# Nuri Yamut

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Nuri_Yamut
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Nuri Yamut, https://tr.wikipedia.org/wiki/Nuri_Yamut (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/e/e2/Mehmet_Nuri_Yamut_1954.png)
* (TBMM, public-domain)*

- **Doğum tarihi:** 1890
- **Doğum yeri:** Selanik
- **Ölüm yeri:** İstanbul
- **Mezaryeri:** Zincirlikuyu Mezarlığı
- **Bağlılığı:** Osmanlı İmparatorluğu, (1908-1920); Türkiye, (1920-1954)
- **Hizmet yılları:** 1908-1954
- **Rütbesi:** 25px Orgeneral
- **Komuta ettikleri:** 2. Ordu, 1. Ordu, Türk Kara Kuvvetleri
- **Savaşları:** Balkan Savaşları; I. Dünya Savaşı; Türk Kurtuluş Savaşı
- **Sonraki işi:** Milletvekili

**Mehmet Nuri Yamut** (1890 – 5 Haziran 1961) Türk asker ve siyasetçi. [Türk Silahlı Kuvvetleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Silahl%C4%B1_Kuvvetleri) ilk [Kara Kuvvetleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Kara_Kuvvetleri) komutanı ve 6. [Genelkurmay Başkanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Genelkurmay).[^1]

## Askerlik kariyeri

1908 yılında [teğmen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Te%C4%9Fmen) rütbesi ile Harp Okulu'ndan mezun oldu. Manastır 6. Kolordu 50. Alay 3. Bölükte iken, 1912 yılında esir düştü. Esaret dönüşü, 1913'te Harp Akademisi'ne girdi. 1 yıl okuduktan sonra tahsili bırakarak Orduya katıldı. [Balkan Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Balkan_Sava%C5%9Flar%C4%B1) ve [I. Dünya Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._D%C3%BCnya_Sava%C5%9F%C4%B1)'na katıldı. 1919'da tekrar başladığı akademi tahsilini 1920'de bitirerek Kurmay oldu. Aynı tarihte [Anadolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Anadolu)'ya geçerek [Kurtuluş Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Kurtulu%C5%9F_Sava%C5%9F%C4%B1)'nda yer aldı. [İstiklal Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Kurtulu%C5%9F_Sava%C5%9F%C4%B1)'na katıldı. Muharebe Gümüş Liyakat, Alman Demir Salip Nişanı ve Harp, Muharebe Gümüş ve [İstiklal Madalyası](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stikl%C3%A2l_Madalyas%C4%B1) sahibidir. 1935 yılına kadar çeşitli karargâh ve birlikler ile [Afganistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Afganistan)'da görev yaptı.

1935 yılında [tuğgeneral](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tu%C4%9Fgeneral), 1936 yılında [tümgeneral](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCmgeneral), 1939 yılında [korgeneral](https://turkipedia.org/tr/wiki/Korgeneral) ve 1945 yılında [orgeneral](https://turkipedia.org/tr/wiki/Orgeneral)liğe yükseldi. Tuğgeneral rütbesi ile 9. Tümen Tugay Komutanlığı, Tümgeneral rütbesi ile 9. ve 57. Tümen Komutanlığı, Korgeneral rütbesi ile 2. ve 12. Kolordu Komutanlığı, Orgeneral rütbesi ile [2.](https://turkipedia.org/tr/wiki/2._Ordu_%28T%C3%BCrkiye%29) ve [1. Ordu](https://turkipedia.org/tr/wiki/1._Ordu_%28T%C3%BCrkiye%29) Komutanlığı görevlerinde bulundu.[^2]

