# Kuraş > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Kura%C5%9F > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Kuraş, https://tr.wikipedia.org/wiki/Kura%C5%9F (CC-BY-SA-4.0) ![Sabantuy'da kuraş karşılaşması](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9e/%D0%9A%D3%A9%D1%80%D3%99%D1%88.JPG/1280px-%D0%9A%D3%A9%D1%80%D3%99%D1%88.JPG) *Sabantuy'da kuraş karşılaşması (Якупов Рамиль, CC-BY-3.0)* **Kuraş** (ayrıca **kuresh**, **koresh**, **küreş**, **güreş** ve benzeri varyantlarla) [Orta Asya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Orta_Asya)'da yapılan çeşitli halk güreşi türlerini ifade eder. Kuraş güreşçileri ([Türkçe](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk%C3%A7e): *güreşçiler*, [Tatarca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tatarca): *köräşçelär*; , *küreščiler*) rakiplerini tutmak için havlu kullanır ve amaç rakibi ayakta dengeden düşürüp yere sermektir.[^1] Bu güreş türü özellikle halk festivali olan Sabantuy’da ana yarışma olarak düzenlenir.[^2] Sporun adı farklı Türk ve akraba halkların dillerinde değişiklik göstermektedir: - *dil|az|گولش / ҝүләш / güləş* - *dil|ba|көрәш* - *dil|cv|кӗрешӳ* - *dil|kk|күрес / küres* - *dil|ky|күрөш / küröş* - *dil|tt|küreş / күреш / көрәш / kөrəş* - *dil|tr|güreş* - *dil|tk|göreş* - *dil|uz|kurash* Bu adların tamamı [Eski Türkçe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Eski_T%C3%BCrk%C3%A7e) *küreş* kelimesinden türetilmiştir.[^3] ![Tatar tarzı kuraş](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/7/7c/Koeraesh.jpg) *Tatar tarzı kuraş (public-domain)* ## Tarihçe İlk resmî Tüm SSCB Kuraş Şampiyonası 1928 yılında [Kazan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kazan)’da düzenlendi ve bunu 1949’daki ilk TASSR (Tatar Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti) ulusal şampiyonası izledi. 1956 yılından itibaren, millî kahraman ve şair [Musa Cälil](https://turkipedia.org/tr/wiki/Musa_Celil)’in anısına düzenli olarak Tatar Kuraş müsabakaları yapılmaya başlandı. 1950’li ve 1960’lı yılların başında, Sovyetler Birliği’nin *Serbest güreş, Grekoromen güreş ve sambo federasyonu* Tatar Kuraş’ını geliştirmeye başladı. [Başkurdistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C5%9Fkurdistan), [Mordovya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mordovya) ve [Ulyanovsk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ulyanovsk) gibi komşu bölgelerden sporcular 1959’da ilk kez Kazan’a gelerek müsabakalara katıldılar. 1960 yılında Tataristan’ın başkenti, ilk [RSFSC](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya_Sovyet_Federatif_Sosyalist_Cumhuriyeti) (Rusya Sovyet Federatif Sosyalist Cumhuriyeti) ulusal kuraş şampiyonasına ev sahipliği yaptı. Bu gelenek her yıl tekrarlandı. Şampiyona yaklaşık 15 kez Kazan’da düzenlenmiş olup, [Salavat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Salavat_%28%C5%9Fehir%29), [Orenburg](https://turkipedia.org/tr/wiki/Orenburg), [Oktyabrski](https://turkipedia.org/tr/wiki/Oktyabrski), [Tuymazı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tuymaz%C4%B1), [Çelyabinsk](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87elyabinsk), [Çeboksarı](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87eboksar%C4%B1), [Elmet](https://turkipedia.org/tr/wiki/Elmet), [Samara](https://turkipedia.org/tr/wiki/Samara), [Ulyanovsk](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ulyanovsk) ve [Yarçallı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yar%C3%A7all%C4%B1) gibi şehirlerde de yapıldı. Son yıllarda Rusya’nın 36 farklı bölgesinden sporcular bu şampiyonalara katılmıştır. ## Etkinlikler 1998 yılında kurulan Uluslararası Kuraş Birliği (IKA), 1999’dan itibaren dünya şampiyonaları düzenlemektedir. Büyükler Dünya Şampiyonaları şu şehirlerde yapılmıştır: Taşkent (Özbekistan, 1999), Antalya (Türkiye, 2000), Budapeşte (Macaristan, 2001), Erivan (Ermenistan, 2002), Taşkent (2005), Ulanbatur (Moğolistan, 2007), Aluşta (Ukrayna, 2009),[^4] Tirmiz (Özbekistan, 2011), İstanbul (Türkiye, 2013),[^5] ve Hürremabad (İran, 2015).