# Lütfi Filiz

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/L%C3%BCtfi_Filiz
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Lütfi Filiz, https://tr.wikipedia.org/wiki/L%C3%BCtfi_Filiz (CC-BY-SA-4.0)

**Lütfi Filiz** (1911, [Tire](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tire%2C_%C4%B0zmir) - 14 Aralık 2007, [Tire](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tire%2C_%C4%B0zmir)), Türk [ney](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ney)zen ve [mutasavvıf](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mutasavv%C4%B1f)dır.

## Hayatı

1911 yılında [İzmir](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0zmir)'in Tire ilçesinde dünyaya geldi. On üç yaşına kadar eğitim gördü. Geçimini 56 yıl boyunca saatçilik yaparak sağladı. 34 yaşında [Mevlevî](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mevlev%C3%AElik)–[Melamî](https://turkipedia.org/tr/wiki/Melamilik) yoluna mensup [Osman Dede](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osman_Dede) ile tanışarak [tasavvuf](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tasavvuf)la ilgilenmeye başladı. Daha sonra Kenzî Aziz Şenol'dan da tasavvufî eğitim aldı.

Bu dönemden itibaren tasavvufî öğretide ilerlemeye başlayan Filiz, daha önce benimsediği şer'î anlayışla birlikte farklı tasavvufî yorumları da değerlendirmeye yönelmiştir. Osman Dede, babası [Bektaşî](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bekta%C5%9F%C3%AElik) olan, Melamîlik mertebelerini tamamlamış ve bin bir günlük çilesini [Kahire](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kahire)'deki Ateşbâz-ı Velî Asitânesi'nde doldurmuş bir Mevlevî dedesidir. Kahire'den döndükten sonra önce [Konya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konya)'ya, ardından bir davet üzerine hayatının son beş yılını geçireceği Tire'ye yerleşmiştir.[^1]

Lütfi Filiz, 14 Aralık 2007 tarihinde Tire'de ölmüştür.

## Tasavvufi yönü

Lütfi Filiz, 20. yüzyıl Türkiye'sinde [Ekberî](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ekberilik) gelenek içinde yer alan mutasavvıflardan biri olarak anılmaktadır. Osmanlı'nın son dönemlerinden itibaren bu geleneğe mensup sûfîlerin sayısında azalma olduğu değerlendirilmekteyse de, Filiz bu anlayışı sürdüren isimlerden biri olmuştur.

Az sayıda eser vermiş olmasına rağmen, görüşlerini hem kitaplarıyla hem de sohbetleriyle takipçileriyle paylaşmıştır. Önceki yüzyıllarda sıkça kullanılan sembolik ve rumuzlu anlatım tarzı yerine daha açık ve doğrudan bir dil kullanmayı tercih etmiş; bazı tasavvufî sembolleri ve kıssaları kendi yorumlarıyla açıklamıştır.

## Eserleri

- *Noktanın Sonsuzluğu* (4 cilt)
- *Fani Divanı*
- *Evveli Nokta Ahiri Nokta* (otobiyografi)

## Ayrıca bakınız

- [Tasavvuf](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tasavvuf)
- [Sufi metafiziği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sufi_metafizi%C4%9Fi)
- [Ekberilik](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ekberilik)

## Dış bağlantılar

- [Lütfi Filiz](https://web.archive.org/web/20120501175104/http://www.lutfifiliz.com/)

[^1]: http://www.bilgininefendisi.net/forum/index.php?topic=21146.0;wap2 <http://www.bilgininefendisi.net/forum/index.php?topic=21146.0;wap2{{Ölü>
