Mümtaz Mahal

Mümtaz Mahal (d. 27 Nisan 1593^{[1]Marmaduke William Pickthall, Muhammad Asad Islamic Culture, 49. cilt https://books.google.com/books?id=839CAAAAYAAJ&q=17+april+1593} - ö. 17 Haziran 1631) (Urduca: ممتاز محل; adının anlamı "sarayın sevgili süsü") (Devanagari: मुमताज़ महल) ya da Ercümend Banu Begüm, Hint-Türk-Moğol^{[2]L. Canfield, Robert; Jonathan Haas (2002).Turko-Persia in Historical Perspective. Cambridge University Press. ISBN 0-521-52291-9, 9780521522915, s.20.} Babür İmparatorluğu'nun 5. Hükümdarı Şah Cihan'ın 3. ve en gözde eşi. Adına yapılan Tac Mahal anıt mezarı, tarihin en önemli mimari eserlerinden sayılmaktadır. 7 Temmuz 2007'de New7Wonders Vakfı tarafından düzenlenen oylama sonucunda Dünyanın Yeni Yedi Harikasından biri seçilmiştir.

Hayatı

1593'te imparatorluğun başkenti Agra'da doğdu. Babası İranlı soylu ve Babürlüler veziri olan Mirza Giyas Bey'in oğlu Ebü'l-Hasan Âsaf Han, annesi İranlı soylulardan Kazvinli Hoca Gıyasüddin'in kızı Divanci Begüm, halası^{[3]TDV İslam Ansiklopedisi, cilt: 39, sayfa: 337 https://islamansiklopedisi.org.tr/tac-mahal} ise Cihangir'in eşi Nur Cihan'dır.^{[4]The Ain i Akbari, Ebü’l-Fazl el-Allâmî.}

Mümtaz Mahal, 14 yaşında sözlendiği ve daha sonra Babür İmparatoru olunca Şah Cihan adını alacak olan Şehzade Hürrem ile 10 Mayıs 1612'de 19 yaşındayken evlendi.

Bir isyanı bastırmak için ordularıyla Burhanpur'a giden Şah Cihan'a, dokuz aylık hamile olmasına rağmen her zamanki gibi eşlik eden Mümtaz Mahal, Burhanpur'da Gauhara Begüm adlı 14. çocuğunu doğururken 38 yaşında öldü. Tac Mahal bitip nakledilene kadar, bedeni 23 yıl boyunca Burhanpur'da kaldı, ardından Tac Mahal anıt mezarına gömüldü. Mimari eserlerde atalarının tercih ettiği sarı kum taşı yerine Şah Cihan, tutkuyu sembolize eden beyaz mermer kullanılmasını tercih etmiştir.

Şah Cihan, efsaneleşen sevgisi ve güvenini, imparatorluk mührünü Mümtaz Mahal'e emanet ederek göstermişti.^{[5]The Complete Taj Mahal: And the Riverfront Gardens of Agra, Ebba Koch, Aug 2006, Thames & Hudson Ltd, ISBN 0-500-34209-1, s.19.} Son yıllarında tahttan indirilerek oda hapsinde tutulan ölümsüz aşkı Şah Cihan, ölümünden sonra yanına defnedilmiştir.

Çocukları

1. Şehzadi Hürünnisa Begüm (1613 - 1616) 2. Şehzadi Cihanara Begüm (1614 - 1681) 3. Şehzade Dara Şükuh (1615 - 1659) 4. Şehzade Şah Şüca (1616 - 1660) 5. Şehzadi Ruşenara Begüm (1617 - 1671) 6. Badşah Muhammed Evrengzib (1618 - 1707) 7. Şehzade İzed Bahş (1619 - 1622) 8. Şehzadi Süreyya Banu Begüm (1621 - 1628) 9. Şehzade Murad Bahş (1624 - 1661) 10. Şehzade Lüftullah (1626 - 1628) 11. Şehzade Devlet Afza (1628 -?) 12. Şehzadi Hüsnara Begüm (1630 -?) 13. Şehzadi Gevherara Begüm (1631 - 1707)