# III. Ahmed Kütüphanesi

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Ahmed_K%C3%BCt%C3%BCphanesi
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: III. Ahmed Kütüphanesi, https://tr.wikipedia.org/wiki/III._Ahmed_K%C3%BCt%C3%BCphanesi (CC-BY-SA-4.0)

![](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c9/Enderun_library_Topkapi_40.JPG/1280px-Enderun_library_Topkapi_40.JPG)
* (Gryffindor, public-domain)*

- **Yapı türü:** Kütüphane
- **Mimari tarz:** Lale Devri mimarisi
- **Konum:** Topkapı Sarayı, Fatih, İstanbul, Türkiye
- **Başlama:** 17 Şubat 1719
- **Tamamlanma:** 23 Kasım 1719
- **Yenileme:** 2018
- **Orijinal ad:** Kütüphane-i Enderûn-ı Hümâyun

**III. Ahmed Kütüphanesi**, diğer adlarıyla **Enderun Kütüphanesi** veya **Kütüphane-i Enderûn-ı Hümâyun**, [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'daki [Topkapı Sarayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Topkap%C4%B1_Saray%C4%B1)'nın üçüncü avlusunda, [Arz Odası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arz_Odas%C4%B1)'nın arkasında yer alan saray [kütüphane](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BCt%C3%BCphane)si. Osmanlı saray teşkilatı içerisinde inşa edilen ilk bağımsız saray kütüphanesi olarak kabul edilmektedir.[^1][^2]

## Tarihi

Sultan [III. Ahmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Ahmed) tarafından sarayda dağınık hâlde bulunan yazma eserleri bir araya toplamak amacıyla yaptırılmıştır. Kütüphane için, [II. Selim](https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Selim) döneminde [Mimar Sinan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mimar_Sinan) tarafından inşa edilen ve zamanla bakımsız duruma gelen Havuzlu Köşk'ün bulunduğu alan seçilmiştir. Kütüphanenin mimarı, [III. Ahmed](https://turkipedia.org/tr/wiki/III._Ahmed) döneminin önde gelen devlet adamlarından [Hacı Beşir Ağa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hac%C4%B1_Be%C5%9Fir_A%C4%9Fa)'dır.[^3] Yapının inşasına 17 Şubat 1719 tarihinde başlanmış, açılışı ise 23 Kasım 1719'da gerçekleştirilmiştir.[^4] Kütüphanenin kuruluş amacı, kullanım şartları ve görevlilerine ilişkin hükümler bir vakfiye ile düzenlenmiştir. Buna göre kütüphane yalnızca saray mensuplarının kullanımına açık tutulmuş, kitapların dışarı çıkarılması yasaklanmış ve görevlilerin nitelikleri ile alacakları ücretler belirlenmiştir. Kütüphane, 1856 yılında meydana gelen Enderun yangınında zarar görmüş ve yangın sonrasında gerçekleştirilen onarımlar sırasında giriş cephesinde bazı değişiklikler yapılmıştır.[^5] Yapı, geçirdiği onarımlara rağmen inşa edildiği tarihten günümüze kadar mimari bütünlüğünü büyük ölçüde korumuştur.[^6] Kütüphane, restorasyon çalışmalarının ardından 2018 yılında yeniden ziyarete açılmıştır.[^7]

## Mimari

Yapı, içerisindeki yazma eserlerin rutubetten korunabilmesi amacıyla yüksek bir bodrum üzerine inşa edilmiştir. Beyaz mermer kaplı dış cephesi, [kubbe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kubbe)li ana mekânı ve üç bölümlü [revak](https://turkipedia.org/tr/wiki/Revak)ıyla [Lale Devri mimarisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lale_Devri_mimarisi)nin dikkat çekici örneklerinden biri olarak değerlendirilmektedir.[^8] İç mekânda malakârî ve [çini](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87ini) süslemeler öne çıkmakta olup, bezemelerde lale, karanfil, gül ve yıldız çiçeği gibi bitkisel motiflere yer verilmiştir.[^9] Kütüphanenin iç mekânını kaplayan çinilerin büyük bölümünün 17. yüzyılın ilk yarısına, bir kısmının ise 17. yüzyılın ikinci yarısına tarihlendiği belirtilmektedir. Araştırmacılara göre bu çinilerin önemli bir bölümü, Lale Devri'nden daha eski dönemlere ait yapılardan sökülerek [yeniden kullanılmış](https://turkipedia.org/tr/wiki/Dev%C5%9Firme_%28mimari%29); bir kısmı ise çini depolarından temin edilmiştir.[^10][^11][^12]

