# Karesi Sancağı > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Karesi_Sanca%C4%9F%C4%B1 > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Karesi Sancağı, https://tr.wikipedia.org/wiki/Karesi_Sanca%C4%9F%C4%B1 (CC-BY-SA-4.0) ![Karesi Sancağının konumu](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/5/5c/Karesi_beyli%C4%9Fi.PNG) *Karesi Sancağının konumu (Kürşat at Türkçe Vikipedi, CC-BY-2.5)* - **Conventional long name:** Karesi Sancağı - **Subdivision:** sancağı - **Nation:** Osmanlı İmparatorluğu - **P:** Karesi Beyliği - **S:** Türkiye - **Year start:** 1341 - **Event end:** Lozan Antlaşması - **Year end:** 1923 - **Date end:** 29 Ekim - **Capital:** Karesi - **Today:** Türkiye **Karesi Sancağı,** [Osmanlı Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nin [Anadolu Eyaleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Anadolu_%28eyalet%29) sınırları içindeki [sancaklarından](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sancak_%28idari_birim%29) biri. [Osmanoğulları](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'na ilk katılan beylik olan [Karesi Beyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karesi_Beyli%C4%9Fi)'nin bulunduğu bölgede kurulmuştur. [Osmanlı Devleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nin yıkılmasıyla yerine [Balıkesir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bal%C4%B1kesir_%28il%29) ili kurulmuştur. 1909 yılındaki Karesi Sancağı'na bağlı kazalar şunlardır; Karesi Merkez Kazası, [Ayvalık](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ayval%C4%B1k) Kazası, Bandırma Kazası, Edremit Kazası, Burhaniye Kazası, Erdek Kazası, Gönen Kazası, Sındırgı Kazası, Balya Kazası'dır. ## Tarihi ### 1345'te durum [Orhan Gazi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Orhan_Gazi) Karesi Beyliği'ni, merkeze bağlı bir sancak haline getirip, adını da değiştirmeden Karesi Sancağı yaptı. Sancağın merkezi olan [Balıkesir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bal%C4%B1kesir)e, oğlu [Şehzade Süleyman](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eehzade_S%C3%BCleyman)'ı sancak beyi olarak tayin etti. Böylece Karesi, aynı zamanda bir Şehzade Sancağı oldu. Bu dönemde tüm Karesi toprakları, Osmanlı beyliğinin *ilk eyaleti* oldu. Balıkesir'den başka; [Bergama](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bergama), İvrindi, Ayazmend (Altınova), [Edremit](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edremit), Kemer Edremit (Burhaniye), [Bayramiç](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bayrami%C3%A7), Ayvacık, Ezine, Fırt (Susurluk), Bigadiç ve Sındırgı yerleşim yerlerine sahipti. ### 1393'te durum 1393'te [Ankara](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ankara) merkezli [Anadolu Beylerbeyliği](https://turkipedia.org/tr/wiki/Anadolu_%28eyalet%29) kurulunca Bergama ve çevresi de dahil olarak [Karesi eyaleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karesi_eyaleti) tek parça olarak, Anadolu beylerbeyliğinin bir parçası olmuştur. ### 1451'de durum 1451 Anadolu eyaleti tekrar yapılandırılmış ve [Kütahya](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BCtahya) merkez olmuştur. Bu dönemde Karesi beyliği toprakları; merkezi Kütahya olan Anadolu Eyaletinin [Hüdavendigar Eyaleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C3%BCdavendigar_Eyaleti)nin sancakları olmuştur. Karesi toprakları iki sancağa ayrılmıştır: - [Karesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karesi%2C_Bal%C4%B1kesir) Sancağı - [Biga](https://turkipedia.org/tr/wiki/Biga) Sancağı Daha sonraları Karesi Sancağı ikiye bölündü: Karesi Sancağı ve Erdek Sancağı olarak. ### 1786'da durum Bölgede Hüdavendigar eyaletine bağlı üç sancak vardı: - Karesi Sancağı: [Ayvalık](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ayval%C4%B1k) çevresi de, 