# II. Murad Bey

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/II._Murad_Bey
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: II. Murad Bey, https://tr.wikipedia.org/wiki/II._Murad_Bey (CC-BY-SA-4.0)

**Murad II Bey** ([Arapça](https://turkipedia.org/tr/wiki/Arap%C3%A7a): مراد باي الثاني,) 1675'te [Le Bardo](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bardo%2C_Tunus) sarayında ölene kadar [Tunus Beyi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tunus_beyleri_listesi) idi.[^1][^2]

## Hükümdarlık

Hammuda Paşa Bey'in oğlu olan,[^3] cesareti, metaneti ve halkın iyi yönetilmesine olan ilgisiyle öne çıktı.[^4] Zamanının büyük bir kısmını, vergi toplamak, [Cezayir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Cezayir) ordusunun saldırılarıyla ve kuzeybatı kabilelerinin Cezayirlilerle işbirliğiyle uğraşmak için ülkeyi dolaşarak geçirdi. Ayrıca, Deyler Ali Laz'ın önderliğindeki milislerin divanının isyanıyla da karşı karşıya kaldı.[^5] II. Murad, Tunus'tan uzaktaki seferlerinden birinde yenilgiye uğradıktan sonra, Laz onu Türk milislerinin subayı Mohamed Ağa ile değiştirdi.[^6] Ancak II. Murad sonunda Mohamed Ağa'yı mağlup etti ve 1673'te yeniden iktidara geldi.[^7] Bu noktada milisleri yeniden düzenledi.[^8] Bu, Dey'in Bey'e karşı koyma gücünün sonunu işaret ediyordu.

## Mimari Yönü

Mimari projeleri arasında, Türk milislerinin bir kısmının işgal ettiği eski bir funduq (depo) üzerine inşa edilen [Muradiye Medresesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Muradiye_Medresesi)'nin yapımı bulunmaktadır; bu [medrese](https://turkipedia.org/tr/wiki/Medrese), [Maliki](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%A2lik%C3%AElik) İslam hukuku okuluna adanmıştır.[^9] Ayrıca II. Murad, [Gabès](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gabis)'te bir caminin inşasından ve [Mecerda Nehri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mecerda_Nehri) üzerinde bir baraj köprüsü gibi önemli su yapılarının yapımından da sorumludur.[^10]

## Halefiyet

Murad II, Yusuf Dey'in kızıyla evlendi ve ölümünde üç oğlu kaldı: Mohamed Bey El Mouradi (Mamet Bey olarak bilinir), Ali Bey ve Ramazan Bey.[^11] İlk ikisi, amcaları Mohamed El Hafsi'nin de katıldığı bir kardeş kavgası başlattı. Bu çatışma, 1675'ten 1701'e kadar süren ve 1701'de Tunuslu İbrahim Şerif tarafından hanedanın tüm prenslerinin öldürülmesiyle sona eren [Tunus Devrimleri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tunus_Devrimleri) adlı uzun bir [iç savaş](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0%C3%A7_sava%C5%9F) dönemine yol açtı.

Ölümünde II. Murad, [Hammuda Paşa Camii](https://turkipedia.org/tr/wiki/Hammuda_Pa%C5%9Fa_Camii)'nin yanında bulunan babasının türbesine defnedildi.[^12]

[^1]: Ibn Abi Dhiaf, Présent des hommes de notre temps. Chroniques des rois de Tunis et du pacte fondamental, cilt II, éd. Maison tunisienne de l'édition, Tunus, 1990, s. 54
[^2]: Ibn Abi Dhiaf, op. cit, s. 55
[^3]: Ibn Abi Dhiaf, Présent des hommes de notre temps. Chroniques des rois de Tunis et du pacte fondamental, cilt II, éd. Maison tunisienne de l'édition, Tunus, 1990, s. 54
[^4]: Ibn Abi Dhiaf, Présent des hommes de notre temps. Chroniques des rois de Tunis et du pacte fondamental, cilt II, éd. Maison tunisienne de l'édition, Tunus, 1990, s. 54
[^5]: Ibn Abi Dhiaf, op. cit, s. 58
[^6]: Ibn Abi Dhiaf, op. cit, s. 58
[^7]: Ibn Abi Dhiaf, op. cit, s. 58
[^8]: Ibn Abi Dhiaf, op. cit, s. 58
[^9]: Ibn Abi Dhiaf, op. cit, s. 55
[^10]: Ibn Abi Dhiaf, op. cit, s. 55
[^11]: Ibn Abi Dhiaf, op. cit, s. 55
[^12]: Ibn Abi Dhiaf, op. cit, s. 55