# Ohannes Çamiç Efendi > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Ohannes_%C3%87ami%C3%A7_Efendi > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Ohannes Çamiç Efendi, https://tr.wikipedia.org/wiki/Ohannes_%C3%87ami%C3%A7_Efendi (CC-BY-SA-4.0) ![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/f/fa/Ohannes_%C3%87ami%C3%A7_Efendi.jpg) * (public-domain)* - **Makam:** Ticaret ve Ziraat nâzırı; Divan-ı Ali-i Muhâsebât Reisi - **Dönembaşı:** 1877; 1878; 5 Şubat 1877 - **Dönemsonu:** 1877; 1878; 29 Ekim 1884 - **Öncegelen:** Mehmed Halet Paşa; Mehmed Tahir Münif Paşa; Rıza Mehmed Bey - **Sonragelen:** Mehmed Tahir Münif Paşa; Ahmed Cevdet Paşa; Hacı Halil Akif Paşa - **Ölüm tarihi:** 29 Ekim 1884 **Ohannes Çamiç Efendi** (?-1884), [Ermeni](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermeniler) asıllı [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) devlet adamı. ## Hayatı [Ermeni Katolik Kilisesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ermeni_Katolik_Kilisesi)'ne mensuptur. Kaynaklarda ailesi ve doğum tarihi ile ilgili herhangi bir kayıt yer almamaktadır. Doğu dillerini bilen, özellikle de Türkçe yazı yazmakta yetkin olan Ohannes Çamiç Efendi, iyi derecede Fransızca ve İngilizce de öğrenmiştir. Memuriyet hayatına [Seraskerlik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Serasker)'te tercüman olarak başlayan Ohannes Çamiç Efendi'nin daha memuriyetinin ilk dönemlerinde önemli görevler üstlendiği anlaşılmaktadır. Özellikle Avrupa ile artan iktisadi ilişkilerde meydana gelen tıkanıklıkların aşılmasında bir ticaret kanununa ihtiyaç duyulmuş ve 1850'de *Kanunname-i Ticaret-i Berriye* yürürlüğe konulmuştur. Bu kanun Ohannes Çamiç Efendi tarafından 1808 tarihli Fransız Ticaret Kanunu'nun 1. ve 2. bölümlerinden tercüme edilmiştir. Yine, [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'da gerçek anlamda bir belediye teşkilatı kurmak üzere, Mayıs 1855'te oluşturulan *İntizam-ı Şehir Komisyonu*na üye tayin edilmiştir. Zamanın diplomasi dili Fransızca olmakla birlikte devletin ilişkilerine bağlı olarak diğer Batı dillerini, özellikle de İngilizceyi bilenlere ihtiyaç duyulduğu oluyordu. Ohannes Çamiç Efendi İngilizce bildiği için [Hariciye Nezâreti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hariciye_Nez%C3%A2reti)'ne gelen İngilizce evrakı tercüme etmek üzere 1857'de [Tercüme Odası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Terc%C3%BCme_Odas%C4%B1)'nda görevlendirilmiştir. Bu dönemde, memuriyet vazifelerine ilave olarak ilmi çalışmaya da vakit ayırdığı anlaşılan Hariciye Nezâreti, *Miftâhü'l-Fünûn* adını verdiği mantık eserini tercüme etmiştir. Ohannes Çamiç Efendi'nin Doğu ve Batı dillerini bilmesine ilave olarak hesap işlerinden de anlaması bu alanda önemli görevlere atanmasını sağlamıştır. 1864 yılında [Osmanlı Bankası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_Bankas%C4%B1)'nda tercüman iken [Maliye Nezâreti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Maliye_Nez%C3%A2reti) muavinliğine, 1865 yılında ise Maliye Nezâreti'ndeki görevine ilaveten [Maârif-i Umûmiye Nezâreti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ma%C3%A2rif-i_Um%C3%BBmiye_Nez%C3%A2reti)'ne bağlı olarak kurulan Tercüme Cemiyeti'ne üye olarak tayin edilmiştir. Bir yıl sonra Osmanlı Bankası muhasebeciliğine getirilen Ohannes Çamiç Efendi, 1868'de ulâ sınıf-ı evveli rütbesi verilerek yeni oluşturulan Muhasebat Müfettişliği görevine atanmıştır. 1869'da Esham ı Umumiyye eminliğine, 1871'de [Şûrâ-yı Devlet](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9E%C3%BBr%C3%A2-y%C4%B1_Devlet) üyeliğine kısa süre sonra da Altıncı Daire'nin başkanlığına tayin olunmuştur. Aynı yıl bir süre açığa alınmış ise de 1872'de önce Esham-ı Cedide'ye müdür, ardından [Ticaret Nazırlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ticaret_ve_Ziraat_Nez%C3%A2reti)'na müsteşar olarak atanmıştır. 1875 yılında Esham-ı Umumiyye emini iken yeni oluşturulan İcraat Meclisine 1876'da da Şûrâ-yı Devlet'e üye tayin edilmiştir.[^1] 1876 yılında çeşitli iç ve dış sebeplerin tesiriyle bir anayasa ([Kânûn-ı Esâsî](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%A2n%C3%BBn-%C4%B1_Es%C3%A2s%C3%AE)) hazırlanmasına ihtiyaç duyulmuş ve anayasayı hazırlamak üzere bir komisyon oluşturulmuştur. Zamanın üst düzey devlet görevlilerinden oluşturulan komisyona Ohannes Çamiç Efendi de üye olarak görevlendirilmiştir. Anayasa komisyonundaki çalışmalarını tamamladıktan kısa süre sonra Ocak 1877'de Ohannes Çamiç Efendi'ye bâlâ rütbesi verilerek [Ticaret ve Ziraat Nazırlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ticaret_ve_Ziraat_Nez%C3%A2reti)'na atanmıştır. Şubat 1877'de [Divan-ı Ali-i Muhâsebât](https://turkipedia.org/tr/wiki/Say%C4%B1%C5%9Ftay_%28T%C3%BCrkiye%29) Başkanlığı, aynı yılın Ağustos ayı da Ticaret Nazırlığına ilave olarak vekaleten Nafia Nazırlığı görevi verilmiştir. Kasım 1877'de birinci dereceden [Osmaniye Nişanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osm%C3%A2niye_Ni%C5%9Fan%C4%B1) ile taltif edilerek; Ocak 1878'de Ticaret Nazırlığına ve Kasım ayında ilaveten Nafia Nazırlığına tayin edilmiştir. Kasım 1879'da ikinci kez Divan-ı Ali-i Muhâsebât başkanlığına atanan Ohannes Çamiç Efendi, 29 Ekim 1884'te ölünceye kadar bu göreve devam etmiştir.[^2] Ohannes Çamiç Efendi'nin naaşı ertesi gün [Beyoğlu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beyo%C4%9Flu)'ndaki Ermeni Katolik Kilisesine götürülmüş ve ardından [Feriköy](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ferik%C3%B6y)'deki aile mezarlığına defnedilmiştir.[^3] [^1]: Ülger, Mustafa. Miftâhü'l-Fünun'un Müterciminin Kimliği Hakkında Bir İnceleme. Fırat Üniversitesi, 2017, s. 130-131. [^2]: Ülger, Mustafa. Miftâhü'l-Fünun'un Müterciminin Kimliği Hakkında Bir İnceleme. Fırat Üniversitesi, 2017, s. 130-131. [^3]: Divan-ı Ali-i Muhâsebât Reisleri. sayistay.gov.tr.