# Kütahya Antlaşması > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BCtahya_Antla%C5%9Fmas%C4%B1 > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Kütahya Antlaşması, https://tr.wikipedia.org/wiki/K%C3%BCtahya_Antla%C5%9Fmas%C4%B1 (CC-BY-SA-4.0) - **Adı:** Kütahya Antlaşması - **Çeşit:** Barış ve düzenleme antlaşması - **Diller:** Osmanlı Türkçesi, Arapça - **Taraflar:** Mısır Hidivliği Osmanlı İmparatorluğu **Kütahya Antlaşması**, [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) ile [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r) Valisi [Kavalalı Mehmet Ali Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavalal%C4%B1_Mehmed_Ali_Pa%C5%9Fa) arasında 14 Mayıs 1833 tarihinde imzalanan, [Birinci Mısır-Osmanlı Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1831-1833_Osmanl%C4%B1-M%C4%B1s%C4%B1r_Sava%C5%9F%C4%B1)nı sona erdirip [Şam](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eam_%28eyalet%29), [Girit](https://turkipedia.org/tr/wiki/Girit_%28eyalet%29) ve [Adana](https://turkipedia.org/tr/wiki/Adana_%28eyalet%29) vilayetlerinin yeni statüsünü belirleyen bir barış ve düzenleme antlaşmasıdır.[^1] ### Antlaşmanın sebepleri [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) [Mora isyanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunan_%C4%B0syan%C4%B1)nı bastırmak için [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r) valisi [Kavalalı Mehmet Ali Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavalal%C4%B1_Mehmed_Ali_Pa%C5%9Fa)'dan yardım istemişti. Mehmet Ali Paşa Bu yardımına karşılık [Mora](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mora_Yar%C4%B1madas%C4%B1)'yı istedi. Fakat [Yunanistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanistan) bağımsız olunca Mora da [Yunanistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanistan)'a katıldı ve Mehmet Ali Paşa bu sefer [Suriye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Suriye) valiliğini istedi. Osmanlılar [Suriye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Suriye)'yi Mehmet Ali Paşa'ya vermek istemeyince Mehmet Ali Paşa saldırıya geçti ve önce [Konya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Konya), sonra da [Kütahya](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BCtahya)'ya kadar ilerledi. Meselenin iyice püsküllü bir hal alması [Sultan II. Mahmud](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Mahmud)'u şaşırttığından, o sırada [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rusya) Devleti tarafından sunulan yardım teklifi kabul edildi ve [Hünkar İskelesi Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C3%BCnk%C3%A2r_%C4%B0skelesi_Antla%C5%9Fmas%C4%B1) imzalandı. İstanbul'a bir grup Rus askeri geldi. Osmanlı Hükûmeti'nin bu suretle Rusya'nın kucağına atılması [İngiltere](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ngiltere) ve Avusturya'yı telaşa düşürdüğünden Mısır meselesi bir Avrupa meselesi halini aldı ve nihayet bazı vaziyetlerden sonra Mehmet Ali Paşa'nın barış sonucuna varması mecbur edildi.[^2] ### Antlaşmanın sonuçları [Mustafa Reşit Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mustafa_Re%C5%9Fid_Pa%C5%9Fa) ve Fransa sefiri Mösyö Varen [Kütahya](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BCtahya)'ya giderek Mehmet Ali Paşa'nın istediği veraset ve tazminat maddeleri geri kalmak şartıyla [Beriyyetüşşam](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eam_%28eyalet%29) ile [Adana](https://turkipedia.org/tr/wiki/Adana_Vilayeti) ve [Mısır valilikleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r_%28eyalet%29) sorumluluğunda kalmak üzere anlaşma sağlandı ve Anadolu'da Mısırlılar'a yardım dolayısıyla itham edilen şahıslar hakkında af ilan edildi ve 1833 Mayıs'ında bir ferman ile Mehmet Ali Paşa hakkında padişah affı ilan edildi.