Maraş Muharebesi

Maraş Muharebesi, 21 Ocak - 12 Şubat 1920 tarihleri arasında gerçekleşen, Maraş'ın kurtuluşu ile sonuçlanan muhaberedir.

Osmanlı İmparatorluğu, I. Dünya Savaşı'nda yenilmesi üzerine, 30 Ekim 1918'de imzalanan Mondros Mütarekesi^{[1]Arşivlenmiş kopya.} çerçevesinde Anadolu'nun birçok yeri gibi Maraş' da işgal altına alınmış ve işgal güçlerine karşı 21 Ocak 1920'de başlayan direniş, 12 Şubat 1920 tarihinde işgalin ortadan kalkması ile sonuçlanmıştır.

Sütçü İmam olayı

Savaş çıkacağının ilk kıvılcımı 31 Ekim 1919'da Sütçü İmam Olayı ile yaşanmıştır. Ermeni-Fransız Lejyon askerlerin Uzunoluk Hamamı'ndan çıkan peçeli Türk kadınlarına el uzatmaları sonucunda ayaklanan Türkler Ermeni-Fransızlara saldırmaya çalışsa da Ermeni-Fransız askerler, olaya müdahale etmek isteyen Çakmakçı Sait'i yaraladı.^{[2]Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi.} Sütçü İmam'ın da karşılık vererek Ermeni-Fransız lejyonerlere kurşun atmasından sonra kısa süreli bir arbede yaşandı.^{[3]Alim Öztürk. "T.C İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük 1". 2007, s. s. 26.}

Bayrak Olayı

27 Kasım 1919'da Agop Hırlakyan Ağa'ın evinde Fransız komutanı için bir dans tertiplenir. Komutanın dansa davet ettiği Ermeni kızı "Sizinle dans etmekten mazurum. Çünkü kendimi esarette hissediyorum. Kalede Türk Bayrağı dalgalandığı sürece, sizinle dans edemem" diyerek teklifini kabul etmez. Bunun üzerine kaledeki Türk Bayrağı indirilir.^{[4]Özakman, Turgut. Bir bayrak için. Hürriyet, 24 Ekim 2005.[5]Bayrak Olayı. Kahramanmaraş Belediyesi.} Fransızların şehrin kalesindeki Türk Bayrağı'nı indirmeleri, suçsuz kişileri öldürmeleri, Maraş ileri gelenlerinin tutuklamaları tepkileri artırdı. Ulu Cami İmamı Rıdvan Hoca'nın "Kalesinde bayrağı dalgalanmayan ülkede cuma namazı kılınmaz!" sözü, halkı Fransızlara karşı harekete geçirdi. Kaleye saldıran Maraş halkı, içerideki Fransız askerlerini etkisiz hâle getirip yeniden Türk bayrağını dikti. Bunun üzerine 72 gün boyunca şehrin her yanında çatışma çıktı. Muharebe sırasında yaşanan en büyük çarpışma Türkoğlu Savunması idi. Ayrıca Pazarcık'ta da bir savunma yapılmıştır. Afşin ve Elbistan çevresinden de önemli derecede yardım gönderilmiştir.^{[6]:Elbistan Belediyesi:.} Daha sonra Fransızlar şehri 11 Şubat 1920'de boşalttı.^{[7]Metin Özdamarlar. "Millî Yemin (1919-1921)". 2009, s. s. 26.} Fransızlar İslahiye yolunda Kuvâ-yi Milliye saldırılarına uğradı. Böylece 200 kayıp verdi.

Savaş sonucunda

• Fransız askerler, Islahiye tarafına geri çekildi. Hemen ardından Mustafa Kemal ve Kâzım Karabekir birer telgraf çekerek Millî Kuvvetler'in galibiyetini kutladı.^{[1]Arşivlenmiş kopya.}

• Maraş'taki birlikler Urfa'ya yardım olarak gönderildi.

• Güney Cephesi'nde Kuvâ-yi Milliye'nin kendine güveni arttı.

• Türk Kurtuluş Savaşı'ndan sonra Maraş'a 5 Nisan 1925'te İstiklal Madalyası ve 7 Şubat 1973'te Kahraman unvanı verildi.^{[1]Arşivlenmiş kopya.}