# Nikolaos Trikupis

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Nikolaos_Trikupis
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Nikolaos Trikupis, https://tr.wikipedia.org/wiki/Nikolaos_Trikupis (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/2/2b/NikolaosTrikoypis.jpg)
* (public-domain)*

- **Doğum adı:** Nikolaos Trikupis
- **Doğum yeri:** Mesalongi, Yunanistan Krallığı
- **Ölüm tarihi:** 27 Şubat
- **Ölüm yeri:** Atina, Yunanistan Krallığı
- **Ölüm sebebi:** Doğal sebepler
- **Mezaryeri:** Atina Birinci Mezarlığı
- **Bağlılığı:** Yunanistan Krallığı; İkinci Helen Cumhuriyeti
- **Hizmet yılları:** 1888-1927
- **Rütbesi:** 15px Korgeneral
- **Komuta ettikleri:** 1. Piyade Tümeni; 3. Piyade Tümeni; 1. Ordu Kolordusu; 2. Ordu Kolordusu; Küçük Asya Ordusu
- **Savaşları:** Osmanlı-Yunan Savaşı (1897); Balkan Savaşları; Birinci Balkan Savaşı; İkinci Balkan Savaşı; Kılkış-Langaza Muharebesi; Doyran Muharebesi; I. Dünya Savaşı; Makedonya Cephesi; Türk Kurtuluş Savaşı; Yunan Yaz Taaruzu; Kütahya-Eskişehir Muharebeleri; Sakarya Meydan Muharebesi; Büyük Taarruz
- **Madalya:** 30px Kurtarıcı Nişanı; 30px Askeri Liyakat Madalyası; 30px Légion d'honneur; 30px Croix de Guerre
- **Sonraki işi:** Attika ve Böotya Valisi

![Kırşehir savaş esiri kampındaki Yunan Subaylar: soldan sağa, Albay Dimitrios Dimaras (4'üncü Tümen), Tümgeneral Nikolaos Trikoupis (I Kolordu), Kurmay Albay Adnan veya Kemaleddin Sami, Tümgeneral Kimon Digenis (II Kolordu) ) ve Teğmen Emin](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/d/de/Greek_POW_generals.jpg)
*Kırşehir savaş esiri kampındaki Yunan Subaylar: soldan sağa, Albay Dimitrios Dimaras (4'üncü Tümen), Tümgeneral Nikolaos Trikoupis (I Kolordu), Kurmay Albay Adnan veya Kemaleddin Sami, Tümgeneral Kimon Digenis (II Kolordu) ) ve Teğmen Emin (T.C., public-domain)*

**Nikolaos Trikupis** (Νικόλαος Τρικούπης; - 27 Şubat 1959), [Yunan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanlar) [asker](https://turkipedia.org/tr/wiki/Asker), [siyasetçi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Siyaset%C3%A7i) ve [sporcudur](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sporcu). [Fransa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fransa)'da [topçu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Top%C3%A7u_s%C4%B1n%C4%B1f%C4%B1) eğitimi alan Trikupis; [1897 Osmanlı-Yunan Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Yunan_Sava%C5%9F%C4%B1_%281897%29), [Balkan Savaşları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Balkan_Sava%C5%9Flar%C4%B1), [I. Dünya Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._D%C3%BCnya_Sava%C5%9F%C4%B1) ve [Türk Kurtuluş Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Kurtulu%C5%9F_Sava%C5%9F%C4%B1)'nda görev yaptı. Sporcu olarak ise [Atina](https://turkipedia.org/tr/wiki/Atina)'da düzenlenen [1896 Yaz Olimpiyatları](https://turkipedia.org/tr/wiki/1896_Yaz_Olimpiyatlar%C4%B1)'nda [200 metre askerî tüfek](https://turkipedia.org/tr/wiki/1896_Yaz_Olimpiyatlar%C4%B1%27nda_at%C4%B1c%C4%B1l%C4%B1k_-_Erkekler_200_metre_asker%C3%AE_t%C3%BCfek) kategorisinde üçüncü olarak [bronz madalya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bronz_madalya) kazandı.

