# Mehmed Selim Efendi

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Mehmed_Selim_Efendi
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Mehmed Selim Efendi, https://tr.wikipedia.org/wiki/Mehmed_Selim_Efendi (CC-BY-SA-4.0)

![1909 yılında seremoni kıyafetleriyle](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/e/e7/Mehmet_selim_efendi.jpg)
*1909 yılında seremoni kıyafetleriyle (Lucy Mary Jane Garnett (1849-1934) died more than 70 years ago., public-domain)*

- **Eşi:** Deryal Hanımefendi; Nilüfer Eflakyer Hanımefendi; Pervin Dürrü Yekta Hanımefendi
- **Çocukları:** Emine Nemika Esin; Mehmed Abdülkerim Efendi
- **Hanedan:** Osmanlı Hanedanı
- **Babası:** II. Abdülhamid
- **Annesi:** Bedrifelek Kadınefendi
- **Doğum tarihi:** 11 Ocak 1870
- **Doğum yeri:** Dolmabahçe Sarayı, İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu
- **Ölüm yeri:** Cünye, Beyrut, Lübnan
- **Defin yeri:** Süleymaniye Külliyesi, Şam, Suriye
- **Dini:** Sünni İslam

**Mehmed Selim Efendi** (11 Ocak 1870, [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul) - 4 Mayıs 1937, Beyrut), 34. Osmanlı padişahı [II. Abdülhamid](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Abd%C3%BClhamid)'in en büyük oğluydu.

## İlk yılları

Mehmed Selim Efendi, 11 Ocak 1870 tarihinde babası tahta çıkmadan önce [Beşiktaş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Be%C5%9Fikta%C5%9F), [Dolmabahçe Sarayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dolmabah%C3%A7e_Saray%C4%B1)'nda doğdu.[^1] Annesi [Bedrifelek Kadınefendi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bedrifelek_Kad%C4%B1nefendi)ydi.[^2][^3] 7 Nisan 1877'de hanedan üyeleri, [Yıldız Sarayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Y%C4%B1ld%C4%B1z_Saray%C4%B1)'na taşındığından dolayı artık burada yaşamaya devam etti. Sünneti, [V. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/V._Mehmed)'in büyük oğlu Şehzade [Mehmed Ziyaeddin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mehmed_Ziyaeddin_Efendi), [I. Abdülmecid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClmecid)'in torunu Şehzade [İbrahim Tevfik](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0brahim_Tevfik_Efendi) ve Sultan [Abdülaziz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClaziz)'in oğulları [II. Abdülmecid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClmecid_Efendi), Şehzade [Mehmed Şevket](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mehmed_%C5%9Eevket_Efendi) ve Şehzade [Mehmed Seyfeddin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mehmed_Seyfeddin_Efendi) ile birlikte 17 Aralık 1883'te gerçekleşti.[^4] İlk eğitimini [Yıldız Sarayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Y%C4%B1ld%C4%B1z_Saray%C4%B1)'nda bulunan Şehzade Mektebi'nde, kardeşi Şehzade [Mehmed Abdülkadir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mehmed_Abd%C3%BClkadir_Efendi) ve [Sultan Abdülaziz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClaziz)'in oğlu Şehzade [Abdülmecid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClmecid_Efendi) ile birlikte aldı, hocası Baha Efendi'ydi.[^5][^6] Ahmed Mazharüddin Efendi, ona Farsçayı, Mehmed Nuri Efendi ise Fransızcayı öğretti.

