# Kavalalılar Hanedanı

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavalal%C4%B1lar_Hanedan%C4%B1
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Kavalalılar Hanedanı, https://tr.wikipedia.org/wiki/Kavalal%C4%B1lar_Hanedan%C4%B1 (CC-BY-SA-4.0)

![Kavalalılar Hanedanı (Mısır Hidivliği) (1805-1914)](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/ec/Egypt_under_Muhammad_Ali_Dynasty_map_en.png/1280px-Egypt_under_Muhammad_Ali_Dynasty_map_en.png)
*Kavalalılar Hanedanı (Mısır Hidivliği) (1805-1914) (Don-kun , Eric Gaba ( Sting - fr:Sting ), CC-BY-3.0)*

**Kavalalılar Hanedanı**, 1805-1953 yılları arasında [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r)'ı yöneten hanedanlıktır. Bu [hanedan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hanedan); 1805'ten 1914'e kadar olan zamanda [Mısır Hidivliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r_Hidivli%C4%9Fi), 1914'ten 1922'ye kadar olan zamanda [Mısır Sultanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r_Sultanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1) ve 1922'den 1953'e kadarki zamanda da [Mısır Krallığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r_Krall%C4%B1%C4%9F%C4%B1) adıyla birbirinin devamı olan üç ayrı devletin yönetimini elinde tutmuştur.

Ailenin atası [İbrahim Ağa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0brahim_A%C4%9Fa), aslen [Konya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konya)lı olup,[^1] [Osmanlılar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) devrinde [Edirne](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edirne)'ye gelmiş ve [Makedonya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kuzey_Makedonya)'da [Kavala](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavala) şehri kalesine bekçibaşı tayin edilmişti. Kavala'ya yerleşen İbrahim Ağa'nın kardeşi [Tosun Ağa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tosun_A%C4%9Fa), şehrin mütesellimi, onun oğlu [Ali Tosun Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ali_Tosun_Pa%C5%9Fa) da, [Osmanlı Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nde [beylerbeyi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beylerbeyi) vazifesindeydi. Kavalalıların en meşhur şahsiyeti, [Kavalalı Mehmet Ali Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavalal%C4%B1_Mehmed_Ali_Pa%C5%9Fa)'dır. Kendisini, [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) [Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sultan)ı [III. Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Selim) (1789-1807) vezirlik rütbesiyle Mısır valisi tayin etmiş, o da bilâhare Kavalalılar Hanedanı'nı kurmuştur.

![Kavalalı Mehmed Ali Paşa](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/2d/ModernEgypt%2C_Muhammad_Ali_by_Auguste_Couder%2C_BAP_17996.jpg/1280px-ModernEgypt%2C_Muhammad_Ali_by_Auguste_Couder%2C_BAP_17996.jpg)
*Kavalalı Mehmed Ali Paşa (Auguste Couder, public-domain)*

Kavalalılar Hanedanı'nın başına geçenler; [İsmail Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0smail_Pa%C5%9Fa)'ya kadar [***vali***](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vali), [İsmail Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0smail_Pa%C5%9Fa) (1868-1879) devrinde [***hidiv***](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hidiv), [Hüseyin Kâmil Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C3%BCseyin_K%C3%A2mil) (1914-1917) devrinde [***sultan***](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sultan), [Birinci Fuâd](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Fuad) (1917-1936) devrinde [***melik***](https://turkipedia.org/tr/wiki/Melik) ya da [***kral***](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kral) ünvanını kullandılar.

Kavalalı ailesinden, Osmanlı padişahlarının kızlarıyla evlenerek akrabalık kuranlar olduğu gibi, devletin iç ve dış işlerinde vazife alanlar da vardı. [Abbas Hilmi Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abbas_Hilmi_Pa%C5%9Fa)'nın oğlu [Damad İbrahim Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Damad_%C4%B0brahim_Pa%C5%9Fa), [Sultan Abdülmecid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClmecid)'in kızı [Münire Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BCnire_Sultan)'la evlendi. [Mehmed Tosun Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mehmed_Tosun_Pa%C5%9Fa), [müşir](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BC%C5%9F%C3%AEr) rütbesini haizdi. [Melik Fuad Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Fuad) da, Sultan [II. Abdülhamid](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Abd%C3%BClhamid) (1876-1909) devrinde binbaşı rütbesiyle [Viyana](https://turkipedia.org/tr/wiki/Viyana)'da askerî ataşelik yapmıştı.

Kavalalılar, [Arabistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arap_Yar%C4%B1madas%C4%B1)'daki [Vehhabiler](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vehhab%C3%AElik)e ve [Osmanlılar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)a karşı ayaklanan [Rum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rum)lara karşı mücadelelerde başarılı oldular.

[Mehmed Ali Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavalal%C4%B1_Mehmed_Ali_Pa%C5%9Fa)'nın oğlu [İbrahim Paşa'nın isyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1-M%C4%B1s%C4%B1r_Sava%C5%9F%C4%B1), [Osmanlılar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)ı içeride ve dışarıda güç duruma düşürdü.

Kavalalılar, izledikleri ekonomik politika ile [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r)'ın [19. yüzyıl](https://turkipedia.org/tr/wiki/19._y%C3%BCzy%C4%B1l)ın sonlarında malî bakımdan [İngiltere](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ngiltere)'nin kontrolü altına girmesine sebep oldular ve bu sebeple Mısır halkı kendilerine karşı isyan edince İngilizler'den yardım istemek zorunda kaldılar. [1882'de Mısır İngilizler tarafından işgal edildi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arabi_Pa%C5%9Fa_Ayaklanmas%C4%B1), bu tarihten sonra Mısır'da yönetimlerini sürdürmeyi başardılarsa da artık eski güçlerinden yoksundular.

[I. Dünya Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._D%C3%BCnya_Sava%C5%9F%C4%B1) (1914-1918) ve sonrasında İngiliz himayesi ve [1948 Arap-İsrail Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1948_Arap-%C4%B0srail_Sava%C5%9F%C4%B1)'ndaki mağlubiyetleri, Kavalalılar Hanedanı'na karşı hoşnutsuzluklar meydana getirdi. 1953'te Kavalalılar Hanedanı'na son verilip, Mısır'da [cumhuriyet](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cumhuriyet) ilan edildi.

[^1]: Arşivlenmiş kopya. <https://islamansiklopedisi.org.tr/kavalali-mehmed-ali-pasa>
