# Hayr-âbâd

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Hayr-%C3%A2b%C3%A2d
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Hayr-âbâd, https://tr.wikipedia.org/wiki/Hayr-%C3%A2b%C3%A2d (CC-BY-SA-4.0)

**Hayr-âbâd**, [Baltacı Mehmed Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Baltac%C4%B1_Mehmed_Pa%C5%9Fa) adına, 1705-1706 civarında [Nâbî](https://turkipedia.org/tr/wiki/N%C3%A2b%C3%AE) tarafından kaleme alınmış ünlü bir [mesnevi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mesnevi)dir.

Yazıldığı zaman büyük övgüler alan mesnevinin konusu [Attâr](https://turkipedia.org/tr/wiki/Att%C3%A2r)'ın [*İlâhî-Nâme*](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0l%C3%A2h%C3%AE-N%C3%A2me) eserindeki bir hikâyeden köken almıştır.

Hayrabad'ın konusu kısaca şöyledir: "Cavid adlı bir gence Hurrem Şah isimli bir şah aşık olur. Fakat Cürcan padişahı Fahr de bu genci sevmektedir. Sarhoş olduğu bir gece Hurrem Şah Cavid'i Cürcan padişahına bahşeder. Cürcan padişahı Hurrem Şah'ın sarhoş olduğu için böyle davrandığını, ertesi gün ayıldığında Cavid'i geri isteyebileceğini düşünür; bu nedenle Cavid'i bir kuyuya saklar, iki tane de kâfûr mumu yakar. Şah ayılınca cidden de Cavid'i arar, fakat kuyuya girildiğinde Cavid orada olmadığını mumların da bittiğini görürler. Bir hırsız Cavid'i oradan çıkartmıştır, ama başka, daha derin bir kuyuya düşmüştür. Padişah bu hırsızla bu kuyuya girip Cavid'i kurtarır. Yolları güzel bir bahçeye düşer, bahçede bir dev ve güzel bir kız vardır. Dev kıza aşıktır, fakat Cavid kızı görünce kıza aşık olur. Hırsız devi öldürür, Cavid kıza kavuşur.".

Bu eseri ünlü divan şairi [Şeyh Galip](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eeyh_Galip) özellikle de özgün olmadığı için eleştirmiştir.