## Askeri kariyeri

Şehzade Mektebi'ni bitirdikten sonra [Harp Okulu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara_Harp_Okulu)'na kaydoldu ve [Mirliva](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mirliva) rütbesiyle mezun olarak orduya katıldı, daha sonra [Birinci Ferik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fer%C3%AEk-i_evvel) rütbesine yükseldi.[^7] Kendisine [Yıldız Sarayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Y%C4%B1ld%C4%B1z_Saray%C4%B1) arazisinde bir köşk tahsis edilmişti. 27 Nisan 1909'da II. Abdülhamit tahttan indirilip, Selanik'e sürgüne gönderildi ancak Mehmed Selim Efendi, başkent İstanbul'da kalmaya devam etti. Başlangıçta II. Abdülhamit'in halefi olarak Padişahlık makamına Mehmed Selim Efendi seçilmişti, ancak bunun için Osmanlı padişahlarının, hanedanın en yaşlı üyesi olan üyeden seçilmesini içeren veraset kanununda değişiklik yapılması gerekiyordu ve bunun için siyasi nedenler de araya karışınca, [II. Abdülhamid](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Abd%C3%BClhamid)'in kardeşi [V. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/V._Mehmed)'in padişahlık makamına getirildi. Mehmed Selim Efendi ve küçük kardeşi Şehzade [Ahmed Nureddin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ahmed_Nureddin_Efendi_%28II._Abd%C3%BClhamid%27in_o%C4%9Flu%29), başlangıçta kız kardeşleri [Zekiye Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zekiye_Sultan)'ın konağına yerleştiler. Daha sonrasında mevcut iktidar tarafınca Mehmed Selim Efendi'ye [Serencebey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Serencebey)'de bir konak tahsis edildi. Sultan [V. Mehmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/V._Mehmed)'in tahta çıkışından sonra 1909 yılında tanıştığı edebiyatçı [Halid Ziya Uşaklıgil](https://turkipedia.org/tr/wiki/Halid_Ziya_U%C5%9Fakl%C4%B1gil)'in anılarında belirttiğine göre, Mehmed Selim Efendi kısa boylu, gergin ve genç yaşına rağmen yıpranmış bir adamdı. Şehzade [Yusuf İzzeddin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yusuf_%C4%B0zzeddin_Efendi)'in ortak özelliği olan, tüm vücudunu kaplayan sinirli bir titremeye sahipti. 1886 yılında Deryal Hanımefendi, 1905 yılında Nilüfer Eflakyer Hanımefendi, 1910 yılında da Pervin Dürrü Yekta Hanımefendi'yle [Yıldız Sarayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Y%C4%B1ld%C4%B1z_Saray%C4%B1)'nda yapılan düğünlerle evlendi. İlk evliliğinden 1887 yılında Emine Nemika Esin adında bir kızı, ikinci evliliğinden ise 1906 yılında [Mehmed Abdülkerim Efendi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mehmed_Abd%C3%BClkerim_Efendi) adında bir oğlu oldu.

![Şehbal dergisinin 15 Mayıs 1909 tarihli yayınından bir görseli](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/e/ec/1909_05_10_Sehzade_Selim.jpg)
*Şehbal dergisinin 15 Mayıs 1909 tarihli yayınından bir görseli (Şehbal dergisi, public-domain)*

Mehmed Selim Efendi 1 Kasım 1922 günü [saltanatın kaldırılması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saltanat%C4%B1n_kald%C4%B1r%C4%B1lmas%C4%B1)ndan sonra ilk olarak [Şam](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eam)'a daha sonrasında ise [Beyrut](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beyrut)'a yerleşti, sürgüne çıkarken [Birinci Ferik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fer%C3%AEk-i_evvel) (orgeneral) rütbesindeydi.

1925 yılında gerçekleşen [Şeyh Sait başkaldırısı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eeyh_Said_%C4%B0syan%C4%B1)nda yılında Diyarbakır [Ulu Camii](https://turkipedia.org/tr/wiki/Diyarbak%C4%B1r_Ulu_Camii)'de [halife](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hil%C3%A2fet) sıfatıyla adına hutbe okundu. İsyanın, Şehzâde'nin çok popüler olduğu Suriye'ye sıçramasını Fransa kanlı şekilde önledi. Sonuç olarak bu olaya yönelik şehzadenin bir bağlantısı yoktu. Suriye'de çok popüler olup, toplum tarafından *Sultan Selim* diye anılır, kaldığı eve de *Kasrü’l-Melik (Hükümdar Evi)* denirdi. [Ankara hükûmeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ankara_H%C3%BCk%C3%BBmeti)nin isteği üzerine Fransızlar tarafından, Şam'dan; [Beyrut](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beyrut)'un sayfiye bölgesi [Cünye](https://turkipedia.org/tr/wiki/C%C3%BCnye)'ye nakledildi. Selim Efendi, Osmanlı hanedan mallarını geri alabilmek için, hanedan reisi ve son halife [Abdülmecid Efendi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClmecid_Efendi)'nin de onayıyla 1920-1924 arası Fransa Cumhurbaşkanı olan avukat [Alexandre Millerand](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alexandre_Millerand)'a vekalet verdi. Millerand, [Ankara](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ankara_H%C3%BCk%C3%BBmeti)'ya başvurarak, hanedana emlâk-ı hümayundan ([II. Abdülhamid](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Abd%C3%BClhamid)'in şahsi mülkü olup, [Ankara hükümeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ankara_H%C3%BCk%C3%BBmeti)nce el konulan mallardan) sembolik bir yer verilmesini istedi. Buna istinaden [Lahey Uluslararası Adalet Divanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Uluslararas%C4%B1_Adalet_Divan%C4%B1)'nda dava açarak, [Türkiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye) dışındaki arazide hak iddia edeceğini bildirdi.[^8] [Filistin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Filistin)'de 4000 km² arazi ile [Musul](https://turkipedia.org/tr/wiki/Musul) petrollerindeki padişah hissesi de bunlar arasındaydı. Ancak [Ankara hükümeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ankara_H%C3%BCk%C3%BBmeti), bu isteği reddetti.

