# III. Mustafa > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Mustafa > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: III. Mustafa, https://tr.wikipedia.org/wiki/III._Mustafa (CC-BY-SA-4.0) ![Konstantin Kapıdağlı tarafından çizilmiş portresi.](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/6/6a/Mustafa3.jpg) *Konstantin Kapıdağlı tarafından çizilmiş portresi. (public-domain)* - **Unvan:** İslâm Halifesi; Emîrü'l-mü'minîn; İki Kutsal Caminin Hizmetkârı - **Veraset:** 26. Osmanlı Padişahı; 105. İslâm Halifesi - **Hüküm süresi:** 30 Ekim 1757 - 21 Ocak 1774 (); 30 Ekim 1757 - 21 Ocak 1774 - **Önce gelen:** III. Osman; III. Osman - **Sonra gelen:** I. Abdülhamid; I. Abdülhamid - **Doğum tarihi:** 28 Ocak 1717 - **Doğum yeri:** Edirne Sarayı, Edirne, Osmanlı İmparatorluğu - **Ölüm yeri:** Topkapı Sarayı, İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu - **Defin yeri:** Laleli Camii, Fatih, İstanbul - **Tam ismi:** Mustafa bin Ahmed - **Hanedan:** Osmanlı Hanedanı 16px - **Babası:** III. Ahmed - **Annesi:** Emine Mihrişah Kadınefendi - **Dini:** Sünnilik **III. Mustafa** (مصطفى ثالث), divan edebiyatındaki mahlasıyla **Cihangir**; (28 Ocak 1717 [Edirne](https://turkipedia.org/tr/wiki/Edirne) – 21 Ocak 1774 [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)), 26. [Osmanlı padişahı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_padi%C5%9Fahlar%C4%B1_listesi) ve 105. [İslam halifesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Halifeler_listesi).[^1] Babası Sultan [III. Ahmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Ahmed), annesi [Emine Mihrişah Kadın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Emine_Mihri%C5%9Fah_Kad%C4%B1nefendi)'dır. Babasının 1730'da padişahlıktan çekilmesinden sonra yirmi yedi yıl kafes hayatı yaşamıştır. Amcasının oğlu [III. Osman](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Osman)'ın ölümü üzerine 1757'de tahta geçmiştir.[^2] ## Saltanatı ![III. Mustafa](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/72/Sultan_Mustafa_III.jpg/1280px-Sultan_Mustafa_III.jpg) *III. Mustafa (Silsilename:Levni, public-domain)* Başa geçtikten sonra sadrazam [Koca Mehmed Râgıb Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Koca_R%C3%A2g%C4%B1b_Pa%C5%9Fa)'yı görevde bıraktı. Malî durumu düzeltmek için sarayın giderlerini azalttı ve yolsuzlukların üzerine gitti ancak başarılı olamadı. Orduda topçu sınıfını düzeltmek için [Baron de Tott](https://turkipedia.org/tr/wiki/Baron_de_Tott)'a "Sürat topçuları" adında askerî bir birlik kurdurdu. Rusların 1770'te [Çeşme](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87e%C5%9Fme%2C_%C4%B0zmir)'de [Osmanlı donanması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_donanmas%C4%B1)nı yakmaları üzerine yeni bir donanma hazırlanmasına çalıştı. Bu donanmanın subaylarını yetiştirmek üzere 1773 yılında [Mühendishane-i Bahr-i Hümayun](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BChendishane-i_Bahr-i_H%C3%BCm%C3%A2yun)'u kurdurdu. [Laleli Camii](https://turkipedia.org/tr/wiki/Laleli_Camii)'ni yaptırdı. Ayrıca depremde yıkılan [Fatih Camii](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fatih_Camii)'ni yeniden yaptırdı.[^3] Saltanatının son dönemine [1768-1774 Osmanlı-Rus Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/1768-1774_Osmanl%C4%B1-Rus_Sava%C5%9F%C4%B1) hâkim oldu. III. Mustafa ordusunun zayıflığını bilmekle beraber [II. Katerina](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Katerina) döneminde [Rusya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rus_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'nın [Lehistan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Polonya-Litvanya_Birli%C4%9Fi)'a yaptığı müdahaleler yüzünden Rusya'ya karşı savaş ilan etti. Savaş sırasında [Baltık Denizi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Balt%C4%B1k_Denizi)'nden yola çıkan Rus Donanması Çeşme'de Osmanlı donanmasını yaktı. III. Mustafa savaşı bitirmek için girişimlerde bulundu ancak başarılı olamadı. Savaş sürerken öldü. [Laleli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Laleli)'de kendi yaptırdığı [Laleli Külliyesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Laleli_K%C3%BClliyesi) içindeki [III. Mustafa Türbesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Mustafa_T%C3%BCrbesi)'nde yatmaktadır.