nin, "[Mekteb-i Aklam](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mekteb-i_Aklam)" adı altında yeni bir şekle sokulması (20 Temmuz)

![İyonya](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/18/Ionian_Islands.svg/1280px-Ionian_Islands.svg.png)
*İyonya (Electionworld, public-domain)*

- 1862 - [Islah-ı Sanayi Komisyonu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Islah-%C4%B1_Sanayi_Komisyonu)'nun teşkil edilmesi (8 Ekim)
- 1863 - [Abdülaziz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClaziz)'in Mısır'a seyahati
- 1863 - [Mithat Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Midhat_Pa%C5%9Fa) tarafından Niş'te ilk Islahhane'nin (sonraki yıllarda Sanayi Mektebi) kuruluşu
- 1863 - [İstanbul Eczacılık Cemiyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul_Eczac%C4%B1l%C4%B1k_Cemiyeti)'nin (Société de Constantinople) kurulması; [Protestan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Protestanl%C4%B1k) [Robert Koleji](https://turkipedia.org/tr/wiki/Robert_Lisesi)'nin açılması
- 1863 - [Menafi Sandığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Menafi_Sand%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın kurulması
- 1863 - Mektuplara pul yapıştırılmaya başlanması

![Girit İsyanı yaşandı. (Piri Reis'in haritası)](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/0/07/Crete_by_Piri_Reis.jpg)
*Girit İsyanı yaşandı. (Piri Reis'in haritası) (Piri Reis, public-domain)*

- 1863 - [Ticaret-i Bahriyye Kanunnamesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ticaret-i_Bahriyye_Kanunnamesi)'nin kabulü
- 1863 - Darü'l-Fünun'da, halka açık serbest konferans şeklinde derslere başlanması (13 Ocak)
- 1863 - [Sultanahmet Sergisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sergi-i_Um%C3%BBm%C3%AE-i_Osm%C3%A2n%C3%AE)'nin (Sergi-i Umumi) açılışı (18 Şubat)
- 1864 - [Tuna Vilayeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tuna_Vilayeti)'nin kurulması ve [Mithat Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Midhat_Pa%C5%9Fa)'nın valiliği (Ekim)
- 1864 - [İyonya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0yonya) adalarının (Yedi Ada Cumhuriyeti'ni oluşturan adalar) [İngiltere](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ngiltere) tarafından [Yunanistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanistan)'a verilmesi

![Avusturya-Macaristan İmparatorluğu](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/06/Austro-Hungarian_Monarchy_%281914%29.svg/1280px-Austro-Hungarian_Monarchy_%281914%29.svg.png)
*Avusturya-Macaristan İmparatorluğu (TRAJAN 117, CC-BY-SA-3.0)*

- 1864 - Karadan Hindistan'ı Avrupa'ya bağlayan telgraf hattının tamamlanması
- 1864 - [Islah-ı Sanayi Komisyonu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Islah-%C4%B1_Sanayi_Komisyonu)'nun kuruluşu
- 1864 - Nizamiye mahkemelerinin kuruluşu
- 1864-1876 - Paris'e talebe gönderilmesi
- 1864 - [Vilayet Nizamnamesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vilayet_Nizamnamesi)'nin kabulü (8 Ekim)
- 1865 - [Müstakil Romen Kilisesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BCstakil_Romen_Kilisesi)nin kurulması
- 1865 - [Meksika](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meksika)'yla ilk anlaşma (4 Eylül)
- 1866 - [Girit İsyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Girit_%C4%B0syan%C4%B1_%281866-1869%29), Yunanistan ile birleşme faaliyetleri
- 1866 - Mısır veraset usulünün değiştirilmesi
- 1866 - [Ahmed Süreyya Emin Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ahmed_S%C3%BCreyya_Emin_Bey)'in modelini hazırladığı seri ateşli topla Osmanlıların topçulukta hamle yapması

![İsmail Paşa](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/b/b8/Ismail_Pascha_1875.jpg)
*İsmail Paşa (Pietro Marubi, public-domain)*

