Hala Sultan Tekkesi

Hala Sultan Tekkesi Kıbrıs'ın en ünlü tekkesidir. Larnaka'da Tuz Gölü yakınlarında bulunan, Kıbrıs'ın yedinci ve onuncu yüzyıllar arasında Emevi halife Muaviye'nin gönderdiği İslam askerlerince adaya düzenlenen seferler sırasında Muhammed peygamberin halası ve süt annesi olan Hala Sultan’ın (Ümmü Hiram ya da Ümmühan) vefat ettiği noktada, M. 647-649 yılları arasında inşa edilmiştir.

Osmanlı İmparatorluğu döneminde, özellikle 18. yüzyıldan itibaren padişah ve kıdemli devlet erkanı tarafından bakım ve onarımı üstlenerek, eklenen yapılarla bir külliyeye dönüştürülmüş olup, tekke şeklinde anılmaya devam etmektedir. Birleşmiş Milletler ve diğer bağışlarla Tekkenin islahatı yakın dönemde tamamlanmıştır.

Türbeyle ilgili, üzerinde havada asılı duran siyah bir göktaşı efsanesi vardır.

Önemi

Kıbrıs Türk Müslümanları tarafından kutsal bir yer olarak tanılan cami,^{[1]Boyle, Kevin. Freedom of religion and belief: a world report. Routledge, Ekim 1997, s. 286-293.[2]Study of building stones and mortar from Hala Sultan Tekke mosque. Hellenic Society for Archaeometry, 16 Mayıs 2003.[3]Financed Restoration of Church and Mosque on Cyprus Supports Cultural Heritage and Tolerance , USAID Press Office, July 5, 2002. "Hala Sultan Tekke, one of the holiest sites in Islam, is the most important religious location for Cypriot Muslims."} bütün Müslümanlar tarafından da, çağdaş laik kaynaklara göre, saygıdeğer olarak tanınmaktadır.^{[4]Purcell, Hugh Dominic. Cyprus. Praeger, 1969, s. 367.[5]Syneleusis, Hellēnikē Koinotikē. Cyprus Today. Public Information Office, Cyprus, 1963, s. 16.[6]J magazine (Inflight magazine for Jazeera Airways), Ink Publishing, 2008. Retrieved: 23-02-2009: "Hala Sultan Tekke (or Mosque of Umm Haram)...is one of Islam's holiest sites."[7]Egyptian professor to renovate ancient mosque of Hala Sultan. Arabic News, 30 Temmuz 2002.} Kıbrıs'ın çevre ve kültürel zenginlikleri ile ilgili bir değerlendirmede, Tennessee Üniversitesinde kıdemli Fulbright bilgini olan Profesör George E. Bowen, alıntısında Hala Sultan Tekke'sine Müslümanlar için dünyanın üçüncü en kutsal yeri olarak hitap etmiştir.^{[8]Bowen, George E.. Assessing the Isle of Cyprus. Patrick S. O'Brien on the University of Tennessee server, 3 Nisan 2001.} Kıbrıs'taki Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı^{[9]Hala Sultan Tekke: Where East Meets West. United Nations Development Programme, Bahar 2006.} ve Kıbrıs idaresinin Antikalar Dairesi dahil,^{[10]Monuments: Hala Sultan Tekke. Republic of Cyprus, Ministry of Communications and Works; Department of Antiquities, 2005.} bu görüş başkalarınca da tekrarlanmıştır.^{[11]Drayton, Penny. Aphrodite's island. Wood & water, Ocak 1993.[12]Daniel, Geoff. Landscapes of Cyprus. Sunflower, 2004, s. 36.[13]The Story of Hala Sultan Tekke , University of Arizona: Center for Middle Eastern Studies, "The Mosque of Umm Haram is the chief Muslim shrine on the island of Cyprus and an important holy site for the entire Muslim world... The Hala Sultan Tekke is the third most revered site of pilgrimage in the Muslim world." Retrieved: 23-02-2009[14]Papalexandrou, Nassos. Hala Sultan Tekke, Cyprus: An Elusive Landscape of Sacredness in a Liminal Context , Journal of Modern Greek Studies, Volume 26, Number 2. Johns Hopkins University Press, (October 2008) pp. 251-281. "Der Parthog calls it the "third most holy space in Islam" (1995:222–223)"} Diğerlerince dördüncü en kutsal yer olarak tanımlanır.^{[15]Khatchatourian, Khadijah Tara. (2006) Hala Sultan Tekke, Spohr Publishers, "The Hala Sultan Tekke is fourth in importance to the Muslim world". Retrieved: 23-02-2009[16]The Cultural Heritage of Cyprus: Part XIII. The Shrine of Hala Sultan Tekke. Public Information Office of the United Nations Peacekeeping Force in Cyprus, Haziran 2003.[17]Galatariotou, Catia. The Making of a Saint. Cambridge University Press, 2004, s. 62.} Mevkiin bölünmüş adanın Rum gayri-Müslim tarafında kalması sonucu, mevkiye ziyaretler çok yoğun değildir.^{[18]Worpole, Ken. Last Landscapes. Reaktion Books, 2003, s. 42.}

Osmanlı döneminde, Larnaka sahillerinden geçen Osmanlı bayraklı gemiler bayraklarını yarıya indirip, Hala Sultan'ı selamlamak için top ateş ederlerdi.^{[19]Charalambous, Charlie. Restored Mosque Brings Hope for Cyprus Ethnic Divide. Arab News, 20 Aralık 2005.}