[Türk Kurtuluş Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Kurtulu%C5%9F_Sava%C5%9F%C4%B1_Bat%C4%B1_Cephesi) sırasında [Anadolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Anadolu)'ya gönderilen Trikupis, [Yunan Yaz Taaruzu](https://turkipedia.org/tr/wiki/1920_Yunan_Yaz_Taarruzu), [Kütahya-Eskişehir Muharebeleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BCtahya-Eski%C5%9Fehir_Muharebeleri) ve [Sakarya Meydan Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sakarya_Meydan_Muharebesi)'nde tümen komutanlığı yaptı ve [tümgeneralliğe](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCmgeneral) terfi etti. Ağustos 1922'de [Türk ordusunun](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Silahl%C4%B1_Kuvvetleri) başlattığı [Büyük Taarruz](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%BCy%C3%BCk_Taarruz) sırasında, [Yunan hükûmeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanistan_h%C3%BCk%C3%BBmeti) tarafından [Küçük Asya Ordusu](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BC%C3%A7%C3%BCk_Asya_Ordusu) Başkomutanlığına atandı. Ancak cephedeki haberleşmenin kopması nedeniyle bu atamadan haberdar olamadı ve komutayı devralamadan Türk birlikleri tarafından kuşatıldı.

[Başkomutanlık Meydan Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C5%9Fkomutanl%C4%B1k_Meydan_Muharebesi)'nin ardından, 2 Eylül 1922'de [Uşak](https://turkipedia.org/tr/wiki/U%C5%9Fak) yakınlarında maiyetiyle birlikte esir düştü. [Türk Genelkurmay Karargâhı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Genelkurmay_Ba%C5%9Fkanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1_Kararg%C3%A2h_Binas%C4%B1)'nda [Başkomutan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C5%9Fkomutan) [Mustafa Kemal Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_Kemal_Atat%C3%BCrk) tarafından kabul edilen Trikupis, yaklaşık bir yıl [Kırşehir](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C5%9Fehir)'de esir tutuldu ve 1923 yılındaki savaş esirlerinin değişimi kapsamında [Yunanistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanistan)'a döndü. Ülkesinde [korgeneral](https://turkipedia.org/tr/wiki/Korgeneral) rütbesiyle emekli edilen ve bir dönem [valilik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vali) yapan Trikupis, 1956 yılında Atina'da öldü.

## Yaşamı

### Gençliği

1881'de Pire'deki askeri okula girdi. 7 yıllık askeri eğitimden sonra 1888 yılında mezun oldu ve topçu sınıfına kaydoldu. Şubat 1889'da öğrenim izni alarak Fransa'ya gitti. Orada yaklaşık 7 yıl kaldı ve bir süre Le Mans'daki 26. Sahra Topçu Alayı'nda görev yaptı. Ovur'da ve Orleans civarındaki Serkote'deki kampta topçuluk eğitimi ve atış üzerine çalıştı.[^1]

1890-1892 yılları arasında Fontenblo'daki Topçu Tatbikat Okulu'na ve ardından Somür'deki Süvari Tatbikat Okulu'na davam etti. 1893-1895 yılları arasında Paris'teki Yüksek Harp Okulu'na devam etti. 1895 Kasım'ında Yunanistan'a döndü.[^2] Atina'da düzenlenen 1896 Yaz Olimpiyatlarında, askeri tüfekte ve serbest tüfek olaylarında yarıştı. Hedefe olası 40'ın 34 katı vurduktan sonra ilk olarak 1.713 puanla üçüncü oldu. İkinci yarıştaki yeri ve puanı bilinmiyor ancak ilk beşte bitiremedi.