- 1867 - [Sırbistan Prensliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan_Prensli%C4%9Fi)'ndeki son Osmanlı askeri garnizonlarının çekilmesi (18 Nisan)
- 1867 - Rüşdiyelere gayrimüslim talebe alınmaya başlanması; [Beyrut Amerikan Üniversitesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beyrut_Amerikan_%C3%9Cniversitesi)'nin kurulması
- 1867 - Mısır Valisi [İsmail Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0smail_Pa%C5%9Fa)'nın "hidiv" olması
- 1867 - [Genç Osmanlılar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yeni_Osmanl%C4%B1lar)'ın Avrupa'ya kaçmaya başlamaları
- 1867 - Yabancılara mülk edinme hakkının verilmesi
- 1867 - [Bahriye Nezareti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bahriye_Nez%C3%A2reti)'nin Kuruluşu
- 1867-1876 - [İzmir Rıhtımı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zmir_R%C4%B1ht%C4%B1m%C4%B1)'nın inşası
- 1867 - [Tunus](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tunus_Beyli%C4%9Fi)'te büyük açlık ve Tunus ekonomisinin iflası
- 1867 - Mısır'a hidivlik statüsünün verilmesi (8 Haziran)
- 1867 - [Sultan Abdülaziz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClaziz)'in Avrupa seyahati (21 Haziran)
- 1868 - Ali Paşa'nın [Girit](https://turkipedia.org/tr/wiki/Girit) isyanlarını teskin etmesi ve Girit'e özerk bir statü verilmesi
- 1868 - [Galatasaray Sultanisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Galatasaray_Lisesi)'nin açılması
- 1868 - [Darü'l-Muallimin-i Sıbyan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dar%C3%BC%27l-Muallimin-i_S%C4%B1byan)'nın açılması; [Mekteb-i Hiref ve Sanayi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mekteb-i_Hiref_ve_Sanayi)'nin kurulması; Sanayi Mektebi'nin kurulması
- 1868 - [Adliye Nezareti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Adliye_Nezareti)'nin kurulması (1 Mart)
- 1868 - [Şura-yı Devlet](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9E%C3%BBr%C3%A2-y%C4%B1_Devlet)'in teşekkülü ve Divan-ı Ahkam-ı Adliyye'nin ayrı bir temyiz organı olarak ayrılması (1 Nisan)
- 1869 - İkinci Darü'l-Fünun binasının inşasının tamamlanması ve Darü'l-Fünun-ı Osmani'nin kurulması (8 Nisan)
- 1869 - Sultan Abdülaziz'in [Avrupa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avrupa) Seyahati (21 Haziran)
- 1868 - [Mekteb-i Sultani](https://turkipedia.org/tr/wiki/Galatasaray_Lisesi)'nin açılması (1 Eylül)
- 1869 - [Kuveyt](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kuveyt)'te Osmanlı idaresinin kurulması
- 1869 - [İmparatoriçe Eugénié](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0mparatori%C3%A7e_Eug%C3%A9ni%C3%A9)'nin İstanbul'a gelişi (13 Ekim)
- 1869 - [Süveyş Kanalı](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCvey%C5%9F_Kanal%C4%B1)'nın açılması (17 Kasım)
- 1869 - Osmanlı Ordusu'nun Nizamiye, Redif ve Mustahfız diye üç bölüme ayrılması
- 1869 - [Mecelle-i Ahkam-ı Adliyye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mecelle-i_Ahkam-%C4%B1_Adliyye)'nin ilk kitabının kabulü
- 1870 - [Müstakil Bulgar Kilisesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BCstakil_Bulgar_Kilisesi)nin kurulması ve Bulgarların Rum Patrikhanesi'nin nüfuzundan çıkmaları
- 1870 - [Cenab Şehabeddin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cenab_%C5%9Eehabeddin)'in doğumu; Batılı tarzda ilk roman hikâye türünde, [Ahmed Mithat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ahmed_Mithat)'ın [Su-i Zan-Esaret](https://turkipedia.org/tr/wiki/Su-i_Zan-Esaret) adlı kitabının neşri; Mühendishane'nin [Maçka Harbiye Mektebi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ma%C3%A7ka_Harbiye_Mektebi) içerisinde topçu ve istihkam sınıflarında eğitim faaliyetlerine devam etmesi; Sıbyan mekteblerinin ıslahı ve iptidai adı altında yeni mekteplerin açılması; Darü'l-Fünun'ı Osmani'yi teşkil eden şubeler arasında "İlm-i hukuk" şubesinin de yer alması; Tıp eğitiminin Türkçe yapılmaya başlanması
- 1870 - Karadeniz'in tekrar silahlandırılması ve Rusya'nın Paris Antlaşması'nın hükümlerini tanımaması
- 1870 - [Darülfünunun](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dar%C3%BClf%C3%BCnunun) açılması teşebbüsü
- 1870 - Darü'l-Fünun-ı Osmani'nin büyük bir merasimle açılması (20 Şubat)
- 1870 - [Darü'l-Muallimat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dar%C3%BC%27l-Muallimat)'ın açılması (26 Nisan)
- 1871 - [İdare-yi Umumiyye-i Vilayat Nizamnamesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0dare-yi_Umumiyye-i_Vilayat_Nizamnamesi) (22 Ocak)
- 1871 - Sadrazam [Âli Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mehmed_Emin_%C3%82l%C3%AE_Pa%C5%9Fa)'nın vefatı (7 Eylül), [Mahmud Nedim Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mahmud_Nedim_Pa%C5%9Fa)'nın sadareti
- 1871 - [Midhat Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Midhat_Pa%C5%9Fa)'nın [Lahsa seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lahsa_Seferi_%281871%29)yle [El-Ahsa](https://turkipedia.org/tr/wiki/El-Ahsa)'da (yeniden) ve [Katar Harekâtı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Katar_Harek%C3%A2t%C4%B1)'yla [Katar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Katar)'da Osmanlı egemenliğinin kurulması (20 Nisan-Aralık)
- 1872 - [Yemen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen) ve [Asir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Asir_B%C3%B6lgesi)'de Osmanlı egemenliğinin yeniden kurulması
- 1872 - [Arjantin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arjantin)'le ilk anlaşma
- 1874 - Rusya'nın kışkırtmaları ve Panislavist faaliyetlerin artması
- 1874 - [Hukuk Mektebi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hukuk_Mektebi), Mülkiye Mühendis Mektebi ve Edebiyat Mektebi'nden oluşan Darü'l-Fünun-ı Sultani'nin açılması; [İstanbul Darü'l-Muallimi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul_Dar%C3%BC%27l-Muallimi)'nin açılması
- 1874 - [Islah-ı Sanayi Komisyonu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Islah-%C4%B1_Sanayi_Komisyonu) faaliyetinin durdurulması
- 1874-1875 - Darü'l-Fünun-ı Sultani'nin eğitime başlaması; Osmanlı İmparatorluğu'nda sivil [mühendis](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BChendis)lik eğitiminin başlaması
- 1875 - Osmanlı maliyesinin iflasını açılaması
- 1875 - [Hersek İsyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hersek_%C4%B0syan%C4%B1)'nın başlaması (19 Haziran)
- 1875 - Askeri rüşdiye mekteplerinin açılması
- 1876 - [Bulgar isyanları](https://turkipedia.org/tr/wiki/1876_Bulgar_%C4%B0syan%C4%B1)
- 1876 - Karadağ'ın [Osmanlı Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ne savaş ilanı
