# Osman Dede

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Osman_Dede
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Osman Dede, https://tr.wikipedia.org/wiki/Osman_Dede (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/4/42/N%C3%A2y%C3%AE_Osman_Dede.png)
* (Jean Baptiste Vanmour, public-domain)*

- **Unvan-ön:** Kutbü'n Nâyî
- **Unvan-arka:** Dede
- **Makam:** Galata Mevlevîhânesi'nin 12. Postnişini
- **Dönembaşı:** 18 Kasım 1697
- **Dönemsonu:** 16 Kasım 1729
- **Öncegelen:** Gavsî Ahmed Dede
- **Sonragelen:** Sırrî Abdülbâki Dede
- **Doğum adı:** Osman Efendi
- **Doğum tarihi:** 1652
- **Doğum yeri:** Vefa, Fatih, İstanbul
- **Ölüm tarihi:** 16 Kasım 1729
- **Ölüm yeri:** Pera, İstanbul
- **Yattığı yer:** Galata Mevlevîhânesi avlusunda, semahâne giriş kapısının sol tarafında
- **Vatandaşlığı:** Osmanlı Devleti
- **Milliyeti:** Türk
- **Meslek:** Mevlevî şeyhi, Mutasavvıf, Mesnevîhan, Neyzenbaşı, Bestekâr, Hattat, Güfteci, Müellif, Divân şairi
- **Eşi:** Hadîce Hâtûn
- **Çocukları:** Şeyh Sırrî Abdülbâki Dede Efendi
- **Ebeveynleri:** Muhammed İbrâhim Efendi

![Jean-Baptiste Vanmour'un Pera (Galata, Kulekapısı) mevlevîhânesinde sema eden dervişleri gösteren tablosu. En sağda, postnişin pozisyonunda Nâyî Osman Dede, hemen solunda kırmızılar içinde oğlu Sırrî Abdülbâkî Dede tasvir edilmiştir. Ayrıca arkasında, ayini izleyenler arasında Patrona Halil de bulunmaktadır.](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a8/Dansende_derwisjen_Rijksmuseum_SK-A-4081.jpeg/1280px-Dansende_derwisjen_Rijksmuseum_SK-A-4081.jpeg)
*Jean-Baptiste Vanmour'un Pera (Galata, Kulekapısı) mevlevîhânesinde sema eden dervişleri gösteren tablosu. En sağda, postnişin pozisyonunda Nâyî Osman Dede, hemen solunda kırmızılar içinde oğlu Sırrî Abdülbâkî Dede tasvir edilmiştir. Ayrıca arkasında, ayini izleyenler arasında Patrona Halil de bulunmaktadır. (Jean Baptiste Vanmour, public-domain)*

**Nâyî Osman Dede** (1652-1729), [Mevlevî](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mevlev%C3%AElik) [şeyhi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eeyh%C3%AE), [derviş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dervi%C5%9F), [mutasavvıf](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mutasavv%C4%B1f), [bestekâr](https://turkipedia.org/tr/wiki/Besteci)dır.[^1]

[Süleymaniye](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCleymaniye_Camii) Dârüşşifası Reîsü’l-huddâmı Hacı Muhammed İbrâhim Efendi'nin oğlu olan Osman Dede, Nefeszâde İsmâil Efendi ve [Galata Mevlevîhânesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Galata_Mevlevihanesi) şeyhi [Gavsî Ahmed Dede](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gavs%C3%AE_Ahmed_Dede)'den [hat](https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C3%BCsn-i_hat) dersleri almıştır. Gavsî Ahmed Dede'nin kızı Hadîce Hânım ile evlenen Osman Dede [ney](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ney) üflemedeki becerisi sayesinde neyzenbaşılık görevine getirilmiştir.

[Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mevl%C3%A2n%C3%A2_Cel%C3%A2ledd%C3%AEn-i_R%C3%BBm%C3%AE)'nin kendisine neyzenbaşı olarak tayin ettiği Hamza Dede'den sonra ilk ve son kez "kutbü'n nâyî" (neyzenlerin kutbu) unvanını alan neyzen olmuştur. 26 yıl boyunca Galata Mevlevîhânesi'nin şeyhliğini yapan Gavsî Ahmed Dede'nin ölümü üzerine Osman Dede, Konya çelebisinin izniyle tekkeye şeyh tayin edilmiştir.[^2] 1729'da vefât eden Osman Dede'nin naaşı bugün aynı mevlevîhânede, kayınpederi Gavsî Ahmed Dede ve oğlu Sırrî Abdülbâki Dede ile birlikte Hamuşan'ın kenarında, semahane girişinin önündeki açık türbededir.

Osman Dede'nin yazmış olduğu Mîrâciye adlı eseri her [Mîrâc Kandili](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mira%C3%A7)'nde [Üsküdar Balaban Tekkesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Balaban_Tekkesi_Mescidi), Kastamonu Yılanlı Camii ve Bursa Mahkeme Camii'nde okutulmaktadır.[^3]

[^1]: Kutbu’n-Nâyî Osman Dede’nin şiirleri. İlmî Araştırmalar Dergisi, 1999, s. 307-313. <http://isamveri.org/pdfdkm/15/DKM150069.pdf>
[^2]: Kutbu’n-Nâyî Osman Dede’nin şiirleri. İlmî Araştırmalar Dergisi, 1999, s. 307-313. <http://isamveri.org/pdfdkm/15/DKM150069.pdf>
[^3]: Bursa'da 123 Yıldır Süren Miraç Geleneği. sondakika.com, 28 Haziran 2011. <http://www.sondakika.com/haber-bursa-da-123-yildir-suren-mirac-gelenegi-2829429/>