# Gazi Muhammed Paşa > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Gazi_Muhammed_Pa%C5%9Fa > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Gazi Muhammed Paşa, https://tr.wikipedia.org/wiki/Gazi_Muhammed_Pa%C5%9Fa (CC-BY-SA-4.0) ![Gazi Muhammed, 1861](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/b/b9/Gazi_Muhammad.jpg) *Gazi Muhammed, 1861 (Sergey Lvovich Levitsky, public-domain)* **Gazi Muhammed Paşa** (1833, [Gimri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gimri), [Dağıstan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Da%C4%9F%C4%B1stan) – 1902, [Medine](https://turkipedia.org/tr/wiki/Medine), [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)), [Kuzey Kafkasya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kafkasya_%C4%B0maml%C4%B1%C4%9F%C4%B1)lı ve [Osmanlı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu) askeri-politik figürü, Dağıstan ve [Çeçenya](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C3%87e%C3%A7enistan) imamı [Şeyh Şamil](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eeyh_%C5%9Eamil)'in oğlu, 1859'a kadar İmamlığın Karata bölgesinin naibi.[^1] [Osmanlı ordusu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_ordusu)nun [müşir](https://turkipedia.org/tr/wiki/M%C3%BC%C5%9F%C3%AEr) ([mareşal](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mare%C5%9Fal)) rütbesindeyken öldü.[^2] ## Biyografi Gazi Muhammed, Şeyh Şamil'in ilk eşi Fatimat'tan ikinci oğluydu. 1833 yılında [Dağıstan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Da%C4%9F%C4%B1stan)'ın dağ köyü [Gimri](https://turkipedia.org/tr/wiki/Gimri)'de doğdu. 6 yaşındayken Akhulgo'da kuşatma altındaydı. Baba, bacağından yaralanan Gazi Muhammed'i tek başına kalenin dışına taşıdı. Genç yaşta (7-8 yaş), Şamil'in ciddi hastalığı sırasında, ölümü halinde, Gazi Muhammed imamın varisi ilan edildi ve Naib Albaz-Debir, ikincisinin naibi olarak atandı. Ocak 1848'de Vedeno'daki kongrede Gazi Muhammed'in Dağıstan ve Çeçenistan İmamının varisi olduğu ikinci kez onaylandı. 1850'de Karata'nın naibi olarak atandı. [Kafkas Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Kafkas_Sava%C5%9F%C4%B1) sırasında Kafkasya'da Rus ordusuna karşı dağ müfrezelerine komuta etti.[^3] [Kırım Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C4%B1r%C4%B1m_Sava%C5%9F%C4%B1) sırasında (1853-1856), kayınpederi [Danyal Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Danyal_Sultan) ile birlikte Temmuz 1854'te Kakheti'ye düzenlediği baskınla öne çıktı. [Odessa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Odessa)'dan gemiyle [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'a gitti ve burada Rusya'ya dönme sözünün aksine [Osmanlı ordusu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_ordusu)na katıldı. 1877-1878'de [Rus-Osmanlı Savaşı](https://turkipedia.org/tr/wiki/93_Harbi) sırasında Gazi Muhammed, Sultan Hazretlerinin Korgeneral rütbesiyle Kafkas dağlıları-Muhacirlerden oluşan 3. Süvari [Tugay](https://turkipedia.org/tr/wiki/Tugay)ı'na komuta etti. Müşir İsmail Paşa'nın [Eleşkirt](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ele%C5%9Fkirt) müfrezesinin bir parçası olarak Korgeneral [Ter-Gukasov](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ar%C5%9Fak_Ter-Gukasov)'un Erivan müfrezesine karşı hareket etti. Bayazet'teki Rus garnizonunun kuşatmasında yer aldı ve ona teslim olma teklifini içeren mektupları boşuna gönderdi. 29 Nisan 1877'de Çeçenya ve Dağıstan'da bir ayaklanma çıktı. Daha önce Hac'dan Mekke'ye dönen Alibek-Hacı Aldamov, İstanbul'da Gazi Muhammed ile buluşarak Kuzey Kafkasya'da bir ayaklanma başlatmak için bir eylem planı tartıştı. Altın harflerle basılan bildiriler orada ikincisi adına iletildi. Ayrıca Osmanlı hükümeti, imam Gazi Muhammed'in varisi önderliğinde, çoğunlukla Kafkasya'dan gelen göçmenlerden oluşan dağcılara askeri yardım sözü verdi. Ancak savaşta Osmanlı ordusu mağlup oldu ve yaylalıların ayaklanması bastırıldı.[^4] Savaştan sonra saray entrikaları sonucunda Sultan, Gazi Muhammed'i görevden aldı ve onu Medine'ye şerefli bir sürgüne gönderdi, ancak ona müşir unvanı verdi. Gazi Muhammed 1902'de orada vefat etti.[^5] ## Aile İki karısı vardı: 1. Kerimat (1851'den beri), [Ilısu Sultanlığı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Il%C4%B1su_Sultanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1)'nın son hükümdarı ve daha sonra Şeyh Şamil'in naibi [Danyal Bey](https://turkipedia.org/tr/wiki/Danyal_Sultan)'in kızı.[^6] M. N. Chichagova'ya göre, Kerimat çekici bir görünüme sahipti ve bu nedenle "Kafkasya'nın Gülü" lakabını aldı Mayıs 1862'de Kaluga'da tüberkülozdan öldü. Anavatanı [Şeki](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eeki) şehrine gömüldü. 2. Habibat. Ondan sadece iki kızı oldu: Nafisat (1864, Kaluga - 1873, İstanbul) ve Emir Nafisat (1873, İstanbul -?). ## Ayrıca bakınız - [Mehmet Şamil Şhaplı](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mehmet_%C5%9Eamil_%C5%9Ehapl%C4%B1) [^1]: Казиев Ш. М.. Имам Шамиль. Молодая гвардия, 2001, s. 416. [^2]: Анисимов Е. В.. Императорская Россия. Питер, 2008, s. 640. [^3]: Хроника Мухаммеда Тахира ал-Карахи о дагестанских войнах в период Шамиля. АН СССР (Институт востоковедения), 1941, s. 225—226. [^4]: Ковалевский П. И.. Восстание Чечни и Дагестана в 1877—1878 гг. Зелим-хан (Зикризм). М. И. Акинфиева, 1912, s. 92. [^5]: Анисимов Е. В.. Императорская Россия. Питер, 2008, s. 640. [^6]: Казиев Ш. М.. Имам Шамиль. Молодая гвардия, 2001, s. 416.