## Ayrıca bakınız

- [Lale Devri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Lale_Devri)
- [Topkapı Sarayı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Topkap%C4%B1_Saray%C4%B1)
- [Arz Odası](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arz_Odas%C4%B1)
- [Ağalar Camii](https://turkipedia.org/tr/wiki/A%C4%9Falar_Camii)
- [*Surnâme-i Vehbi*](https://turkipedia.org/tr/wiki/Surn%C3%A2me-i_Vehb%C3%AE)

[^1]: Bilecik, Gülberk. Masraf Defterleri Işığında Topkapı Sarayı III. Ahmed (Enderun) Kütüphanesi. 2019, s. 1-12. <https://cdn.istanbul.edu.tr/file/JTA6CLJ8T5/F6BC8D817C7D4562B4EE1C3280AD5822>
[^2]: The Library Of Ahmed III: Topkapi's Exquisite Knowledge. 25 Ağustos 2025. <https://topkapipalace.com.tr/location/library-of-ahmed-iii/>
[^3]: Uysal, Zekiye. Topkapı Sarayında III. Ahmet Kütüphanesi ve Çini Bezemeleri. 30 Nisan 2019, s. 71-100. <https://dergipark.org.tr/tr/pub/usb/article/582759>
[^4]: Bilecik, Gülberk. Masraf Defterleri Işığında Topkapı Sarayı III. Ahmed (Enderun) Kütüphanesi. 2019, s. 1-12. <https://cdn.istanbul.edu.tr/file/JTA6CLJ8T5/F6BC8D817C7D4562B4EE1C3280AD5822>
[^5]: Uysal, Zekiye. Topkapı Sarayında III. Ahmet Kütüphanesi ve Çini Bezemeleri. 30 Nisan 2019, s. 71-100. <https://dergipark.org.tr/tr/pub/usb/article/582759>
[^6]: Bilecik, Gülberk. Masraf Defterleri Işığında Topkapı Sarayı III. Ahmed (Enderun) Kütüphanesi. 2019, s. 1-12. <https://cdn.istanbul.edu.tr/file/JTA6CLJ8T5/F6BC8D817C7D4562B4EE1C3280AD5822>
[^7]: Topkapı Sarayı'nda 3. Ahmed Kütüphanesi Açıldı. <https://basin.ktb.gov.tr/TR-211091/topkapi-sarayi39nda-3-ahmed-kutuphanesi-acildi.html>
[^8]: The Library Of Ahmed III: Topkapi's Exquisite Knowledge. 25 Ağustos 2025. <https://topkapipalace.com.tr/location/library-of-ahmed-iii/>
[^9]: Bilecik, Gülberk. Masraf Defterleri Işığında Topkapı Sarayı III. Ahmed (Enderun) Kütüphanesi. 2019, s. 1-12. <https://cdn.istanbul.edu.tr/file/JTA6CLJ8T5/F6BC8D817C7D4562B4EE1C3280AD5822>
[^10]: Bilecik, Gülberk. Masraf Defterleri Işığında Topkapı Sarayı III. Ahmed (Enderun) Kütüphanesi. 2019, s. 1-12. <https://cdn.istanbul.edu.tr/file/JTA6CLJ8T5/F6BC8D817C7D4562B4EE1C3280AD5822>
[^11]: Uysal, Zekiye. Topkapı Sarayında III. Ahmet Kütüphanesi ve Çini Bezemeleri. 30 Nisan 2019, s. 71-100. <https://dergipark.org.tr/tr/pub/usb/article/582759>
[^12]: Uysal, Zekiye. Topkapı Sarayındaki III. Ahmet Kütüphanesi’nin Alçı Bezemeleri. 30 Nisan 2019, s. 331-376. <https://dergipark.org.tr/en/pub/canakkalearastirmalari/article/585378>