## Ölümü

4 Mayıs 1937 tarihinde [Cünye](https://turkipedia.org/tr/wiki/C%C3%BCnye)'de öldü. Mezarı Suriye'nin Şam kentinde bulunan [Süleymaniye Külliyesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCleymaniye_K%C3%BClliyesi_%28%C5%9Eam%29)'ndedir.[^9][^10]

## Ödülleri

**Ottoman honours**

- [Hanedan-ı Âli Osman Nişanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hanedan-%C4%B1_%C3%82li_Osman_Ni%C5%9Fan%C4%B1)[^11][^12]
- [İftihar Nişanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ftihar_Ni%C5%9Fan%C4%B1)[^13][^14]
- [İmtiyaz Nişanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0mtiyaz_Ni%C5%9Fan%C4%B1)[^15][^16]
- [Osmaniye Nişanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osm%C3%A2niye_Ni%C5%9Fan%C4%B1)[^17][^18]
- [Mecidiye Nişanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mecidiye_Ni%C5%9Fan%C4%B1)[^19][^20]
- [Gümüş İmtiyaz Madalyası](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0mtiyaz_Madalyas%C4%B1)[^21][^22][^23]
- [Altın İmtiyaz Madalyası](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0mtiyaz_Madalyas%C4%B1)[^24][^25][^26]
- [Altın Liyakat Madalyası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Liy%C3%A2kat_Madalyas%C4%B1_%28Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu%29)[^27][^28][^29]
- [Altın Hicaz Demir Yolu Madalyası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hicaz_Demiryolu_Madalyas%C4%B1)[^30][^31][^32]
- [1912-1913 Türk-Yunan Savaşı Madalyası](https://turkipedia.org/tr/wiki/1912-1913_T%C3%BCrk-Yunan_Sava%C5%9F%C4%B1_Madalyas%C4%B1)[^33][^34][^35]

**Uluslararası ödüller**

- Avusturya-Macaristan, : [Leopold Nişanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Leopold_Ni%C5%9Fan%C4%B1_%28Avusturya%29), *6 Haziran 1918*

## Popüler kültürdeki yeri

- 2017 yapımı [Payitaht: Abdülhamid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Payitaht_Abd%C3%BClhamid) dizisinde Şehzade Mehmed Selim'i Türk oyuncu [İlker Kızmaz](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0lker_K%C4%B1zmaz) canlandırmıştır.

