# Mary Wortley Montagu > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Mary_Wortley_Montagu > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Mary Wortley Montagu, https://tr.wikipedia.org/wiki/Mary_Wortley_Montagu (CC-BY-SA-4.0) ![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/4/40/Jonathan_Richardson_d._J._001.jpg) * (Genç Jonathan Richardson, public-domain)* - **Doğum adı:** Mary Pierrepont - **Doğum yeri:** Holme Pierrepont Hall, Nottinghamshire, İngiltere - **Ölüm yeri:** Londra, İngiltere - **Yattığı yer:** Grosvenor Chapel - **Meslek:** Aristokrat, yazar, şair - **Tanınma nedeni:** İngiltere’de çiçek aşısının tanıtılması ve savunulması - **Father:** Evelyn Pierrepont, 1st Duke of Kingston-upon-Hull - **Mother:** Mary Feilding - **Çocuklar:** Edward Wortley Montagu; Mary Stuart, Countess of Bute ![Leydi Mary Wortley Montagu](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/f/f6/Mary_Wortley_Montagu_by_Charles_Jervas%2C_after_1716.jpg) *Leydi Mary Wortley Montagu (Charles Jervas, public-domain)* ![Geleneksel Türk giysileri içindeki Mary Wortley Montagu'yu oğlu Edward Wortley Montagu ve hizmetlileriyle birlikte gösteren, resmin arka planında da görülen İstanbul'da 1717 dolaylarında Jean-Baptiste van Mour tarafından yapılmış yağlı boya tablo.](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b2/Lady_Mary_Wortley_Montagu_with_her_son%2C_Edward_Wortley_Montagu%2C_and_attendants_by_Jean_Baptiste_Vanmour.jpg/1280px-Lady_Mary_Wortley_Montagu_with_her_son%2C_Edward_Wortley_Montagu%2C_and_attendants_by_Jean_Baptiste_Vanmour.jpg) *Geleneksel Türk giysileri içindeki Mary Wortley Montagu'yu oğlu Edward Wortley Montagu ve hizmetlileriyle birlikte gösteren, resmin arka planında da görülen İstanbul'da 1717 dolaylarında Jean-Baptiste van Mour tarafından yapılmış yağlı boya tablo. (Jean-Baptiste van Mour, public-domain)* **Leydi Mary Wortley Montagu** (26 Mayıs 1689, [Londra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Londra) - 21 Ağustos 1762, [Londra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Londra)), [İngiliz](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ngilizler) yazardır. [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) döneminde [İngiltere](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ngiltere) tarafından [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a elçi olarak atanan Edward Wortley Montagu'nun eşiydi. ## Yaşamı Leydi Mary 1689 yılında [Londra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Londra)'da soylu bir ailenin kızı olarak dünyaya geldi. Çocukluk yıllarında şiir yazmaya başladı ve [Latince](https://turkipedia.org/tr/wiki/Latince) öğrendi. Kendisinde 11 yaş büyük bir politikacı olan Edward Wortley Montagu'ya âşık oldu. Babasının onayını almadan 1712 yılında Edward Wortley Montagu'yla evlendi. 1716 yılında eşi [İngiltere](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ngiltere)'nin [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) elçisi olarak atandı. Leydi Montagu eşi ve oğluyla birlikte [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a geldi. [Lale Devri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lale_Devri)nin başlangıcına rast gelen bu dönemde 2 yılını [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)da geçirdi. [İngiltere](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ngiltere)'deki arkadaşlarına [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'daki izlenimlerini en ince ayrıntılarıyla anlatan birçok mektuplar yazdı. 1718 yılında eşiyle birlikte [Londra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Londra)'ya geri döndü ve sosyetenin aranan bir üyesi oldu. Hikâyeler ve çeşitli konularda makaleler yazdı. Diğer soylularla çeşitli konularda topluma açık tartışmalara girdi. Bazı görüşlerinlerden dolayı feminizmin ilk savunucularından biri olarak kabul edilmektedir. 1738 yılında [Venedikli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti) Kont Francesco Algarotti'ye âşık oldu. Eşi ve çocuklarını terkederek [İtalya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0talya)'ya gitti. Kont Algarotti'yle aralarının bozulmasına rağmen yaşamının geri kalan bölümünün çoğunu [İtalya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0talya)'da geçirdi. 1762 yılında [Londra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Londra)'da öldü. ## Osmanlı-Avrupa ilişkilerindeki rolü Leydi Montagu'nun [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'da yazdığı mektuplar ([*Şark Mektupları*](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eark_Mektuplar%C4%B1)) ölümünden sonra 1763 yılında kitap halinde yayınlandı ve [Avrupa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avrupa)'da ilgiyle okundu. Bu mektuplar *Turkish Embassy Letters* adı altında halen basılmaya devam etmektedir ve [Türkçe](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk%C3%A7e)ye de tercüme edilmiştir #Not 1|\[1\]. Bu mektuplar genelde Osmanlı toplumunu olumlu bir şekilde yansıtmaktadır. [Avrupa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Avrupa)lıların [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)lar hakkındaki önyargılarını düzeltmek için çaba göstermiştir. Leydi Montagu [Çiçek hastalığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87i%C3%A7ek_hastal%C4%B1%C4%9F%C4%B1) geçirmişti ve yüzünde hastalığın izleri kalmıştı. [İngiltere](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ngiltere)'de henüz bulunmayan Çiçek aşısının [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'da yaygın bir şekilde kullanıldığını hayretle gördü ve hemen 2 çocuğunu [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'da aşılattı. [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'dan yazdığı mektuplarla ve [Londra](https://turkipedia.org/tr/wiki/Londra)'ya döndükten sonra bizzat kendisi Çiçek aşısını [İngiliz](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ngilizler)lere tanıttı. [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) uygarlığını övdü. [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)ların kadınlara verdiği değeri anlattı. Osmanlı kadını hakkında şunları dile getirmiştir; *Türk kadınlarının en büyük süsü Türk oluşlarıdır. Onlar süslenmek için elmas veya zümrüt takınmıyorlar, belki üzerlerinde taşıdıkları o taşları süslemiş ve kıymetlendirmiş oluyorlar. Çünkü her Türk kadını canlı bir inci ve paha biçilmez bir pırlantadır.*