# Küresünniler

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BCres%C3%BCnniler
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Küresünniler, https://tr.wikipedia.org/wiki/K%C3%BCres%C3%BCnniler (CC-BY-SA-4.0)

- **Grup:** Küresünniler
- **Nüfus:** 100 bin-120 bin; 30.000; 600.000; 200
- **Bölge:** Türkiye (Van); İran; Rusya
- **Diller:** Azerice, Türkçe
- **Dinler:** İslam (Sünni)

**Küresünniler** veya **Küresinliler**, [İran'ın](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ran) [Salmas](https://turkipedia.org/tr/wiki/Salmas), [Urmiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Urmiye), [Hoy](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hoy) ve [Maku](https://turkipedia.org/tr/wiki/Maku) bölgelerinde ve Türkiye'nin [Van](https://turkipedia.org/tr/wiki/Van_%28il%29) ilinde yaşayan bir [Türk](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C3%BCrk_halklar%C4%B1) boyudur. [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) tarafından [Kızılbaş](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1z%C4%B1lba%C5%9F)lara karşı hizmet etmek için bölgeye yerleştirilen [Çepniler](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87epniler)den geldiklerine inanılmaktadır. Şafiî mezhebine mensup olan Küresünniler, [Sünni](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCnnilik) mezhebini benimsemişlerdir. Hoy'un güneybatısında, [Kürtleşmiş](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BCrtle%C5%9Ftirme) Küresünni grupları bulunmaktadır.[^1]

## Tarih

Küresünnilerin kökeni tartışmalıdır. Osmanlı İmparatorluğu tarafından [Kızılbaş](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1z%C4%B1lba%C5%9F)lara karşı hizmet etmeleri için bölgeye yerleştirildikleri ve Çepni boyundan geldikleri düşünülmektedir.[^2] 18. yüzyıl başlarında ilk olarak [Güney Kafkasya](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCney_Kafkasya)'ya ve oradan [Güney Azerbaycan](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCney_Azerbaycan) bölgesindeki [Makü Hanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Maku_Hanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1) bünyesine girdiler. Küresünniler 18. yüzyılda Azerbaycan'da bulunan [Makü Hanlığına](https://turkipedia.org/tr/wiki/Maku_Hanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1) bağlı yerleşik yaşam biçimine geçen tek halktı.[^3] "Küreler" [Giresun](https://turkipedia.org/tr/wiki/Giresun) iline bağlı Karadere bölgesindeki Akbulak, Muhur, Mahlemli köylerinde yaşayıp, çiftçilik ve hayvancılıkla uğraşıyorlardı. Daha sonra [Transkafkasya](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCney_Kafkasya) ve [Hazar bölgesinden](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hazar) gelerek İran'ın [Urmiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Urmiye) civarına yerleşmişlerdir, burada bölge halkından farklı olarak [Sünni](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C3%BCnnilik) mezhebine mensup oldukları için "Küresünni" olarak adlandırıldılar.

## Yerleşim birimleri

### Güney Azerbaycan

Küresünnilerin çoğunluğu Güney Azerbaycan'da Urmiye gölünün batısında Urmiye, [Salmas](https://turkipedia.org/tr/wiki/Salmas) ve [Hoy](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hoy) kentlerinde yaşamaktadırlar.[^4]

### Türkiye

Van ilinin ilçeleri: [Özalp](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96zalp), [Aksorguç](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aksorgu%C3%A7%2C_%C3%96zalp); [Saray](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saray%2C_Van), [Sırımlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1r%C4%B1ml%C4%B1%2C_Saray), [Beyarslan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beyarslan%2C_Saray); [Başkale](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C5%9Fkale); [Çaldıran](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ald%C4%B1ran); [Edremit](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edremit%2C_Van).[^5]

Van şehir merkezi: İskele mahallesi, Yalı mahallesi, [Beyüzümü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bey%C3%BCz%C3%BCm%C3%BC%2C_Tu%C5%9Fba), Sıhke mahallesi.[^6]