- 1876 - [Sırbistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan_Prensli%C4%9Fi)'ın Osmanlılara savaş ilanı (27 Haziran), [Abdülkerim Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87%C4%B1rpanl%C4%B1_Abd%C3%BClkerim_N%C3%A2dir_Pa%C5%9Fa)'nın [Aleksinaç zaferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aleksina%C3%A7_Muharebesi) (1 Eylül), [Adil Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Adil_Pa%C5%9Fa)'nın Djunis zaferi (19 Ekim)
- 1876 - [Abdülaziz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClaziz)'in tahttan indirilmesi, [V. Murad](https://turkipedia.org/tr/wiki/V._Murad)'ın tahta çıkması, hal'i ve [II. Abdülhamid](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Abd%C3%BClhamid)'in cülusu
- 1876 - [Meşrutiyet](https://turkipedia.org/tr/wiki/Me%C5%9Frutiyet)'in ilanı
- 1876 - İstanbul'da Balkan krizini görüşmek üzere enternasyonal bir konferansın toplanması: [Tersane Konferansı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tersane_Konferans%C4%B1)
- 1876 - [Mecelle-i Ahkam-ı Adliyye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mecelle-i_Ahkam-%C4%B1_Adliyye)'nin son kitabının kabulü
- 1876 - Edebi roman hüviyetinde ilk eser olan, [Namık Kemal](https://turkipedia.org/tr/wiki/N%C3%A2m%C4%B1k_Kemal)'in [İntibah](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ntibah)ı'nın neşri; İzmir ve Manastır'da yatılı idadiler açılması
- 1876 - [I. Meşrutiyet](https://turkipedia.org/tr/wiki/Birinci_Me%C5%9Frutiyet)'in ([Kanun-ı Esasi](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%A2n%C3%BBn-%C4%B1_Es%C3%A2s%C3%AE)) ilanı (23 Aralık)
- 1877 - [Sırbistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan_Prensli%C4%9Fi)'la ateşkes (15 Ocak)
- 1877 - Rusya'nın tecavüzü ve [1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'nın (93 Harbi)](https://turkipedia.org/tr/wiki/93_Harbi) başlaması (24 Nisan)
- 1877 - [Romanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Romanya)'nın tek taraflı bağımsızlık ilanı (21 Mayıs)
- 1877 - İlk Meclis-i Meb'usan'ın içtimaı (o yılın 28 Haziran'ına kadar çalışır) (19 Mart)
- 1877 - Rus-Romen ordusunun [Ziştovi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zi%C5%9Ftovi_Muharebesi) (26 Haziran), [Tırnova](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C4%B1rnovo) (1 Temmuz) ve [Niğbolu Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ni%C4%9Fbolu_Muharebesi_%281877%29)'yu (16 Temmuz) işgali, [Elena Muharebeleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Elena_Muharebesi) (12 Temmuz-14 Aralık), [Şıpka Muharebeleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9E%C4%B1pka_Ge%C3%A7idi_Muharebeleri) (17 Temmuz-9 Ocak), [Plevne kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Plevne_Savunmas%C4%B1) (19 Temmuz-10 Aralık), [Lofça yenilgisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lof%C3%A7a_Muharebesi) (3 Eylül)
- 1877 - Osmanlıların [Sohum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sohum)kale çıkarması (Mayıs) ve tahliyesi (12 Ağustos)
- 1877 - [Meclis-i Mebûsan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meclis-i_Meb%C3%BBsan)'ın süresiz tatili (13 Aralık)
- 1877 - [Sırbistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan_Prensli%C4%9Fi)'ın Osmanlılara tekrar savaş ilanı (13 Aralık)
- 1878 - [Sofya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sofya) (4 Ocak), [Filibe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Filibe_Muharebesi) (17 Ocak) ve [Edirne](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edirne)'nin (20 Ocak) Ruslarca işgali, Osmanlıların ateşkes istemesi ve [Edirne Mütarekesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edirne_M%C3%BCtarekesi) (31 Ocak), [Ayastefanos Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ayastefanos_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) (3 Mart)
- 1878 - [Berlin Kongresi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Berlin_Kongresi)'nin başlaması (13 Haziran) ve [Berlin Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Berlin_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281878%29)'nın imzalanması (13 Temmuz)
- 1878 - [Sırbistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan), [Karadağ](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karada%C4%9F) ve [Romanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Romanya)'nın müstakil birer devlet olmaları
- 1878 - [Bulgaristan Prensliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bulgaristan_Prensli%C4%9Fi)'nin ortaya çıkması
- 1878 - Ermeni meselesinin zuhuru
- 1878 - [Ali Suavi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ali_Suavi)'nin öldürülmesi
- 1878 - [Kıbrıs](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1br%C4%B1s)'ın [Birleşik Krallık](https://turkipedia.org/tr/wiki/Birle%C5%9Fik_Krall%C4%B1k) tarafından ele geçirilmesi
- 1878 - [Bosna-Hersek](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bosna-Hersek) ve [Yenipazar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yenipazar)'ın Avusturya-Macaristan tarafından işgali (29 Temmuz-20 Ekim)
- 1878 - [Makedonya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kuzey_Makedonya) meselesinin ortaya çıkması
- 1878 - Meclisin kapatılması (13 Şubat)
- 1878 - [Darü'l-Fünun-ı Sultanisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dar%C3%BC%27l-F%C3%BCnun-%C4%B1_Sultanisi)'nin tekrar eğitime başlaması (Ekim)
- 1879 - [II. Abdülhamid](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Abd%C3%BClhamid) devrinde basılan kaimelerin toplatılıp imha edilmesi
- 1879 - Mehakim-ı Nizamiye Teşkilatı Kanunu'nun kabulü
- 1879 - Mekatib-i Sıbyaniye Dairesi'nin kurulması; Maarif merkez teşkilatının yeniden düzenlenmesi
- 1879 - Usul-ı Muhakemat-ı Cezaiyye Kanunu'nun kabulü
- 1880 - Vergi reformu
- 1880 - Yafa-Kudüs demiryolu hattının tamamlanması
- 1880 - İlk köy romanı, [Ahmed Mithat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ahmed_Mithat)'ın [Bahtiyarlık](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bahtiyarl%C4%B1k)'ının neşri; [Darü'l-Fünun-ı Sultani Turuk u Maabir Mektebi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dar%C3%BC%27l-F%C3%BCnun-%C4%B1_Sultani_Turuk_u_Maabir_Mektebi)'nin ilk mezunlarını vermesi
- 1880 - [Usul-ı Muhakemat-ı Hukukiyye Kanunu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Usul-%C4%B1_Muhakemat-%C4%B1_Hukukiyye_Kanunu)'nun kabulü
- 1880 - İstanbul'da bir kız idadisinin açılması (13 Mart)
- 1880 - [Ziya Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ziy%C3%A2_Pa%C5%9Fa)'nın ölümü (17 Mayıs)
