# Nakkaş Osman

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Nakka%C5%9F_Osman
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Nakkaş Osman, https://tr.wikipedia.org/wiki/Nakka%C5%9F_Osman (CC-BY-SA-4.0)

- **Diğeradları:** Minyatürcü Osman
- **Uyruk:** Osmanlı İmparatorluğu
- **Alanı:** Nakkaşlık, Minyatür
- **Etkinyılları:** 16. yüzyıl son çeyreği
- **Ünlüyapıtları:** Zafernâme; Şehnâme-i Selim Han; Şehinşahnâme; Şemâilnâme; Hünernâme
- **Etkiledikleri:** Osmanlı nakkaşları, Osmanlı minyatürü, Orhan Pamuk

![Âlim Şemseddin Ahmed Karabaği, Seyyid Lokman, Nakkaş Osman ve kâtiplerin meclisi (Şehnâme-i Selim Han, 1581)](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/e/ec/Sahname-i_Selim_Khan_9r.jpg)
*Âlim Şemseddin Ahmed Karabaği, Seyyid Lokman, Nakkaş Osman ve kâtiplerin meclisi (Şehnâme-i Selim Han, 1581) (Ottoman miniature painter, public-domain)*

**Nakkaş Osman**, [16. yüzyıl](https://turkipedia.org/tr/wiki/16._y%C3%BCzy%C4%B1l) yarısı sonrası [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) dönemi baş minyatürcüsü. Doğum ve ölüm tarihleri hakkındaki bilgiler zayıf olmakla birlikte onun çalışmalarının çoğu 16. yüzyılın dördüncü çeyreğinin sonlarına tarihlenir.[^1][^2][^3]

Nakkaş Osman'ın en iyi bilinen çalışması 1560-1570 yılları arasına dayanan Firdevsi'nin [*Şehnâme*](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eehn%C3%A2me)***sinin Türkçeye tercümesidir.***[^4]*** Resimlerle süslediği çalışmaları içinde ***[**Zafernâme**](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zafern%C3%A2me)***, ***[**Şehnâme-i Selim Han**](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eehn%C3%A2me-i_Selim_Han)***, ***[**Şemâilnâme**](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eem%C3%A2iln%C3%A2me)*** ve ***[**Şehinşahnâme**](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eehin%C5%9Fahn%C3%A2me)*** sayılabilir***[^5][^6][^7]*** Ayrıca ***[***Siyer-i Nebi***](https://turkipedia.org/tr/wiki/Siyer-i_Nebi)***'yi resimlerle süsleyen sanatçılardan biridir. 1388 tarihli ***[***Muhammed***](https://turkipedia.org/tr/wiki/Muhammed)***'i destansı bir şekilde anlatan eser, daha sonra 1595'te resimlerle tasvir edilmiştir.***[^8]

## Stil

Osman'ın tasvir stili "kolay anlaşılabilir, buna rağmen idrak türünden" olarak tanımlanır. Onun illüstrasyonları en küçük detaylara bile dikkat çeker ve olayları gerçekçi bir şekilde gösterir.[^9] Onun çalışmaları sonraki jenerasyon olan Osmanlı İmparatorluğu saray ressamlarını kendi çalışmalarından kaynaklanan önemli işler ile etkiledi.[^10]

## Edebiyat

[Orhan Pamuk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Orhan_Pamuk)'un [*Benim Adım Kırmızı*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Benim_Ad%C4%B1m_K%C4%B1rm%C4%B1z%C4%B1) adlı romanında kullanılan karakterlerden biridir. Romanda, gerçekte olduğu gibi Başnakkaş'tır. Romanın sonlarına doğru gerçek bir nakkaş gibi kendini kör eder. Ölümüyle Osmanlı nakşının bir devri kapanmış, nakış "Frenk usullerinin" tesirine iyice açık hale gelmiş ve bu da nakşın "resme" evrilmesine ve nakkaşın değer kaybetmesine yol açmıştır. Bu anlamda Nakkaş Osman, Osmanlı nakşının da sonunu temsil eder.

[^1]: Difference, Visual Narration, and "Point of View" in My Name Is Red. Journal of Aesthetic Education, Kış 2003, s. 124-137. <http://links.jstor.org/sici?sici=0021-8510%28200324%2937%3A4%3C124%3ADVNA%22O%3E2.0.CO%3B2-2>
[^2]: Ş., Parladır. SİGETVAR SEFERİ TARİHİ VE NAKKAŞ OSMAN. Sanat Tarihi Dergisi, 2007, s. 67-108. <https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/152365>
[^3]: N. M., Ümit. MİNYATÜRLERDE GÖSTERİ SANATLARI: NAKKAŞ OSMAN’IN TASVİRLERİYLE ONALTINCI YÜZYILDAN ÖRNEKLER. Art-Sanat, 2014, s. 129-145. <https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/92895>
[^4]: http://www.hosting.alleskunst.at/index.php?lang=1&thema=bio&start=162&show=bio_alph&letter=o|title = Osman [Nakkas Osman] <http://www.hosting.alleskunst.at/index.php?lang=1&thema=bio&start=162&show=bio_alph&letter=o>
[^5]: http://www.turkishculture.org/pages.php?ChildID=111&ParentID=1&ID=2&ChildID1=562&miMore=1|title = Tarih-i Sultan Bayezid Nasuh al-Silahi al Matraki|yayıncı = Turkish Cultural Foundation <http://www.turkishculture.org/pages.php?ChildID=111&ParentID=1&ID=2&ChildID1=562&miMore=1>
[^6]: Carboni, S.. Venice and the Islamic World, 828-1797. Yale University Press, 2007, s. 297. <https://books.google.com.tr/books?id=10Rrl29pBMYC&printsec=frontcover&dq=Venice+and+the+Islamic+Worl>
[^7]: Roxburgh, David J.. Turks: a journey of a thousand years, 600-1600. Royal Academy of Arts, 2005, s. 281.
[^8]: http://www.ee.bilkent.edu.tr/~history/Ext/prophet.html |title = Siyer-i Nebi: The Life of the Prophet|work = Antika, The Turkish Journal Of Collectable Art|date = June 1986|issue = 15 <http://www.ee.bilkent.edu.tr/~history/Ext/prophet.html>
[^9]: Serpil Bağci. From Translated Word to Translated Image: The Illustrated Şehnâme-i Türkî Copies (in Later Responses to Paintings and Books). Muqarnas, 2000, s. 162-176. <http://links.jstor.org/sici?sici=0732-2992%282000%2917%3C162%3AFTWTTI%3E2.0.CO%3B2-M>
[^10]: http://www.hosting.alleskunst.at/index.php?lang=1&thema=bio&start=162&show=bio_alph&letter=o|title = Osman [Nakkas Osman] <http://www.hosting.alleskunst.at/index.php?lang=1&thema=bio&start=162&show=bio_alph&letter=o>
