# Kuzey Şyung-nu

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Kuzey_%C5%9Eyung-nu
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Kuzey Şyung-nu, https://tr.wikipedia.org/wiki/Kuzey_%C5%9Eyung-nu (CC-BY-SA-4.0)

![Kuzey Şyung-nu Devleti ve Komşuları](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7c/Asia_200ad.jpg/1280px-Asia_200ad.jpg)
*Kuzey Şyung-nu Devleti ve Komşuları (Talessman at İngilizce Vikipedi, CC-BY-3.0)*

- **Kendi dilindeki adı:** 北匈奴; běi xiōng nú
- **Tam adı:** Kuzey Hunları
- **Yönetim biçimi:** Monarşi
- **Kuruluş yılı:** 48
- **Yıkılış yılı:** 156
- **Öncel:** Şyung-nu
- **Ardıl:** Siyenpi Devleti
- **Başkent:** Kang-chü
- **Yaygın diller:** Şyung-nu dili
- **Resmî din:** Tengrizm
- **Yönetici:** Panu Şanyü
- **Yönetici yılları:** 48-?
- **Yönetici unvanı:** Kağan
- **Yasama organı:** Kurultay
- **Günümüzdeki durumu:** Kazakistan; Kırgızistan

**Kuzey Şyung-nu** ([Çince](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ince): 北匈奴; [pinyin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pinyin): běi xiōng nú), [Ho-han-ye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ho-han-ye_%C5%9Eany%C3%BC) yönetimindeki [Doğu Şyung-nu](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eyung-nu)'nun tekrar parçalanmasından sonra kuzeyindeki topraklarını idare eden devlettir.

[Şyung-nu](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eyung-nu), MÖ 46 yılında Ho-han-ye ve [Çi-Çi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87i-%C3%87i_%C5%9Eany%C3%BC) kardeşler arasında Doğu Şyung-nu ve [Batı Şyung-nu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bat%C4%B1_%C5%9Eyung-nu) olmak üzere ikiye ayrıldı. Batı Şyung-nu'yu sadece Çi-Çi ve Doğu Şyung-nu'yu da Ho-han-ye'nin soyundan gelenler yönetti.

Ho-han-ye'nin ölümünden sonra Doğu Şyung-nu'da ilk başta [Panu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Panu_%C5%9Eany%C3%BC) şanyü oldu. Fakat yeğeni [Pi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pi_%C5%9Eany%C3%BC) buna itiraz ederek taht kavgası başlattı. MS 48 yılında Doğu Şyung-nu, Kuzey Şyung-nu ve [Güney Şyung-nu](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCney_%C5%9Eyung-nu) olmak üzere ikiye ayrılmıştır. Kuzey Şyung-nu'yu Panu, Güney Şyung-nu'yu da Pi yönetmeye başlamıştır.[^1]

[Çin](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87in)'e yakın bölgede bulunan Güney Şyung-nu, Çin üstünlüğünü kabul ettiği halde [Baykal Gölü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Baykal_G%C3%B6l%C3%BC) ve çevresinde Kuzey Şyung-nu bağımsız kalmayı tercih etmişti. Ancak Çinliler Güney Şyung-nu'yu kışkırtarak Kuzey Şyung-nu'yu da yıprattılar. Sonucunda güneyden gelen Güney Şyung-nu'nun hücumları ile kuzeyden gelen Türk kavimlerinden [Tiele](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tiele)'nin akınları arasında sıkıştırılıp batıya kaymıştır. Daha sonra bölgeye hakim olan [Siyenpiler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Siyenpi_Devleti) tarafından daha batıya itilmiştir. Bu nedenden ötürü [Avrupa Hun İmpatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hun_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nu kuran kavmin Kuzey Şyung-nular olduğu düşünülmektedir. Bu nedenle *Kuzey Hun Devletine*, Türk literatüründe *Batı Hun İmparatorluğu* da denir.

## Literatürde Meydana Gelen Karışıklık

Türk tarih literatüründe üç tane **Batı Hun İmparatorluğu** ismine rastlanmaktadır:

- [16 Büyük Türk devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/16_B%C3%BCy%C3%BCk_T%C3%BCrk_Devleti) içerisinde sayılan Batı Hun İmparatorluğu; [Panu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Panu_%C5%9Eany%C3%BC)'nun yönettiği Kuzey Şyung-nu (Kuzey Hun) devletidir.
- Asıl Batı Hun İmparatorluğu; [Çi-Çi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87i-%C3%87i_%C5%9Eany%C3%BC)'nin yönettiği ve Batı Türkistan'ı kapsayan [Batı Hun Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bat%C4%B1_%C5%9Eyung-nu)'dir.
- Avrupa'daki [Hun İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hun_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) da Batı Hun İmparatorluğu (Avrupa kıtasının batıda olduğu kastedilerek) olarak bazı kaynaklarda ifade edilmektedir.

## Ayrıca bakınız

- [Doğu Şyung-nu](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eyung-nu) ([Ho-han-ye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ho-han-ye_%C5%9Eany%C3%BC))
- [Batı Şyung-nu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bat%C4%B1_%C5%9Eyung-nu) ([Çi-Çi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87i-%C3%87i_%C5%9Eany%C3%BC))
- [Güney Şyung-nu](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCney_%C5%9Eyung-nu) ([Pi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pi_%C5%9Eany%C3%BC))

[^1]: Fan Ye, "Hou Han" Kitabı, C.89, "Güney Hiung-nu" 79 范曄, 後漢書 卷八十九 南匈奴列傳第七十九