# Mehmed Talât Muşkara

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Mehmed_Tal%C3%A2t_Mu%C5%9Fkara
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Mehmed Talât Muşkara, https://tr.wikipedia.org/wiki/Mehmed_Tal%C3%A2t_Mu%C5%9Fkara (CC-BY-SA-4.0)

**Mehmed Talât Muşkara** (1880, [Muşkara](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nev%C5%9Fehir) - 1959, [İzmir](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zmir)), Türk siyasetçi ve gazetecidir. [İttihat ve Terakki Cemiyetinin](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ttihat_ve_Terakki) İzmir "katib-i mes'ulü" (genel sekreteri) olmuştur.[^1][^2]

İttihat ve Terakki'nin önemli isimlerinden, Dahiliye Nazırı ve Sadrazam [Talât Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Talat_Pa%C5%9Fa)'dan farklı olması için **"Küçük Talât"** olarak bilinir.

## Yaşamı

Mehmed Talât (Muşkara) Bey [Nevşehir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Nev%C5%9Fehir)lidir.[^3]

İttihat ve Terakki'ye 1908 yılından önce girdi. [Jandarma](https://turkipedia.org/tr/wiki/Jandarma) Heyet-i Teftişiyesi Reis-i Sanisi iken askerlikten 1910'da Cemiyet'in isteği ve onayı üzerine istifa etti. [II. Meşrutiyet](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0kinci_Me%C5%9Frutiyet)'ten sonra Merkez-i Umumi'nin kararı ile İttihat ve Terakki'nin Aydın Vilayeti Müfettişi olarak [İzmir](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zmir)'e geldi. Burada *İttihad* ve *Anadolu* gazetelerinin yayınlanmasına ön ayak oldu. 1913'te İttihat ve Terakki'nin kongresi sonrasında Cemiyet'in genel merkez üyesi olarak seçilince İzmir'den ayrıldı, yerine [Mahmut Celal (Bayar)](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cel%C3%A2l_Bayar) atandı. [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a giden Küçük Talât Bey, [Ziya Gökalp](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ziya_G%C3%B6kalp) ile birlikte Cemiyet'in yayın işleri ile görevlendirildi.[^4] 1917-1918 yılları arasında [*Yeni Mecmua*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yeni_Mecmua_%281917%29) dergisinin imtiyaz sahibi ve mesul müdürü oldu.[^5]

![Yeni Mecmua'nın yazar ve yayıncıları Büyükada Yat Kulübü'de. Oturanlar (soldan): Nihat Bey, Küçük Tâlat Bey, Fuat Köprülü, Necmettin Sadak, Bahâeddin Şakir, Refik Halit, Falih Rıfkı, Fazıl Ahmet. Ayaktakiler: Kazım Şinasi, Yahya Kemal ve Ziya Gökalp](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/1/17/Ziya_G%C3%B6kalp_yazar_arkada%C5%9Flar%C4%B1yla_B%C3%BCy%C3%BCkada_Yat_Kul%C3%BCb%C3%BC.jpg)
*Yeni Mecmua'nın yazar ve yayıncıları Büyükada Yat Kulübü'de. Oturanlar (soldan): Nihat Bey, Küçük Tâlat Bey, Fuat Köprülü, Necmettin Sadak, Bahâeddin Şakir, Refik Halit, Falih Rıfkı, Fazıl Ahmet. Ayaktakiler: Kazım Şinasi, Yahya Kemal ve Ziya Gökalp (public-domain)*

[I. Dünya Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._D%C3%BCnya_Sava%C5%9F%C4%B1)'ndaki yenilginin ardından İttihatçı avının başladığı günlerde Küçük Talât Bey, İstanbul'da saklanırken tutuklandı. 7-8 Ağustos 1919 gecesi, [Enver Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Enver_Pa%C5%9Fa)'nın amcası olan [Halil (Kut) Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Halil_Kut) ile birlikte hapis oldukları [Bekirağa Bölüğü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bekira%C4%9Fa_B%C3%B6l%C3%BC%C4%9F%C3%BC)'nden kaçtı. Küçük Talât Bey, Halil Paşa ile birlikte [Erzurum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erzurum)'a giderek [Kâzım Karabekir](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%A2z%C4%B1m_Karabekir)'in karargahında 7-8 gün kaldıktan sonra [Kafkasya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kafkasya)'ya geçti.[^6] Halil Paşa ve Küçük Talât Bey, Azerbaycan Bolşevik Partisi ile temas kurdular.[^7]

