Meri Paşa

Mellahzâde Mehmed Meri Paşa (; 1853 – 22 Kasım 1930), Arap asıllı Osmanlı ve sonradan Suriyeli devlet adamı ve siyâsetçidir.

Hayatı

1853 Halep doğumludur. Arap kökenli Mellahzâde'nin oğludur. İlköğrenimini özel bir mektepte tamamladı. 1876'da Mekteb-i Sultânî'dan mezûn oldu.^{[1]Itri, Abd al-Ghani, Hadeeth al-Abqariyyat, s. 119.} 1885-1897 yıllarında Muhtelit Ticâret Mahkemesi Reîsi, 1899-1900 yıllarında Halep Şehremini, 1906-1907 yıllarında ise Ziraât Bankası Meclis-i İdâre Reîsi olarak görev yaptı.^{[2]Salnâme: Vilâyet Halab. 1303/ 1885-86, s. 119; 1314/ 1896-97, s. 126; 1317/ 1899-1900, s. 357; 1323/ 1905-06, s. 159–160; 1324/ 1906-07, s. 146.} 5 Aralık 1908'de 114 oy ile Halep mebûsu olarak Meclis-i Âyan üyesi oldu.^{[3]Güneş, İhsan. Türk Parlamento Tarihi. Meşrutiyete Geçiş Süreci. I. ve II. Meşrutiyet. Ayân ve Mebûsân Meclisleri Üyelerinin Özgeçmişleri. TBMM Yayınları, s. 376.} Meclis-i Âyan üyeliği esnâsında kânûna aykırı bir şekilde vergi topladığı iddiâ edildi.^{[4]Gazel, Ahmet A.. Osmanlı Meclis-i Mebusanı'nda Parlamenter Denetim, 1908-1920. Çizgi Kitabevi, 2007, s. 219.} 14 Ağustos 1909'da Halep Evkaf Muhâsebeciliği görevine atandığında^{[5]Demir, Fevzi. Osmanlı Devleti'nde II. Meşrutiyet Dönemi Meclis-i Mebusan Seçimleri, 1908-1914. İmge Kitabevi, 2007, s. 379.} Halep mebûsu vazîfesinden istifâ etti.^{[6]Öztuna, Yılmaz. Başlangıcından Zamanımıza Kadar Büyük Türkiye Tarihi: Türkiye'nin Siyasî, Medenî, Kültür, Teşkilât ve San'at Tarihi. Ötüken Neşriyat, 1978, s. 238.}

Osmanlı İmparatorluğu'nun çöküşünün ardından Meri Paşa, I. Faysal yönetiminde Suriye'de kurulan ilk modern Arap devletinin temellerine katkıda bulundu. Deyr-i Zor Sancağı'nın işgâl döneminde vâlilik görevini üstlendi. Suriye Ulusal Kongresi'nin (1919-1920) Başkan Vekili seçildi.^{[7]Russel, Malcolm B.: The First Modern Arab State: Syria under Faysal, 1918-1920, s. 148. Bibliotheca Islamica, Minneapolis, 1985.} Suriye Fransız Mandası döneminde 1924-1926 yıllarında Halep Devleti'nin Genel Vâliliği'ni sürdürdü. 22 Kasım 1930'da Halep'te öldü.^{[8]Recueil des Actes Administratifs du Haut-Commissariat de la République Française en Syrie et au Liban. Beirut, 1921-1939.}