[^3] Mehmet Ali Paşa hakkındaki padişah affını kendisine bildirmek üzere [Tophane müşiri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Toph%C3%A2ne_m%C3%BC%C5%9F%C3%AEri) Halil Rıfat Paşa ile Âmetci Mustafa Reşit Bey evvela [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r_%28eyalet%29)'a daha sonra Kütahya'ya giderek [Mehmet Ali](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavalal%C4%B1_Mehmed_Ali_Pa%C5%9Fa) ve [İbrahim Paşalara](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavalal%C4%B1_%C4%B0brahim_Pa%C5%9Fa) anlaşmayı tebliğ ettikleri gibi Adana Eyaleti'nin [İbrahim Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavalal%C4%B1_%C4%B0brahim_Pa%C5%9Fa) yönetimine verilmesine dair olan ferman da mühimmatı harbiye nazırı Mehmet Emin Seyda Efendi ile Kütahya'ya gönderilmiştir.[^4] [Kavalalı İbrahim Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kavalal%C4%B1_%C4%B0brahim_Pa%C5%9Fa), Kütahya'dan ileri geçmeyerek iki buçuk ay burada kaldıktan sonra 24 Mayıs 1833 günü [Kütahya](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BCtahya)'dan [Adana](https://turkipedia.org/tr/wiki/Adana) taraflarına çekilmiştir.[^5] II. Mahmut kendisini valisi karşısında küçük düşüren ve önemli toprak kaybına neden olan Kütahya Antlaşmasını kabullenememişti. İlk fırsatta Mehmet Ali Paşa'dan Suriye, Filistin ve hatta mümkünse Mısır'ı geri almayı istiyordu. Yani Kütahya Antlaşması aslında Sultan ile Mısır Valisi arasında sorunları çözen bir barış değil, her an sonlanabilecek bir mütarekeydi. Bu durumun farkında olan İngilizler muhtemel bir savaşı engellemek için çaba harcadılar.[^6] Mısırlıların Kütahya'ya gelmelerini Kütahyalılar "Arapların geldikleri zaman" diye zikrederler. **Antlaşmanın önemli maddeleri şunlardır:** 1. Mehmet Ali Paşa'ya [Mısır](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C4%B1s%C4%B1r) ve [Girit](https://turkipedia.org/tr/wiki/Girit) valiliklerinin yanı sıra [Şam](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eam) valiliği verilecekti. 2. Oğlu İbrahim Paşa'ya [Cidde](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cidde) valiliği ile [Adana](https://turkipedia.org/tr/wiki/Adana) muhassıllığı (vergi toplama hakkı) verilecekti. - Bu antlaşma her iki tarafı da memnun etmemiştir. - Mısır sorunu geçici olarak Kütahya Antlaşması ile tamamen ise [Londra Antlaşması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Londra_Antla%C5%9Fmas%C4%B1_%281840%29) ile çözüme kavuşmuştur. [^1]: Kutluoğlu, Muhammed Hanefi. 1833 Kütahya Antlaşmasının Yeni Bir Değerlendirilmesi. Enderun Kitabevi, 1997, s. 265-287. [^2]: Uzunçarşılı, İ. Hakkı, Kütahya Şehri, İstanbul Devlet Matbaası, 1932, sayfa, 102 [^3]: Bu fermanda Mısır, Girit eyaletleri iltimas ve ricasına mebni Emirülhaclık ve Cerde başbuğluğu inzimamiyle Şam, Trablusşam, Sayda, Safet, Halep eyaletleri ve Nablüs sancağı Mehmet Ali Paşa uhdesine tevcih ve oğlu İbrahim Paşaya dahi Şeyhülharemlik, Mekke, Medine sancakları ve mukataat hazinesinde mazbut olan Adana eyaleti muhassılığı verilmiş olduğu yazılmıştır. [^4]: 1833 senesi takvimi vekayı No, 58 [^5]: Takvim vakayi, no, 69 [^6]: Gencer, Fatih. Hünkâr İskelesi Antlaşması’nın Osmanlı-İngiliz İlişkilerine Yansımaları. Bitlis Eren Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü, 2015, s. 648-649.