# Mustafa Vasıf Karakol > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_Vas%C4%B1f_Karakol > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Mustafa Vasıf Karakol, https://tr.wikipedia.org/wiki/Mustafa_Vas%C4%B1f_Karakol (CC-BY-SA-4.0) ![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/4/4d/Vasif_Karakol.jpg) * (public-domain)* - **Doğum tarihi:** 1880 - **Ölüm tarihi:** 5 Aralık 1931 (50-51 yaşında) - **Doğum yeri:** Asir, Osmanlı Devleti - **Ölüm yeri:** Kadıköy, İstanbul, Türkiye Cumhuriyeti - **Mezaryeri:** Zühtüpaşa Cami - **Bağlılığı:** Osmanlı İmparatorluğu - **Hizmet yılları:** 1901-1916 - **Rütbesi:** Miralay - **Savaşları:** Balkan Savaşları; I. Dünya Savaşı - **Sonraki işi:** Büyük Millet Meclisi Sivas mebusu - **Eşi:** Mediha Karakol **Mustafa Vasıf Karakol** (**Kara Vasıf**), (1872 - 9 Aralık 1931, [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)), Türk asker ve siyaset adamı. [İttihat ve Terakki](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ttihat_ve_Terakki) içinde faal bir çizgi izlemiş, [İstanbul'un işgali](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul%27un_%C4%B0%C5%9Fgali) üzerine ilk gizli direniş örgütü olan [Karakol Cemiyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karakol_Cemiyeti)'ni kurmuş, [Son Osmanlı Meclisi Mebusanı (1920)](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meclis-i_Meb%C3%BBsan_6._d%C3%B6nem_mebuslar%C4%B1_listesi) ve [TBMM 1. Dönem](https://turkipedia.org/tr/wiki/TBMM_1._d%C3%B6nem_milletvekilleri_listesi)'de milletvekilliği yapmıştır. Türkiye'nin ilk muhalefet partisi olan [Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Terakkiperver_Cumhuriyet_F%C4%B1rkas%C4%B1)'na girmiş, [İzmir suikastı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zmir_Suikast%C4%B1) sanığı olarak yargılanıp aklanmıştır. ## Yaşamı 1872'de [Yemen](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yemen)'de doğdu. 1903'te kurmay yüzbaşı olarak [Harbiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara_Harp_Okulu)'yi bitirdi. [İttihat ve Terakki Cemiyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ttihat_ve_Terakki)'ne üye oldu. [31 Mart Olayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/31_Mart_Vakas%C4%B1) (1909) sırasında [Hareket Ordusu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hareket_Ordusu)'nun kurmay karargahında bulundu. Daha sonra askerlikten ayrıldı. ### Karakol Cemiyeti [I. Dünya Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._D%C3%BCnya_Sava%C5%9F%C4%B1)'nın yenilgiyle sonuçlanmasından sonra, İttihat ve Terakki yönetiminin emri üzerine, [Baha Sait Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Baha_Sait_Bey)'le birlikte [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'daki ilk direniş örgütü olan [Karakol Cemiyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karakol_Cemiyeti)'ni kurdu. Karakol Cemiyeti'nin "ittihatçı" yapısı [Mustafa Kemal](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_Kemal_Atat%C3%BCrk)'i kaygılandırıyordu. Bu Cemiyet sonunda [Heyet-i Temsiliye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Heyet-i_Temsiliye) kararıyla kapatıldı. Kara Vasıf, faaliyetleri nedeniyle İngilizlerin hakkında idam kararı çıkardığı ilk 6 kişi arasında yer aldı. [Mustafa Kemal](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_Kemal_Atat%C3%BCrk)'le iletişime geçerek, [Erzurum Kongresi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erzurum_Kongresi) Gaziantep Delegeliği, 4 Eylül-11 Eylül 1919'da toplanan [Sivas Kongresi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sivas_Kongresi)'ne katıldı ve [Heyet-i Temsiliye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Heyet-i_Temsiliye) üyeliğine getirildi. Sivas Kongresi sırasında manda fikrini savunanlar arasındaydı. ### Malta Sürgünü 12 Ocak 1920'de yeniden toplanan son Osmanlı Meclisi Mebusanı'na katıldı. Rauf Bey ile Felah-ı Vatan adlı en güçlü meclis grubununun önderlerinden biriydi. Misak-ı Milli'nin Meclis-i Mebusan'da kabul edilmesi için çaba gösterdi.[^1] ve İstanbul'un 16 Mart 1920'de işgalinden sonra [Malta sürgünleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Malta_s%C3%BCrg%C3%BCnleri) arasında yer aldı. Bir buçuk yıllık sürgün hayatının ardından [Mustafa Kemal](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_Kemal_Atat%C3%BCrk) Ankara'da rehin tuttuğu İngilizlere karşılık Rauf Bey, Vasıf ve birkaç Malta sürgününün serbest bırakılmasını istedi ve böylece Ekim 1921'de serbest bırakıldı. ### Milletvekilliği 23 Kasım 1921'de [Sivas](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sivas) Mebusu olarak [Türkiye Büyük Millet Meclisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye_B%C3%BCy%C3%BCk_Millet_Meclisi)ne girdi. Mecliste 2. Grup içinde yer aldı. Mustafa Kemal'e yönelttiği eleştirilerle dikkati çekti. 1923'te yenilenen TBMM'nin 2. Dönem'ine aday olmadı. 1925'te muhalefetin siyasal örgütü olan [Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Terakkiperver_Cumhuriyet_F%C4%B1rkas%C4%B1)na girdi ve genel sekreterliğe getirildi. 1926'da Mustafa Kemal'e düzenlenmesi planlanan [İzmir Suikastı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zmir_Suikast%C4%B1) olayıyla ilgili olarak, birçok eski ittihatçı ve [Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Terakkiperver_Cumhuriyet_F%C4%B1rkas%C4%B1) yöneticisiyle birlikte tutuklandı. [İstiklal Mahkemesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stikl%C3%A2l_mahkemesi)ndeki yargılama sonunda [Küçük Talât](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mehmed_Tal%C3%A2t_Mu%C5%9Fkara) ile aklandı.[^2] ### Ticaret yaşamı Terakkiperver Fırka'nın kapatılmasından sonra siyaset yaşamından çekilen Kara Vasıf, ömrünün geri kalanında ticaretle uğraştı. Afyonkarahisar'ın ünlü maden suları ve Madra zeytinyağı, Kara Vasıf'ın kurduğu işletmelerdir. Maden sularını Kızılay'a bağışladı. Zeytinyağı fabrikası ise ortağı Sezai Ömer Madra tarafından alındı. Bir kaza sonucu Kızıltoprak tren istasyonunda bir trenin altında kalarak 9 Aralık 1931 günü hayatını kaybetti. Zühtüpaşa Camiinde kılınan namazın ardından Karacaahmet Mezarlığına defnedildi. Ölümünden 3 yıl sonra çıkan Soyadı Kanunu üzerine eşi Mediha Hanım, Karakol soyadını almıştır. [^1]: Savran, Sungur. Bir İhtilal Olarak Millî Mücadele. Yordam Kitap, 2023, s. 113. [^2]: Ertan, Temuçin Faik. Atatürk'e Düzenlenen Suikastler. Atatürk Araştırma Merkezi, 13 Nisan 2021.