### Muharebeleri

[1897 Osmanlı-Yunan Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-Yunan_Sava%C5%9F%C4%B1_%281897%29) sırasında 1. Piyade Tümeni Kurmaylığı'na atandı. 1904'te yeni kurulan Genelkurmay Başkanlığında görev yaptı ve 1912-13 yılları arasındaki [Balkan Savaşları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Balkan_Sava%C5%9Flar%C4%B1)'na 3. Piyade Tümeni ve Damianos Müfrezesi Komutanı olarak katıldı. Balkan Savaşları'ndan sonra Alay Komutanlıklarında ve Ordu Kurmay Başkanlıklarında görev yaptı. 3. Ordu kurmay Başkanlığı ve Yunan Ordusu Kurmay Başkan Yardımcılığı görevini yürüttü.[^3]

1917'den itibaren [I. Dünya Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._D%C3%BCnya_Sava%C5%9F%C4%B1)'nın [Makedonya Cephesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Makedonya_Cephesi)'nde 3. Piyade Tümen Komutanı olarak görev yaptı. 1918 yılında Tümgeneral rütbesine terfi etti.

### Anadolu'nun işgali

Yunan Ordusu'nun İzmir'e çıkmasından sonra başlayan Türk Kurtuluş Savaşı'nın ilk yıllarında 3. Tümen'e komuta etti. [İnönü Muharebeleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0n%C3%B6n%C3%BC_Muharebesi)nde görev aldı.1921 yılında yapılan taarruz öncesinde [Eskişehir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eski%C5%9Fehir)'i ele geçirmekle görevli Kuzey Grubu'na komuta etti ve Temmuz ayında [Afyonkarahisar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Afyonkarahisar)'daki Güney Grubuna atandı. Eylül ayında 2. Kolordu komutanlığına, Aralık ayında 1. Kolordu Komutanlığına atandı.[^4]

Ağustos 1922'deki [Büyük Taarruz](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%BCy%C3%BCk_Taarruz) sırasında, 1. Yunan Kolordusu'nun komutanı olarak emrinde 5 tümen vardı; bunlardan ikisi Afyon'un kuzeyindeki, ikisi Afyon batısındaki ve biri de Afyon'un güneyindeki savunma mevziindeydi.[^5] Taarruz [Afyon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Afyonkarahisar)'un güneyinden Trikupis kuvvetleri üzerine yapılmıştı. Yeterli keşif yaptırmayı ihmal ederek Türk saldırısına hazırlıksız yakalanan Trikupis, cephenin çökmesini önlemek için cepheyi tutan 1. ve 4. tümenlerin Afyon'un kuzeybatı kesimindeki müstahkem mevkiinin ikinci hattına çekilmesini emretti. Bununla birlikte başarılı Türk saldırıları ve 1. ve 2. Kolordu bölgelerinin birkaç gün içinde teslim olmaları, Yunan Ordusunun tam bir bozguna uğramasına yol açtı ve düzensiz bir şekilde İzmir'e çekilmeye başladı. 29 Ağustos'ta Kütahya yakınlarındaki Allıören olarak da bilinen [Karacahisar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karacahisar%2C_Simav) yakınlarında Türk Süvari Birlikleri tarafından saldırıya uğradı. 2 Eylül'de [Uşak](https://turkipedia.org/tr/wiki/U%C5%9Fak) yakınlarındaki [Karacahisar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karacahisar%2C_U%C5%9Fak) yakınlarında askerlerinin direniş göstermemesi üzerine 5.000'den biraz fazla asker ve 300 subayla birlikte teslim oldu[^6] ve ilk olarak 23. Tümen 69. Alay 1. Tabur Komutanı tarafından esir edildi.[^7] Daha sonra 5. Kafkas Tümeni komutanı [Dadaylı Halit Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Halit_Akmansu)'e götürüldü[^8] ve ilk kez resmi olarak [esir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sava%C5%9F_tutsa%C4%9F%C4%B1) kabul edildi. Trikupis'in [Göğem](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%B6%C4%9Fem) köyü civarında Afyonlu Ahmet Çavuş ve Kayserili [İbrahim Bayram Bayazit Çavuş](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0brahim_Bayram_Bayazit) önderliğindeki keşif koluna teslim olduğuna dair iddialar da vardır.[^9] Trikupis ve General Digenis'i (II. Kolordu Komutanı) 3 Eylül'de Uşak'ta Türk Ordusu Başkomutanı Mareşal Gazi [Mustafa Kemal Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_Kemal_Atat%C3%BCrk)'nın huzuruna çıkarıldı. Mustafa Kemal Paşa tarafından İzmir'deki Yunan Genel Karargâhı tarafından Yunan Ordusu Başkomutanlığı'na atandığı bildirildi fakat esir düşene kadar haber kendisine ulaşmadığından Trikupis'in bundan haberi olmamıştı; bu durum Yunan Ordusu'ndaki komuta düzeninin tamamen bozulduğunu gösteriyordu.

