# Marko Paşa

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Marko_Pa%C5%9Fa
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Marko Paşa, https://tr.wikipedia.org/wiki/Marko_Pa%C5%9Fa (CC-BY-SA-4.0)

- **Doğum tarihi:** 1824
- **Doğum yeri:** Sire, Osmanlı imparatorluğu
- **Ölüm tarihi:** 1888
- **Ölüm yeri:** Burgazada, İstanbul, Osmanlı imparatorluğu
- **Milliyeti:** Osmanlı Rumu
- **Dini:** Ortodoksluk
- **Dalı:** Tıp
- **Ek bilgi:** II. Abdülhamid’in doktoru; Hilâl-i Ahmer Cemiyeti'nin (Kızılay Derneği) kurucusudur.
- **Etnik kökeni:** Rum

**Marko Paşa** ya da asıl adıyla **Markos Apostolidis** (Μάρκος Πιτσιπιος, d. 1824, [Sire](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sire) - ö. 1888), baba adı Apostol (Αποστολος), [Rum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rum) asıllı [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) hekimiydi.[^1]

## Hayatı

Marko Paşa ilk ve orta öğrenimini [Güney Ege](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCney_Ege)'nin meyve bahçeleri ve bağlarıyla ünlü [Sire](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sire) *(Siros)* adasında gördü. Sonra ailesi ile birlikte gittiği İstanbul'da [2. Mahmut](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mahmud) tarafından açılan [Mekteb-i Tıbbiye-i Şahane](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mekteb-i_T%C4%B1bbiye-i_%C5%9E%C3%A2h%C3%A2ne)'yi (Askeri Tıbbiye) Tabip Miralay rütbesiyle bitirdi. 1851'de cerrahi kliniği şefliğine atandı. Kısa sürede iyi bir hekim olarak ün kazandı ve mirlivalığa (tuğgeneral) terfi eden ilk hekim oldu. 1861'de Sultan [Abdülaziz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClaziz)'in hekimbaşılığına getirildi. 1871'de ferik (korgeneral) rütbesindeyken Tıbbiye-i Şahane Nazırlığı'na (Tıp Fakültesi Dekanı) atandı. 1878'de [II. Abdülhamit](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Abd%C3%BClhamid) döneminde [Meclis-i Ayan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Meclis-i_%C3%82yan) (Senato) üyeliğine getirildi. 1868'de [Kırımlı Aziz Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1ml%C4%B1_Aziz_Bey), Dr. [Abdullah Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abdullah_Bey) (Karl Edward Hammerschmidt) ve [Serdar-ı Ekrem Ömer Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96mer_L%C3%BCtfi_Pa%C5%9Fa) (Michel Lattas) ile birlikte [Hilâl-i Ahmer Cemiyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_K%C4%B1z%C4%B1lay)'nin ([Kızılay](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1z%C4%B1lay) Derneği) kurulmasına katkıda bulundu ve ilk genel başkanı oldu.[^2]

![Marko Paşa'nın mezarı, Kuzguncuk Rum Ortodoks mezarlığı](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/01/Marko_Pasha%27s_tomb.jpg/1280px-Marko_Pasha%27s_tomb.jpg)
*Marko Paşa'nın mezarı, Kuzguncuk Rum Ortodoks mezarlığı (Janabaevazizbek, CC-BY-SA-4.0)*

Marko Paşa hastalarını uzun uzun sabırla dinleyen, dertlerine tıbbi yönden yardımcı olmakla birlikte, onlara manevi huzur ve rahatlık vermeye de özen gösteren bir hekimdi. Marko Paşa'nın ünü halk arasında iyice yayıldı ve zamanla, yakınmayı dinleyecek kimsenin olmadığını vurgulamak için söylenen "*anlat derdini Marko Paşa'ya*" deyimi ortaya çıktı. Marko Paşa 1888 yılında [Burgazada](https://turkipedia.org/tr/wiki/Burgazada)'da (Antigoni) hayatını kaybetti.

[^1]: Arşivlenmiş kopya. <http://kizilaytarih.org/dosya008.html>
[^2]: Arşivlenmiş kopya. <http://kizilaytarih.org/dosya008.html>