# Nureddin (ünvan)

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Nureddin_(%C3%BCnvan)
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Nureddin (ünvan), https://tr.wikipedia.org/wiki/Nureddin_%28%C3%BCnvan%29 (CC-BY-SA-4.0)

**Nureddin**, [Kırım Hanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Hanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nda [kalgay](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kalgay) adaylarına verilen ad.

[Kalgay](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kalgay), [Kırım Hanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_hanlar%C4%B1_listesi)'nın resmî [veliaht](https://turkipedia.org/tr/wiki/Veliaht)ı olurken, Nureddin ise [kalgay](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kalgay)ın birinci, Kırım Hanı'nın ise ikinci resmi veliahtıydı.

## Etimoloji

[Arapça](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arap%C3%A7a)'dan gelen *Nureddin*, *dinin ışığı* ya da *ilahî ışık* anlamına gelmektedir.

## Nureddinlik kurumunun ortaya çıkışı

![Kırım Hanı IV. Mehmed Giray'ın oğlu Nureddin Ahmed Giray](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/6/6d/%D0%90%D1%85%D0%BC%D0%B5%D1%82_%D0%93%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%B9.jpg)
*Kırım Hanı IV. Mehmed Giray'ın oğlu Nureddin Ahmed Giray (public-domain)*

[Kırım Hanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Hanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)’nda [Han](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_hanlar%C4%B1_listesi) ve [Kalgay](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kalgay)dan sonra gelen üçüncü mevki olan Nureddin müessesesi (aynı zamanda ilk Nureddin de olan) [II. Saadet Giray](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Saadet_Giray)'ın atalığını yapan Nogay Nureddin’e ithafen teşkil edilip bu şekilde anılmaya başlandı.[^1]

Kırım Hanı [II. Mehmed Giray](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mehmed_Giray) (1577-1584) oğlu [Saadet Giray](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Saadet_Giray)'ı [kalgay](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kalgay) olarak belirlemek istemesine rağmen henüz hayattaki kardeşi Alp Giray’ı bu makama tayin etmek durumunda kalınca, oğlunu da *Nureddin* ünvanıyla ikinci veliaht olarak atadı. Sonradan gelenek haline gelen bu uygulamada da *Nureddin* olarak atanacak veliahtlar için de [Osmanlı başkenti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)nin muvafakatının alınması gerekmekteydi.[^2]

## Ayrıca bakınız

- [Kırım Hanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Hanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)
- [Kırım Hanları listesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_hanlar%C4%B1_listesi)

[^1]: "Kırım Hanlığının Kuruluşu ve Osmanlı Himayesinde Yükselişi", Muzaffer Ürekli, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul (1987), s.136
[^2]: "Kırım Hanlığı'ndaki Kalgaylık ve Nureddinlik Üzerine Bir İnceleme", Furkan Can Tosun, Ege Üniversitesi, İzmir (2022), s.36