Van köyleri: [Alaköy](https://turkipedia.org/tr/wiki/Alak%C3%B6y%2C_Tu%C5%9Fba), [Bardakçı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bardak%C3%A7%C4%B1%2C_Tu%C5%9Fba), [Karagündüz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Karag%C3%BCnd%C3%BCz%2C_%C4%B0pekyolu), [Kasımoğlu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kas%C4%B1mo%C4%9Flu%2C_Tu%C5%9Fba), [Kıratlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1ratl%C4%B1%2C_%C4%B0pekyolu), [Köprüler](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6pr%C3%BCler%2C_Edremit), [Mollakasım](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mollakas%C4%B1m%2C_Tu%C5%9Fba), [Yumrutepe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yumrutepe%2C_Tu%C5%9Fba).[^7]

Van ilinin ilçeleri: [Özalp](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%96zalp), [Aksorguç](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aksorgu%C3%A7%2C_%C3%96zalp); [Saray](https://turkipedia.org/tr/wiki/Saray%2C_Van), [Sırımlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/S%C4%B1r%C4%B1ml%C4%B1%2C_Saray), [Beyarslan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beyarslan%2C_Saray); [Başkale](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C5%9Fkale); [Çaldıran](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ald%C4%B1ran); [Edremit](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edremit%2C_Van).[^8]

Bitlis: [Ahlat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ahlat); [Adilcevaz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Adilcevaz), [Erikbağı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Erikba%C4%9F%C4%B1%2C_Adilcevaz).

## Dil

Küresünniler [Azerice](https://turkipedia.org/tr/wiki/Azerice) ve Türkçe kullanmakla birlikte bir kısmı Farsça da kullanır.[^9] Ayrıca İran'da ve Türkiye'de Kürtlerle yakın ilişkilerde bulunan bir takım Küresünniler'in Kürtçede kullandığı bilinmektedir.[^10]

Türkiye'de yaşayan Küresünniler kullandıkları kelimelere birkaç örnek:

[^1]: Kora-Sunni. Encyclopaedia Iranica. <https://iranicaonline.org/articles/kora-sonni>
[^2]: Kora-Sunni. Encyclopaedia Iranica. <https://iranicaonline.org/articles/kora-sonni>
[^3]: Arşivlenmiş kopya. <http://kuresunniler.com/tarih/turkiyede-kuresunniler/65-kresinliler8217in-tarihzesi-ve-anadolu8217ya-gcz.html>
[^4]: Yücebaş, Ferit. MİLLÎ ŞUURUN SAĞLAM BİR VESİKASI: KÜRESÜNNİ TÜRKLERİ. 23 Ekim 2019, s. 73-88. <https://dergipark.org.tr/tr/pub/tda/issue/50151/644647>
[^5]: Yücebaş, Ferit. MİLLÎ ŞUURUN SAĞLAM BİR VESİKASI: KÜRESÜNNİ TÜRKLERİ. 23 Ekim 2019, s. 73-88. <https://dergipark.org.tr/tr/pub/tda/issue/50151/644647>
[^6]: Küresünni olan yerleşimler. <https://www.nisanyanyeradlari.com/?asr=K%C3%BCres%C3%BCnni>
[^7]: Küresünni olan yerleşimler. <https://www.nisanyanyeradlari.com/?asr=K%C3%BCres%C3%BCnni>
[^8]: Küresünni olan yerleşimler. <https://www.nisanyanyeradlari.com/?asr=K%C3%BCres%C3%BCnni>
[^9]: Arşivlenmiş kopya. <http://kuresunniler.com/tarih/turkiyede-kuresunniler/65-kresinliler8217in-tarihzesi-ve-anadolu8217ya-gcz.html>
[^10]: Arşivlenmiş kopya. <http://kuresunniler.com/tarih/turkiyede-kuresunniler/65-kresinliler8217in-tarihzesi-ve-anadolu8217ya-gcz.html>
