Mübârizüddîn Gazi Mehmed Bey

Muharizalsîn Gazi Mehmed Bey, Aydınoğulları Beyliği'nin kurucusudur.

Germiyanoğulları Beyliği ordusunda subaşı olan Mehmed Bey önce, Aydın ili topraklarında fethe girişen Menteşe beyinin damadı Sasa Bey'e yardım etti, ancak daha sonra bu bölgeleri 1308 yılında ondan alarak kendisi egemen oldu. Bundan sonra fetihlere girişen Mehmed Bey, İzmir'in müslüman kesimi ile Ayasuluk, Tire, Sultanhisar ve Bodemya'yı da ele geçirdi. Bu şekilde geniş topraklara sahip olan Mehmed Bey idaresi altındaki yerleri beş oğlu arasında paylaştırdı ve kendisi en küçük oğlu ile birlikte Birgi'ye yerleşti. Bu arada Ayasuluk'ta bir donanma meydana getirdi. Bu donanma ile 1319 yılında Sakız Adası'na bir baskın yaptı. İki buçuk yıllık bir kuşatmadan sonra Sakız Dükü Martino Zaccaria idaresindeki İzmir Limanı'nı 1328/1329 yılında ele geçirdi. Bu arada, Sakız Adası'na yeniden egemenolan Bizans İmparatoru III. Andronikos Türklere karşı yakınlaşma siyaseti takip ederek Aydınoğulları ve Saruhanoğulları Beyliği ile birer antlaşma yaptı. Buna rağmen İzmir beyi olan Umur Bey bu antlaşmaya uymayarak Sakız, Bozcaada, Semadirek adaları ile Gümülcine yöresi, Mora sahilleri ve Gelibolu bölgesine akınlarda bulundu. Bu sırada Nakşa dükü ile Eğriboz hakimini 1332 yılında haraca bağladı.

Ailesi

Çocukları

Mehmed Bey'in bilinen beş oğlu vardır:

1. Hızır Bey–Mehmed Bey'in en büyük oğludur. Kardeşi Umur Bey'in 1348'deki vefatından sonra beyliğin başına geçti.

2. Umur Bey– Babası Mehmed Bey'in 1334'te vefatı etmesi üzerine beyliğin başına geçti. Onun hükümdarlık dönemi Aydınoğulları Beyliği'nin en parlak dönemi olarak kabul edilir.

3. İbrahim Bahadır Bey– Bodemya/Ödemiş'in idaresinde görev almıştır. Cüneyd Bey ve Hasan Bey isminde oğulları vardır.

4. Süleyman Bey–Tire idaresinde görev almıştır. Menteşe beyi Orhan Bey'in kızı ile evlenmiştir. 1349 yılında vefat etmiştir.^{[1]Özkeleş, Cesur. AYDINOĞULLARINDAN SÜLEYMAN BEY'İN TİRE DARBLI SİKKESİ. İsam.}

5. İsa Bey–Mehmed Bey'in en küçük oğludur. Ağabeyi Hızır Bey'in ardından beyliğin yönetimini devralmıştır. Bir süre Yıldırım Bayezid'e karşı mücadele etmiş, ancak daha sonra ona tâbi olmuştur. Bunun üzerine Yıldırım Bayezid, İzmir ve çevresini dirlik olarak kendisine vermiş; ayrıca kızı Hafsa Hatun'u 1390 yılında Yıldırım Bayezid ile evlendirmiştir.