### Esareti

Bir yıla yakın süre diğer savaş esirleriyle birlikte [Talas](https://turkipedia.org/tr/wiki/Talas%2C_Kayseri)'taki kampta kaldı.[^10] [Kırşehir](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C5%9Fehir)'de esir kampında bulunduğu dönemde emrine doktor yaver [Muhtar Davaz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Muhtar_Davaz) verilmiştir.[^11] 1923 yılında savaş esirleri takasının bir parçası olarak Yunanistan'a döndü, ancak [Altılar Davası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alt%C4%B1lar_Davas%C4%B1)'nda, 26-30 Ağustos 1922'de gerçekleşen [Türk Büyük Taarruzu](https://turkipedia.org/tr/wiki/B%C3%BCy%C3%BCk_Taarruz)'nda uğratıldıkları [felaket](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_Kurtulu%C5%9F_Sava%C5%9F%C4%B1_Bat%C4%B1_Cephesi)teki rolünden ötürü sorumlu tutulan diğer üst düzey görevlilerden ve siyasetçilerden farklı olarak hiçbir zaman yargılanmadı.

### Ölümü

Trikupis aktif göreve geri çağrıldı ve korgeneralliğe terfi ettirildi. 27 Kasım 1927'de ordudan emekli olduktan sonra Attika ve Boeotia'nın valisi olarak görev yaptı.[^12] 27 Şubat 1959 tarihinde 91 yaşında öldü.

[^1]: Μεγάλη Στρατιωτική και Ναυτική Εγκυκλοπαιδεία. Τόμος Στ′: Σαράντα Εκκλησίαι – Ώχρα. 1930, s. 375.
[^2]: General Trikupis/Hatıralarım, Çeviren: Ahmet Angın, Hüsnütabiat Matbaası, 1967, İstanbul, sayfa 26
[^3]: Μεγάλη Στρατιωτική και Ναυτική Εγκυκλοπαιδεία. Τόμος Στ′: Σαράντα Εκκλησίαι – Ώχρα. 1930, s. 375.
[^4]: Μεγάλη Στρατιωτική και Ναυτική Εγκυκλοπαιδεία. Τόμος Στ′: Σαράντα Εκκλησίαι – Ώχρα. 1930, s. 375.
[^5]: Görgülü, İsmet. Büyük Taaruz. Genelkurmay Basımevi, 1992, s. 9.
[^6]: Aggelomatis, Chr., "Chronicle of Great Tragedy" (The Epic of Asia Minor), Estia, 1963, pp. 194-5
[^7]: Yunan Ordusu Başkomutanı General Trikupis’in Esareti (2 Eylül 1922) , Güzin Çaykıran <https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2622797>
[^8]: Yunan Başkomutanı Trikopis’in Esareti Üzerine, Sadık Sarısaman <https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/2635759>
[^9]: Μεγάλη Στρατιωτική και Ναυτική Εγκυκλοπαιδεία. Τόμος Στ′: Σαράντα Εκκλησίαι – Ώχρα. 1930, s. 375.
[^10]: ‘Tüm sorumluluğu üzerime alıyorum’. gazetevatan.com. <https://www.gazetevatan.com/siyaset/tum-sorumlulugu-uzerime-aliyorum-1272866>
[^11]: 30 Ağustos 2019 tarihli Emin Çölaşan makalesi, 29 Ağustos 2023 tarihinde erişilmiştir <https://www.sozcu.com.tr/2019/yazarlar/emin-colasan/trikupisin-esaret-fotografi-5307149/>
[^12]: Μεγάλη Στρατιωτική και Ναυτική Εγκυκλοπαιδεία. Τόμος Στ′: Σαράντα Εκκλησίαι – Ώχρα. 1930, s. 375.