- 1880 - [Darü'l-Fünun-ı Sultani Hukuk Mektebi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dar%C3%BC%27l-F%C3%BCnun-%C4%B1_Sultani_Hukuk_Mektebi)'nin ilk mezunlarını vermesi (Ekim)
- 1880 - Darü'l-Fünun-ı Sultani'nin ilk mezunlarını vermesi; Journal de la Société de Pharmacie de Contantinople'un yayınlanması; [Cemiyet-i İlmiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cemiyet-i_%C4%B0lmiye)'nin kurulması (20 Aralık)
- 1881 - [Tunus](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tunus)'un Fransızlar tarafından işgali (28 Nisan-12 Mayıs) ve [Bardo Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bardo_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) (12 Mayıs)
- 1881 - Osmanlı maliyesinin borçlarını ödeyemez hale gelmesi, [Muharrem Kararnamesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Muharrem_kararnamesi) (15 Ekim) ve [Düyûn-ı Umûmiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/D%C3%BCy%C3%BBn-%C4%B1_Um%C3%BBmiye) İdaresinin kurulması (20 Aralık)
- 1881 - [Yemen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen)'de İmam Şerafeddin önderliğindeki ayaklanmanın bastırılması
- 1882 - [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r)'ın Birleşik Krallık tarafından işgali
- 1883 - [Mithat Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Midhat_Pa%C5%9Fa)'nın [Taif](https://turkipedia.org/tr/wiki/Taif)'te hapiste ölümü (26 Nisan)
- 1883 - Osmanlı ordusunun Prusya askeri heyeti tarafından ıslahına başlanması
- 1884 - [Mülkiye Mühendis Mektebi](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BClkiye_M%C3%BChendis_Mektebi) kurulması (20 Haziran)
- 1884 - Mülkiye Mühendis Mektebi'nin Mühendishane-I Berri-I Hümayun'un bir odasında eğitimine başlaması (1 Kasım)
- 1885 - Doğu Rumeli'nin [Bulgaristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bulgaristan) tarafından ilhakı
- 1885 - Doğu Rumeli eyaleti valiliğinin Bulgaristan prensine verilerek bu bölgedeki kontrolün zayıflaması (18 Eylül)
- 1886 - Adana-Mersin demiryolu hattının tamamlanması
- 1886 - [Maarif Nezareti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ma%C3%A2rif-i_Um%C3%BBmiye_Nez%C3%A2reti)'ne bağlı olarak [Mekatib-i Gayrimüslime ve Ecnebiye Müfettişliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mekatib-i_Gayrim%C3%BCslime_ve_Ecnebiye_M%C3%BCfetti%C5%9Fli%C4%9Fi)'nin kurulması
- 1886-1887 - Darü'l-muallimin'in yatılı hale getirilmesi
- 1887 - [Yedikule Havagazı Fabrikası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yedikule_Havagaz%C4%B1_Fabrikas%C4%B1)'nın kurulması
- 1888 - Haydarpaşa-İzmir-Ankara demiryolu imtiyazının Almanlara verilmesi
- 1888 - Beyrut'ta [Saint Joseph Katolik Tıp Mektebi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saint_Joseph_Katolik_T%C4%B1p_Mektebi)'nin açılması; [Baytar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Veteriner_hekim) sınıfının tekrar Harbiye Mektebi bünyesine alınması
- 1888 - [Namık Kemal](https://turkipedia.org/tr/wiki/N%C3%A2m%C4%B1k_Kemal)'in ölümü (2 Aralık)
- 1889 - İttihad-ı Osmanı Cemiyeti'nin ([İttihat ve Terakki](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ttihat_ve_Terakki)) kurulması
- 1889 - İdadi öğrenimine dayanan dört yıllık bir [Mülkiye Baytar Mektebi](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BClkiye_Baytar_Mektebi)'nin kurulması
- 1890 - Bulgar Makedonya ve Anadolu'da Ermeni ihtilal çetelerinin faaliyetlerini arttırmaları
- 1891 - [Kadıköy - Kurbağalıdere Havagazı Fabrikası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kad%C4%B1k%C3%B6y_-_Kurba%C4%9Fal%C4%B1dere_Havagaz%C4%B1_Fabrikas%C4%B1)'nın kurulması
- 1891 - [Yemen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen)'de İmam Hamidüddin önderliğindeki ayaklanmanın bastırılması
- 1892 - Haydarpaşa-İzmit demiryolu hattının işletmeye açılması
- 1893-1896 - İstanbul-Selanik demiryolu hattının yapımı
- 1894 - [Sasun](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sason)'da Ermeni olayları
- 1894 - Selanik-Manastır demiryolu hattının tamamlanması
- 1895 - İstanbul'da Ermeni olayları, yabancı devletlerin Ermeniler lehinde müdahaleleri
- 1895 - [Galata Rıhtımı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Galata_R%C4%B1ht%C4%B1m%C4%B1) inşaatının tamamlanması
- 1895 - Gayrimüslim okullarına [Türkçe](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk%C3%A7e) muallimi tayininin kararlaştırılması
- 1895 - [Baruthane-i Amire](https://turkipedia.org/tr/wiki/Baruthane)'de dumansız barut imal edilmesi
- 1895 - Sadrazam [Said Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Said_Pa%C5%9Fa)'nın beş fakülteden "[darülacaze](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dar%C3%BClacaze)" oluşan bir [darül-fünun](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dar%C3%BCl-f%C3%BCnun) kurma teklifi (14 Şubat)
- 1896 - [Tevfik Fikret](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tevfik_Fikret)'in [*Servet-i Fünûn*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Servet-i_F%C3%BCn%C3%BBn) dergisinin edebi sayfalarının idareciliğini yüklenmesiyle Edebiyat-ı Cedide devrinin başlaması
- 1896 - Ermeni [Taşnak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermeni_Devrimci_Federasyonu) eylemcilerin [Osmanlı Bankası Baskını](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_Bankas%C4%B1_Bask%C4%B1n%C4%B1) (26 Ağustos)
- 1896 - Girit İsyanı'nın alevlenmesi
- 1896 - Eskişehir-Konya demiryolu hattının tamamlanması
- 1897 - Yunan kuvvetlerinin Girit'e çıkması, Yunan çetelerinin Rumeli'deki [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) sınırlarına saldırmaları
- 1897 - [1897 Osmanlı-Yunan Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Yunan_Sava%C5%9F%C4%B1_%281897%29) ve Osmanlı zaferi (17 Nisan)
- 1898 - Girit meselesinin devam etmesi; adaya muhtariyet verilmesi, Osmanlı kuvvetlerinin geri çekilmesi, Yunan prensi Yorgi'nin [vali](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vali) olarak kabul edilmesi
- 1898 - [Yemen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen)'de [Zeydîler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen_imamlar%C4%B1)in ayaklanması
- 1899 - [Bağdat demiryolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C4%9Fdat_Demiryolu) imtiyazının [Almanlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alman_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)a verilmesi
- 1899 - [Arifiye-Adapazarı demiryolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arifiye-Adapazar%C4%B1_demiryolu) hattının açılması
- 1899 - [Yemen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen)'de [Zeydîler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen_imamlar%C4%B1)in isyanının bastırılması