[Şark Milletleri Kurultayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Birinci_Do%C4%9Fu_Halklar%C4%B1_Kurultay%C4%B1)'na (1-8 Eylül 1920) katılmak için Halil Paşa ve [Bahâeddin Şâkir Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bah%C3%A2eddin_%C5%9E%C3%A2kir) ile Bakü'ye gitti. Aynı yıl [Mustafa Suphi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_Suphi) başkanlığındaki Komünistler Bakü'ye gelince burada ittihatçıların kurduğu [Türkiye Komünist Fırkası](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye_Kom%C3%BCnist_F%C4%B1rkas%C4%B1_%28%C4%B0ttihat%C3%A7%C4%B1%29) dikkatlerini çekti. Mustafa Suphi, Bakü'de bu "ittihatçı komünistler"in bazıları ile ilişki kurarak Türkiye İştirakiyun Teşkilatını kurdu.[^8] Ancak bir süre sonra Mustafa Suphi, ittihatçılar tarafından Azerbaycan'da kurulan Türkiye Komünist Fırkası'ndan bazı ittihatçıları attı. Atılanlar içinde Halil Paşa, Küçük Talât ve Bahâeddin Şâkir beyler vardı.[^9]

Bunun üzerine [Anadolu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Anadolu)'nun durumunu anlamak için Anadolu'ya doğru yola çıktı. [Trabzon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Trabzon)'a gelen Küçük Talât Bey, buradaki [Müdafaa-i Hukukçular](https://turkipedia.org/tr/wiki/Trabzon_Muh%C3%A2faza-i_Hukuk-%C4%B1_Milliye_Cemiyeti) ile ilişkiye girdi. Trabzon'dan çıkarılması emri gelince, İstanbul'a gitmeyi uygun gördü. Daha sonra, Küçük Talât Bey de Halil Paşa'nın ardından Batum'a gitti.

5 Ekim 1921'de [Batum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Batum)'da beş kişi ile İttihat ve Terakki Kongresi toplandı. [Dr. Nazım Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Doktor_N%C3%A2z%C4%B1m), Halil Paşa, Küçük Talât ve Dr. Raik beyler "Kongre yetkisine sahip Merkez-i Umumi" olarak Enver Paşa'nın kaldığı küçük evde bir araya geldiler, başkanlığı Enver yaptı, delegeler Anadolu'daki mücadeleyi Mustafa Kemal'den daha iyi idare edeceklerini fakat bu iş için hazırlık yapmak gerektiğini savunmuştur. Kongre'nin sona erdiği gün altı maddelik bir karar metni [Ankara](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ankara)'ya, [Millet Meclisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye_B%C3%BCy%C3%BCk_Millet_Meclisi)'ne gönderilmiş; yazıyı Kongre İcra Bürosu olarak Küçük Talât, Dr. Nazım ve Halil Paşa; Merkez-i Umumi adına da Enver Paşa ile Dr. Raik, Ali ve Şadi diye imzalamışdı.

[Sakarya Meydan Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sakarya_Meydan_Muharebesi) neticesinde Mustafa Kemal Paşa ve orduları kazanınca Anadolu'ya geçmekten vazgeçen Enver Paşa, [Bolşevikler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bol%C5%9Fevikler)e karşı [Basmacı Ayaklanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Basmac%C4%B1_Hareketi)'nı yönetirken [Türkistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkistan)'da öldürüldü. [Talât Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Talat_Pa%C5%9Fa), [Cemâl Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cemal_Pa%C5%9Fa) ve diğer ittihatçı liderlerin öldürülmesi üzerine cemiyetin tesiri azalmış ve parti faaliyeti Türkiye'de çözülmüştü. Yeniden yurda dönen Küçük Talât Bey, İstanbul [Akaretler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Akaretler)'deki babası Ziya Bey'in evine yerleşti. 1925 yılında kardeşi Vasfi Bey'in çağrısı üzerine İzmir'e geldi.[^10]

Mustafa Kemal Paşa'ya düzenlenen [İzmir Suikastı girişimi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zmir_Suikast%C4%B1) yargılamaları sırasında Ankara'da yargılandı. [İstiklal Mahkemesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stikl%C3%A2l_mahkemesi)ndeki yargılama sonunda Küçük Talât ve [Kara Vasıf](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_Vas%C4%B1f_Karakol) aklanmıştır.[^11]

## Ailesi

Oğlu Turan Muşkara (1922-2003), Türk iş adamı. [Michigan Üniversitesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Michigan_%C3%9Cniversitesi)'nde Yüksek Mühendislik okumuş[^12] ve İMAS İklimlendirme A. Ş. kurucusudur.[^13] 1998'de *İzmir ve Karşıyaka Anıları* yayınlanmıştır.

