# Hüseyin Avni Paşa

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C3%BCseyin_Avni_Pa%C5%9Fa
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Hüseyin Avni Paşa, https://tr.wikipedia.org/wiki/H%C3%BCseyin_Avni_Pa%C5%9Fa (CC-BY-SA-4.0)

![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/0/0a/Huseyin_avni_pasha.jpg)
* (Baron Paul des Granges, public-domain)*

- **Makam:** Osmanlı Sadrazamı
- **Dönembaşı:** 15 Şubat 1874
- **Dönemsonu:** 26 Nisan 1875
- **Hükümdar:** Abdülaziz
- **Öncegelen:** Şirvanizade Mehmed Rüşdi Paşa
- **Sonragelen:** Ahmed Esad Paşa
- **Doğum tarihi:** 1819
- **Doğum yeri:** Gelendost, Isparta, Osmanlı İmparatorluğu
- **Ölüm tarihi:** 15 Haziran 1876; (56-57 yaşlarında)
- **Ölüm yeri:** İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu
- **Yattığı yer:** Süleymaniye Camii Haziresi, İstanbul
- **Öğrenim:** Harbiye Mektebi
- **Bağlılığı:** Osmanlı İmparatorluğu
- **Hizmetyılları:** 1837-1876
- **Rütbesi:** 55x55pik Müşîr
- **Savaşları:** Kırım Savaşı

**Hüseyin Avni Paşa** (حسين عونى پاشا, d. 1819 - ö. 15 Haziran 1876), [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) [müşîr](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BC%C5%9F%C3%AEr)i ve devlet adamıdır. [Sultan Abdülaziz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClaziz) saltanatında 15 Şubat 1874 - 26 Nisan 1875 tarihleri arasında bir yıl iki ay dokuz gün süreyle [sadrazam](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sadrazam)lık görevinde bulundu. Sultan Abdülaziz'e [karşı yapılan darbe](https://turkipedia.org/tr/wiki/30_May%C4%B1s_1876_Darbesi) sonrası düzenlenen toplantı sırasında toplantıyı basan Kolağası [Çerkes Hasan](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87erkes_Hasan) tarafından [suikast](https://turkipedia.org/tr/wiki/Suikast) sonucu öldürüldü.

## Hayatı

Hüseyin Avni, 1819 yılında [Isparta](https://turkipedia.org/tr/wiki/Isparta)'nın [Gelendost](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gelendost) İlçesinde doğdu. Babasının adı Eşekçi Ahmed idi.[^1] Öğrenimi için, babası tarafından [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a yollandı. [Çorlulu Ali Paşa Medresesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87orlulu_Ali_Pa%C5%9Fa_Medresesi)'nde müderris olan dayısının yanına sığındı. Medresede Kur'an ve Arapça okudu. 1837 Temmuz'unda nefer(er) olarak Harbiye'nin hazırlık sınıfına alındı. 8 ay sonra imtihanla [onbaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Onba%C5%9F%C4%B1), 1839 Temmuz'unda [çavuş](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87avu%C5%9F), sonra [başçavuş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Astsubay_ba%C5%9F%C3%A7avu%C5%9F) oldu. 1842'de [Erkân-ı Harbiye](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kara_Harp_Enstit%C3%BCs%C3%BC)'den [mülazım](https://turkipedia.org/tr/wiki/Te%C4%9Fmen) rütbesi ile mezun oldu. 1849'da kolağası rütbesiyle 28 yaşında [Harb Akademisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Harp_akademisi)'nden çıktı.

Hüseyin Avni, 1852 Haziran'ında binbaşı rütbesi ve *Bey* unvanı alarak Harbiye'ye taktik öğretmeni tayin edildi. 12 Haziran 1853'te [yarbay](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yarbay) rütbesiyle [Şumnu](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eumnu)'ya, sonra [Sofya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sofya) 'ya gönderildi. Daha sonra [Vidin](https://turkipedia.org/tr/wiki/Vidin)'deki tümenin kurmay başkanlığına getirildi. [Çatana Muharebesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87atana_Muharebesi) üzerine [Sultan Abdülmecid](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClmecid), Hüseyin Avni Bey'e altın kabzalı kılıç, [albay](https://turkipedia.org/tr/wiki/Albay) rütbesi verdi. Sonra [mirliva](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mirliva) olarak Kars'a, oradan Şumnu'ya gönderildi. 1858'de Mekteb-i Harbiye kumandanı, sonra mekatib-i askeriyye (askerî okullar) kumandanı oldu. Ocak 1868'de askeri şura reisi, Temmuz 1863'te [müşir](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BC%C5%9F%C3%AEr) rütbesiyle [Birinci Ordu](https://turkipedia.org/tr/wiki/1._Ordu_%28Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu%29) kumandanı oldu. Rumlar ayaklanınca, 7 Mart 1867'de [Girit](https://turkipedia.org/tr/wiki/Girit)'e yollandı. 29 Kasım 1867'de [Girit Eyalet](https://turkipedia.org/tr/wiki/Girit_%28eyalet%29) valisi oldu. 9 Şubat 1869'da [Serasker](https://turkipedia.org/tr/wiki/Serasker) olarak ilk defa imparatorluk [hükûmet](https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C3%BCk%C3%BBmet)ine girdi.

