# Nisâyî > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Nis%C3%A2y%C3%AE > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Nisâyî, https://tr.wikipedia.org/wiki/Nis%C3%A2y%C3%AE (CC-BY-SA-4.0) **Nisâyî** veya **Nisai**, 16. yüzyıl arasında [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'da yaşamış [Türk](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkler) kadın [divan şairi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Divan_%C5%9Fairi).[^1][^2][^3] ## Hayatı Hakkında [biyografi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Biyografi)k kaynaklarda ve o dönemdeki [tezkirelerde](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tezkire_%28belge%29) bir bilgi bulunmamakla beraber Pervane b. Abdullah'ın 16. yüzyılda derlediği *Pervâne Bey Mecmûası****nda, Nisâyî'nin ***[***Şeyhî***](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eeyh%C3%AE)***'ye yazdığı ***[***nazire***](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nazire)*** türünde bir ***[***gazel***](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gazel)***i bulunmaktadır. Bu gazelin, hem Şeyhî'nin gazeline nazire olması hem de *****Pervâne Bey Mecmûası**nın 16. yüzyılda derlenmesi ve buna ek olarak da bu [mahlas](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mahlas)lı iki [mersiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mersiye)nin, [Sultan Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._S%C3%BCleyman)'ın en büyük oğlu [Şehzade Mustafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eehzade_Mustafa)'nın [katline](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eehzade_Mustafa) ve padişaha yönelik olması, Nisâyî'nin 15.-16. yüzyıl divan şairlerinden olduğunu göstermektedir. Mersiyelerinde kadınca duyuş sergilemesi Nisâyî'nin kadın olduğu doğrulamaktadır.[^4] Bazı [edebiyat tarihçilerine](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edebiyat_tarihi) göre Nisâyî, [haremin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Harem) bir üyesiydi; bazılarına göre de [Amasya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Amasya_Sanca%C4%9F%C4%B1)'da Şehzade Mustafa'nın sarayında bulunmaktaydı.[^5] Nisâyî’nin şiirlerinin bulunduğu [mecmua](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mecmua), [Süleymâniye Kütüphanesinde](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCleymaniye_Yazma_Eser_K%C3%BCt%C3%BCphanesi) Hâlet Efendi İlâvesi kısmında 244 numara ile kayıtlıdır.[^6] ### Şehzade Mustafa için yazdığı mersiyeler Şehzâde Mustafa’nın ölümüne iki mersiye ile katılan tek şairdir. Şehzade Mustafa'nın katline yönelik o dönemde yazılan şiirlerde görülen üzüntü ve öfke, Nisâyî'nin yazdığı mersiyelerde de gözükmektedir.[^7] Nisâyi, [murabba](https://turkipedia.org/tr/wiki/Murabba_%28edebiyat%29) şeklinde yazdığı mersiyelerinin birinde, "*Urus câdûsu*" ([Rus](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ruslar) [cadı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cad%C4%B1l%C4%B1k)sı) diye nitelendirdiği [Hürrem Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C3%BCrrem_Sultan)'ın entrikaları ve padişahı doldurduğunu; Şehzade Mustafa'nın masum olduğu halde katledildiğini dile getirir. Sultan Süleyman'ı ağır bir dille zalimlikle suçlar, şehzadenin idamına fetva veren [şeyhülislam](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eeyh%C3%BClislam) [Ebussuud Efendi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ebussuud_Efendi)'ye ise beddua eder. Bu tavrıyla, şehzadenin katlinin halk üzerindeki olumsuz etkisine ve halkın duygularını dile getiremeye çalışmıştır. Sözünü gizlemeden ve doğru bildiğini şiiriyle duyurmaya çalışmıştır. Şehzade Mustafa'ya yazılan mersiyelerden diğer on üç şairin -[Taşlıcalı Yahya Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ta%C5%9Fl%C4%B1cal%C4%B1_Yahya) hariç- hiçbiri bu kadar ağır ithamlar, sert ve umursamaz üslup içeren bir şiir yazmamıştır.[^8][^9] Şehzade Mustafa hakkında yazdığı mersiyelerin ilk dört bendi şöyledir:[^10][^11] [^1]: NİSÂYÎ, Yunus Kaplan, 2015. [^2]: XV.-XVI. YY OSMANLI DÖNEMİNDE KADIN ŞAİRLER. [^3]: Çavuşoğlu, Mehmed. 16. Yüzyılda Yaşamış Bir Kadın Şâir NÎSÂYÎ. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi, 1978. [^4]: NİSÂYÎ, Yunus Kaplan, 2015. [^5]: Tarihsel olaylar her iki iddianın doğru olduğunu göstermektedir. Babası, Şehzâde Mustafa’yı 1533’te Manisa’ya, 1542’de Amasya’ya gönderdi ve oralarda annesi de yanında bulunmaktadır. Eğer Nisâyî gerçekten Mâh-i Devrân’ın yanındaki hanımlardan birisiyse, o zaman 1520 ve 1533 arasında sultanın hareminde İstanbul’daydı ve daha sonra Şehzâde Mustafa’nın sarayında yaşamaya başlamıştı. [^6]: Çavuşoğlu, Mehmed. 16. Yüzyılda Yaşamış Bir Kadın Şâir NÎSÂYÎ. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi, 1978. [^7]: XV.-XVI. YY OSMANLI DÖNEMİNDE KADIN ŞAİRLER. [^8]: XV.-XVI. YY OSMANLI DÖNEMİNDE KADIN ŞAİRLER. [^9]: Çavuşoğlu, Mehmed. 16. Yüzyılda Yaşamış Bir Kadın Şâir NÎSÂYÎ. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi, 1978. [^10]: XV.-XVI. YY OSMANLI DÖNEMİNDE KADIN ŞAİRLER. [^11]: Çavuşoğlu, Mehmed. 16. Yüzyılda Yaşamış Bir Kadın Şâir NÎSÂYÎ. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi, 1978.