[^1]: HIH Prince Shehzade MEHMED SELIM Efendi. <http://freepages.genealogy.rootsweb.ancestry.com/~royalty/turkey/i216.html#I216>
[^2]: Adra, Jamil. Genealogy of the Imperial Ottoman Family 2005. 2005, s. 23. <https://archive.org/details/GenealogyOfTheImperialOttomanFamily2005>
[^3]: Yılmaz Öztuna. II. Abdülhamîd: zamânı ve şahsiyeti. Kubbealti Publishing, 2008, s. 230-232.
[^4]: Akyıldız, Ali. Son Dönem Osmanlı Padişahlarının Nikâh Meselesi. DSpace@29 Mayıs, 15 Mart 2018, s. 697. <https://openaccess.29mayis.edu.tr/xmlui/handle/20.500.12723/1833>
[^5]: Oriental Gardens: An Illustrated History. Chronicle Books, 1992, s. 21. <https://archive.org/details/orientalgardensi00titl/page/21>
[^6]: NewSpot, Volumes 13-24. General Directorate of Press and Information, 1999.
[^7]: Ekinci, Ekrem Buğra. Uygurların Tahtında Talihsiz Bir Osmanlı Şehzâdesi. www.erkembugraekinci.com, 1 Şubat 2019. <http://www.ekrembugraekinci.com/article/?ID=377>
[^8]: Bardakçı, Murat. Neslishah: The Last Ottoman Princess. Oxford University Press, 2017, s. 139.
[^9]: Adra, Jamil. Genealogy of the Imperial Ottoman Family 2005. 2005, s. 23. <https://archive.org/details/GenealogyOfTheImperialOttomanFamily2005>
[^10]: Yılmaz Öztuna. II. Abdülhamîd: zamânı ve şahsiyeti. Kubbealti Publishing, 2008, s. 230-232.
[^11]: Salnâme-i Devlet-i Âliyye-i Osmanîyye, 1333-1334 Sene-i Maliye, 68. Sene. Hilal Matbaası, 1918, s. 64-65.
[^12]: Yılmaz Öztuna. Başlangıcından zamanımıza kadar büyük Türkiye tarihi: Türkiye'nin siyasî, medenî, kültür, teşkilât ve san'at tarihi. Ötüken Yayınevi, 1978, s. 164.
[^13]: Salnâme-i Devlet-i Âliyye-i Osmanîyye, 1333-1334 Sene-i Maliye, 68. Sene. Hilal Matbaası, 1918, s. 64-65.
[^14]: Yılmaz Öztuna. Başlangıcından zamanımıza kadar büyük Türkiye tarihi: Türkiye'nin siyasî, medenî, kültür, teşkilât ve san'at tarihi. Ötüken Yayınevi, 1978, s. 164.
[^15]: Salnâme-i Devlet-i Âliyye-i Osmanîyye, 1333-1334 Sene-i Maliye, 68. Sene. Hilal Matbaası, 1918, s. 64-65.
[^16]: Yılmaz Öztuna. Başlangıcından zamanımıza kadar büyük Türkiye tarihi: Türkiye'nin siyasî, medenî, kültür, teşkilât ve san'at tarihi. Ötüken Yayınevi, 1978, s. 164.
[^17]: Salnâme-i Devlet-i Âliyye-i Osmanîyye, 1333-1334 Sene-i Maliye, 68. Sene. Hilal Matbaası, 1918, s. 64-65.
[^18]: Yılmaz Öztuna. Başlangıcından zamanımıza kadar büyük Türkiye tarihi: Türkiye'nin siyasî, medenî, kültür, teşkilât ve san'at tarihi. Ötüken Yayınevi, 1978, s. 164.
[^19]: Salnâme-i Devlet-i Âliyye-i Osmanîyye, 1333-1334 Sene-i Maliye, 68. Sene. Hilal Matbaası, 1918, s. 64-65.
[^20]: Yılmaz Öztuna. Başlangıcından zamanımıza kadar büyük Türkiye tarihi: Türkiye'nin siyasî, medenî, kültür, teşkilât ve san'at tarihi. Ötüken Yayınevi, 1978, s. 164.
[^21]: Salnâme-i Devlet-i Âliyye-i Osmanîyye, 1333-1334 Sene-i Maliye, 68. Sene. Hilal Matbaası, 1918, s. 64-65.
[^22]: Yılmaz Öztuna. Başlangıcından zamanımıza kadar büyük Türkiye tarihi: Türkiye'nin siyasî, medenî, kültür, teşkilât ve san'at tarihi. Ötüken Yayınevi, 1978, s. 164.
[^23]: Alp, Ruhat. Osmanlı Devleti'nde Veliahtlık Kurumu (1908-1922). 2018, s. 173.
[^24]: Salnâme-i Devlet-i Âliyye-i Osmanîyye, 1333-1334 Sene-i Maliye, 68. Sene. Hilal Matbaası, 1918, s. 64-65.
[^25]: Yılmaz Öztuna. Başlangıcından zamanımıza kadar büyük Türkiye tarihi: Türkiye'nin siyasî, medenî, kültür, teşkilât ve san'at tarihi. Ötüken Yayınevi, 1978, s. 164.
[^26]: Alp, Ruhat. Osmanlı Devleti'nde Veliahtlık Kurumu (1908-1922). 2018, s. 173.
[^27]: Salnâme-i Devlet-i Âliyye-i Osmanîyye, 1333-1334 Sene-i Maliye, 68. Sene. Hilal Matbaası, 1918, s. 64-65.
[^28]: Yılmaz Öztuna. Başlangıcından zamanımıza kadar büyük Türkiye tarihi: Türkiye'nin siyasî, medenî, kültür, teşkilât ve san'at tarihi. Ötüken Yayınevi, 1978, s. 164.
[^29]: Alp, Ruhat. Osmanlı Devleti'nde Veliahtlık Kurumu (1908-1922). 2018, s. 173.
[^30]: Salnâme-i Devlet-i Âliyye-i Osmanîyye, 1333-1334 Sene-i Maliye, 68. Sene. Hilal Matbaası, 1918, s. 64-65.
[^31]: Yılmaz Öztuna. Başlangıcından zamanımıza kadar büyük Türkiye tarihi: Türkiye'nin siyasî, medenî, kültür, teşkilât ve san'at tarihi. Ötüken Yayınevi, 1978, s. 164.
[^32]: Alp, Ruhat. Osmanlı Devleti'nde Veliahtlık Kurumu (1908-1922). 2018, s. 173.
[^33]: Salnâme-i Devlet-i Âliyye-i Osmanîyye, 1333-1334 Sene-i Maliye, 68. Sene. Hilal Matbaası, 1918, s. 64-65.
[^34]: Yılmaz Öztuna. Başlangıcından zamanımıza kadar büyük Türkiye tarihi: Türkiye'nin siyasî, medenî, kültür, teşkilât ve san'at tarihi. Ötüken Yayınevi, 1978, s. 164.
[^35]: Alp, Ruhat. Osmanlı Devleti'nde Veliahtlık Kurumu (1908-1922). 2018, s. 173.