[^4][^5] ## Ailesi ### Eşleri 1. [Mihrişah Valide Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mihri%C5%9Fah_Sultan) (Başkadınefendi)- III. Mustafa'nın başkadınıdır. Emine Mihrişah olarak da bilinir. [Gürcü](https://turkipedia.org/tr/wiki/G%C3%BCrc%C3%BCler) veya [Cenevizli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ceneviz_Cumhuriyeti) olduğu iddia edilir. [III. Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Selim), Hibetullah ve Fatıma sultanların annesidir.[^6] 2. Mihrişah Kadın (II. Kadınefendi) 3. [Adilşah Kadın](https://turkipedia.org/tr/wiki/Adil%C5%9Fah_Kad%C4%B1n)- [Çerkes](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87erkesler) asıllıdır. [Beyhan Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beyhan_Sultan_%28III._Mustafa%27n%C4%B1n_k%C4%B1z%C4%B1%29) ve [Hatice Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hatice_Sultan_%28III._Mustafa%27n%C4%B1n_k%C4%B1z%C4%B1%29)'ın annesiydi.[^7] 4. Rif'at Kadın- Hür bir kadındı. III. Mustafa onu [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'da tebdil gezerken gördü. Daha sonra hareme girmeden önce eğitilmesi için sadrazamın eşine teslim edildi. [Şah Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eah_Sultan_%28III._Mustafa%27n%C4%B1n_k%C4%B1z%C4%B1%29)'ın annesiydi. III. Mustafa'nın ölümünden sonra ailesinin yanına döndü. Haydarpaşa Mezarlığı'na defnedildi.[^8] 5. Aynülhayat Kadın- Mihrümah Sultan'ın annesidir. Bir kitabede III. Mustafa'nın nikahlı eşi olduğu yazılıdır.[^9] 6. Fehime Hanım- Doğum sırasında hayatını kaybettiği için bazı kaynaklarda "şehide" sayıldığı yazılıdır.[^10] ### Erkek Çocukları 1. [III. Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Selim)[^11] 2. Şehzade Mehmed[^12] ### Kız Çocukları 1. [Hatice Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hatice_Sultan_%28III._Mustafa%27n%C4%B1n_k%C4%B1z%C4%B1%29) 2. [Şah Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eah_Sultan_%28III._Mustafa%27n%C4%B1n_k%C4%B1z%C4%B1%29)[^13] 3. Fatma Sultan[^14] 4. [Beyhan Sultan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Beyhan_Sultan_%28III._Mustafa%27n%C4%B1n_k%C4%B1z%C4%B1%29)[^15] 5. Fatma Sultan[^16] 6. Hibetullah Sultan[^17] ## Dış bağlantılar - say.357-373 - say.246-250 [^1]: MUSTAFA III - TDV İslâm Ansiklopedisi. [^2]: Türklerin unuttuğu sıradışı bir padişah. Tarih Dergisi, Mart 2017. [^3]: MUSTAFA III. TDV İslam Ansiklopedisi. [^4]: LALELI SULTAN III. MUSTAFA TÜRBESI. [^5]: Belediyesi, T. C. Eyüpsultan. Şah Sultan Türbesi. [^6]: Sakaoğlu, Necdet. Bu Mülkün Kadın Sultanları. Alfa Yayınları, 2015, s. 464. [^7]: Sakaoğlu, Necdet. Bu Mülkün Kadın Sultanları. Alfa Yayınları, 2015, s. 464. [^8]: Sakaoğlu, Necdet. Bu Mülkün Kadın Sultanları. Alfa Yayınları, 2015, s. 464. [^9]: Sakaoğlu, Necdet. Bu Mülkün Kadın Sultanları. Alfa Yayınları, 2015, s. 464. [^10]: Sakaoğlu, Necdet. Bu Mülkün Kadın Sultanları. Alfa Yayınları, 2015, s. 464. [^11]: Osmanlı Padişahları. Türk Tarih Kurumu. [^12]: Osmanlı Padişahları. Türk Tarih Kurumu. [^13]: Osmanlı Padişahları. Türk Tarih Kurumu. [^14]: Osmanlı Padişahları. Türk Tarih Kurumu. [^15]: Osmanlı Padişahları. Türk Tarih Kurumu. [^16]: Osmanlı Padişahları. Türk Tarih Kurumu. [^17]: Osmanlı Padişahları. Türk Tarih Kurumu.