# Hâfız-ı Şirâzî

> Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/H%C3%A2f%C4%B1z-%C4%B1_%C5%9Eir%C3%A2z%C3%AE
> Last updated: 2026-10-05
> License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source.
> Based on: Hâfız-ı Şirâzî, https://tr.wikipedia.org/wiki/H%C3%A2f%C4%B1z-%C4%B1_%C5%9Eir%C3%A2z%C3%AE (CC-BY-SA-4.0)

![](https://thumb.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/ee/Tomb_of_Hafez_%D9%85%D9%82%D8%A8%D8%B1%D9%87_%D8%AD%D8%A7%D9%81%D8%B8_%D8%AF%D8%B1_%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2_02.jpg/1280px-Tomb_of_Hafez_%D9%85%D9%82%D8%A8%D8%B1%D9%87_%D8%AD%D8%A7%D9%81%D8%B8_%D8%AF%D8%B1_%D8%B4%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%B2_02.jpg)
* (Mostafameraji, CC-BY-SA-4.0)*

- **Adı:** Hoca Şemseddin Muhammed; خواجه شمس‌الدین محمد
- **Doğum tarihi:** (?)
- **Doğum yeri:** Şiraz
- **Ölüm tarihi:** 1390
- **Ölüm yeri:** Şiraz, Timur İmparatorluğu
- **Meslek:** Şair
- **Köken:** İranlı
- **Etkilendikleri:** Hacu-yi Kirmani, Selman-ı Saveci, Sadi, Mevlana
- **Etkiledikleri:** Goethe, Şeyhî, Bâkî, Ziya Paşa

**Hâfız-ı Şirâzî**, gerçek adıyla **Hoca Şemseddin Muhammed** ([Farsça](https://turkipedia.org/tr/wiki/Fars%C3%A7a): **حافظ شیرازی**; ö. 1390, Şiraz), on dördüncü yüzyılda yaşamış [İran](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ran)lı[^1][^2] şair.

## Hayatı

[İran](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0ran), [Şiraz](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eiraz)'da doğmuştur. Doğumu için verilen tarihler 1317 ile 1326 arasında değişmektedir. Asıl adı Hace Şemseddin Muhammed'dir.[^3] Farsçanın en büyük şairlerinden biri olduğu kabul edilir.[^4] İran [tasavvuf](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tasavvuf) şiirinin öncülüğünü yapmıştır. Şiirlerinde [gerçeküstü](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ger%C3%A7ek%C3%BCst%C3%BCc%C3%BCl%C3%BCk) öğeler de bulunur. Hafız-ı Şirazi, fikirlerindeki kuvvet, görüşlerindeki hususiyet ve edasındaki rindlik bakımından bütün şarkın en lirik şairlerinden biri sayılmış ve şöhreti gün geçtikçe doğuya ve batıya yayılmıştır. Kabri İran'ın Şiraz kentinde, şiirlerinde anlattığı gibi bahçelerin içerisindedir.

Hafız eserlerini bir araya getiren divanı Türkçeye ilk defa [Abdülbaki Gölpınarlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Abd%C3%BClbaki_G%C3%B6lp%C4%B1narl%C4%B1) tarafından tercüme edilmiştir (İstanbul 1944). Hafız'ın divanı ve şiirleri Batı dillerine de çevrilmiş, en önemli çeviri [Joseph von Hammer-Purgstall](https://turkipedia.org/tr/wiki/Joseph_von_Hammer-Purgstall) tarafından yapılmıştır. (Der Diwan von Mohammed Schemseddin Hafıs, Stuttgart 1812-1813) Hafız'ı Hammer'in çevirisinden okuyan ve onun şiirlerine ilgi duyan [Goethe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Johann_Wolfgang_von_Goethe), her birine Farsça baş­lık verilmiş on iki bölüm halinde topladığı lirik şiirlerini [Doğu-Batı Divanı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Do%C4%9Fu-Bat%C4%B1_Divan%C4%B1) adıyla yayımlamıştır. (Stuttgard 1819)[^5]

## Etkileri

Hafız, İran edebiyatını olduğu gibi Türk edebiyatını da etkilemiştir.[^6] [Yahya Kemal Beyatlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yahya_Kemal_Beyatl%C4%B1)'nın *Rindlerin Ölümü* şiiri, Hafız'ın sanatını konu eder.

## Ayrıca bakınız

- [Kronogram](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kronogram)

[^1]: Smith, Paul. Diwan of Hāfīz. 1986, s. 23.
[^2]: Schimmel, Annemarie. Hafiz and His Critics. Harvard University Press, 1979, s. 1-33.
[^3]: Tahsin Yazıcı. İslam Ansiklopedisi. <http://www.islamansiklopedisi.info/dia/pdf/c15/c150052.pdf>
[^4]: Arşivlenmiş kopya. <http://www.irankulturevi.com/turkce/name/19-20/4.pdf>
[^5]: Tahsin Yazıcı. İslam Ansiklopedisi. <http://www.islamansiklopedisi.info/dia/pdf/c15/c150052.pdf>
[^6]: Arşivlenmiş kopya. <http://www.irankulturevi.com/turkce/name/19-20/4.pdf>