Gelibolu 2. kolordu komutanı iken, Alçıtepe köyünde [Saros Körfezi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saros_K%C3%B6rfezi)ne hakim bir tepede, 26 Haziran-12 Temmuz 1915 tarihleri arasında yapılan Sığındere savaşlarında öldürülen 10.000 kişi adına 1943 yılında yapılan bu anıtı yaptırmak için, halk arasında, İstanbul'daki iki evini sattığı ve tüm ölülerin kemiklerinin toplanıp mermer kaidenin altına gömüldüğü söylense de anıt kimi kaynaklara göre Milli Savunma Bakanlığı ödenekleri çerçevesinde, ailesinin yaptığı nakillerde ve hakkında hazırlanan bir teze göre ise de Çanakkale Savaş'ında yaralandığı yerde İzmir/Karşıyaka'daki 2 evini satarak yaptırılmıştır.[^3][^4][^5]

### Genelkurmay Başkanlığı

3 Ocak 1949 tarihinde [Kara Kuvvetleri Komutanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Kara_Kuvvetleri)'na atandı. 1 Temmuz 1949 tarihine kadar aynı zamanda Genelkurmay Başkan Vekilliği görevini de yürüttü. 6 Haziran 1950 tarihinde atandığı Genelkurmay Başkanlığı görevinden 10 Nisan 1954 tarihinde kendi isteği ile emekli oldu.[^6]

### 27 Mayıs Darbesi sonrası

[TBMM](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye_B%C3%BCy%C3%BCk_Millet_Meclisi) X. ve XI. Dönem İstanbul Milletvekilidir. Milletvekili iken [27 Mayıs Darbesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/27_May%C4%B1s_Darbesi) sonrası tutuklanmıştır. Tutuklama sırasında dövüldüğü iddia edilmektedir.[^7] Daha sonra [Yassıada Yargılamaları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yass%C4%B1ada_Yarg%C4%B1lamalar%C4%B1) sırasında öldü.

![Üniforması ve kişisel eşyaları](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/07/%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%AF%D9%84%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B3%D9%83%D8%B1%D9%8A%D8%A9_%D9%84%D9%84%D8%AC%D9%86%D8%B1%D8%A7%D9%84_%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%8A_%D9%8A%D9%85%D9%88%D8%AA_%D8%A8%D8%A7%D8%B4%D8%A7.jpg/1280px-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%AF%D9%84%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B3%D9%83%D8%B1%D9%8A%D8%A9_%D9%84%D9%84%D8%AC%D9%86%D8%B1%D8%A7%D9%84_%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%8A_%D9%8A%D9%85%D9%88%D8%AA_%D8%A8%D8%A7%D8%B4%D8%A7.jpg)
*Üniforması ve kişisel eşyaları (كامل يموت, CC-BY-SA-4.0)*

[^1]: Nuri Yamut. <http://www.tsk.tr/1_TSK_HAKKINDA/1_2_Genelkurmay_Baskanlari/konular/nuri_yamut.htm>
[^2]: Nuri Yamut. <http://www.tsk.tr/1_TSK_HAKKINDA/1_2_Genelkurmay_Baskanlari/konular/nuri_yamut.htm>
[^3]: Arşivlenmiş kopya. <https://www.aa.com.tr/tr/demokrasinin-infazi-27-mayis/darbe-surecinin-aci-kaybi-nuri-yamut-pasa/1478588>
[^4]: İsmail Burçak - Demokrat Parti döneminin ilk Genelkurmay Başkanı: Mehmet Nuri Yamut ve Türk Silahlı kuvvetleri'nde dönüşüm (1950-1954) <https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezDetay.jsp?id=ZbEnqbTiz_zhcnPPMEAiCA&no=vDaFDnCSV6s2b_-Vm9re7A>
[^5]: Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı. <https://canakkaletarihialan.gov.tr/tr/ziyaret/sehitlikveanitlar/zigindere-nuri-yamut-aniti>
[^6]: Nuri Yamut. <http://www.tsk.tr/1_TSK_HAKKINDA/1_2_Genelkurmay_Baskanlari/konular/nuri_yamut.htm>
[^7]: Yavuz Donat. Eski Genelkurmay Başkanı'na Tokat!. Sabah gazetesi, 14 Ocak 2007. <http://arsiv.sabah.com.tr/2007/01/14/yaz27-50-108.html>
