# Hacı Mehmed Paşa

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Hac%C4%B1_Mehmed_Pa%C5%9Fa
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Hacı Mehmed Paşa, https://tr.wikipedia.org/wiki/Hac%C4%B1_Mehmed_Pa%C5%9Fa (CC-BY-SA-4.0)

**Derviş Mehmed Paşa,** (ö. Ağustos 1557, [Budin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Budin)), *sufi* ve *sofu* lakaplarıyla da bilinen [Bosna](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bosnal%C4%B1lar) asıllı [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) komutanı ve devlet adamıdır.

[Bosnalı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bo%C5%9Fnaklar) olduğu bilinen Mehmed Paşa, [Enderunda](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ender%C3%BBn) yetişti. 1534/35 yıllarında [Rumeli](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rumeli_%28eyalet%29) beylerbeyi olmuştur. 1537 yılındaki [Pulya Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Pulya_Seferi_%281537%29) ile [Korfu Kuşatması](https://turkipedia.org/tr/wiki/Korfu_Ku%C5%9Fatmas%C4%B1_%281537%29)nda görev aldı. 1538 yılında [Kubbealtı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kubbealt%C4%B1_vezirleri) 3. veziri olan Mehmed Paşa, 1541 yılında [İstabur Seferi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stabur_Seferi)'ne katıldı. 1545 yılında [Bağdat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ba%C4%9Fdat_%28eyalet%29) beylerbeyi olduktan sonra 1546 yılında da Kubbealtı 2. veziri oldu. 1547 yılında kendisine [Bosna Sancağı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Bosna_Sanca%C4%9F%C4%B1) verildikten sonra da 1548 yılında [İran Seferine](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ran-Osmanl%C4%B1_sava%C5%9Flar%C4%B1) katılarak 1549 yılına kadar seferde bulundu.[^1]

1557 yılı Şubat ayında [Budin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Budin_%28eyalet%29) beylerbeyi olan Mustafa Paşa, [Peçuylu İbrahim](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0brahim_Pe%C3%A7ev%C3%AE)'e göre kendisini tedavi eden Yahudi bir hekim tarafından 5 ya da 6 Ağustos'ta zehirlenerek öldürülmüştür.[^2][^3]

## Mirası

Mehmed Paşa'nın, [Mimar Sinan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mimar_Sinan)'a 1548 yılında [Sofya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sofya)'da yaptırdığı cami bulunmaktadır. [Külliye](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%BClliye) yapısında Kara Cami olarak da adlandırılan yapının yanı sıra, medrese, imaret, kütüphane, hamam, akıl hastanesi bulunmaktaydı. 1878 yılından sonra Sofya'nın Bulgar idaresine geçmesinden sonra külliye büyük oranda ortadan kaldırılmış ve cami de çeşitli amaçlarla kullanılmasının akabinde 1903 yılından itibaren Sveti Sedmočislenitsi adıyla kiliseye çevrilmiştir.[^4]

[^1]: Özcan, Abdülkadir. Kanuni Devri Vezirlerinden Sofu Mehmed Paşa'ya ve Sofya'daki Külliyesine Dair-Balkanlar'da İslam Medeniyeti Milletlerarası Sempozyumu Tebliğler 21-23 Nisan 2020-Sofya. İSAMVERİ, 2001, s. 267. <http://isamveri.org/pdfdrg/D084535/2000/2000_OZCANA.pdf>
[^2]: Eyice, Semavi. Bosnalı Mehmed Paşa Cami. İslam Ansiklopedisi, 1992, s. 306,306. <https://islamansiklopedisi.org.tr/bosnali-mehmed-pasa-camii>
[^3]: Gévay, Antal. A Budai Pasak. Streuss, 1841, s. 8.
[^4]: Eyice, Semavi. Bosnalı Mehmed Paşa Cami. İslam Ansiklopedisi, 1992, s. 306,306. <https://islamansiklopedisi.org.tr/bosnali-mehmed-pasa-camii>