[^6] XI. Dünya Büyükler Şampiyonası ise 2017’de İstanbul’da düzenlenmiştir.[^7] Uluslararası Tatar Kuşak Güreşi Kuraş Birliği 9 Eylül 2009’da Tatar geleneklerini yurt dışında tanıtmak ve tüm sporculara kıta ve dünya çapında yarışma imkânı sunmak amacıyla kuruldu. 2009’da [FILA](https://turkipedia.org/tr/wiki/D%C3%BCnya_G%C3%BCre%C5%9F_Birli%C4%9Fi)’nın (Uluslararası Amatör Güreş Federasyonu) Dünya Geleneksel Güreş Komitesi’ne üye oldu ve aynı yıl [Šiauliai](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%A0iauliai)’de düzenlenen Dünya Güreş Oyunları’nda ikinci Dünya Şampiyonasını gerçekleştirdi. Üçüncü Dünya Şampiyonası ise Mayıs 2010’da [Kazan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kazan)’da yapıldı ve 17 ülkeden yaklaşık 100 sporcuyu bir araya getirdi. Kuraş, ilk kez 2018 Asya Oyunları’nda (Cakarta ve Palembang, Endonezya) resmi branş olarak yer aldı.[^8] Ayrıca 2019’da Filipinler’in ev sahipliği yaptığı 30. Güneydoğu Asya Oyunları’nda da programa dahil edildi.[^9] ## Kuraş kuralları Sporcular yüksek amplitüdlü fırlatmalarla puan almaya (ve maçı bitirmeye) çalışırlar. Pantolon veya bacaklardan tutmak yasaktır. Kuraşta üç puan türü vardır: Halal, Yonbosh ve Chala - Halal alan sporcu maçı kazanır. Halal almak için rakibinizi tam kontrol, kuvvet ve hız ile sırt üstü yere fırlatmanız gerekir. - Halal’e yakın bir atışa Yonbosh denir. İki Yonbosh bir Halal eder. - Yonbosh’a yakın olan atış Chala olarak adlandırılır. Ne kadar çok olursa olsun Chala, Yonbosh yerine geçmez. Kuraşta üç ceza vardır: - İlk ceza Tanbekh, - İkinci ceza Dakki, - Üçüncü ceza ise diskalifiye anlamına gelen Gʻirrom’dur. Müsabaka selamlaşma ile başlar, buna Ta'zim denir. Maçı durdurmak için Tokhta, puanı iptal etmek için ise Bekar komutları kullanılır. ## Ayrıca bakınız - [Alış](https://turkipedia.org/tr/wiki/Al%C4%B1%C5%9F) - [Moğol güreşi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mo%C4%9Fol_g%C3%BCre%C5%9Fi) - [Türkiye'de güreş](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrkiye%27de_g%C3%BCre%C5%9F) - [Yağlı güreş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ya%C4%9Fl%C4%B1_g%C3%BCre%C5%9F) - [Karakucak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karakucak_g%C3%BCre%C5%9Fi) - [Ssireum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ssireum) - [Sumo](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sumo) - [Sambo](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sambo) - [Zorhane sporu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Zorhane_sporu) ## Dış bağlantılar - [Tatar geleneksel güreşi](https://web.archive.org/web/20130527230016/http://www.fila-official.com/index.php?option=com_content&view=article&id=704&Itemid=100349&lang=en) - [Rusya Federasyonu «Tatarcha Koresh» Ulusal Güreş Federasyonu](https://web.archive.org/web/20130807201230/http://tatarkoresh.ru/en/) - [Uluslararası Kuraş Birliği](https://web.archive.org/web/20031002020716/http://www.kurash-ika.org/home-e.php) - [Kanada Kuraş Web sitesi](http://www.hsma1.com/index.php?option=com_content&task=view&id=27&Itemid=54-e.php) - [Gennady Saakov, Timur Tamaschunk, Peter Ben Rozen - ''Kurash Uzbek Bukhara Wrestling Style'', Timur Tanaschuk, 2005](http://www.hsma1.com/images/kurash_uzbek_eng.pdf). [^1]: Drayton, James. Sabantuy. home to roam, 4 Temmuz 2012. [^2]: Drayton, James. Sabantuy. home to roam, 4 Temmuz 2012. [^3]: Türkiye Güreş Federasyonu. tgf.tr. [^4]: History of Kurash. International Kurash Association. [^5]: History of Kurash. International Kurash Association. [^6]: History of Kurash. International Kurash Association. [^7]: History of Kurash. International Kurash Association. [^8]: Fachrul Sidiq. Asian Games: Underdog Indonesian shocks favorites to win bronze. The Jakarta Post, 31 Ağustos 2018. [^9]: Philippines ready to hold 'largest' SEA Games opening with grand ceremony. ABS-CBN News, 30 Kasım 2019.