# Murad Paşa Camii (Bağdat)

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Murad_Pa%C5%9Fa_Camii_(Ba%C4%9Fdat)
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Murad Paşa Camii (Bağdat), https://tr.wikipedia.org/wiki/Murad_Pa%C5%9Fa_Camii_%28Ba%C4%9Fdat%29 (CC-BY-SA-4.0)

- **Görüntü:** جامع المرادية.jpg
- **Mimari tarz:** Abbâsî; Osmanlı; İslam
- **Konum:** Bağdat, Irak
- **Tamamlanma:** 1570
- **Kubbe sayısı:** 7
- **Minare sayısı:** 1
- **Malzeme:** Tuğla

**Murad Paşa Camii** (جامع المرادية), [Irak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Irak)'ın başkenti [Bağdat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C4%9Fdat)'ta bulunan bir [cami](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cami)dir. Cami, 16. yüzyılda [Osmanlı dönemi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)nde Bağdat valisi Murad Paşa tarafından inşa edilmiş olup [Er-Rusafe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Er-Rusafe) semtinde El-Meydan Meydanı'nda, Savunma Bakanlığı'nın karşısında ve eski bir kalenin yanında, [El-Ahmediye Camii](https://turkipedia.org/tr/wiki/El-Ahmediye_Camii_ve_Medresesi) ile [Özbek Camii](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96zbek_Camii) arasında yer almaktadır.

Cami, erken Osmanlı dönemine aittir.[^1][^2] Caminin minaresinin bazılarına göre Bağdat'taki en güzel [minare](https://turkipedia.org/tr/wiki/Minare) olduğu düşünülmektedir.[^3]

## Tarihçe

Caminin inşasına 1566 yılında, o dönemde Bağdat valisi olan Murad Paşa tarafından başlandı. 1570 yılında tamamlanan camiye, Murad Paşa'nın adından dolayı "el-Muradiye" adı verildi.[^4] Açılış tarihinde bir kutlama düzenlendi. 1686 yılında Vali Ahmed Paşa Elbu Şanak, camiye bitişik hanı yeniledi ve cami hizmetleri için bir su borusu ekledi. Son olarak 1903 yılında yenilenen cami, günümüzde hala ayaktadır.[^5] Cami, mimarisi ve süslemeleri nedeniyle Bağdat halkı için bir gurur kaynağı olmuştur.[^6]

Cami, bir miras olarak kabul edilir ve Bağdat'taki çoğu dini yapının ihmal edildiği bir dönemde, 2009 yılında restore edilmiştir.[^7]

## Mimarisi

![Murad Paşa Camii (1932)](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c9/Baghdad_LOC_13186.jpg/1280px-Baghdad_LOC_13186.jpg)
*Murad Paşa Camii (1932) (public-domain)*

Cami, geniş bir arazi üzerine tuğla ve sıva ile inşa edilmiş olup 1.125 metrekare alana sahiptir. Şapeli dikdörtgen şeklinde olup duvarları kalındır ve [mihrabı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mihrap)nın yüksekliği 10 metredir. Bina, sivri kemerlerle birbirine bağlanan dört silindirik mermer sütun üzerine oturan yedi kubbe ile taçlandırılmıştır. Bu kubbelerin en büyüğü, şapelin üzerinde bulunan ve yarım küre şeklinde ve yassılaştırılmış olan merkezi kubbedir. Kubbenin içi, boynunun etrafında dönen [Kur'an](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kur%27an) ayetleriyle, dışı ise mavi ve yeşil çini ile süslenmiştir. Diğer altı kubbe daha küçüktür.[^8] Caminin kubbesi, çevresinin [Çin mimarisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87in_mimarisi)nin tırtıklı kenarına benzer şekilde tırtıklı olması nedeniyle genellikle "Çin Kubbesi" olarak adlandırılır.[^9] Yaz şapelinin kuzeybatı köşesinde, aynı zamanda süslenmiş olan minare bulunmaktadır. İçeride, bir sıra [mukarnas](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mukarnas) üzerine oturan ve tepesinde yivli bir soğan biçimli çıkıntı bulunan havuza çıkan spiral bir merdiven bulunmaktadır.[^10] Minare, Osmanlı etkisi olmaksızın [Abbâsî tarzı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abb%C3%A2s%C3%AE_mimarisi)nda inşa edilmiş geleneksel bir Bağdat minaresidir.[^11]

[^1]: Arşivlenmiş kopya. www.algardenia.com, 30 Nisan 2018. <https://www.algardenia.com/2014-04-04-19-52-20/menouats/35233-2018-04-30-20-42-42.html>
[^2]: Arşivlenmiş kopya. <https://ketabpedia.com/%D8%AA%D8%AD%D9%85%D9%8A%D9%84/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%8A%D8%AE-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%AC%D8%AF-%D8%A8%D8%BA%D8%AF%D8%A7%D8%AF-%D9%88%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%A7/>
[^3]: فرنسيس, بشير يوسف. E-Kutub Ltd. <https://books.google.com/books?id=RcsxDwAAQBAJ>
[^4]: فرنسيس, بشير يوسف. E-Kutub Ltd. <https://books.google.com/books?id=RcsxDwAAQBAJ>
[^5]: Arşivlenmiş kopya. www.algardenia.com, 30 Nisan 2018. <https://www.algardenia.com/2014-04-04-19-52-20/menouats/35233-2018-04-30-20-42-42.html>
[^6]: Arşivlenmiş kopya. tableegh.imamali.net. <https://tableegh.imamali.net/index.php?id=1458>
[^7]: Arşivlenmiş kopya. 20 Mayıs 2023. <https://www.independentarabia.com/node/453476/%D9%85%D9%86%D9%88%D8%B9%D8%A7%D8%AA/%D9%85%D8%B3%D8%A7%D8%AC%D8%AF-%D9%88%D9%83%D9%86%D8%A7%D8%A6%D8%B3-%D8%A8%D8%BA%D8%AF%D8%A7%D8%AF-%D8%AA%D8%B3%D8%AA%D8%AC%D8%AF%D9%8A-%D9%85%D8%A2%D8%B0%D9%86%D9%87%D8%A7-%D9%88%D8%A3%D8%AC%D8%B1%D8%A7%D8%B3%D9%87%D8%A7-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D9%88%D9%84%D9%89>
[^8]: فرنسيس, بشير يوسف. E-Kutub Ltd. <https://books.google.com/books?id=RcsxDwAAQBAJ>
[^9]: Arşivlenmiş kopya. tableegh.imamali.net. <https://tableegh.imamali.net/index.php?id=1458>
[^10]: فرنسيس, بشير يوسف. E-Kutub Ltd. <https://books.google.com/books?id=RcsxDwAAQBAJ>
[^11]: Arşivlenmiş kopya. tableegh.imamali.net. <https://tableegh.imamali.net/index.php?id=1458>