## 1900–1922

- 1900 - [Hicaz Demiryolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hicaz_Demiryolu)'nun inşasına girişilmesi
- 1900 - [İstanbul Rıhtımı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul_R%C4%B1ht%C4%B1m%C4%B1) inşaatının tamamlanması
- 1900 - [Darü'l Fünun-ı Şahane](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dar%C3%BC%27l_F%C3%BCnun-%C4%B1_%C5%9Eahane)'nin kurulması (31 Ağustos)
- 1901 - [İtalya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0talya)'nın [Hudeyde](https://turkipedia.org/tr/wiki/El-Hudeyde) limanını ablukaya alması
- 1901 - [Makedonya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kuzey_Makedonya)'da çete faaliyetlerinin artması, büyük devletlerin müdahaleleri
- 1901-1908 - [Hicaz demiryolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hicaz_Demiryolu) hattının yapımı
- 1902 - Makedonya'da [Bulgar İhtilal Cemiyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bulgar_%C4%B0htilal_Cemiyeti)'nin faaliyeti (23 Kasım)
- 1902 - [Cum'a-ı Bala](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cum%27a-%C4%B1_Bala) ayaklanması (23 Kasım)
- 1902 - [Hüseyin Hilmi Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C3%BCseyin_Hilmi_Pa%C5%9Fa)'nın geniş yetkilerle "umumi müfettiş" olarak Makedonya'ya tayini (8 Aralık)
- 1903 - [Şam Mekteb-i Tıbbiyesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eam_Mekteb-i_T%C4%B1bbiyesi)'nin kurulması (31 Ağustos)
- 1903 - [Mürzsteg Programı](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BCrzsteg_Program%C4%B1): Makedonya'ya muhtariyet verilmesi (Eylül)

![II. Abdülhamit](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/d/d3/Ahamid.jpg)
*II. Abdülhamit (public-domain)*

- 1904 - [İmam Yahya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yahya_Muhammed_Hamideddin) önderliğinde Yemen isyanlarının tekrar başlaması
- 1904 - [Haydarpaşa Rıhtımı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Haydarpa%C5%9Fa_R%C4%B1ht%C4%B1m%C4%B1)'nın tamamlanarak işletmeye açılması
- 1905 - Ermenilerin [II. Abdülhamid](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Abd%C3%BClhamid)'e bombalı saldırı tertiplemeleri (21 Temmuz)
- 1905 - [Sana](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sana)'nın yeniden ele geçirilmesi (31 Ağustos) ve [Yemen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen) isyanının bastırılması
- 1906 - Akabe olayları ve [Akabe krizi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akabe_krizi)
- 1908 - [Osmanlı Eczacı İttihat Cemiyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_Eczac%C4%B1_%C4%B0ttihat_Cemiyeti)'nin kurulması; [Osmanlı Cemiyet-i İlmiye-i Baytariyesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_Cemiyet-i_%C4%B0lmiye-i_Baytariyesi)'nin açılması; [Osmanlı Mühendis ve Mimar Cemiyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_M%C3%BChendis_ve_Mimar_Cemiyeti)'nin kurulması
- 1908 - [II. Meşrutiyet](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_Me%C5%9Frutiyet)'in ilanı (23 Temmuz)
- 1908 - [Bulgaristan Prensliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bulgaristan_Prensli%C4%9Fi)'nin resmen bağımsızlığını ilan etmesi (5 Ekim)
- 1908 - [Avusturya-Macaristan İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avusturya-Macaristan_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nun [Bosna-Hersek](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bosna-Hersek)'i ilhak ettiğini ilan etmesi (5 Ekim)
- 1908 - [Girit Rumları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Girit_Rumlar%C4%B1)nın adayı [Yunanistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanistan)'a bağladıklarını ilan etmeleri (6 Ekim)
- 1908 - II. Meşrutiyet dönemi ilk [Meclis-i Mebûsan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meclis-i_Meb%C3%BBsan)'ın toplanması (17 Aralık)
- 1909 - [Adana](https://turkipedia.org/tr/wiki/Adana)'da Ermenilerin ayaklanmaları
- 1909 - Gayrimüslimlere "bedel" yerine askerlik hizmeti konulması
- 1909 - [Fecr-i Ati](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fecr-i_%C3%82t%C3%AE) edebi topluluğunun kuruluşu
- 1909-1910 - [Osmanlı Mühendis ve Mimar Mecmuası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_M%C3%BChendis_ve_Mimar_Mecmuas%C4%B1)'nın çıkması
- 1909 - [31 Mart Olayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/31_Mart_Vakas%C4%B1) (13 Nisan)
- 1909 - [Hareket Ordusu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hareket_Ordusu)'nun Yeşilköy'e varması, İstanbul'daki kargaşaya son vererek düzeni sağlaması (19 Nisan)
- 1909 - [II. Abdülhamid](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Abd%C3%BClhamid)'in tahttan indirilmesi, [V. Mehmed Reşad](https://turkipedia.org/tr/wiki/V._Mehmed)'ın tahta çıkarılması (27 Nisan)