1786'da Karesi Sancağına dahil edildi. Bu dönemde Karesi Sancağı: Merkez, Bigadiç, Sındırgı, Baş Gelenbe (Gelenbe), Kemer Edremid (Burhaniye), Edremit, Ayazmend (Altınova), Kozak (Bergama'nın kuzey köyleri), İvrindi, Manyas, Fırt ma'a Şamlı (Susurluk) ve Ayvalık'tan oluşmaktaydı. - Erdek Sancağı - Biga Sancağı ### 1827-1841 arası durum Karesi toprakları, 1827'de dağıtılan Anadolu eyaletinin [Güney Marmara](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCney_Marmara) kısmında kurulan Hüdavendigar eyaletine bağlanmıştır. Karesi toprakları dört sancağa ayrılmıştır: - Karesi Sancağı - Biga Sancağı - Erdek Sancağı - Ayvalık Sancağı ### 1841-1845'te durum Hüdavendigar eyaleti yeniden düzenlendi. Karesi toprakları üzerinde; - Biga Sancağı - Karesi Sancağı Bu dönemde Karesi Sancağı Merkez [liva](https://turkipedia.org/tr/wiki/Liva)sı, Ayvalık livası ve Erdek livası olmak üzere üç alt bölgeden oluşuyordu. Ayvalık ve Erdek livası, doğrudan merkez livasına bağlıydı. Edremit ve Kemer Edremit ise, Ayvalık livasına değil; eskiden beri olduğu gibi Merkez livasına dahildi. ### 1845-1847'de durum ![1845'te Karesi-Saruhan Eyaleti, 1881'de de aynı sınırlar esas alınarak Karesi Vilayeti kurulmuştur.](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/2/24/Karesi-Saruhan_Eyaleti.gif) *1845'te Karesi-Saruhan Eyaleti, 1881'de de aynı sınırlar esas alınarak Karesi Vilayeti kurulmuştur. (Gökçe Yörük at Türkçe Vikipedi, public-domain)* Biga Sancağı ve Karesi Sancağı birleştirilerek oluşan Karesi eyaleti ve Aydın'dan ayrılan Mağnisa merkezli Saruhan eyaleti birleştirilerek [Karesi-Saruhan Eyaleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saruhan_%28eyalet%29) oluşturulmuştur. Bu dönemde [Çanakkale](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87anakkale) toprakları tekrar Balıkesir merkezine bağlanmıştı. ### 1847'de durum Eski Karesi Beyliği toprakları tekrar, eski Hüdavendigar eyaletine bağlandı. - Biga Sancağı - Karesi Sancağı (üç livadan(?) oluşuyordu: Merkez (22 [kaza](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kaza)sı vardı), Ayvalık (2 kazası vardı), Erdek (8 kazası vardı). ### 1864'te durum 1864 yılında çıkarılan “Teşkil-i Vilâyet Nizamnâmesi” ile idari teşkilatta yeni bir yapılanmaya gidildi ve bunun sonucunda örneğin; Karesi livasının kaza sayısı azaldı. Karesi livasının daha önce 22 kazası olan kaza sayısı bu dönemde 8'e düştü. Önceden kaza olan diğer on beş kaza, bu dönemde nahiye olarak yapılandırıldılar. [Erdek](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erdek) livasının kaza sayısı da azaltıldı. ### 1881'de durum 1881'de Karesi Sancağı ve Biga Sancağı, [Karesi Vilayeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karesi_Vilayeti) adı altında birleşti. [Çanakkale](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87anakkale) toprakları tekrar Balıkesir merkezli yönetildi. Karesi Vilayeti iki sancaktan oluşuyordu: - *Karesi Sancağı*. 7 kazaya bölünmüştür: Erdek, Ayvalık, Merkez, Balya, Gönen, Susurluk, Sındırgı. - *Biga Sancağı*. 4 kazaya bölünmüştür. ### 1888'de durum 1888'de tekrar Hüdavendigâr vilayetine bağlı bir sancak haline getirilen Karesi Vilayeti sancak haline getirildi ve Karesi'den Biga Sancağı tekrar ayrıldı. Karesi Sancağı, livalara değil; kazalara ayrıldı. Bigadiç, Sındırgı, Baş Gelenbe (Gelenbe), Kemer Edremid (Burhaniye), Edremit, Ayazmend (Altınova), Kozak, İvrindi, Manyas, Fırt ma'a Şamlı (Susurluk), Erdek ve [Yenice](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yenice%2C_%C3%87anakkale) dahil Gönen'den oluşuyordu. ### 1909'da durum Karesi, 1909'da Herhangi bir yere de bağlı olmayan müstakil bir livadır. (günümüz anlamında, ildir) 9 kazaya bölünmüştür. Karesi Merkez Kazası, Ayvalık Kazası, Bandırma Kazası, Edremit Kazası, Burhaniye Kazası, Erdek Kazası, Gönen Kazası, Sındırgı Kazası, Balya Kazası'dır.