# Osmanlı-Safevî Savaşı (1532-1555)

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Safev%C3%AE_Sava%C5%9F%C4%B1_(1532-1555)
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Osmanlı-Safevî Savaşı (1532-1555), https://tr.wikipedia.org/wiki/Osmanl%C4%B1-Safev%C3%AE_Sava%C5%9F%C4%B1_%281532-1555%29 (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/e/ee/Sueleymanname_nahcevan.jpg)
* (Fethullah Çelebi Arifi (historian, poet and painter) and/or Matrakçı Nasuh (painter of landscape) and/or other painters at the court of Sultan Suleiman the magnificent, 16th century, public-domain)*

- **Çatışma:** Osmanlı-Safevî Savaşları (1532-1555)
- **Parçası:** İran-Osmanlı savaşları
- **Tarih:** 1532–1555
- **Yer:** Mezopotamya, Güney Azerbaycan, Ermeni Yaylası
- **Sonuç:** Osmanlı zaferi; Amasya Antlaşması
- **Savaşan:** 22px|border Safevi İmparatorluğu; 22px|border Osmanlı İmparatorluğu; Destek:; Fransa Krallığı
- **Komutan:** 22px|border Şah I. Tahmasb; 22px|border Şah II. İsmail; 22px|border Kanûnî Sultan Süleyman; 22px|border Pargalı İbrahim Paşa; 22px|border Sokollu Mehmed Paşa

**1532-1555 Osmanlı-Safevî Savaşları**, [Kanuni Sultan Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._S%C3%BCleyman) liderliğindeki [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) ve [I. Tahmasp](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Tahmasb) liderliğindeki [Safevî İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Safev%C3%AEler) arasında çıkan birçok askeri çatışmalardan birkaçıdır.

## Arka plan

Savaşı, özellikle iki imparatorluk arasındaki toprak anlaşmazlıkları tetikledi [Bitlis](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bitlis) Beyi Safevî koruması altında girmek istedi.[^1] Ayrıca Tahmasp, Süleyman'ın destekçisi olan [Bağdat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C4%9Fdat) valisine suikast yaptırdı.

Diplomatik alanda, Safevîler, Osmanlı İmparatorluğu'na iki cepheden saldıracak bir [Habsburg-Safevî ittifakı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Habsburg-Safev%C3%AE_ittifak%C4%B1)nın oluşturulması için [Habsburglarla](https://turkipedia.org/tr/wiki/Habsburg_Monar%C5%9Fisi) görüşüyorlardı.[^2]

## İki Irak seferi (İlk sefer, 1532-1536)

İlk başta Sadrazam [İbrahim Paşa'nın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pargal%C4%B1_%C4%B0brahim_Pa%C5%9Fa) yönettiği ve daha sonra Sultan Süleyman'ın dahil olduğu Osmanlı güçleri, Safevîlere ait olan [Irak'a](https://turkipedia.org/tr/wiki/Irak) başarılı bir şekilde saldırdılar, [Bitlis'i](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bitlis) yeniden ele geçirdiler ve 1534'te [Tebriz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tebriz)'i ve ardından [Bağdat'ı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C4%9Fdat) ele geçirmeye başladılar.[^3] Tahmasp, [yakıp yıkma taktiği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yak%C4%B1p_y%C4%B1kma_takti%C4%9Fi)ni benimseyerek geri çekilmeye devam etti.

## İkinci sefer (1548-1549)

Osmanlılar, Sadrazam [Rüstem Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/R%C3%BCstem_Pa%C5%9Fa) yönetiminde Şah'ı kesin olarak yenmeye çalışırken, Süleyman 1548-1549 yılları arasında süren ikinci bir seferi başlattı. Yine Tahmasp, [Ermenistan'ı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermenistan) yerle bir ederek yakıp yıkma politikasını benimsedi. Bu arada, Habsburgların düşmanı Fransız kralı [I. Francis](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Fran%C3%A7ois) ve [Kanuni Sultan Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._S%C3%BCleyman), Habsburg tehdidine karşı, 1536'da resmîleşen bir [Fransız-Osmanlı ittifakıyla](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa-Osmanl%C4%B1_ittifak%C4%B1) içine girdi. 1547'de Süleyman, İran'a saldırdığında Fransa, büyükelçisi Gabriel de Luetz'i sefere eşlik etmesi için gönderdi. Gabriel de Luetz [, Van Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Van_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281548%29) sırasında topçu yerleştirme konusunda tavsiyede bulundu ve Süleyman'a askeri tavsiyelerde bulundu.[^4] Süleyman, Ermenistan'da, [Tebriz'de](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tebriz) kazançlar elde etti. [Doğu Anadolu'daki](https://turkipedia.org/tr/wiki/Do%C4%9Fu_Anadolu_B%C3%B6lgesi) [Van vilayetinde](https://turkipedia.org/tr/wiki/Van) kalıcı bir varlık elde etti ve [Gürcistan'daki](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCrcistan) bazı kaleleri aldı.

## Üçüncü sefer (1554-1555) ve sonrası

1554'te önce Sadrazam [Rüstem Paşa'nın](https://turkipedia.org/tr/wiki/R%C3%BCstem_Pa%C5%9Fa) emrinde olan ve daha sonra Süleyman'ın da katıldığı Osmanlı güçleri, Şah'a karşı üçüncü ve son seferine başladı. İlk başta kaybeden Osmanlılar daha sonra [Erzurum'u](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erzurum) geri almayı başardı. Osmanlı toprak kazanımları 1555 yılında [Amasya Anlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Amasya_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) ile resmîleşti. Süleyman Tebriz'e geri döndü ve de [Bağdat'ı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C4%9Fdat), aşağı [Mezopotamya'yı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mezopotamya), Batı [Ermenistan'ı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermenistan), Batı [Gürcistan'ı](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCrcistan), [Fırat](https://turkipedia.org/tr/wiki/F%C4%B1rat) ve [Dicle'nin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dicle) ağızlarını ve [Basra Körfezi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Basra_K%C3%B6rfezi) kıyılarının bir kısmını eline geçirdi. Safevîler ise, [Kafkasya'daki](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kafkasya) tüm kuzeybatı topraklarının geri kalanını korumaya devam etti.

Askeri gücünün çoğunu İran'da bulunduran Osmanlı, Fransızlarla yaptığı ittifaka destek amacıyla [Korsika'nın Fethi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Korsika%27n%C4%B1n_Fethi) çabalarına ancak sınırlı sayıda deniz kuvveti yardımında bulunabildi.

[^1]: The Cambridge history of Islam by Peter Malcolm Holt, Ann K. S. Lambton, Bernard Lewis p. 330
[^2]: The Cambridge history of Islam by Peter Malcolm Holt, Ann K. S. Lambton, Bernard Lewis p. 330
[^3]: The Cambridge history of Islam by Peter Malcolm Holt, Ann K. S. Lambton, Bernard Lewis p. 330
[^4]: The Cambridge history of Iran by William Bayne Fisher p.384ff