# Filozof Dionisios > Source: https://turkipedia.org/tr/wiki/Filozof_Dionisios > Last updated: 2026-10-05 > License: CC BY-SA 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/). Credit "Turkipedia contributors" and link to the source. > Based on: Filozof Dionisios, https://tr.wikipedia.org/wiki/Filozof_Dionisios (CC-BY-SA-4.0) - **Doğum tarih:** 1541 - **Doğum yeri:** Aydonat, Osmanlı İmparatorluğu - **Ölüm tarihi:** Eylül 1611 - **Ölüm yeri:** Yanya, Osmanlı İmparatorluğu - **Meslek:** Papaz - **Din:** Doğu Ortodoksluğu **Dionysios Filozof** ([Yunanca](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanca): Διονύσιος ο Φιλόσοφος, Filozof Dionysios) ya da düşmanlarının ona taktığı soyadıyla **Skilozof** (Yunanca: Διονύσιος ο Σκυλόσοφος; [köpek](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6pek) anlamına gelen σκύλος/*skylos ile* birleştirilerek[^1]), 1541-1611 arasında yaşamış ve İspanya'nın desteğiyle [Teselya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Teselya) ve [Yanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yanya)'da [Osmanlı İmparatorluğu](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu)'na karşı iki çiftçi isyanı başlatmış bir [Rum](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanlar) [papaz](https://turkipedia.org/tr/wiki/Papaz)dır.[^2] [Osmanlı'nın Yunanistan'ı yönettiği dönem](https://turkipedia.org/tr/wiki/Osmanl%C4%B1_Yunanistan%C4%B1) boyunca Osmanlı aleyhine devrimci komplolar düzenleyen [Rum Ortodoks Kilisesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rum_Ortodoks_Kilisesi)'nin en önemli papazlarından birisi sayılır.[^3] ## İlk yılları Dionysios, 1541'de [Rumeli Eyaleti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Rumeli_%28eyalet%29)'ndeki [Aydonat](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aydonat)'ta doğdu. Kökeni [Epir](https://turkipedia.org/tr/wiki/Epir_%28b%C3%B6lge%29) bölgesine dayanan bir [Yunan](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yunanlar)dı. Genç yaşta [Yanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yanya) bölgesindeki Dihuni'de [keşiş](https://turkipedia.org/tr/wiki/Ke%C5%9Fi%C5%9F) oldu. 15 yaşında [Padua](https://turkipedia.org/tr/wiki/Padova)'ya [tıp](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C4%B1p), [felsefe](https://turkipedia.org/tr/wiki/Felsefe), [filoloji](https://turkipedia.org/tr/wiki/Filoloji), [mantık](https://turkipedia.org/tr/wiki/Mant%C4%B1k), [astronomi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Astronomi) ve [şiir](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C5%9Eiir) dersleri almak için geldi. Filozof adını bu yüzden almıştır. 1582'de [İstanbul](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul)'da yaşadı ve 1592'de [Larisa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Larisa) ve [Tırhala](https://turkipedia.org/tr/wiki/T%C4%B1rhala)'nın [metropolit](https://turkipedia.org/tr/wiki/Metropolit) papazı şeçildi.[^4][^5] Astroloji, falcılık ve cinlerle iletişim kurma türünden eylemlere giriştiği sebebiyle [İstanbul Rum Ortodoks Patrikhanesi](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0stanbul_Rum_Ortodoks_Patrikhanesi) tarafından azledildi.[^6] ## İsyanlar Dionysios, 1600'de [Agrafa](https://turkipedia.org/tr/wiki/Agrafa) bölgesinde bir çiftçi isyanına önderlik etti. İsyana teşvik eden nutukları ve ilgili bağış toplama faaliyetleri sebebiyle Larisa metropolit papazlığından alınıp daha alt bir kademeye getirildi. Ardından bir köylü ordusunu ödemeye yetecek kadar fon biriktirdiği ve Papa'yla irtibata geçmeye çalıştığı [Venedik Cumhuriyeti](https://turkipedia.org/tr/wiki/Venedik_Cumhuriyeti)'ne gitti. Yunanistan'a döndükten sonra [Sesprotya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Sesprotya) bölgesindeki