![V. Mehmed](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/cd/MehmedV.jpg/1280px-MehmedV.jpg)
*V. Mehmed (P. S. Rogers, public-domain)*

- 1909 - Meclisin açılması (17 Aralık)
- 1910 - [Arnavutluk İsyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1910_Arnavut_%C4%B0syan%C4%B1)
- 1910 - Dahili gümrüklerin tamamen kaldırılması
- 1911 - Sultan Reşad'ın Arnavutları teskin için Rumeli seyahatine çıkartılması
- 1911 - [İtalya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0talya)'nın [Trablusgarp](https://turkipedia.org/tr/wiki/Trablusgarp) ve [Bingazi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bingazi)'ye saldırması ve işgali
- 1911 - Gayrimüslim cemaatlerin birleşerek mektepleri konusunda yeni bir düzenleme istemeleri
- 1911 -1912 - [Osmanlı İtalyan Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Trablusgarp_Sava%C5%9F%C4%B1)
- 1912 - [Yeşilköy Hava Uçuş Okulu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ye%C5%9Filk%C3%B6y_Hava_U%C3%A7u%C5%9F_Okulu)'nun açılışı
- 1912 -1913 - [Balkan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Balkanlar) devletlerinin Osmanlı-İtalyan Savaşı'ndan istifade etmek istemeleri: [Balkan Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Balkan_Sava%C5%9Flar%C4%B1)
- 1912 - [Meclis-i Mebûsan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meclis-i_Meb%C3%BBsan)'ın feshi ([1908-1912 Osmanlı Meclis-i Mebusanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meclis-i_Meb%C3%BBsan_3._d%C3%B6nem_mebuslar%C4%B1_listesi)) (18 Ocak)
- 1912 - [II. Dönem Meclis-i Mebusan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meclis-i_Meb%C3%BBsan_4._d%C3%B6nem_mebuslar%C4%B1_listesi)'ın toplanması (18 Nisan)
- 1912 - İtalyanların [Rodos](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rodos), [Oniki Ada](https://turkipedia.org/tr/wiki/On_%C4%B0ki_Ada) ve [Çanakkale Boğazı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87anakkale_Bo%C4%9Faz%C4%B1)'na tecavüzleri (18 Nisan)
- 1912 - II. Dönem Meclis-i Meb'usan'ın feshi (5 Ağustos)
- 1912 - [Gazi Ahmed Muhtar Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ahmed_Muhtar_Pa%C5%9Fa) hükûmeti: Büyük Kabine (22 Temmuz)
- 1912 - [Trablus](https://turkipedia.org/tr/wiki/Trablus) ve [Bingazi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bingazi)'nin [İtalya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0talya)'ya terki: [Uşi Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/U%C5%9Fi_Antla%C5%9Fmas%C4%B1), [Rodos](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rodos) ve [Oniki Ada](https://turkipedia.org/tr/wiki/On_%C4%B0ki_Ada)'nın İtalya elinde kalması (15 Ekim)
- 1912 - [Kıbrıslı Mehmed Kâmil Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%A2mil_Pa%C5%9Fa)'nın sadareti (29 Ekim)
- 1912 - [Arnavutluk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arnavutluk)'un istiklalini ilan etmesi (29 Kasım)

![Üç Paşalar](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/f/fc/%C4%B0kdam%2C_4_Kas%C4%B1m_1918.jpg)
*Üç Paşalar (İkdam, public-domain)*