Oğlu Celasin Muşkara (1924-2001), Türk spor yöneticisi.[^14]

[^1]: İzmir Milli Kütüphane Tarihçesi. İzmir Milli Kütüphane. <http://www.izmirmillikutuphane.com/Kutuphanemiz-Tarihcesi>
[^2]: Yılmaz, Yunus. Mustafa Suphi ve onun TKP'sine karşı olan Sol, Sosyalist İttihatçı Küçük Talat Bey. 21 Eylül 2019. <https://www.utkugazetesi.net/?Syf=22&Mkl=1099704>
[^3]: Özmakas, Yavuz. Küçük Talat (Muşkara) Bey. Academia.edu. <https://www.academia.edu/107461148/_%C4%B0zmir_Suikast%C4%B1_giri%C5%9Fiminden_portreler_5_K%C3%BC%C3%A7%C3%BCk_Talat_Mu%C5%9Fkara_Bey>
[^4]: Özmakas, Yavuz. Küçük Talat (Muşkara) Bey. Academia.edu. <https://www.academia.edu/107461148/_%C4%B0zmir_Suikast%C4%B1_giri%C5%9Fiminden_portreler_5_K%C3%BC%C3%A7%C3%BCk_Talat_Mu%C5%9Fkara_Bey>
[^5]: Çoruk, Ali Şükrü. İttihat ve Terakki Tarafından Birinci Dünya Savaşı Sırasında Basın ve Edebiyat Dünyasına Yapılan Örtülü Ödenek Harcamaları. İstanbul Üniversitesi, 2018, s. 82, 83. <https://cdn.istanbul.edu.tr/file/JTA6CLJ8T5/274A751695124E9480664281C0B383C8>
[^6]: Özmakas, Yavuz. Küçük Talat (Muşkara) Bey. Academia.edu. <https://www.academia.edu/107461148/_%C4%B0zmir_Suikast%C4%B1_giri%C5%9Fiminden_portreler_5_K%C3%BC%C3%A7%C3%BCk_Talat_Mu%C5%9Fkara_Bey>
[^7]: Yılmaz, Yunus. Mustafa Suphi ve onun TKP'sine karşı olan Sol, Sosyalist İttihatçı Küçük Talat Bey. 21 Eylül 2019. <https://www.utkugazetesi.net/?Syf=22&Mkl=1099704>
[^8]: Yılmaz, Yunus. Mustafa Suphi ve onun TKP'sine karşı olan Sol, Sosyalist İttihatçı Küçük Talat Bey. 21 Eylül 2019. <https://www.utkugazetesi.net/?Syf=22&Mkl=1099704>
[^9]: Özmakas, Yavuz. Küçük Talat (Muşkara) Bey. Academia.edu. <https://www.academia.edu/107461148/_%C4%B0zmir_Suikast%C4%B1_giri%C5%9Fiminden_portreler_5_K%C3%BC%C3%A7%C3%BCk_Talat_Mu%C5%9Fkara_Bey>
[^10]: Özmakas, Yavuz. Küçük Talat (Muşkara) Bey. Academia.edu. <https://www.academia.edu/107461148/_%C4%B0zmir_Suikast%C4%B1_giri%C5%9Fiminden_portreler_5_K%C3%BC%C3%A7%C3%BCk_Talat_Mu%C5%9Fkara_Bey>
[^11]: Ertan, Temuçin Faik. Atatürk'e Düzenlenen Suikastler. Atatürk Araştırma Merkezi, 13 Nisan 2021. <https://ataturkansiklopedisi.gov.tr/detay/857/Atat%C3%BCrk%E2%80%99e-D%C3%BCzenlenen-Suikastler>
[^12]: Özmakas, Yavuz. Küçük Talat (Muşkara) Bey. Academia.edu. <https://www.academia.edu/107461148/_%C4%B0zmir_Suikast%C4%B1_giri%C5%9Fiminden_portreler_5_K%C3%BC%C3%A7%C3%BCk_Talat_Mu%C5%9Fkara_Bey>
[^13]: Kimler Geldi, Kimler Geçti : Turan Muşkara. 16 Haziran 2022. <https://www.termodinamik.info/sektorun-hafizasi/kimler-geldi-kimler-gecti-turan-muskara>
[^14]: Aramızdan Ayrılanlar. <https://www.1912karsiyaka.org/aramizdan-ayrilanlar>