15 Şubat 1874 - 26 Nisan 1875 tarihleri arasında [sadrazam](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sadrazam) oldu.

30 Mayıs 1876 tarihinde yapılan ve [Midhat Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Midhat_Pa%C5%9Fa)'yla birlikte padişah Abdülaziz'in tahttan indirilmesiyle sonuçlanan [hükûmet darbesinin](https://turkipedia.org/tr/wiki/30_May%C4%B1s_1876_Darbesi) liderlerinden biriydi.[^2] Ancak 15 Haziran 1876 gecesi Mithat Paşa'nın Beyazıt'taki evinde bir hükûmet toplantısına katılırken devrik padişah Abdülaziz'in kayınbiraderi [Çerkes Hasan](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87erkes_Hasan)'ın konağa yaptığı baskın sırasında Hariciye Nazırı [Mehmed Raşid Paşa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mehmed_Ra%C5%9Fid_Pa%C5%9Fa) ile beraber Çerkes Hasan tarafından öldürüldü.

![Hüseyin Avni Paşa'nın Süleymaniye Camii haziresinde bulunan mezarı, İstanbul](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f3/Seraskier_Huseyin_Avni_Pasha_tomb_20220315.jpg/1280px-Seraskier_Huseyin_Avni_Pasha_tomb_20220315.jpg)
*Hüseyin Avni Paşa'nın Süleymaniye Camii haziresinde bulunan mezarı, İstanbul (Sakhalinio, CC-BY-SA-4.0)*

## Ayrıca bakınız

- [Dağılma Dönemi Osmanlı Sadrazamları listesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Da%C4%9F%C4%B1lma_d%C3%B6nemi_Osmanl%C4%B1_sadrazamlar%C4%B1_listesi)

## Dış bağlantılar

- Buz, Ayhan (2009) "Osmanlı Sadrazamları", İstanbul: Neden Kitap, ISBN 978-975-254-278-5
- Danişmend, İsmail Hâmi (1971),*Osmanlı Devlet Erkânı*, İstanbul: Türkiye Yayınevi
- Kuneralp, Sinan (1999) *Son Dönem Osmanlı Erkan ve Ricali (1839 - 1922) Prosopografik Rehber*, İstanbul:ISIS Press, ISBN 9784281181.
- İnal, İbnülemin Mehmet Kemal, (1964) *Son Sadrazamlar 4 cilt*, Ankara: Millî Eğitim Basimevi, (Dergah Yayinevi 2002) (Google books [http://books.google.co.uk/books?id=k0kBAAAAMAAJ](http://books.google.co.uk/books?id=k0kBAAAAMAAJ),
- Tektaş, Nazim (2002), *Sadrâzamlar Osmanlı'da İkinci Adam Saltanatı*, İstanbul:Çatı Yayınevi (Google books: [http://books.google.co.uk/books?id=1UppAAAAMAAJ&](http://books.google.co.uk/books?id=1UppAAAAMAAJ&)
- Hüseyin Avni Paşa [.](https://islamansiklopedisi.org.tr/huseyin-avni-pasa)

[^1]: Gençosman, Kemal Zeki. Yakın tarihimizde rüşvet ve yolsuzluk olayları. ŞDL Yayınları, 1976, s. 87. <https://books.google.com.tr/books?id=RQZyaKM3KnUC&q=e%C5%9Fekle+cinsel+ili%C5%9Fki&dq=e%C5%9Fekle+cinsel+ili%C5%9Fki&hl=tr&sa=X&ved=2ahUKEwi6-Y2jlMHxAhWHhv0HHYYoDgc4PBDoATAEegQIAxAC>
[^2]: Yılmaz Öztuna, 2. Bir Darbenin Anatomisi -