- 1913 - [Bâb-ı Âli](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%A2b-%C4%B1_%C3%82li) Baskını: [Mahmud Şevket Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mahmud_%C5%9Eevket_Pa%C5%9Fa)'nın sadareti (23 Ocak)
- 1913 - [I. Balkan Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Birinci_Balkan_Sava%C5%9F%C4%B1)'nın sona ermesi (30 Mayıs)
- 1913 - Sadrazam [Mahmud Şevket Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mahmud_%C5%9Eevket_Pa%C5%9Fa)'nın öldürülmesi, [Said Halim Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Said_Halim_Pa%C5%9Fa)'nın sadareti (11 Haziran)
- 1913 - [II. Balkan Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_Balkan_Sava%C5%9F%C4%B1)'nın başlaması (29 Haziran)
- 1913 - [Edirne](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edirne)'nin geri alınması (21 Temmuz)
- 1913 - Osmanlı-Bulgar barışı: [İstanbul Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281913%29) (29 Eylül)
- 1913 - Osmanlı-Yunan barışı: [Atina Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Atina_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281913%29) (14 Kasım)
- 1914 - Dış ticarette gümrük resmi oranının %15'e çıkarılması
- 1914 - [Islah-ı Medaris Nizamnamesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Islah-%C4%B1_Medaris_Nizamnamesi)
- 1914 - [Türk Bilgi Derneği](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Bilgi_Derne%C4%9Fi)'nin kurulması; [Medreset'ül-Hattatin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Medreset%27%C3%BCl-Hattatin)'in kurulması; [Dar'ül-Hilafeti'l-Aliyye Medreseleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dar%27%C3%BCl-Hilafeti%27l-Aliyye_Medreseleri)'nin kurulması
- 1914 - [5. Meclis-i Mebusan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meclis-i_Meb%C3%BBsan_5._d%C3%B6nem_mebuslar%C4%B1_listesi)'ın açılışı (14 Mayıs)
- 1914 - Avusturya-Macaristan veliahdı [Arşidük Franz Ferdinand](https://turkipedia.org/tr/wiki/Franz_Ferdinand) [Saraybosna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saraybosna)'da öldürülmesi (28 Haziran)
- 1914 - [Avusturya-Macaristan İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avusturya-Macaristan_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nun [Sırbistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1rbistan)'a savaş ilanı (28 Temmuz)
- 1914 - [Almanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alman_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nın [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'ya savaş ilanı (1 Ağustos)
- 1914 - Osmanlı Devleti ile Almanya arasında ittifak antlaşmasının imzalanması (2 Ağustos)
- 1914 - Almanya'nın [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa)'ya, [İngiltere](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ngiltere)'nin Almanya'ya savaş ilanı: [I. Dünya Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._D%C3%BCnya_Sava%C5%9F%C4%B1)'nın başlaması (4 Ağustos)
- 1914 - Alman savaş gemilerinin ([Yavuz ve Midilli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Goeben_ve_Breslau%27nun_takibi)) Boğazlardan geçmelerine izin verilmesi (10 Ağustos)
- 1914 - 1 Ekim tarihinden geçerli olmak üzere kapitülasyonların kaldırılması (9 Eylül)
- 1914 - [İslah-ı Medaris Nizamnamesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0slah-%C4%B1_Medaris_Nizamnamesi)'nin yayınlanması (29 Eylül)
- 1914 - Karadeniz'e açılan Osmanlı filosunun Rus limanlarını topa tutması (29 Ekim)
- 1914 - [Enver Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Enver_Pa%C5%9Fa) kumandasındaki Osmanlı kuvvetlerinin [Sarıkamış Harekâtı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sar%C4%B1kam%C4%B1%C5%9F_Harek%C3%A2t%C4%B1) (Kasım - Aralık)
- 1914 - Rusya'nın Osmanlı Devleti'ne savaş ilanı (3 Kasım)
- 1914 - İngiltere ve Fransa'nın Osmanlı Devleti'ne savaş ilanı (5 Kasım)
- 1914 - Osmanlı Devleti'nin İtilaf Devletleri'ne savaş ilanı (11 Kasım)
- 1914 - [Cihad-ı Ekber](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cihad-%C4%B1_Ekber) ilanı (14 Kasım)
- 1914 - [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r)'ın İngiltere himayesinde bir "krallık" haline getirilmesi, Osmanlı Devleti'nin hukukuna son verilmesi (18 Aralık)
- 1915 - Gümrük resmi oranının %30'a yükseltilmesi
- 1915 - [Mekteb-i Tıbbiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mekteb-i_T%C4%B1bbiye)'nin [Darü'l-Fünun](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dar%C3%BC%27l-F%C3%BCnun)'a bağlanarak bugünkü [İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul_%C3%9Cniversitesi_T%C4%B1p_Fak%C3%BCltesi)'ne dönüşmesi
- 1915 - [Cemal Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cemal_Pa%C5%9Fa) kumandasındaki Osmanlı kuvvetlerinin [Kanal Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kanal_Harek%C3%A2t%C4%B1)
- 1915 - Müttefiklerin Çanakkale Boğazı'nı geçmeye çalışması: [Çanakkale Savaşları](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87anakkale_Sava%C5%9F%C4%B1) (Ocak - 18 Mart)
- 1915 - [Doğu Anadolu Bölgesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Do%C4%9Fu_Anadolu_B%C3%B6lgesi)'nde Ruslarla işbirliği yapan Ermeni nüfusun iç bölgelere taşınması: [Tehcir Kanunu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tehcir_Kanunu) (27 Mayıs)
- 1916 - [Hicaz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hicaz) ve [Mekke](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mekke)'nin kaybı
- 1916 - [Dar'ül-Hilafeti'l-Aliyye Medreseleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dar%27%C3%BCl-Hilafeti%27l-Aliyye_Medreseleri) üstünde [Medresetü'l-Mütehassısın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Medreset%C3%BC%27l-M%C3%BCtehass%C4%B1s%C4%B1n) adı altında bir ihtisas medresesi kurulması; İlk Musiki cemiyeti ([Darü't-Talim-i Musiki](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dar%C3%BC%27t-Talim-i_Musiki))
- 1917 - [Yıldırım Ordular Grubu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Y%C4%B1ld%C4%B1r%C4%B1m_Ordular_Grubu)'nun kurulması
- 1917 - [Sina ve Filistin Cephesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Suriye-Filistin_Cephesi)'nin çöküşü
- 1917 - Rusya'da [Bolşevik İhtilali](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ekim_Devrimi)'nin çıkması ve çarlığın sonu
- 1917 - Şer'iyye mahkemelerinin Adliye Nezaretine bağlanması
- 1917 - [Amerika Birleşik Devletleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Amerika_Birle%C5%9Fik_Devletleri)'nin savaşa iştiraki ve [Almanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Almanya)'ya savaş ilanı(25 Mart)
- 1918 - II. Abdülhamid'in ölümü(10 Şubat)
- 1918 - [Şam Mekteb-i Tıbbiyesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eam_Mekteb-i_T%C4%B1bbiyesi)'nin [Beyrut](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beyrut)'un işgali neticesinde kapanması; [Gazi Ahmed Muhtar Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ahmed_Muhtar_Pa%C5%9Fa)'nın ölümü (6 Nisan)
- 1918 - [Brest Litovsk Barış Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Brest-Litovsk_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) (3 Mart)
- 1918 - [Sultan Mehmed Reşad](https://turkipedia.org/tr/wiki/V._Mehmed)'ın vefatı ve [Mehmed Vahidettin](https://turkipedia.org/tr/wiki/IV._Mehmed)'in tahta çıkması
- 1918 - [Bulgaristan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bulgaristan)'ın savaştan çekilmesi (2 Ekim)
- 1918 - Sadrazam [Talat Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Talat_Pa%C5%9Fa)'nın istifası, [Ahmed İzzet Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ahmed_%C4%B0zzet_Pa%C5%9Fa)'nın sadareti (8 Ekim)
- 1918 - [Mondros Mütarekesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mondros_M%C3%BCtarekesi)'nin imzalanması (30 Ekim)
- 1918 - Almanya ve Avusturya'nın savaştan çekilmeleri (3 Kasım-4 Kasım)
- 1918 - [Ahmed İzzet Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ahmed_%C4%B0zzet_Pa%C5%9Fa)'nın istifası ve [Ahmed Tevfik Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ahmet_Tevfik_Okday)'nın sadareti (8 Kasım)
- 1918 - [İtilaf Devletleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0tilaf_Devletleri)'nin [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul) önlerine gelerek şehri teslim almaları (13 Kasım)
- 1919 - [Damat Ferid Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/D%C3%A2mad_Ferid_Pa%C5%9Fa)'nın sadareti: [Hürriyet ve İtilaf Fırkası](https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C3%BCrriyet_ve_%C4%B0tilaf_F%C4%B1rkas%C4%B1)'nin iktidara geçmesi
- 1919 - Yunanların [İzmir](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zmir)'i işgali ve Batı Anadolu'da ilerlemeleri (15 Mayıs)
- 1919 - [Mustafa Kemal Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_Kemal_Atat%C3%BCrk)'nın İstanbul Hükûmeti tarafından Anadolu'ya gönderilmesi (19 Mayıs)
- 1919 - [Erzurum Kongresi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erzurum_Kongresi) (23 Temmuz)
- 1919 - [Sivas Kongresi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sivas_Kongresi) (4 Eylül)
- 1919 - Damat Ferid'in istifası ve [Ali Rıza Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ali_R%C4%B1z%C3%A2_Pa%C5%9Fa_%28sadrazam%29)'nın sadareti (2 Ekim)
- 1919 - [Amasya Protokolü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Amasya_Protokol%C3%BC) (22 Ekim)
- 1920 - [Mekteb-i Harbiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara_Harp_Okulu)'nin Ankara'da "Sunuf-ı Muhtelife Zabit Namzetleri Talimgahı" olarak açılması
- 1920 - [Misak-ı Milli](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%AEs%C3%A2k-%C4%B1_Mill%C3%AE): Milli gaye ve hedeflerin, milli sınırların belirlenerek ilanı (28 Ocak)
- 1920 - İtilaf işgal kuvvetlerinin İstanbul'daki resmi binalara girmeleri, [Son Osmanlı Meclis-i Mebusanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meclis-i_Meb%C3%BBsan_6._d%C3%B6nem_mebuslar%C4%B1_listesi)'nın dağıtılması ve kapanması
- 1920 - [Damat Ferid Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/D%C3%A2mad_Ferid_Pa%C5%9Fa)'nın sadareti (5 Nisan)
- 1920 - Ferid Paşa hükûmetinin Mustafa Kemal'i idama mahkûm etmesi ve askerlikten tardı (11 Mayıs)

