Firudin Bey Vezirov

Firudin Bey Vezirov (Azerice: Firudin bəy Vəzirov; 19 Nisan 1850, Tiflis - 30 Haziran 1925, Bakü), asker, Rus İmparatorluğu ve Azerbaycan Halk Cumhuriyetinin Tümgenerali.^{[1]Bir məktubun faciəli sonu... (Güllələnmiş Azərbaycan generalları).} Rus İmparatorluğu ordusunda 15. Tver Drakon Alayının ve 10. Novotroitsko-Yekaterinoslavsky Drakon Alayının komutanı olmuştur.^{[2]Cümhuriyyət generalları. Hərbi nəşriyyat, 1995.}

Ayrıca tercümanlık da yapmıştır. "Beşik şarkıları" kitabında Vezirov Azerbaycan bayatılarını, ninnilerini ve atasözlerini rus diline çevirmiştir.^{[3]19 April 2016. Firudin bəy Vəzirov. khatai.cls.az.}

Hayatı

Vezirov 1872 yılında Camal beyin ailesinde Tiflis şehrinde dünyaya gelmiştir. O zamanlar Tiflis şehri Tiflis Guberniyası'nın merkezi şehriydi. İlk öğrenimini Tiflis Lisesin'de almıştır. 1870 yılında Kropivnitsky Askeri Okulu'nu yüksek dereceyle bitirmiştir.^{[3]19 April 2016. Firudin bəy Vəzirov. khatai.cls.az.}

Rus Ordusu dönemi

Askeri kariyerine 1870 yılında Belarus'da başlamıştır. O zaman kornet rütbesini daşımakta idi. 1872 yılında poruçik, 1874 yılında ştabs-rotmistr ve 1876 yılında rotmistr rütbesine yükselmiştir.^{[4]Назирли Шамистан. Расстрелянные генералы Азербайджана = Güllələnmiş Azərbaycan Generalları. — 2-е изд. — М. Баку, 2006. — С. 103 - 108. — 655 с.}

1877-1878 yıllarında 93 Harbinde savaşmıştır. Onun komutanı olduğu eskadron Mehmetçi, Dobruji, Çobanköysü, Hacıoğlu, Bazar düzü köylerinin ele keçirilmesi için savaşmıştır.

5 Mayıs 1881 yılında binbaşı rütbesine yükseltilti. 1882 yılında Kafkaz Askeri Daire Mahkemesi'nin yargıclarından biri olarak tayin edildi ve 1884 yılında yarbay rütbesine terfi etti. 1890 yılında 10. Kolordunun 28. Novgorod Drakon Alayı'na gönderildi. 1897 yılında albay rütbesine erken terfi etti ve 1899 yılında 10. Novotroitsko-Yekaterinoslavsky Drakon Alayı'na gönderildi.^{[5]Список полковникам по старшинству. Составлен по 1-е января 1905 г. — СПб., 1905, с. 203}

Bundan sonra Varşova, Rılski ve başka şehrlerde çalışan Vezirov 1906 yılının 18 Nisanında Tümgeneral rütbesiyle emekliye gönderildi. Emekliye ayrıldıkdan sonra Tiflis şehrine geri döndü ve babasından kalma mülkde yaşamaya başladı.^{[3]19 April 2016. Firudin bəy Vəzirov. khatai.cls.az.}

Azerbaycan Halk Cumhuriyeti dönemi

1919 yılının Mayıs ayında Azerbaycan Halk Cumhuriyeti yönetimi resmi olaraq Vezirova ordusunda hizmet etmeyi teklif etti. Bu zaman Gürcistan Demokratik Cumhuriyeti'nin merkezi Tiflis şehrinde yaşayan Vezirov hemen Baküye gitdi ve orduda hizmet etmeye başladı. Azerbaycan Cumhuriyeti'nin Savaş Bakanı Samet bey Mehmandarov'un 7 Ağustos 1919 yılında verdiyi emrle Firudin bey Vezirov Bakü şehrindeki askerî birliklerin komutanı olarak atanmıştır.^{[6]Сборник приказов по военному ведомству Азербайджанской Демократической Республики. том II. — Баку, 2018, с. 146}

Ödülleri

• - üçüncü dereceli "Aziz Stanislav" ordeni — 1882, 19 Ocak;^{[3]19 April 2016. Firudin bəy Vəzirov. khatai.cls.az.}

• - üçüncü dereceli "Aziz Anna" ordeni – 1889, 6 Mayıs;^{[3]19 April 2016. Firudin bəy Vəzirov. khatai.cls.az.}

• - ikinci dereceli "Aziz Stanislav" ordeni – 1893, 15 Haziran;^{[3]19 April 2016. Firudin bəy Vəzirov. khatai.cls.az.}

• - dördüncü dereceli "Knyaz Vladimir" ordeni – 1898], 22 Eylül;^{[3]19 April 2016. Firudin bəy Vəzirov. khatai.cls.az.}

• - ikinci dereceli "Aziz Anna" ordeni – 1902, 1 Ağustos;^{[3]19 April 2016. Firudin bəy Vəzirov. khatai.cls.az.}

• - üçüncü dereceli "Knyaz Vladimir" – 1905, 20 Kasım.^{[3]19 April 2016. Firudin bəy Vəzirov. khatai.cls.az.}

Ölümü

Azerbaycan'ın Sovyetleştirilmesi sonrasında Firudin Bey Vezirov birkaç defa tutuklandı. Nihayet 30 Haziran 1925'te Bakü'de Bolşevikler tarafından idam edildi.^{[7]Nəriman Nərimanovun həbsdən azad etdiyi generalı kimlər güllələdi? - General Firidun bəy Vəzirovun həyat hekayəti. www.enter.news.az, December 2017.}

Ayrıca bakınız

• Süleyman Sülkeviç

• Abdulhamid Bey Kaytabaşı