Dihuni'de bulunan Aya Dimitri Manastırı'nı karargahı yaptı. Civar köyleri bir keşiş olarak dolaşarak 700 kişilik bir ordu topladı. Basit silahlar kuşanmış ordusu, bölgedeki küçük Osmanlı [garnizon](https://turkipedia.org/tr/wiki/Garnizon)larına sürpriz saldırılar gerçekleştirerek başarılı oldu. Bu başarılarından cesaret edinip ordusunu 11 Eylül 1611'de [Yanya](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yanya)'ya yönlendirdi. Şehir sakinleri silahlı adamlar ve yangınlar görünce o kadar şaşırdılar ki dövüşün amacını bilmeyerek o hengamede birbirlerine düştüler. Dionysios'un Yanya'daki bu ikinci isyanı, Aslan Paşa önderliğindeki Osmanlı garnizonu tarafından bastırılarak başarısızlıkla sonuçlanmıştır.[^7] Yanya'daki Aslan Paşa camii bu olayın anısına, onun adına yaptırılmıştır. ## Ölümü Dionysios, kaçarak bir gölün yanındaki bir mağaraya saklanmasına rağmen yakalandı. Osman Paşa'nın önüne çıkartıldığında şu meşhur sözlerini sarf etmiştir: *"Halkı sizin işkencelerinizden ve zulmünüzden kurtarmak için savaştım"*. 1611 Eylülünde Osmanlılar, gözaltına aldıkları Dionysios Filozof'a [işkence](https://turkipedia.org/tr/wiki/%C4%B0%C5%9Fkence) edip, diri diri derisini yüzdüler.[^8][^9][^10][^11] Derisi samanla doldurularak ibreti alem olsun diye şehirde sergilendi ve adı "Filozof" yerine "Skilozof" (*skylos* "[köpek](https://turkipedia.org/tr/wiki/K%C3%B6pek)" demek) yapıldı. Bu ad, muhtemelen baş düşmanlarından, Patrikliğe ve Osmanlı'ya sadık bir başka keşiş olan Moralı Maksimus tarafından bulundu. Yunan nüfus, Yanya Kalesi içerisindeki evlerinden çıkartıldı ve ayrıcalıklarını yitirdi. Adını şehrin koruyucu azizinden alan, [Jüstinyen](https://turkipedia.org/tr/wiki/I._Justinianus) döneminden kalma eski [Aya Yanni](https://turkipedia.org/tr/wiki/Yahya) Kilisesi yıkıldı ve keşişleri öldürüldü. 1681'de eski kilisenin yerine, isyanı bastıran garnizon komutanının başarısı anısına [Aslan Paşa Camisi](https://turkipedia.org/tr/wiki/Aslan_Pa%C5%9Fa_Camii) adındaki cami yaptırıldı.[^12][^13] ## Dış bağlantılar - [Μαξίμου ιερομονάχου του Πελοποννησίου λόγος στηλιτευτικός κατά Διονυσίου του επικληθέντος Σκυλοσόφου και των συναποστησάντων αυτώ εις Ιωάννινα εν έτει 1611](http://www.kenef.phil.uoi.gr/pdf/31623/31623.pdf) (Polemic of Maximus the Peloponnesian against Dionysius) [^1]: Mainland Greece. Longmans, 1965, s. 138. [^2]: From Byzantium to modern Greece: Hellenic art in adversity, 1453-1830 : from the collections of the Benaki Museum, Athens. Alexander S. Onassis Public Benefit Foundation ; Athens : Benaki Museum, 2005. [^3]: History of the Greek ethnos. Athens Publishing House, 1974, s. 98. [^4]: Ta Nea; Vrellis. [^5]: The Holy Metropolis of Larissa and Tirnavos The Holy Metropolis of Larissa and Tirnavos . [^6]: Art and Society of Bulgaria in the Turkish Period: A Sketch of the Economic, Juridical, and Artistic Preconditions of Bulgarian Post-Byzantine Art and Its Place in the Development of the Art of the Christian Balkans, 1360/70-1700 : a New Interpretation. Van Gorcum Limited, 1985, s. 173. [^7]: Ta Nea; Vrellis. [^8]: A series of events in Epirus marking the 400th anniversary of the revolution of Dionysius the Philosopher in Ioannina. sae.gr. [^9]: Dionysius the Philosopher. absoluteastronomy.com. [^10]: Joseph von Hammer-Purgstall: Geschichte des osmanischen Reiches: Bd. 1574-1623, p. 442; note a. "Prete scorticato, la pelle sua piena di paglia portata in Constantinopoli con molte teste dei figli d'Albanesi, che avevano intelligenza colli Spagnoli" [^11]: ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΑΟΓΡΑΦΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ (ΑΣΛΑΝ ΤΖΑΜΙ). ioannina.gr. [^12]: Ta Nea; Vrellis. [^13]: IOANNINA/ ISLAMIC MONUMENTS. cultureportalweb.uoi.gr.