# Mehmed Hurşid Paşa

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Mehmed_Hur%C5%9Fid_Pa%C5%9Fa
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Mehmed Hurşid Paşa, https://tr.wikipedia.org/wiki/Mehmed_Hur%C5%9Fid_Pa%C5%9Fa (CC-BY-SA-4.0)

- **Makam:** Edirne valisi
- **Dönembaşı:** Ocak 1866; Mart 1874
- **Dönemsonu:** Nisan 1869; Ekim 1875
- **Doğum tarihi:** 1813
- **Ölüm tarihi:** 1882
- **Meslek:** Bürokrat

**Mehmed Hurşid Paşa** (1813-1882), [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) devlet adamıdır.

## Hayatı

Musullu Abdülcelilzade Yahya Paşa'nın kölesi olan Mehmed Hurşid Paşa, Hariciye Mektupçu Kaleminden yetişmiştir. 1857'de Maraş mutasarrıfı iken Mehmed Hurşid Paşa, bölgeye yerleştirilmesi planlanan Çerkezler ile Kafkasyalı muhacirlere ve özellikle bazı muhacirlerin [Elbistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Elbistan)'da kalmasına [Zeytun Ermenileri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zeytun_%C4%B0syan%C4%B1_%281780%29)nin gösterdikleri tepkiler ile uğraşmıştır. 1862 yılında Adana Mutasarrıflığına getirilmiştir. 1860 yılında çıkan Suriye ve [Lübnan](https://turkipedia.org/tr/wiki/L%C3%BCbnan) isyanını bastırmakla görevlendirilerek Şam valiliğine atanan [Keçecizade Fuat Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ke%C3%A7eciz%C3%A2de_Fuad_Pa%C5%9Fa)'nın maiyetinde Suriye'ye gitmiş, 1863 yılında [Kudüs Sancağı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kud%C3%BCs_Sanca%C4%9F%C4%B1) mutasarrıflığına atanmıştır. 1864'te vezirlik payesi ile ile Sayda Valiliğine getirilmiştir.

Daha sonra aldığı çeşitli idari görevler aşağıda sıralanmıştır:[^1]

- Nisan-Aralık 1865: [Maliye nazırı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Maliye_Nez%C3%A2reti)
- Ocak 1866-Nisan 1869: [Edirne Vilayeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edirne_Vilayeti) valisi
- Nisan 1869-Ağustos 1870: [Evkaf nazırı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Evkaf-%C4%B1_H%C3%BCm%C3%A2yun_Nez%C3%A2reti)
- Ağustos 1870-Ağustos 1872: [Hicaz Vilayeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hicaz_Vilayeti) valisi
- Ağustos 1872-Mart 1873: [Sivas Vilayeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sivas_Vilayeti) valisi
- Mart-Nisan 1873: Evkaf nazırı
- Mayıs-Eylül 1873: Sadaret müsteşarı
- Eylül 1873-Mart 1874: [Adliye nazırı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Adliye_Nez%C3%A2reti)
- Mart 1874-Ekim 1875: Edirne Vilayeti valisi
- Aralık 1875-Ağustos 1876: [Aydın Vilayeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ayd%C4%B1n_Vilayeti) valisi
- Ocak-Şubat 1878: Sadaret müsteşarı
- Mart-Nisan 1878: Adliye nazırı
- 30 Kasım-3 Aralık 1878: Adliye nazırı
- Ekim 1878: [Meclis-i Âyan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meclis-i_%C3%82yan) azası
- Aralık 1878-Şubat 1882: [Ankara Vilayeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ankara_Vilayeti) valisi

Ankara Valisi iken ölmüştür.[^2] [Hacı Bayram Camii](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hac%C4%B1_Bayram_Camii) karşısındaki makbereye defnedilmiştir. Büyük oğlu [Süleyman Sabit Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCleyman_Sabit_Bey) Bükreş Sefiri iken 1885'te vefat etmiştir.

## Eserleri

Osmanlı-İran sınır anlaşmazlığının giderilmesi için 1847'de Erzurum'da toplanan uluslararası bir komisyonda; [Derviş Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dervi%C5%9F_Pa%C5%9Fa_%28kimyager%29) başkanlığındaki Osmanlı Devleti'ni temsil eden heyette bulunan Mehmed Hurşid Paşa *Seyâhatnâme-i Hudûd* adlı bir kitabı kaleme almıştır:[^3]

[^1]: Kuneralp, Sinan. Son Dönem Osmanlı Erkân ve Ricali (1839-1922), Prosopoprafik Rehber. İsis, 2003, s. 96. <https://turkologie-wiki.rproxy.it-fopro.uni-bamberg.de/turkologie/index.php/Mehmed_Hur%C5%9Fid_Pa%C5%9Fa>
[^2]: İbrahim Alaettin Gövsa / Türk Meşhurları (1946)
[^3]: Seyahatnamei Hudud. kitapyurdu.com. <https://www.kitapyurdu.com/kitap/seyahatnamei-hudud/16780.html>