![Rıza Tevfik Bey, Damad Ferid Paşa, Mehmet Tevfik Bey ve Reşat Halis Bey](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9b/SevresSignatories.jpg/1280px-SevresSignatories.jpg)
*Rıza Tevfik Bey, Damad Ferid Paşa, Mehmet Tevfik Bey ve Reşat Halis Bey (public-domain)*

- 1920 - İstanbul Hükûmeti'nin [Sevr Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sevr_Antla%C5%9Fmas%C4%B1)'nı imzalaması (10 Ağustos)
- 1920 - [Gümrü Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCmr%C3%BC_Antla%C5%9Fmas%C4%B1)'nın imzalanması (3 Aralık)
- 1921 - [Birinci İnönü Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Birinci_%C4%B0n%C3%B6n%C3%BC_Muharebesi) (6 Ocak)
- 1921 - [Londra Konferansı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Londra_Konferans%C4%B1_%281921%29): Anadolu için söz söyleme hakkının [Ankara Hükûmeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ankara_H%C3%BCk%C3%BBmeti)'nde olduğunun tespiti (27 Ocak - 12 Şubat)
- 1921 - [İkinci İnönü Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_%C4%B0n%C3%B6n%C3%BC_Muharebesi) (31 Mart)
- 1921 - [Sakarya Meydan Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sakarya_Meydan_Muharebesi) (3 Eylül)
- 1921 - [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa) ile barış (20 Eylül) (bkz. [Türk-Fransız Cephesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Kurtulu%C5%9F_Sava%C5%9F%C4%B1_G%C3%BCney_Cephesi))
- 1922 - [Başkomutanlık Meydan Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C5%9Fkomutanl%C4%B1k_Meydan_Muharebesi) (27 Ağustos)
- 1922 - [İzmir'in Kurtuluşu](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zmir%27in_Kurtulu%C5%9Fu) (9 Eylül)
- 1922 - [Mudanya Mütarekesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mudanya_M%C3%BCtarekesi) (11 Ekim)
- 1922 - [Türkiye Büyük Millet Meclisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye_B%C3%BCy%C3%BCk_Millet_Meclisi)nin kararıyla [Osmanlı saltanatının kaldırılması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saltanat%C4%B1n_kald%C4%B1r%C4%B1lmas%C4%B1) (1 Kasım)
- *1922 - *[*Mehmed Vahidettin*](https://turkipedia.org/tr/wiki/VI._Mehmed)*'in yurt dışına çıkması (17 Kasım) ve *[*Abdülmecid Efendi*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClmecid_Efendi)*'nin halife seçilmesi (19 Kasım)*
- *1923 - Ankara Hükûmeti'nin *[*Lozan Antlaşması*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lozan_Antla%C5%9Fmas%C4%B1)*'nı imzalaması (24 Temmuz)*
- *1923 - *[*İstanbul'un Kurtuluşu*](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul%27un_Kurtulu%C5%9Fu)* (6 Ekim)*
- *1923 - *[*Türkiye'de cumhuriyetin ilanı*](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye%27de_cumhuriyetin_ilan%C4%B1)* (29 Ekim)*
- *1924 - Türkiye Büyük Millet Meclisinin kararıyla *[*Osmanlı Hanedanı elindeki İslam hilâfetinin kaldırılması*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hil%C3%A2fetin_kald%C4%B1r%C4%B1lmas%C4%B1)* ve *[*hanedan*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_Hanedan%C4%B1)*ın Türkiye'den sürgün edilmesine hükmedilmesi (3 Mart)*

[^1]: Hammer-Purgstall, Joseph von. Büyük Osmanlı Tarihi, s. 83-84. <https://archive.org/details/buyuk-osmanli-tarihi/B%C3%BCy%C3%BCk%20Osmanl%C4%B1%20Tarihi%2C%20cilt%206/page/13/mode/1up.>