# Kalfa

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Kalfa
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Kalfa, https://tr.wikipedia.org/wiki/Kalfa (CC-BY-SA-4.0)

**Kalfa** (çırak, usta yardımcısı), [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nda [saray](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saray)da hizmet veren kadın görevliler ve nezaretçiler için kullanılan genel bir terimdi.[^1] Acemi kızlar, kalfa rütbesine yükselmeyi beklerlerdi.[^2] Kalfa, ustanın ([haremin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Harem_%28Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu%29) önde gelen idari/denetleyici görevlilerinin unvanı) altında bir rütbeydi. Usta ve kalfa unvanları Osmanlı lonca teşkilatı terminolojisinin bir parçasıdır. Yasal olarak [cariye](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6lelik) olan bu kadınlar rütbelerine bağlı olarak görevlerinde hatrı sayılır bir yetki ve etkiye sahip olabiliyorlardı ve genellikle haremdeki alt rütbeli görevliler ve [hanedan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_Hanedan%C4%B1) üyeleri tarafından büyük saygı görüyorlardı.[^3]

![İstanbul’dan bir kalfa.](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/2/2c/Galerie_du_palais_de_Constantine._Kalfa%2C_Chaouch.jpg)
*İstanbul’dan bir kalfa. (Félix-Jacques-Antoine Moulin, public-domain)*

Zanaatkarlar arasında bu terim benzer bir anlama sahipti: Henüz usta unvanını almamış ve kendi dükkanını açmamış bir genç usta adayı.[^4]

## Hünkar kalfaları

Padişahın kişisel hizmetinde olan kalfalara hünkar kalfaları denirdi. [Haznedarlar](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hazinedar), haremde denetleme görevleriyle görevlendirilen yüksek rütbeli vekil kalfalardı.[^5] Usta olarak da bilinen haznedarlar, Sıradan kalfalardan daha üst rütbeliydi.[^6] Elebaşları (haznedar usta veya yüksek haznedar) harem hizmeti hiyerarşisinde bayan kahyanın hemen altındaki ikinci en yüksek pozisyona sahipti.[^7]

## Önemli kalfalar

[II. Mahmud](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mahmud)'un hayatını kurtarıp cesareti ve sadakatinden dolayı hazinedar usta unvanını alan Çevri Kalfa önemli kalfalardandı.

Birçok padişahın hanımları evlenmeden önce kalfalık yapmışlardır.[^8]

[^1]: The Concubine, the Princess, and the Teacher: Voices from the Ottoman Harem. University of Texas Press, 2010. <https://books.google.com/books?id=HuZTefumFSQC>
[^2]: The Concubine, the Princess, and the Teacher: Voices from the Ottoman Harem. University of Texas Press, 2010. <https://books.google.com/books?id=HuZTefumFSQC>
[^3]: The Concubine, the Princess, and the Teacher: Voices from the Ottoman Harem. University of Texas Press, 2010. <https://books.google.com/books?id=HuZTefumFSQC>
[^4]: Ottoman Empire. Center for Democracy and Reconciliation in Southeast Europe, 2005, s. 93. <https://books.google.com/books?id=WbUWAQAAMAAJ>
[^5]: The Concubine, the Princess, and the Teacher: Voices from the Ottoman Harem. University of Texas Press, 2010. <https://books.google.com/books?id=HuZTefumFSQC>
[^6]: The Concubine, the Princess, and the Teacher: Voices from the Ottoman Harem. University of Texas Press, 2010. <https://books.google.com/books?id=HuZTefumFSQC>
[^7]: The Concubine, the Princess, and the Teacher: Voices from the Ottoman Harem. University of Texas Press, 2010. <https://books.google.com/books?id=HuZTefumFSQC>
[^8]: The Concubine, the Princess, and the Teacher: Voices from the Ottoman Harem. University of Texas Press, 2010. <https://books.google.com/books?id=HuZTefumFSQC>